I SA/Kr 2275/01

WyrokWSA w Krakowie2004-02-26

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk, Sędzia NSA Józef Gach, Sędzia NSA Józef Michaldo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe naruszyły zasady praworządności i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, udzielając błędnych informacji podatnikowi dotyczących warunków opodatkowania kartą podatkową?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo stwierdziły wygaśnięcie decyzji o karcie podatkowej z powodu przekroczenia limitu przychodów z usług dla innych odbiorców niż ludność. Nie stwierdzono naruszenia zasady praworządności, gdyż decyzje oparto na obowiązujących przepisach. Nie wykazano również, aby organy udzieliły błędnych informacji, a obowiązkiem organów jest udzielanie informacji na wniosek podatnika, a nie czuwanie nad jego nieznajomością przepisów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o wygaśnięciu decyzji w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej za 1998 rok. Skarżąca E. P. przekroczyła limit przychodów z usług dla odbiorców innych niż ludność, co zgodnie z przepisami Rozporządzenia Ministra Finansów z 1996 r. skutkowało utratą prawa do opodatkowania kartą podatkową. Skarżąca zarzucała organom błędne poinformowanie o obowiązujących limitach i nieprecyzyjne przepisy.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk (spr.) Sędziowie NSA (del.) Józef Gach NSA (del.) Józef Michaldo Protokolant Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2004 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Izby Skarbowej w [...] z dnia 19 września 2001 r. Nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia decyzji w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej za 1998 rok -skargę oddala- I SA/Kr 2275/01 UZASADNIENIE Decyzją organu I instancji z dnia [...] lipca 2001 r. stwierdzono wygaśnięcie wydanej E. P. decyzji z dnia [...] marca 1998 roku w sprawie wysokości karty podatkowej za 1998 rok. Rozpoznając odwołanie podatnika Izba Skarbowa w [...] w dniu 19 września 2001 roku utrzymała przedmiotową decyzję w mocy. Z bezspornych ustaleń organów podatkowych wynikało , że skarżąca w 1998 roku prowadząc działalność w zakresie usług remontowo -budowlanych oraz instalacyjnych, poza świadczeniami dla ludności wykonywała usługi również dla innych odbiorców , co było dopuszczalne pod warunkiem że przychód z tego tytułu nie przekroczy kwoty 44.000 zł - stosownie do pkt. 4 objaśnień do części I zał. Nr. l do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 XII 1996 roku w sprawie karty podatkowej / DZ. U. Nr. 151, póz. 717 ze zm./ . Ponieważ E. P. przekroczyła podaną kwotę , wedle organów utraciła prawo do opodatkowania w tej formie , co uzasadniało w oparciu o paragraf 22 ust. l pkt 3 powołanego Rozporządzenia wydanie przez Urząd Skarbowy decyzji w dniu [...] IV.2001 r. o wyłączeniu jej z grupy osób opodatkowanych w formie karty podatkowej za 1998 rok. Ta decyzja została utrzymana w mocy przez Izbę Skarbową w [...] w dniu 13 lipca 2001 r. nr. [...]. Konsekwencją nie dopełnienia warunków uprawniających do skorzystania z ryczałtowanych form opodatkowania wedle organów musiało być wygaśnięcie decyzji z dnia [...] III. 1998 r. nr. [...] - na podstawie art. 258 par. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa / DZ. U. Nr. 137, póz. 926 ze zm./. W skardze na decyzję Izby Skarbowej z dnia 19 września 2001 r. Nr. [...] zmierzającej do jej uchylenia i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz umorzenia postępowania, podnoszone są zarzuty o treści identycznej jak w odwołaniu. Skarżąca zarzuca, że źle została poinformowana o obowiązujących ją ograniczeniach oraz że nie wzięto pod uwagę trudności w stosowaniu przepisów dotyczących karty podatkowej , co wynika z umieszczenia istotnych dla podatnika informacji w załącznikach znajdujących się na końcu aktu prawnego. Niewłaściwe stosowanie przepisów prawa było spowodowane tym , że została błędnie poinformowana o obowiązujących limitach dotyczących świadczenia usług dla odbiorców innych niż " ludność" oraz faktem , że przepisy dotyczące tej formy opodatkowania są nieprecyzyjne i zawile sformułowane. Również w wydanej przez urząd skarbowy decyzji o wysokości stawki, brak jest informacji dotyczących poprawnego stosowania przepisów o karcie podatkowej. Zamieszczona jest tam tylko informacja o kwocie limitu którego nie można przekroczyć przy świadczeniu usług dla innych odbiorców ,nie jest natomiast sprecyzowane kogo dotyczy sformułowanie " inni odbiorcy" i jakie są konsekwencje przekroczenia limitu. Organy podatkowe winny przestrzegać zasady zaufania podatników i zasady informacji prawnej , co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Zarzut złego poinformowania jej o obowiązujących przepisach wiązał się z informacją uzyskaną od pracownika urzędu na temat limitu w wykonywaniu prac na rzecz jednostek gospodarki uspołecznionej i wskazaniem co się mieści w tym pojęciu. Nie uzyskując informacji gdzie można znaleźć odpowiednie przepisy dotyczące tego ograniczenia i ufając w poprawność informacji pracownika urzędu - postępowała zgodnie z nią, tym bardziej że urząd nie wniósł zastrzeżeń do użytego w późniejszym piśmie sformułowania "jednostki gospodarki uspołecznionej" jak i nie widział przeciwskazań by była w dalszym ciągu opodatkowana w tej formie 1999 roku. Izba Skarbowa wnosząc o oddalenie skargi podała ,że w odwołaniu E. P. nie podnosiła zarzutu błędnego poinformowania przez pracownika urzędu skarbowego. Za mało wiarygodne uznała stwierdzenie skarżącej , że w lutym 1999 roku w związku ze składaniem wniosku o ustalenie wysokości karty podatkowej złożyła pismo informujące , że w 1998 roku nie wykonywała żadnych prac dla jednostek gospodarki uspołecznionej , a urząd nie miał zastrzeżeń do użytego w nim sformułowania" jednostki gospodarki uspołecznionej" i nie widział przeszkód aby była dalej opodatkowana w tej formie na 1999 rok. W aktach sprawy takie pismo nie figuruje , a przepisy rozporządzenia w sprawie karty podatkowej nie wymagały składania takiego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga nie jest zasadna. Ponieważ zasadnicze fakty w niniejszej sprawie są bezsporne , rzeczą Sądu jest ustosunkowanie się do zarzucanego naruszenia przepisów art. 120 i 121 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa / DZ. U. Nr 137 , póz. 926 ze zm. /. Pierwszy z tych przepisów - art. 120 - formułuje zasadę praworządności nazywaną też legalności. Oznacza ona wymóg oparcia każdej czynności wykonywanej przez organy podatkowe na konkretnym przepisie prawa. Wydając decyzję w niniejszej sprawie organy miały na uwadze przede wszystkim treść Rozporządzenia Ministra Finansów obowiązującego w 1998 roku - z dnia 17 grudnia 1996 roku w sprawie karty podatkowej / DZ. U. Nr. 151, póz. 717 / a zwłaszcza art. 18 ust. l pkt l i ust. 6 oraz par. 22 pkt. l podp. 4 , stanowiącym podstawę do wyłączenia z opodatkowania w formie karty podatkowej podatników, którzy między innymi nie zawiadomią organu podatkowego o zmianie powodującej utratę warunków do opodatkowania w tej formie. Bezspornie taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Powyższe Rozporządzenie wydane na podstawie ustawy z dnia 19 XII 1980 roku o zobowiązaniach podatkowych /DZ. U. !993 r. Nr. 108 poz. 486 ze zm. / i stanowiło źródło obowiązującego w 1998 roku prawa. Takim źródłem prawa nie była wówczas wskazywana przez stronę ustawa z dnia 20 XI. 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne / DZ. U. Nr. 144 , póz. 930 ze zm./ ,która weszła w życie z początkiem 1999 roku. Nie dopełnienie przez podatnika określonych w przepisach prawa podatkowego warunków uprawniających do skorzystania z ryczałtowych form opodatkowania - stanowiło podstawę do stwierdzenia przez organ podatkowy wygaśnięcia decyzji na podstawie art. 258 par. l pkt. 4 ustawy - Ordynacja podatkowa przez organy powołanego. Zarzut naruszenia więc przepisu art. 120 Ordynacji podatkowej nie znajduje uzasadnienia. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. W wydanej decyzji o karcie podatkowej podana jest podstawa prawna w postaci cytowanego wyżej Rozporządzenia i rzeczą podatnika było zapoznanie się z tymi przepisami. Nie zostało natomiast wykazane w żaden sposób by doszło do udzielenia błędnej informacji przez pracownika urzędu skarbowego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 X. 1994 roku sygn. SA/Wr 895/94 /Przegląd orzecznictwa podatkowego 1996 , nr. 3 póz. 81/ stwierdził, że dla ustalenia odpowiedzialności organu za naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, konieczne jest wykazanie , iż fakt dezinformacji faktycznie wystąpił. Organy podatkowe zgodnie z par. 2 art. 121 Ordynacji obowiązane są udzielać informacji stronie o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania - lecz czynią to na wniosek podatnika a nie z urzędu. W niniejszej sprawie nie zostało również wykazane , że skarżąca wobec wątpliwości w stosowaniu przepisów prawa zwracała się o udzielenie informacji, a takich nie uzyskała. Organy podatkowe nie maj ą natomiast obowiązku czuwania nad tym by podatnik z powodu nieznajomości przepisów prawa nie poniósł szkody. Dodać należy , że zasada udzielania informacji prawnej stronom jest realizowana wyłącznie w postępowaniu podatkowym, a gdy takie się nie toczy zasada udzielania informacji o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego polega na udzielanych informacjach pisemnych. Mając na uwadze powyższe skoro zarzuty podatnika okazały się chybione , Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę jako niezasadną oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ. U. Nr. 153 , póz 1270 / w zw. z art. 97 par. l Przepisów wprowadzających ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ. U. Nr. 153 , póz. 1271 ze zm./.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło