I SA/Kr 2373/02

WyrokWSA w Krakowie2004-10-28

Skład orzekający: Jan Zając, Ewa Długosz - Ślusarczyk, Bogusław Wolas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy toczące się postępowanie sądowe o zniesienie współwłasności nieruchomości stanowi zagadnienie wstępne uzasadniające zawieszenie postępowania podatkowego w sprawie ustalenia osób zobowiązanych do podatku od nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że toczące się postępowanie o zniesienie współwłasności nie stanowi zagadnienia wstępnego, które uzasadniałoby zawieszenie postępowania podatkowego. Istotą postępowania o zniesienie współwłasności jest podział nieruchomości, a nie ustalenie wysokości udziałów, które jest kluczowe dla określenia zobowiązania podatkowego. Brak jest zatem bezpośredniego powiązania między tymi postępowaniami, które uniemożliwiałoby merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy podatkowej.
Stan faktyczny
Postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia osób zobowiązanych do podatku od nieruchomości za lata 1999-2002 zostało zawieszone przez organ I instancji, a następnie utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Jako podstawę prawną wskazano art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, uznając, że rozstrzygnięcie sprawy podatkowej zależy od uprzedniego orzeczenia sądu o wysokości udziałów współwłaścicieli w nieruchomościach. Skarżący S. T. kwestionował zasadność zawieszenia, twierdząc, że istniejące dokumenty pozwalają na ustalenie wysokości udziałów, a oświadczenia stron nie mają decydującego znaczenia.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Jan Zając Sędziowie: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk (spr) WSA Bogusław Wolas Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2004r sprawy ze skargi S. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 sierpnia 2002r Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania podatkowego I. uchyla zaskarżone postanowienie II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych ). Sygn. I S A/Kr 23 73/02 UZASADNIENIE Burmistrz B. postanowieniem z dnia [...].2002 r. zawiesił z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia osób zobowiązanych z tytułu podatku od nieruchomości za lata 1999-2002 - w szczególności działek położonych w S. oznaczonych numerami [...] oraz [...], zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając zażalenie na to postanowienie w dniu 27 sierpnia 2002 r. utrzymało je w mocy. Jako podstawą prawną uzasadniającą zawieszenie postępowania powołano przepis art. 201par 1 pkt. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej / DZ. U. Nr. 137, poz. nr 926 ze zm./, przyjmując że rozstrzygnięcie sprawy podatkowej, zależy od uprzedniego orzeczenia wydanego przez sąd o wysokości udziałów współwłaścicieli w powyższych działkach. Zdaniem organów oświadczenia współwłaścicieli składane w toku prowadzonego postępowania podatkowego w kwestii wysokości ich udziałów w przedmiotowych działkach są rozbieżne. Bezspornym jest, że w ewidencji gruntów Starostwa Powiatowego w B. działka [...] o pow. 0,80 ha figuruje na J. L., skarżącego S. T. i M. L. - przy czym nie ujawniona jest wysokość udziałów. Spośród współwłaścicieli nie żyje J. L. i M. L., przy czym w zalegające w aktach postanowienie o stwierdzeniu praw do spadku po M. L. określa krąg jej spadkobierców. Ustalony jest też krąg spadkobierców po J. L. Natomiast 2- ga działka [...] o pow. 0,51 ha wpisana jest na skarżącego w połowie, nadto na S. L., X. L. i D. L. w określonych częściach. Z wymienionych osób nie żyje S. L. Bezspornie toczy się sądowe postępowanie o zniesienie współwłasności nieruchomości, będących przedmiotem postępowania podatkowego. Odnośnie tych działek dokonywano wymiaru podatku od nieruchomości natomiast Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie w dniu 29 VI. 2001 r. wydał 2 decyzje uchylające orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazując, że dla ustalenia podatku przy współwłasności odpowiednie jej części podlegaj ą odrębnemu opodatkowaniu. Dlatego kierując się tym stanowiskiem Kolegium uchyliło swoje decyzje i organu I instancji i wszczęło postępowanie w celu ustalenia osób zobowiązanych do podatku od nieruchomości. Organ wezwał uczestników postępowania do przedłożenia dokumentów i wypowiedzenia się co do wysokości udziałów. X. L. i D. L. oświadczyli, że nie potrafią sprecyzować wielkości swoich udziałów a S. T. wskazywał rozbieżnie swe udziały. Mając na uwadze te rozbieżności i niejasności zdaniem Kolegium organ I instancji zasadnie przyjął, iż o wysokości udziałów może rozstrzygnąć jedynie toczące się postępowanie sądowe o zniesienie współwłasności. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie na postanowienie SKO z dnia 27 sierpnia 2002 r. Nr. [...] S. T. poddaje krytyce podstawę prawną zawieszenia postępowania, stojąc na stanowisku braku przeszkód do jego prowadzenia. Uważa, że istniejące dokumenty którymi dysponują organy, pozwalają na ustalenie wysokości udziałów, zaś oświadczenia stron w tym zakresie nie mają znaczenia. Zarzuca ze ewidencja gruntów prowadzona przez Starostwo w B. uchyla się od dokonania wpisów mając potrzebną dokumentację. Określa, że jego udział w działce [...] wynosi 5/8 a w działce nr. [...] - a drugą z nich ma ją w posiadaniu w całości. Przyznaje, że były problemy z synchronizacją działki [...] /gdzie brak udziałów/ która powstała z 2 parcel gruntowych należących do różnych osób- ale to ma charakter marginalny. Skarga zmierza do uchylenia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Organ II instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga jest zasadna. Sporne między stronami w świetle postanowień organów I i II instancji jest, czy w zaistniałym stanie faktycznym w oparciu o powołaną podstawę prawną zasadne było zawieszenie z urzędu postępowania. Zgodnie z art. 201 par. 1 pkt.2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa / DZ. U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Istotą zawieszenia postępowania jest zaniechanie jego prowadzenia jeżeli zachodzą przejściowe przeszkody w jego kontynuacji. Następuje to na czas niezbędny do ich usunięcia. Jedną z przyczyn zawieszenia postępowania jest rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego — prejudycjalnego. Przeszkoda w prowadzeniu postępowania podatkowego polega w tym wypadku na tym, że rozpatrzenie sprawy podatkowej i wydanie merytorycznej decyzji uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem kwestii prawnej przez organ lub sąd w drodze orzeczenia. Konieczne jest przy tym istnienie takiego powiązania, by bez rozstrzygnięcia sprawy przez sąd lub organ nie było możliwe rozstrzygnięcie sprawy podatkowej. W niniejszej sprawie organy stoją na stanowisku, iż prowadzenie postępowania podatkowego uzależnione jest od wyniku postępowania o zniesienie współwłasności nieruchomości, których dotyczy postępowanie podatkowe a zwłaszcza ustalenia udziałów poszczególnych współwłaścicieli. Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie brak jest takiego uzależnienia. Istotą postępowania o zniesienie współwłasności nieruchomości jest jej podział pomiędzy współwłaścicielami w zakresie całkowitym lub częściowym, w sposób wskazany przez jego uczestników lub w inny dokonany przez sąd stosownie do okoliczności sprawy. Natomiast podstawową, pierwotną przesłanką takiego postępowania jest istnienie stosunku współwłasności w częściach ułamkowych. W takim postępowaniu rozstrzygane są także inne kwestie wymienione w art. 618 kpc. Co do zasady celem tego postępowania nie jest ustalenie wysokości udziałów w rzeczy wspólnej, aczkolwiek nie wykluczone jest to w razie sporu między współwłaścicielami. Zatem sam fakt toczenia się powyższego postępowania, którego celem jest wyjście ze współwłasności, nie stanowi przyjętego prejudyjcjum dla postępowania podatkowego. Z powyższych względów zawieszenie postępowania w oparciu o powołaną podstawę nie było zasadne. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając skargę za zasadną na podstawie art. 145 par. 1 pkt. 1 c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /DZ. U. Nr 153, poz. 1270 / w zw. z art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisów wprowadzających tą ustawę /Dz. U. Nr 153 z 2002r. poz. 1271 ze zm./ orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło