I SA/Kr 2099/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 19.10.2010r. , nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 19.10.2010r. , nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług. Jak wynika z uzasadnienia wniosku , "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz akt sprawy A. K. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, wychowując córkę A. K. ur. w 1992r. , która uczy się w technikum. Mąż strony skarżącej zginął tragicznie. A. K. zatrudniona jest jako barmanka z wynagrodzeniem, które w miesiącu wrześniu 2010r. wyniosło 1023,92 zł. netto, w miesiącu październiku 2010r. – 984,15 zł. , netto, a w miesiącu listopadzie 2010r. – 955,25 zł. , netto. W 2009r. jej dochód opiewał na kwotę 13 787,08 zł. Obecnie z tytułu zasiłku rodzinnego otrzymuje jeszcze kwotę 98 zł., miesięcznie a w ramach dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka kwotę 170 zł. miesięcznie. Strona skarżąca jest właścicielem spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nr [...] o pow. 62,9 m2 znajdującego się w K. przy ul. T. Nie posiada oszczędności ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Jej miesięczne wydatki obejmują: czynsz – ok. 457 zł. , opłatę za gaz – ok. 216,01 zł. , opłatę za telefon – łącznie ok. 155,06 zł. ( 127 zł. + 28,06 zł. ), opłatę za energię elektryczną – ok. 161,21 zł. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ). Sytuacja A. K. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych. Otrzymuje ona wprawdzie stałe wynagrodzenie i świadczenia rodzinne ale uzyskiwane pieniądze wydawane są w przeważającej części na pokrycie opłat (miesięcznie 989,28 zł. ) a muszą starczyć na utrzymanie dwóch osób. Wnioskodawczyni nie posiada też żadnych oszczędności czy przedmiotów wartościowych. Stąd też, zdaniem orzecznika, konieczność poniesienia kosztów sądowych przez A. K. uniemożliwiłaby realizację podstawowych potrzeb życiowych jej i córki. Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.