I SA/Kr 255/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr) Sędziowie: WSA Bogusław Wolas Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 20 grudnia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1994r I. uchyla zaskarżoną decyzję II. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] zł). I SA/Kr 255/02 UZASADNIENIE Pierwszy Urząd Skarbowy w K. postanowieniem z dnia [...].2000 roku znak [...] wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w stosunku do D. D. w sprawie określenia należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1994. W zeznaniu podatkowym za rok 1994 D. D. wykazał odliczenia z tytułu wydatków na budowę budynku mieszkalnego w wysokości [...] zł. Zaliczka potrącona przez płatnika stanowiła [...] zł a w zeznaniu wykazano nadpłatę w wysokości pobranej zaliczki, tj. [...] zł po denominacji. Po przeprowadzonym postępowaniu, Pierwszy Urząd Skarbowy w K. decyzją z dnia [...].2000 roku znak [...] określił dla D. D. należny podatek dochodowy od osób fizycznych za 1994 rok w wysokości [...] po denominacji [...] zł oraz określił zaległość w tym podatku na wyżej wskazaną kwotę wraz z odsetkami za zwłokę. Jako podstawę prawną decyzji organ podatkowy powołał art. 21 par 1 pkt. 1 i par 3, art. 52 par 1 pkt. 1, art. 53 par 1 i par 4, art. 70 par. 1, art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr.137 poz. 926 ze zm./ oraz art. 10 ust. 1 pkt. 1, art. 26 ust. 1 pkt. 5 lit. b, art. 26 ust. 6, art. 27 ust. 1 i art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych /tekst jednolity Dz.U. z 1993 roku nr 90 poz. 416 ze zm./. W motywach decyzji wskazano, że podstawą j ej wydania było stwierdzenie, iż w trakcie trwającego postępowania podatnik nie przedstawił żadnych dokumentów, na podstawie których dokonał stosownych odliczeń a nadto mimo wykazania wydatków na budowę budynku mieszkalnego w 1994 roku, pozwolenie na budowę uzyskał dopiero w dniu [...].2000 roku. D. D. złożył odwołanie od powyższej decyzji w którym wskazał na szereg błędów popełnionych przez organ podatkowy w trakcie prowadzonego postępowania a w szczególności na błędną i do wolną interpretację przepisów. Zarzucił, że art. 88 par 1 i 2 Ordynacji podatkowej zobowiązuje podatników do przechowywania dokumentów podatkowych na podstawie, których dokonali odliczeń od dochodu lub podatku przez okres 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego w którym rachunki były wystawione to znaczy, że w przypadku rachunków za 1994 rok termin przechowywania upłynął 31.12.1999r tymczasem organ wszczął postępowanie podatkowe dopiero w dziesięć miesięcy po tej dacie. W tej sytuacji -jako podatnik- nie był zobowiązany do przedstawienia żadnych dokumentów. Izba Skarbowa nie uwzględniła odwołania i decyzją z dnia 20 grudnia 2001 roku znak [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję uznając ją za zgodną z obowiązującymi przepisami oraz z ustalonym stanem faktycznym, prawidłowo ocenionym przez organ pierwszej instancji. Nie stwierdziła naruszeń przepisów postępowania ponieważ Urząd Skarbowy zapewnił stronie czynny udział w każdym stadium prowadzonego postępowania podatkowego. Podniosła również, że zobowiązanie podatkowe nie jest przedawnione a zatem zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego podatnik zamierzający rozpocząć budowę domu powinien przechowywać rachunki dokumentujące fakt poniesienia wydatków na ten cel, zwłaszcza jeżeli przez kilka kolejnych lat zamierza korzystać z ulgi budowlanej. W przedmiotowej sprawie na podkreślenie zasługuje fakt, że podatnik będący długoletnim pracownikiem Urzędu Skarbowego, zna niewątpliwie przepisy podatkowe a więc świadomy jest wagi jaką ma fakt przechowywania rachunków i dokumentowania wydatków. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie D. D. wniósł o uchylenie decyzji Izby Skarbowej i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych Zarzucił, że organ podatkowy drugiej instancji nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów-postawionych przez stronę w odwołaniu od decyzji Urzędu Skarbowego nawet tych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy a ogólniki zawarte w uzasadnieniu decyzji nie znajdują oparcia w obowiązującym stanie prawnym. Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, przytaczając ponownie argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do treści tego pisma, skarżący podniósł, że zobowiązanie podatkowe będące przedmiotem niniejszego postępowania uległo przedawnieniu z dniem 31.12.2000 roku. Z tym dniem dalsze postępowanie podatkowe winno być umorzone jako bezprzedmiotowe. Decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...].2000 roku nie przerwała biegu przedawnienia, określonego w art. 70 par 1 Ordynacji podatkowej. Nie nastąpiło też przed dniem 31.12.2000 roku żadne ze zdarzeń enumeratywnie wymienionych w powyższym przepisie, powodujące zawieszenie lub przerwanie 5 - letniego terminu przedawnienia, należność nie została zapłacona do tej daty oraz nie wszczęto postępowania egzekucyjnego. Zdarzenia te miały miejsce dopiero w 2001 i 2002 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje ; Rozpoznanie sprawy nastąpiło zgodnie z dyspozycją art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153 poz. 1271 ze zm./ stanowiącego, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe Wojewódzkie Sądy Administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z dyspozycją art. 145 par 1 pkt, 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzyga - w myśl art. 134 par. 1 ustawy - w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że w sprawie doszło do naruszenia przepisu art.70 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ poprzez nieuwzględnienie przez organ podatkowy drugiej instancji upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, obligującego organ do uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania na podstawie art. 233 par. 1 pkt.2 Ordynacji podatkowej. Powołany art. 70 ustawy stanowi, iż zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego w którym upłynął termin płatności podatku. W sprawie zobowiązań podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1994 termin płatności podatku przypadał na rok 1995 a zatem termin przedawnienia upłynął z dniem 1 stycznia 2001 roku, jak to słusznie ustaliły i przyjęły organy podatkowe. Bezpodstawnie jednak wskazano, że zobowiązanie podatkowe za rok 1994 nie jest przedawnione ponieważ decyzja Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. wydana została w dniu [...].2000 roku a zatem przed upływem terminu przedawnienia. Istota przedawnienia zobowiązania podatkowego polega na tym, że ze względu na upływ określonego czasu od momentu powstania zobowiązania podatkowego w którym organy podatkowe nie podjęły czynności w celu jego wyegzekwowania lub czynności te okazały się bezskuteczne, zobowiązanie wygasa. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem rozstrzygnięcia była dopuszczalność wydania i doręczenia decyzji organu odwoławczego po upływie 5-letniego okresu przedawnienia. Zagadnienie to było w minionych latach przedmiotem istotnych rozbieżności w orzecznictwie sądowym. Początkowo istotnie dominował pogląd prezentowany przez organy podatkowe w niniejszej sprawie, że do przedawnienia zobowiązań podatkowych nie dochodziło wówczas gdy decyzja wymiarowa wydana została przez organ I instancji przed upływem 5-letniego terminu od końca roku w którym upłynął termin płatności podatku. Odmienny pogląd wyrażony został w wyroku NSA z 19.04.2000 roku sygn. IIISA 917/99. Sąd stwierdził, że wydanie decyzji przez organ I instancji nie przerywa biegu przedawnienia o którym mowa w art. 70 Ordynacji podatkowej. W konsekwencji sprawą zajmował się również NSA w składzie 7 sędziów, który w uchwale z dnia 6.10.2003 roku, sygn. FPS 8/03 Glosa 2004 77/32 wyraził pogląd, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się jeżeli termin przewidziany w art. 70 par 1 Ordynacji podatkowej upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego. Powyższy pogląd wyrażony został także w wyroku NSA w Warszawie z 6.11.2003 roku sygn. III SA 3066 / 01 Monitor Podatkowy 2004/3/42. Sąd w niniejszej sprawie podziela przedstawione tam poglądy oraz argumenty służące ich uzasadnieniu. Biorąc powyższe pod uwagę w oparciu o powołane w motywach wyroku przepisy Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Wobec stwierdzenia przedawnienia dalsze rozważania dotyczące argumentów i zarzutów podniesionych przez skarżącego i organy podatkowe zostały pominięte Jako bezprzedmiotowe. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 par 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.