I SA/Kr 2265/01
WyrokWSA w Krakowie2004-04-29
Skład orzekający: WSA Bogusław Wolas, NSA Grażyna Jarmasz, Asesor WSA Anna Znamiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły wysokość zaległości w opłacie targowej, jeśli sposób dokumentowania poboru opłaty był wadliwy, a czynności pomiaru powierzchni zajmowanej przez sprzedawcę nie były przeprowadzane zgodnie z przepisami proceduralnymi?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności zasad postępowania podatkowego dotyczących dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego oraz przeprowadzania czynności oględzin i pomiaru w obecności podatnika. Wadliwość sposobu dokumentowania poboru opłaty targowej oraz brak należytego wyjaśnienia kwestii opodatkowania sprzedaży w pawilonach handlowych uzasadniają uchylenie decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia przez organy podatkowe wysokości zaległości w opłacie targowej dla B.S. za okres od 15 do 24 marca 2001 roku. Skarżąca kwestionowała sposób poboru opłaty, brak pokwitowań, sposób pomiaru zajmowanej powierzchni oraz podstawę prawną naliczania opłaty targowej zamiast podatku od nieruchomości. Organy uznały, że skarżąca dokonywała sprzedaży na targowisku i uiściła zaniżone kwoty opłaty, co skutkowało powstaniem zaległości.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej koszty postępowania w kwocie 10 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas Sędziowie: NSA Grażyna Jarmasz (spr) Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi B.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 września 2001r Nr [...] w przedmiocie opłaty targowej za 15,16,17,19,21,22,23,24 marca 2001 roku I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą j ą decyzję organu I instancji. II. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej koszty postępowania w kwocie 10 zł (dziesięć złotych).
Zaskarżoną decyzją utrzymana została w mocy decyzja Przewodniczącego Zarządu Miasta S.z dnia [...] r. nr [...] w sprawie określenia B.S. wysokości zaległości w opłacie targowej za dni 15,16,17,19,21,22,23,24 marca 2001r. w kwocie 176 zł oraz odsetek za zwłokę w kwocie 17,70 zł.
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że B.S. dokonuje sprzedaży na targowisku miejskim na Placu 3 maja w S. Z tego tytułu, zgodnie z przepisami od art. 15 do art. 19 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 9, poz. 31 z późn. zm.) oraz uchwałą Rady Miasta Sandomierza. z dnia 30 czerwca 1999 r. nr XIV/85/99 miała obowiązek uiszczania opłaty targowej za każdy dzień, w którym prowadziła handel , w wysokości i na zasadach określonych powołaną uchwałą.
Pod działalność handlową B.S. wykorzystywała powierzchnię
8 m2 powierzchnia ta została potwierdzona podczas kontroli przeprowadzonej przez organ podatkowy przy udziale ajenta targowiska i została wykazana w protokołach sporządzonych w dniach [...] lutego 2001 r. oraz z dnia [...] marca 2001 r.. Powierzchnia pawilonu handlowego oraz stawki opłaty targowej określone w załącznikach do powołanych wyżej uchwał Rady Miejskiej w Sandomierzu wskazują, ze dzienna opłata targowa należna od B.S. powinna wynosić 32 zł.
W dniach [...] marca 2001 r. zobowiązana wpłaciła inkasentowi zaniżone kwoty opłaty.
Stan taki spowodował powstanie zaległości w opłacie targowej , której wysokość organ pierwszej instancji określił w/w decyzją na kwotę 176 zł.
W złożonym od decyzji pierwszoinstancyjnej odwołaniu B.S. wniosła o jej uchylenie w całości kwestionując:
- pobieranie przez inkasenta opłaty targowej bez wydania pokwitowań na drukach o symbolu K-103, określonych przepisami Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 rńaja 1999 r. w sprawie zasad rachunkowości i planu kont dla prowadzenia ewidencji podatków i opłat dla organów podatkowych jednostek
samorządu terytorialnego ( Dz. U. Nr 50, poz. 511 ze zm.), co uniemożliwiało, w cenie odwołującej się ustalenie wysokości zaległości podatkowej,
- przyjęcie, że ma płacić opłatę targową , pomimo, iż podlega ona podatkowi od nieruchomości.
W uzasadnieniu odwołania podano także, że w protokołach ustalono powierzchnię na 8,15 m2 , a w decyzji podaje się powierzchnię 8 m2. Nadto zajmowana powierzchnia jest faktycznie różna w różne dni.
Odpowiadając na zarzuty odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż w kwestii pobierania opłaty targowej przez inkasenta, bez wydawania odpowiednich pokwitowań, to obowiązujące w tym zakresie przepisy, nie wprowadzają skonkretyzowanego sposobu rozliczenia zapłaty opłaty targowej. Przepis art. 19 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych upoważnia rady gmin do określania zasad ustalania poboru opłaty targowej, bez odesłania do żadnego przepisu szczególnego.
Z powyższego wynika , że na targowiskach miasta Sandomierza, obowiązują zasady poboru opłaty targowej, określone uchwałą nr XIX/136/95 Rady Miasta Sandomierza z dnia 31 sierpnia 1995r. zmienioną następnie uchwałą nr XIV/85/99 z dnia 30 czerwca 1999r. Według postanowień tej uchwały, inkasent pobiera druki wpłat opłaty targowej z Urzędu Miejskiego w Sandomierzu, z których Urząd rozlicza go każdego tygodnia. Sposób dokumentowania przyjętych wpłat opłaty targowej nie mieści się w zakresie oceny decyzji, której przedmiotem jest określenie wysokości zaległości w opłacie targowej za konkretny okres.
Faktem jest, że w dniach objętych decyzją B.S. dokonywała sprzedaży na targowisku miejskim i opłaciła opłatę targową w zaniżonej kwocie, co upoważniło organ do wydania decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej na podstawie art. 21 § 3 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa/Dz.U. Nr 137,poz.926 ze zm./.
Wnosząc skargę na decyzję organu II instancji do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie B.S. zarzuciła, że Kolegium oparło swoje rozstrzygnięcie na protokołach pomiaru zajmowanej powierzchni z dnia 12 lutego i 13 marca 2001 r. sporządzonych z naruszeniem przepisów rozdziału 9, działu IV w/w ustawy Ordynacja podatkowa , bowiem:
- nie zostały odczytane wszystkim osobom biorącym udział w czynności urzędowej,
- osoby dokonujące "pomiarów" nie przedstawiły , ani nie zawarły w protokołach umocowania na podstawie którego pomiary zostały dokonane,
- brak określenia w protokołach kto dokonał pomiarów, czy posiadał do tego uprawnienia, jakimi przyrządami mierniczymi się posługiwał i czy posiadały one legalizację zgodnie z art. 10 ustawy Prawo o miarach ( Dz. U. z 1993r. nr 55 poz. 248).
Zarzucono także brak podstawy prawnej do zaokrąglania "zajmowanej" powierzchni z 8,15 m2 z protokołu do 8 m2 w decyzji.
W dalszej części skargi przedstawiono w obszernym wywodzie, przedstawiane już w odwołaniu nieprawidłowości w zakresie sposobu dokonywania poboru opłaty targowej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w udzielonej odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Skarga wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie -Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie , jednakże w związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004r. przepisów ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153 poz. 1269) oraz ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z przepisem art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawa została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zgodnie z tymi przepisami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za uzasadnioną.
Rozstrzygnięcia organów zostały wydane z naruszeniem jednej z podstawowych zasad postępowania podatkowego zawartej w art. 122 w/cyt. ustawy Ordynacja .podatkowa tj. obowiązku organów podatkowych podjęcia wszelkich
niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak również z naruszeniem przepisu art. 187 tej ustawy stanowiącego, że organ jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Skoro w niniejszej sprawie, zdaniem organu, skarżąca dokonywała sprzedaży w zmiennych warunkach , to obowiązkiem organu było ustalić w sposób bezsporny jaka powierzchnia była zajmowana w związku z dokonywaną sprzedażą w poszczególnych dniach.
Zauważyć także należy, że czynności oględzin i pomiaru należy dokonywać w obecności podatnika zgodnie z art. 190 ustawy Ordynacja podatkowa, co w niniejszej sprawie nie zostało zapewnione.
Nie wyjaśniono również podnoszonej przez skarżącą kwestii , czy z tytułu sprzedaży towarów znajdujących się w obiektach nazywanych pawilonami handlowymi, posadowionymi na placu targowym, powinna ona płacić opłatę targową, czy też obiekty takie winne być przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
Trudno zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, iż kwestia sposobu dokumentowania pobierania i rozliczania opłaty targowej nie mieści się w zakresie wydawanej przez organy decyzji. Niezbędne ustalenia w tym zakresie dadzą odpowiedź, czy tryb ten zapewniał prawidłowe i bezsporne ustalenie wysokości zaległości w pobieranej przez inkasenta opłacie targowej. Jednocześnie zauważyć także należy, iż nie wymagającą uregulowań prawnych jest ogólna zasada pobierania jakichkolwiek wpłat pieniężnych z jednoczesnym wydaniem potwierdzenia ich uiszczenia.
Przyjmując więc , że naruszone zostały przepisy prawa proceduralnego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w/ cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło