I SA/Kr 2190/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek Sędziowie: WSA Bogusław Wolas WSA Maria Zawadzka (spr) Protokolant: Bożena Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2005r. sprawy ze skarg I. i M. D. na decyzje Izby Skarbowej w [...] z dnia 7 sierpnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji ostatecznej oraz w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zmianę decyzji ostatecznej I uchyla obie zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu I instancji II. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych [...]) W dniu [...] 2000 roku pomiędzy Przedsiębiorstwem Państwowym "Polskie Koleje Państwowe" z siedzibą w [...], jako sprzedającym, a I. i M. D., jako kupującymi, została zawarta umowa notarialna Rep A Nr [...] na podstawie, której I. i M. D. nabyli własność lokalu mieszkalnego nr A stanowiącego odrębną własność, położonego w budynku przy ul. [...] nr [...] wraz udziałem w częściach wspólnych budynku oraz we współużytkowaniu wieczystym działki nr 1. Od transakcji tej notariusz pobrał opłatę skarbową w łącznej wysokości [...], w tym od lokalu mieszkalnego -[...] zł i [...] zł od wartości prawa użytkowania gruntu. W dniu [...] 2000 roku I. i M. D. złożyli wniosek o stwierdzenie nadpłaty opłaty skarbowej. Decyzją z dnia [...] 2001 roku Nr [...] Urząd Skarbowy Kraków [...] działając w trybie art. 207 oraz art. 79 § l Ordynacji podatkowej, a także art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 listopada 1989 roku o opłacie skarbowej /Dz. U. Nr 4 póz. 23 ze zm./ odmówił stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty skarbowej, pobranej przez płatnika od przedmiotowego aktu notarialnego. Strona od tej decyzji nie wniosła odwołania. Skarżący złożyli jednak na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, którą jednak Sąd postanowieniem z dnia 20 marca 2002 roku sygn. akt I SA/Kr 434/02 Sąd odrzucił, ze względu na niewyczerpanie przysługujących mu środków odwoławczych. Następnie w dniu [...] 2002 roku skarżący złożyli wniosek o zmianę decyzji Nr [...] i jednocześnie o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku. Decyzja z dnia [...] 2002 roku Nr [...] Urząd Skarbowy [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji ostatecznej z uwagi na art. 256 § l Ordynacji podatkowej, stwierdzając, iż strony zostały prawidłowo pouczone o sposobie i terminie wniesienia odwołania, a nadto stwierdzono, iż stosownie do art. 256 § l Ordynacji podatkowej, organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji ostatecznej, jeżeli żądanie zostało wniesione po upływie roku od jej doręczenia, co w przedmiotowej sprawie miało miejsce. Natomiast decyzja z dnia [...] 2002 roku Nr [...] Urząd Skarbowy [...] umorzył postępowanie w sprawie żądania wszczęcia przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zmianę decyzji w trybie art. 253 Ordynacji podatkowej. Wniosek ten uznano za bezprzedmiotowy z uwagi na brak ustawowego ograniczenia czasowego do złożenia takiego wniosku. W odwołaniu od obu powyższych decyzji z dnia [...] 2002 roku skarżący I. i M. D., podnieśli, iż działali w zaufaniu do organów państwowych i nie można ich karać za nieznajomość przepisów prawa. Podnieśli także, iż czują się pokrzywdzeni, ponieważ inne osoby, które się wiele razy odwoływały otrzymały zwrot z Urzędu skarbowego uiszczonej opłaty skarbowej z odsetkami, więc i oni powinni otrzymać swoje pieniądze z powrotem. Izba Skarbowa w [...] decyzją z dnia 7 sierpnia 2002 roku Nr [...] działając na podstawie art. 220 § 2 oraz art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej utrzymała w mocy zaskarżoną decyzje, stwierdzając, iż zgodnie art. 256 § 1 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy odmówił wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, jeżeli żądanie w tej sprawie zostało wniesione po upływie roku od jej doręczenia, a w niniejszej sprawie termin ten został przekroczony. Nadto Izba Skarbowa w [...] decyzją z dnia 7 sierpnia 2002 roku Nr [...] uchyliła w całości zaskarżona decyzję i odmówiła przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zmianę zaskarżonej decyzji ostatecznej. W uzasadnieniu tej decyzji Izba stwierdziła, iż zgodnie z art. 162 Ordynacji podatkowej, termin, któremu uchybiono może zostać przywrócony na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, a podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi. Dodatkowo Izba Skarbowa powołała się na przekroczenie przez skarżących rocznego terminu z art. 256 Ordynacji podatkowej. Umorzenie przez Urząd Skarbowy postępowania w sprawie przywrócenia terminu uzasadnione jest, zdaniem Izby tym, że brak jest ustawowego ograniczenia do złożenia wniosku o zmianę decyzji ostatecznej w świetle art. 253 Ordynacji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie I. i M. D. nie zgadzają się z powyższymi decyzjami i podnoszą ponownie te same argumenty, co poprzednio w do wołaniu. Stwierdzić należy, iż co prawda skarżący w skardze powołują wskazują w skardze tylko jeden numer decyzji Izby Skarbowej - tj. [...] z dnia 7 sierpnia 2002 roku, jednak z treści skargi wnosić należy, iż kwestionują obie decyzje, podnosząc, iż czują się oszukani i rozgoryczeni tym, że osoby, które kwestionowały decyzje organów podatkowych otrzymały zwrot uiszczonej niesłusznie opłaty skarbowej wraz z odsetkami, a oni ponieśli wysoką nienależną opłatę skarbową i nie otrzymali jej zwrotu. Wobec tych wątpliwości Sąd zwrócił się do skarżących o złożenie oświadczenia ich skarga dotyczy obydwu wydanych decyzji w dniu 7 sierpnia 2002 roku tj. Decyzji Nr [...] oraz [...]. W odpowiedzi na to pismo, skarżący złożyli oświadczenie, iż w istocie skarżą obydwie wymienione powyżej decyzje. Izba Skarbowa w [...] w odpowiedzi na skargę wniosła o uchylenie decyzji z dnia 7 sierpnia 2002 roku Nr [...] odmawiającej przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zmianę decyzji ostatecznej. Analizując ponownie wniosek skarżących Izba Skarbowa stwierdziła, iż rozstrzygnięcie organu I instancji umarzające postępowanie w sprawie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zmianę decyzji w trybie art. 253 Ordynacji podatkowej było prawidłowe, niemniej uzasadnienie rozstrzygnięcia brakiem ustawowego ograniczenia czasowego do złożenia wniosku jest niezrozumiałe i nie znajduje uzasadnienia. Rozstrzygnięcie w postępowaniu odwoławczym, zawierające merytoryczne przeczenie odmawiające przywrócenia terminu, w świetle stanowiska doktryny jest nieprawidłowe, jednak Izba nie mogła zastosować instytucji reformacji, dlatego wydała taką decyzję. Na żądanie Sądu Izba Skarbowa w [...] uzupełniając odpowiedź na skargę w dniu [...] 2005 roku, w całości podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Nr [...] - odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji ostatecznej, podnosząc ponownie, że żądanie zostało wniesione po upływie roku od jej doręczenia. Zatem skoro został przekroczony roczny termin, decyzja jest nie tylko zgodna z prawem, ale co więcej rozstrzygnięcie nie mogło być inne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwęglenie Na wstępie zauważyć należy, iż sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie z uwagi na przepis art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 póz. 1271 ze zm./, który stanowi, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 póz. 1270/. Zgodnie z treścią art. 256 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym w chwili wydawania decyzji, organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, jeśli żądanie zostało wniesione po upływie roku od jej doręczenia. Ponieważ skarżący domagali się zmiany decyzji ostatecznej z dnia [...] 2001 roku Nr [...] i jednocześnie, zdając sobie sprawę z przekroczenia terminu do wniesienia przedmiotowego żądania, wnieśli o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku, słusznie organy podatkowe wydały dwie decyzje: jedną w przedmiocie przywrócenia terminu, a drugą w przedmiocie zasadności wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji ostatecznej. Zdaniem Sądu, Izba Skarbowa w [...], wydając, jako organ drugiej instancji decyzję w przedmiocie przywrócenia terminu, zajęła prawidłowe stanowisko, co do charakteru terminu, o którym mowa powyższych art. 256 Ordynacji podatkowej, pomimo, sporów w doktrynie w tym przedmiocie. W ocenie Sądu orzekającego w tym składzie, jest to termin prawa procesowego, a więc przywracany, jednakże wobec powyższego, powinien być konsekwencji najpierw rozpoznany wniosek o przywrócenie terminu, a następnie dopiero wtedy można rozpoznać wniosek o wszczęcie nadzwyczajnego postępowania w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej. Aby umożliwić organom załatwienie wniosków powyższych prawidłowej kolejności, należało obie zaskarżone decyzje uchylić. Z powyższych względów Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 póz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.