I SA/Kr 237/10

WyrokWSA w Krakowie2010-06-15

Skład orzekający: Stanisław Grzeszek, Jarosław Wiśniewski, Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 83 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, określający maksymalny czas trwania kontroli organu kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym, odnosi się do łącznego czasu kontroli prowadzonych przez jeden organ, czy też przez wszystkie organy kontroli?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis art. 83 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, określający maksymalny czas trwania kontroli, odnosi się wyłącznie do łącznego czasu kontroli prowadzonych przez jeden, dany organ kontroli w roku kalendarzowym. Użycie liczby pojedynczej w sformułowaniu "wszystkich kontroli organu kontroli" jednoznacznie wskazuje na taką interpretację, a odmienne rozumienie prowadziłoby do zablokowania możliwości przeprowadzania kontroli przez inne uprawnione organy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi przedsiębiorcy na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o kontynuowaniu czynności kontrolnych. Przedsiębiorca wniósł sprzeciw, zarzucając naruszenie art. 83 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez przekroczenie limitów czasu kontroli w roku kalendarzowym. Organy kontroli uznały sprzeciw za niezasadny, interpretując przepis jako odnoszący się do czasu kontroli prowadzonych przez jeden konkretny organ.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 237/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 czerwca 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędziowie: WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), WSA Urszula Zięba, Protokolant: Daniel Marzec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2010r., sprawy ze skargi P. P., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 16 grudnia 2009 r. Nr [...], w przedmiocie kontynuowania czynności kontrolnych, - skargę oddala- Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej Nr[...], utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 9 grudnia 2009 r. o kontynuowaniu czynności kontrolnych, wydane w wyniku uznania sprzeciwu P. P. za niezasadny. Postanowienia te zostały wydane w następującym stanie faktycznym: Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął u w/W kontrolę podatkową w zakresie wywiązywania się z obowiązków płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 rok. W dniu wszczęcia kontroli kontrolowany wniósł sprzeciw w związku z naruszeniem art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.), dalej zwanej "u.s.d.g.", załączając kopię ósmej strony książki kontroli przedsiębiorcy obejmującą wpisy organów kontroli w 2009 r. Postanowieniem z dnia 9 grudnia 2009 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał sprzeciw na niezasadny i orzekł o kontynuowaniu czynności kontrolnych. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, że z załączonej kopii książki kontroli wynika, że nie podejmował on czynności kontrolnych u w/W w 2009 r. Z przepisu, na który powołuje się wnoszący sprzeciw wynika, że czas trwania wszystkich kontroli organu kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku nie może przekraczać określonych limitów, co oznacza, że limity czasu trwania kontroli wyznaczone są odrębnie dla każdego organu kontroli i dotyczą działań kontrolnych podejmowanych przez dany organ u przedsiębiorcy. Stanowisko to znajduje potwierdzenie min. w wyroku WSA w Warszawie z dnia 14 maja 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 2230/06, Lex nr 342075. W zażaleniu na powyższe postanowienie P. P. podtrzymał zarzut przekroczenia określonych limitów czasu trwania kontroli i podał, że nowelizacja u.s.d.g. z dnia 7 marca 2009 r. wprowadziła nowe regulacje dotyczące czasu trwania kontroli przedsiębiorcy, uzależniając je od podstawowego kryterium jakim jest wielkość kontrolowanego podmiotu gospodarczego. Ustawodawca jednoznacznie określa, iż wszystkie kontrole prowadzone u danego przedsiębiorcy w jednym roku nie mogą przekroczyć określonych limitów. Zatem wyrok, na który powołuje się organ jest nieadekwatny do obecnego stanu prawnego. Po rozpatrzeniu zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał postanowienie organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 16 grudnia 2009 r. organ podkreślił, że zapis art. 83 ust. 1 u.s.d.g., iż "czas trwania wszystkich kontroli organu kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym nie może przekraczać..." nie zmienił się wskutek nowelizacji z dnia 7 marca 2009 r. Późniejsze szczegółowe określenie limitu czasowego trwania przedmiotowych kontroli i jego zróżnicowanie ze względu na wielkość przedsiębiorcy nie ma wpływu na jedyną możliwą w tym wypadku interpretację przedmiotowego zapisu, iż dotyczy on łącznego czasu kontroli dokonywanych w roku kalendarzowym przez jeden, dany organ kontrolny. Zapisów art. 83 ust. 1 u.s.d.g. nie można traktować jako wyznaczenia łącznego czasu limitu kontroli przeprowadzanych przez różne organy kontrolne. Stanowisko to znajduje uzasadnienie w poglądach doktryny, judykatury oraz orzecznictwie sądów administracyjnych. W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej skarżący wniósł o jego uchylenie, zarzucając naruszenie art. 9 i art. 83 ust. 1 pkt 1 u.s.d.g. W opinii skarżącego należy wziąć pod uwagę cel w jakim powstał przepis art. 83 ust. 1 u.s.d.g. , a więc istotę zamysłu ustawodawcy. W obecnym stanie prawnym przedsiębiorcę może kontrolować kilkadziesiąt organów kontroli. Ze stanowiska Dyrektora Izby Skarbowej wynika, że przy zachowaniu 12 dniowego terminu dla każdego organu kontroli z osobna, przedsiębiorca nadal mógłby być kontrolowany przez 365 dni w roku, a przecież nie to było zamysłem ustawodawcy nowelizującego u.s.d.g. Celem było bowiem ograniczenie wszystkich kontroli w roku do określonego limitu, o czym przedstawiciele ustawodawcy zapewniali nie tylko w mediach ale również w drukach sejmowych uzasadniających cel nowelizacji u.s.d.g. Gdyby przyjąć argumentację organu to przepis dotyczący limitu czasu prowadzenia kontroli u mikroprzedsiębiorcy stałby się "martwym prawem" i nadal skutecznie paraliżowałby prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż interpretacja przepisu art. 83 ust. 1 u.s.d.g. dokonana przez skarżącego jest błędna. Przepis ten stanowi, że "czas trwania wszystkich kontroli organu kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym nie może przekraczać: 1) w odniesieniu do mikroprzedsiębiorców - 12 dni roboczych; 2) w odniesieniu do małych przedsiębiorców - 18 dni roboczych; 3) w odniesieniu do średnich przedsiębiorców - 24 dni roboczych; 4) w odniesieniu do pozostałych przedsiębiorców - 48 dni roboczych". Treść tego przepisu przed nowelizacją, na którą powołuje się skarżący, różniła się od obecnej tylko co do sposobu określenia kontrolowanych przedsiębiorców i co do czasu trwania kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym. W pozostałym zakresie przepis ten nie zmienił swojego brzmienia. W związku z tym stanowisko skarżącego, że wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 maja 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 2230/06 stracił swą aktualność nie jest prawidłowe. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela wyrażony w tym orzeczeniu pogląd, że "przepis art. 83 ust. 1 u.s.d.g. wprowadza generalne wyznaczenie ram czasowych, tj. łącznej maksymalnej kontroli w jednym roku kalendarzowym przeprowadzonej przez dany (podkreślenie przez tut. Sąd) organ kontroli. Należy podkreślić, iż przepis ten nie stanowi podstawy wyznaczenia łącznego maksymalnego czasu trwania wszystkich kontroli (tj. kontroli różnych organów kontroli) u jednego przedsiębiorcy (por. S. Szuster, Komentarz do art. 83 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, Lex/el 2005). Odmienna interpretacja tego przepisu prowadziłaby do zablokowania możliwości przeprowadzania kontroli przez inne uprawnione organy". Podkreślić zatem należy, że użycie sformułowania "wszystkich kontroli organu kontroli", wyraźnie wskazuje, iż chodzi o wszystkie kontrole danego (jednego) organu kontroli. Gdyby intencją ustawodawcy było odniesienie określonych w art. 83 ust. 1 u.s.d.g. limitów czasowych do kontroli wszystkich organów kontroli, to wyraźnie by to wskazał używając liczby mnogiej ("organów") lub po prostu poprzestałby na zwrocie "wszystkich kontroli". Użycie liczby pojedynczej - wbrew twierdzeniom skarżącego - wyraźnie wskazuje co było intencją ustawodawcy. Z uwagi na niewskazanie przez skarżącego na czym miałoby polegać naruszenie art. 9 u.s.d.g. Sąd nie odniósł się do tego zarzutu. W świetle powyższych uwag, uznając, że zaskarżone postanowienie nie narusza obowiązujących przepisów prawa w sposób, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł o oddaleniu skargi biorąc za podstawę swego rozstrzygnięcia art. 151 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło