I SA/Kr 239/19
WyrokWSA w Krakowie2019-04-11
Skład orzekający: Piotr Głowacki, Grażyna Firek, Inga Gołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracyjne prawidłowo rozpoznały zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku abonamentowego RTV i przedawnienia, opierając się wyłącznie na stanowisku wierzyciela, bez zgromadzenia pełnego materiału dowodowego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji i postanowienie wierzyciela, ponieważ organy administracyjne nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego i nie wyjaśniły stanu faktycznego sprawy. Opieranie się wyłącznie na stanowisku wierzyciela, bez weryfikacji dokumentów źródłowych, uniemożliwiło sądowi kompleksową kontrolę zgodności z prawem postępowania egzekucyjnego.Stan faktyczny
Skarżący J. C. złożył zarzuty na postępowanie egzekucyjne dotyczące zaległości z tytułu abonamentu RTV. Zarzuty dotyczyły m.in. nieistnienia obowiązku, przedawnienia oraz wad formalnych tytułu wykonawczego. Organ egzekucyjny i organ odwoławczy utrzymały w mocy postanowienie organu I instancji, opierając się na stanowisku wierzyciela (P. SA), który nie przedstawił wystarczających dowodów na istnienie obowiązku i jego rejestrację przez skarżącego. Skarżący zarzucił organom nierozpoznanie istoty sprawy i wadliwe przyjęcie stanowiska wierzyciela.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. oraz postanowienie wierzyciela P. SA. Zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącego koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Grażyna Firek WSA Inga Gołowska (spr.) Protokolant: st.sekr.Iwona Sadowska-Białka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi J. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] grudnia 2018 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym I. uchyla zaskarżone postanowienie, poprzedzające je postanowienie organu I instancji oraz postanowienie P. SA z dnia 24 stycznia 2017 r. nr [...], II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie [...]zł (sto złotych).
I.
Zaskarżonym postanowieniem z 14 grudnia 2018r. nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. po rozpoznaniu zażalenia J. C. od postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z 17 października 2018r. nr [...] w sprawie zgłoszonych zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, działając na podstawie art. 138§1 pkt 1 oraz art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U z 2017r. poz. 1257 ze zm. dalej-k.p.a.) w zw z art.17§1, art. 18, art. 33, art. 34§1 ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U z 2018r. poz. 1314 ze zm. dalej-u.p.e.a.)- utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
Postanowienie wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. jako organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanego J. C. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z 5 października 2015r. wystawionego przez wierzyciela P. SA na zaległości z tytułu nieuregulowanego abonamentu RTV ([...] zł). Kopię tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanemu w dniu 21 stycznia 2016r. z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności w C. w C..
Zobowiązany złożył zarzuty na postępowanie egzekucyjne w trybie art. 33§1 pkt 1 i 10 u.p.e.a. wniósł także o zwolnienie z zajęcia wierzytelności oraz o umorzenie prowadzonej egzekucji w całości, umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na niedopuszczalność egzekucji oraz wady formalne postępowania administracyjnego (brak oryginałów dokumentów, brak wydania decyzji administracyjnej, brak podpisu właściwego organu pod tytułami wykonawczymi, naruszenie zasad k.p.a., naruszenie Konstytucji RP i inne).
Organ egzekucyjny przesłał do wierzyciela P. SA kopię złożonych przez zobowiązanego zarzutów i zawiesił prowadzone postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów oraz wstrzymał realizację zajętej wierzytelności.
Postanowieniem z 24 stycznia 2017r. nr [...] wierzyciel zajął stanowisko w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Postanowienie to stało się ostateczne.
Organ egzekucyjny postanowieniem z 17 października 2018r. nr [...] uznał za uzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres I-XII/2010r. zaś zarzuty: nieistnienia obowiązku, przedawnienia obowiązku za okres I/2011r. do IV/2015r. i niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.
Postanowieniem nr [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów: niewłaściwości trybu i organu do prowadzenia postępowania, bezprzedmiotowości sprawy-braku wydania decyzji administracyjnej, braku przerwania biegu przedawnienia w związku z wadami formalnymi dokumentów, braku doręczenia zobowiązanemu zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego zgodnie z §5 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, braku wydania decyzji określającej zaległość, nieposługiwanie się dokumentami urzędowymi a jedynie kserokopiami oraz poświadczanie dokumentów za zgodność z oryginałem przez nieuprawnionych pracowników, posługiwanie się dokumentami, które nie zawierają oryginałów podpisów, brak tytułu prawnego stanowiącego podstawę do dochodzenia obowiązku abonamentowego w tym do wydania tytułów wykonawczych, podpisywanie tytułów przez niewłaściwy organ P. SA, naruszenie art. 6-9, art. 10§1 i 3, art. 14§1, art. 67§1, art. 68§1 i 2, art. 77§1, art. 104§1 i 2, art. 107§1 i 3, art. 109§1 K.p.a., naruszenie zasad Konstytucji RP tj. art. 2, art. 64 ust. 1, naruszenie przepisów konstytucyjnych w związku z brakiem rozwiązań ustawowych.
Zobowiązany złożył zażalenie, w którym zarzucił nierozpoznanie ,,istoty sprawy zarzutu nieistnienia zobowiązania braku statusu abonenta". Organ I instancji nie dokonał własnych ustaleń i przyjął rażąco wadliwe stanowisko wierzyciela w zakresie doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego.
Organ II instancji w pisemnych motywach postanowienia wskazał, że organ wyższego stopnia na podstawie art. 1a pkt 13, art. 34§1, art. 29§1 u.p.e.a. ma możliwość jedynie badania zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia odnośnie zgłoszonych zarzutów. Nie może natomiast rozstrzygać zarzutów co do których badania zasadności kompetencje posiada wyłącznie wierzyciel. Organ odwoławczy nie może kwestionować stanowiska wierzyciela co do istnienia egzekwowanego obowiązku.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. podkreślił, ze organ egzekucyjny, będąc związany stanowiskiem wierzyciela odnośnie zarzutu dotyczącego nieistnienia czy przedawnienia obowiązku nie jest uprawniony do prowadzenia samodzielnego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia podstaw do uwzględnienia zarzutów. Organ egzekucyjny nie może dokonywać własnych ustaleń w tym zakresie. Stanowisko to ma odzwierciedlenie w orzecznictwie.
Odnośnie tytułu wykonawczego podkreślono, że został on wystawiony zgodnie ze wzorem zawartym w rozporządzeniu Ministra Finansów.
II.
W skardze do Sądu na powyższe postanowienie J. C. wskazał, że organy I i II instancji nie rozpoznały istoty sprawy albowiem koronnym zarzutem była kwestia, że wierzyciel nie udowodnił by skarżący był kiedykolwiek abonentem (niewskazanie pierwotnego dowodu zarejestrowania ale również przesłania w określonym terminie do końca grudnia 2008r. zawiadomienia o nadaniu nr identyfikacyjnego a w zakresie wniosku o umorzenie organ miał obowiązek zwrócić się do wierzyciela o zajęcie stanowiska. Organ I instancji nie dokonał własnych ustaleń i przyjął rażąco wadliwe stanowisko wierzyciela jakoby P. wykonała powyższy obowiązek poprzez przesłanie do posiadaczy odbiorników rtv zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego gdyż rozporządzenie posługuje się pojęciem o ,,przeslaniu zawiadomienia" a nie ,,doręczeniu". Organ wierzyciela nie udowodnił, że kiedykolwiek przesłał takie zawiadomienie.
Wskazane braki postępowania naruszają art. 77§1 i art. 80 k.p.a. Postępowanie administracyjne i egzekucyjne jest obarczone wadami formalnymi, które winny skutkować umorzeniem egzekucji przez organ I instancji z urzędu. Tytuły wykonawcze podpisała osoba w ogóle do tego nie upoważniona.
Skarżący zarzucił naruszenie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych bowiem skarżący nie jest abonentem z uwagi na brak pierwotnego dowodu zarejestrowania odbiornika.
Zarzucił również naruszenie art. 6-9, art. 10§1 i 3, art. 14§1, art. 67§1, art. 68§1 i 2, art. 77§1, art. 104§1 i 2, art.107§1 i 3, art. 109§1 k.p.a., §5.1 i 5.2 rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych poprzez niedołączenie i nieokazanie przez P. dowodu nadania i odbioru przez skarżącego tych dokumentów.
Skarżący zarzucił też naruszenie art. 76a§2 i 3 k.p.a. przez poświadczenie dokumentów za zgodność przez pracowników P. nieuprawnionych do tego.
Podniósł i to, że nie nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia w związku z wadami formalnymi dokumentów P. .
Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji , uchylenie postanowienia wierzyciela i zasądzenie kosztów postępowania a także wskazania przez Sąd wytycznych organom i wierzycielowi w tej sprawie, w jakim zakresie ma zostać uzupełniony materiał dowodowy.
Odpowiadając na skargę organ II instancji, wobec podtrzymania przez skarżącego dotychczasowej argumentacji i zarzutów, przedstawionych również w skardze, podtrzymał swoje stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi.
III.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1§1 ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017r., poz.2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w §1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1§2).
Stosownie do art. 145§1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018r., poz. 1302 ze zm. dalej-p.p.s.a.), uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134§1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Po dokonaniu kontroli zaskarżonego postanowienia, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty Sąd stwierdza, że zaistniały podstawy do zakwestionowania stanowiska organu wyrażonego w tym postanowieniu.
Co w pierwszej kolejności należy podkreślić w badanej sprawie - wniesienie zarzutów na postępowanie egzekucyjne stanowi uprawnienie zobowiązanego, zaś zakres możliwych zarzutów został enumeratywnie wymieniony w art. 33 ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 599, dalej-u.p.e.a.). Oznacza to, że zobowiązany nie może w tym trybie skutecznie formułować zarzutów w kwestii wszelkich dostrzeżonych nieprawidłowości w działaniu organu egzekucyjnego czy wierzyciela chyba, że poprzez nie - wskazuje na zaistnienie przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 33 u.p.e.a. Podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może więc być-między innymi-przedawnienie albo nieistnienie obowiązku (art. 33§1 pkt 1 u.p.e.a.) oraz niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 (art. 33§1 pkt 10 u.p.e.a.). Organ egzekucyjny w badanej sprawie, prawidłowo odnalazł i nazwał zarzuty skutecznie złożone przez zobowiązanego a następnie przedstawił je wierzycielowi w zakresie w którym mogły być rozpatrzone w niniejszej sprawie. Zaznaczyć także należy, iż wszelkie zarzuty sformułowane czy wyartykułowane po upływie ustawowego terminu do zgłoszenia zarzutów (o którym zobowiązany został prawidłowo pouczony) nie mogły być przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie. W tym zakresie stanowisko organów było prawidłowe.
Zgodnie z art. 34§1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33§1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33§1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Z przywołanej regulacji wynika, że istotnym elementem omawianej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny wypowiedzi wierzyciela, który musi być powiadomiony o złożeniu zarzutów przez zobowiązanego. Wierzyciel zajmuje stanowisko w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie wierzyciela wyrażające stanowisko w zakresie zarzutów jest właściwy dla tego wierzyciela organ wyższego stopnia, o którym mowa w art. 17 k.p.a.
Wypowiedź wierzyciela, w przypadku gdy zarzuty są oparte na przesłankach określonych w art. 33§1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest wiążąca dla organu egzekucyjnego, co oznacza, że organ ten nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego, w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Należy podkreślić, iż funkcją zarzutów wnoszonych na podstawie art. 33§1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym, odnoszącego się bezpośrednio do zakresu obowiązków zobowiązanego.
Zgodnie art. 34§4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów (postanowienie o oddaleniu zarzutów, odmowie uznania zarzutów za uzasadnione lub o odmowie uwzględnienia zarzutów), a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.
Podsumowując, w świetle przepisu art. 33 u.p.e.a. obowiązanemu przysługuje, w określonym zakresie i terminie uprawnienie do zgłoszenia zarzutów, zaś na podstawie art. 34 u.p.e.a. na wierzycielu ciąży obowiązek wyrażenia, w przewidzianej do tego formie, swojego stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów, przy czym co istotne postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów musi mieć walor ostateczności.
Przedmiotem kontrowersji w niniejszej sprawie jest przede wszystkim (jako kwestia zasadnicza i pierwotna) zasadność zarzutu nieistnienia obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym, a kwestia ta jest ściśle związana z oceną zgodności z prawem działań wierzyciela w zakresie uruchomienia wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego dotyczącego opłat abonamentowych RTV. Organ egzekucyjny, jak również organ II instancji, wskazały, że nie miały podstaw do kwestionowania stanowiska wierzyciela w zakresie istnienia należności objętej tytułem wykonawczym, ponieważ to wierzyciel prowadził postępowanie w celu wyjaśnienia, czy zobowiązany dokonał skutecznego wyrejestrowania odbiorników i czy obowiązek określony w tytule wykonawczym istnieje. Organy wskazały, że w tym zakresie organ egzekucyjny, na podstawie art. 29§1 u.p.e.a., jest związany stanowiskiem wierzyciela.
Przed odniesieniem się do powyższych kwestii, na wstępie należy wskazać na regulacje określające powinność uiszczania przedmiotowych opłat. Przepisy ustawy z 29 grudnia 1992r. o radiofonii i telewizji (tekst jedn. Dz. U. z 2004r. Nr 253, poz. 2531 ze zm.) regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Z dniem 16 czerwca 2005r. weszła w życie ustawa z 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych (tekst jedn. Dz. U. z 2014r. poz. 1204 ze zm.). Wobec braku uregulowań intertemporalnych i zasadą bezpośredniego działania prawa ustawodawca połączył obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych w stosunku osób, które dokonały rejestracji odbiorników RTV w okresie od wejścia w życie ustawy, ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Kwestię rejestracji odbiorników RTV regulowały przepisy rozporządzenia Ministra Łączności 16 lipca 1993r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. Nr 70 poz. 338). Zgodnie z jego § 3 ust. 2 dowodem zarejestrowania była imienna książeczka radiofoniczna. Natomiast na mocy rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007r. Nr 187 poz. 1342), dokonano zmiany w zakresie legitymowania się przez użytkownika dowodem rejestracji. Zgodnie z §3 wskazanego rozporządzenia, dowodem zarejestrowania odbiorników, jest wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych lub zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych. §5 rozporządzenia stanowił, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników, stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do wskazanego rozporządzenia.
Jak wskazują akta sprawy, organ egzekucyjny wydał postanowienie odmawiające uwzględnienia zarzutów po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela, P. SA z 24 stycznia 2017r. W uzasadnieniu zarówno postanowienia wierzyciela jak i postanowienia organu egzekucyjnego a następnie także zaskarżonego postanowienia szczegółowo wskazano powody, dla których zarzuty zobowiązanego w zakresie nieistnienia obowiązku nie mogły zostać uwzględnione. Wszystkie powołane wyżej rozstrzygnięcia były jednak w swej ocenie w tym zakresie - w zasadzie jednobrzmiące. Organ egzekucyjny oraz kontrolujący jego rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazywali na zakres swej kognicji przy orzekaniu w sprawie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne natomiast wierzyciel odnosił się do wskazanych wyżej aktów normatywnych oraz okoliczności sprawy opisywanych bez dołączonych dokumentów źródłowych, na które się powoływano, odmawiając podzielenia zarzutów zobowiązanego.
Wierzyciel wskazywał jedynie, że na imię i nazwisko J. C. zgłoszona została rejestracja odbiorników RTV używanych pod adresem os.[...] [...] [...] też została książeczka opłat RTV o nr [...] a następnie o numerze [...] Następnie, w związku z przywołaną wyżej nowelizacją przepisów do zobowiązanego miano skierować w dniu 27 sierpnia 2008r. zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta 12400903 Miał to być w istocie wydruk komputerowy z systemu informatycznego P. bez podpisów i pieczęci, doręczony listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru. W dniu 25 maja 2015r. skierowano do zobowiązanego upomnienie [...] doręczone w dniu 8 czerwca 2015r. Tytuł wykonawczy wystawiono 5 października 2015r. nr [...]
Bazując na aktach sprawy, Sąd nie może ocenić powyższych dokumentów (poza tytułem wykonawczym) gdyż brak jest ich w aktach sprawy a jedynie w załącznikach do pierwszoinstancyjnej decyzji wierzyciela zaznaczono, że są to "załączniki do wiadomości pełnomocnika".
Oceniając zasadność złożonej przez J. C. skargi, Sąd poddać musiał analizie dołączone do skargi akta postepowania. Co, istotne nie znalazł w nich żadnych dokumentów czy innych dowodów potwierdzających tezy przedstawione w uzasadnieniu stanowiska wierzyciela w zakresie nieistnienia obowiązku, bezkrytycznie przyjęte następnie przez organy rozpatrujące zarzuty zobowiązanego. Bezkrytycznie, należy w tym przypadku rozumieć jako bez wzywania o przedstawienie dokumentów źródłowych czyli bez wezwania o przedstawienie kompletnych akt sprawy. W konsekwencji, uznać należało, że P. SA - inicjując postępowanie egzekucyjne-w żaden sposób nie udokumentowała, że zobowiązany w istocie zarejestrował odbiorniki RTV, że został mu nadany indywidualny numer identyfikacyjny co w konsekwencji zrodziło obowiązek uiszczenia egzekwowanych opłat. Brak jest też udokumentowania faktu doręczenia zobowiązanemu upomnienia, co jednak w terminowo złożonych a zatem skutecznych w sprawie zarzutach nie było bezpośrednio artykułowane.
Powyższe istotne, w opinii Sądu braki w aktach sprawy, uniemożliwiły dokonanie kompleksowej kontroli i oceny poprawności przeprowadzonego postępowania.
Orzekając i oceniając sprawę na podstawie akt sprawy w rozumieniu art. 133§1 p.p.s.a. Sąd nie jest w stanie bez tych dokumentów ocenić zasadności zarzutów sformułowanych w skardze, zwłaszcza tych mających zasadnicze i podstawowe znaczenie w sprawie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Ocena tych zarzutów dokonana przez organ egzekucyjny oraz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, działającego jako organ odwoławczy - bez dokumentów źródłowych - także nie mogła być zaakceptowana przez Sąd, nawet mimo sformułowanej w art. 33§1 u.p.e.a. zasady wedle której rozpatrując zarzuty z §1 pkt 1-5 i 7, organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela. Przy przyjęciu odmiennego stanowiska, kontrola przeprowadzana przez sąd administracyjny miałaby charakter jedynie iluzoryczny i nie spełniałaby celów wskazywanych przez ustawodawcę we wskazanych wyżej przepisach ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Mając świadomość, iż ostateczne postanowienie wierzyciela nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego a jego sądowa kontrola przeprowadzana jest dopiero po złożeniu ewentualnej skargi na postanowienie organu odwoławczego w stosunku do organu egzekucyjnego, rozstrzygając w kwestii zarzutów organy je oceniające winny zgromadzić konieczny do rzetelnego rozstrzygnięcia sprawy materiał dowodowy. Powyższy obowiązek nie może być zastąpiony doręczeniem skarżącemu kopii powyższych dokumentów, gdyż Sąd także nie może bazować na twierdzeniach samego skarżącego, który dodatkowo kopii tych dokumentów nie dołączył do skargi.
Na moment rozpoznawania skargi J. C. stwierdzić więc z całą pewnością można, iż w postępowaniu prowadzonym w sprawie zgłoszonych przez niego zarzutów na postępowanie egzekucyjne, doszło do naruszenia przepisów postępowania w zakresie wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i wyjaśnienia stanu faktycznego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia - co nie przesądza ostatecznie iż zarzuty zgłoszone przez skarżącego są ostatecznie zasadne. Ocena ta może zostać dokonana przez Sąd dopiero po zapoznaniu się z pełną dokumentacją sprawy.
W niniejszej sprawie tytuł egzekucyjny został wystawiony w odniesieniu do należności za okres od stycznia 2010r. do kwietnia 2015r. a zatem organ rozpatrujący zarzuty winien pogłębić swą argumentację w zakresie zainicjowania i wdrożenia postepowania egzekucyjnego w przedmiocie należności za wskazane okresy, w stosownym terminie co winno być uczynione w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy, który także nie wynika z akt sprawy.
Wierzyciel a następnie organ egzekucyjny, prawidłowo też oceniły, iż wystawiony tytuł wykonawczy zawierał wszelkie niezbędne elementy wymagane przez art. 27 u.p.e.a. Wynika to z prostego porównania treści tytułu wykonawczego z dyspozycją wskazanego przepisu.
Sąd równocześnie nie znalazł podstaw do merytorycznego analizowania i ustosunkowania się do licznych dywagacji i zarzutów formułowanych w rozbudowanych pismach procesowych skarżącego gdyż w przeważającej części miały nikłe znaczenie dla merytorycznego rozpoznania sprawy a stwierdzone uchybienie przepisom proceduralnym pozwoliło uznać je za bezprzedmiotowe dla niniejszego rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z 17 października 2018r. nr [...]
Z uwagi nadto na fakt, że organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie podniesionych zarzutów przedawnienia i nieistnienia obowiązku, a mogło ono zostać skontrolowane przez Sąd dopiero na etapie skargi na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów egzekucyjnych- wyrażone przez wierzyciela stanowisko w postanowieniu z 24 stycznia 2017r. nr [...] - na podstawie art. 135 p.p.s.a. należało uchylić. W przeciwnym razie organ egzekucyjny, pomimo wskazanych wątpliwości i nieprawidłowości nie mógłby ich wyjaśnić i uzupełnić w toku swojego postępowania, a tym samym nie byłby uprawniony do podważenia stanowiska wierzyciela. Z tego też względu konieczne było wyeliminowanie tego postanowienia, gdyż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.
Na podstawie art. 153 p.p.s.a., przy ponownym rozpatrzeniu wniosku organy są zobowiązane do uwzględnienia przedstawionej powyżej oceny prawnej oraz do uzupełnienia akt postępowania o dokumenty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu administracyjnym a następnie sądowo-administracyjnym.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając [...] zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło