I SA/Kr 236/06
PostanowienieWSA w Krakowie2007-11-23
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony przez stronę prowadzącą działalność gospodarczą, która wykazała stratę, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca, prowadząca działalność gospodarczą, nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, a w szczególności nie uzupełniła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i dochody, mimo wezwania sądu. Prawo pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być udzielane w sytuacjach obiektywnej niemożności poniesienia kosztów, zwłaszcza od przedsiębiorców, od których wymaga się zapobiegliwości.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skarg na decyzje Dyrektora Izby Celnej dotyczące podatku akcyzowego za lata 2002-2003. Strona skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, która przyniosła stratę, i utrzymuje rodzinę. Sąd wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, jednak strona nie przedłożyła ich w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. prowadzącego Przedsiębiorstwo "M" w B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc styczeń, luty, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2002r. oraz za styczeń i luty 2003r. postanawia: oddalić wniosek strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. K. prowadzącego Przedsiębiorstwo "M" w B o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skarg na decyzje Dyrektora Izby Celnej, z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc styczeń, luty, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2002r. oraz za styczeń i luty 2003r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku oraz zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" J. K. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną I. K. ur. [...] synem G. K.u r. [...] oraz córką A. K. ur. w [...]r.
I. K. nie pracuje a jedynym źródłem utrzymania rodziny jest prowadzona przez męża działalność gospodarcza, która za okres 01.01.-31.08.2007r. przyniosła stratę w wysokości : - 45 162,61 zł. Małżonkom pomagają również krewni.
Strona skarżąca jest właścicielem domu jednorodzinnego o pow. 52 m2 położonego na działce o pow. 0,21 ha oraz nieruchomości rolnej o pow. 0,56 ha. Nie posiada oszczędności oraz przedmiotów o wartości pow. 3000 euro.
Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r.
Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zapobiegliwości i przezorności w tym zakresie należy szczególnie wymagać od osób toczących spory sądowe w związku z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą. Działalność gospodarcza wiąże się, ze swej istoty, z ryzykiem ponoszenia wszystkich związanych z nią konsekwencji, w tym kosztów - także sądowych
Warto zauważyć ponadto, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy
zgodnie, z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (...)
W przedmiotowej sprawie kluczowym zagadnieniem jest jednak analiza przesłanki przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymieniona w art. 246§1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
To na stronie skarżącej wnoszącej wniosek o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek wykazania że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony skarżącej. Stąd też J. K. został wezwany do przedłożenia następujących dokumentów:
- spisu miesięcznych wydatków związanych z bieżącymi potrzebami, popartego odpowiednimi rachunkami,
- wyciągów z kont bankowych (osobistego oraz firmowego) uwzględniających ich stan i operacje dokonywane przez ostatnie trzy miesiące,
- zeznania podatkowego o wysokości osiągniętego dochodu przez J. K. w roku 2006 (PIT)
- oświadczenia określającego charakter pomocy krewnych i jej wysokość,
- wyliczeń w oparciu , o które strona skarżąca wykazała stratę w prowadzonej działalności za okres 01.01.2007r.-31.08.2007r.
Braki wniosku miały być uzupełnione w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.
Wezwanie odebrane zostało dnia 19.10.2007r. Do dnia dzisiejszego wymagane dokumenty nie zostały jednak nadesłane, uniemożliwiając tym samym dokładną analizę sytuacji majątkowej strony skarżącej. J. K. nie wykazał więc , że spełnia przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych.
W kontekście wyżej wymienionych okoliczności, żądanie jego nie zasługuje zatem na uwzględnienie.
W związku z tym , na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§1 pkt. 2,
w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r.
Nr 153, poz .1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło