I SA/Kr 2717/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas Sędziowie: NSA Grażyna Jarmasz (spr) Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi Firmy C. S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 listopada 2001r Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. IL Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych [...] grosze). Zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].2001 r. utrzymana została w mocy decyzja Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...].2001 r. nr [...], orzekająca odpowiedzialność Firmy C. SA za zaległości podatkowe , obciążające Spółkę z o.o. C. -K. w K. z tytułu podatku od nieruchomości za okres od września 2000r do kwietnia 2001 r. w łącznej kwocie [...] zł tj. w kwocie proporcjonalnej do udziału nabytej zorganizowanej części przedsiębiorstwa w jego ogólnej wartości. W uzasadnieniu decyzjami stwierdzono, że aktem notarialnym, repertorium A nr [...] z dnia [...].2001 r. Firma C., nabyła od C. - K. Spółka z o.o. w K. prawo wieczystego użytkowania działki gruntu nr [...] o pow.9.262 m2 oraz własność budynku odlewni i budynku pomocniczego o łącznej pow.4.266m2 położonych przy ul. [...] w K . C. -K. Spółka z o.o. za okres od września 2000r do kwietnia 2001 r włącznie, posiadała zaległości w podatku od nieruchomości , z których część przypadająca na zakupione prawa i własności nieruchomości , wynosi kwotę [...] zł organ I instancji orzekł więc o odpowiedzialności nabywcy . Firma C. SA złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie , z uwagi na : - naruszenie art.55 kodeksu cywilnego przez błędne przyjęcie, iż w rozpatrywanym przypadku, nastąpiło nabycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa - naruszenie art.122 ustawy Ordynacja podatkowa przez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych - nie wyczerpanie wszystkich środków prawnych w celu przeprowadzenia skutecznej egzekucji ( art.108 § 3 Ordynacji podatkowej) . W uzasadnieniu złożonego wniosku Firma C. stwierdziła między innymi , że obiekty budynku odlewni zostały oznaczone w dokumentacji technicznej jako nawa ST i nawa 8S , bez ściany działowej, a zatem nie powinny być traktowane jako nabycie przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części. Ponadto zbywca złożył oświadczenie do aktu notarialnego, że nieruchomość nie jest obciążona hipotekami ustawowymi, a także nie posiada zaległości podatkowych i innych publicznych należności wobec Skarbu Państwa ani gminy . Poza naruszeniem prawa materialnego, zdaniem Spółki skarżącej organ I instancji uchybił także przepisom proceduralnym, określonym w art.122 ustawy - Ordynacja podatkowa . Przepis ten nakłada na organy podatkowe obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W wydanej decyzji organ podatkowy " bardzo zdawkowo potraktował kwestię ustalenia zaległości dla C. - K. sp. z o.o., sposób ustalenia kwoty zaległości podatkowej, a przede wszystkim aspekt wyczerpania postępowania windykacyjnego w stosunku do Spółki C. sp. z o.o. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło stanowiska Spółki skarżącej uznając, że nabycie wieczystego użytkowania gruntu Skarbu Państwa i własności wybudowanej na tym gruncie odlewni wraz z budynkiem pomocniczym jest równoznaczne z nabyciem zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Stwierdziło, że w dotychczasowym orzecznictwie sądowym wyrażony jest jednoznaczny pogląd, że zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, nie jest istniejąca w chwili nabycia, wyodrębniona w osobny zakład część przedsiębiorstwa, lecz zespół składników, który może taki odrębny zakład utworzyć. Według Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie ma żadnych wątpliwości, że zakupione prawa do gruntu łącznie z nabytym budynkiem odlewni i budynkiem pomocniczym, mogą tworzyć zespół składników zdolnych do realizacji zadań gospodarczych. Tym samym, nabycie wymienionych wyżej nieruchomości jest wystarczającą przesłanką do orzeczenia w myśl art.112 § l ustawy Ordynacja podatkowa, solidarnej z podatnikiem odpowiedzialności za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe zbywcy. Zdaniem organu odwoławczego nie znajduje uzasadnienia także zarzut odwołującej się, dotyczący zdawkowego rzekomo potraktowania kwestii ustalenia zaległości dla Firmy C. - K., sposób ustalenia kwoty zaległości podatkowej, a przede wszystkim aspekt wyczerpania postępowania windykacyjnego w stosunku do Spółki C. - K. Kolegium stwierdziło, że podstawy określenia wysokości zaległości w podatku od nieruchomości dla Spółki C. - K., zostały szczegółowo uzasadnione w decyzjach wymiarowych z dnia [...].2001 r., od których Spółki C. - K. miał prawo złożyć odwołania . Jako przedwczesny oceniono zarzut dotyczący postępowania windykacyjnego w stosunku do Spółki C. - K. Powołany przez stronę odwołującą się przepis art.108 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa stanowi, że egzekucja zobowiązania wynikającego z decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej może być wszczęta dopiero wówczas , gdy egzekucja z majątku podatnika okazała się w całości lub w części bezskuteczna . Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie stwierdziło natomiast, by organ podatkowy I instancji wszczął w stosunku do skarżącej spółki jakiekolwiek czynności egzekucyjne . Odnośnie powołania się na zapis w akcie notarialnym , że nieruchomość nie posiada zaległości podatkowych i innych publicznych należności wobec Skarbu Państwa czy gminy , Samorządowe Kolegium Odwoławcze zauważyło , iż żaden zapis w umowach cywilno-prawnych , nie może powodować zmiany ustawowych uregulowań , a tym samym nie może zwolnić nabywcy zorganizowanej części przedsiębiorstwa od odpowiedzialności za zaległości podatkowe zbywcy . Skarżąc powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Firma C. SA powtórzyła swoje zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji organu podatkowego I instancji , zaś strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała w całości swoje stanowisko w sprawie zawarte w zaskarżonej decyzji. Skarga wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie jednakże w związku z wejściem w życie z dniem l stycznia 2004r przepisów ustawy z 25 lipca 2002r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U.Nr.153 poz. 1269) oraz ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) w związku z przepisem art.97 ustawy z 30 sierpnia 2002r Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153 poz. 1271) sprawa została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie , zgodnie z tymi przepisami. Po wniesieniu skargi w sprawie został ustanowiony pełnomocnik radca prawny J. N . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje : Skarga na uwzględnienie zasługuje . Ponieważ przepisy prawa podatkowego, a w szczególności w/cytowana ustawa Ordynacja podatkowa nie definiują pojęcia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, wobec tego na gruncie tych przepisów należy posługiwać się pojęciem cywilnoprawnym tj. zdefiniowanym w art.551 Kodeksu cywilnego . Zgodnie z tym przepisem przez przedsiębiorstwo rozumie się zespół składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do realizacji zadań gospodarczych, a elementy te jak się powszechnie rozumie łączy funkcjonalna więź gospodarcza, co powoduje , że stanowią one wyodrębniony kompleks . Natomiast zorganizowana część takiego przedsiębiorstwa to organizacyjnie wyodrębniony z tego podmiotu zespół składników materialnych i niematerialnych realizujący określone zadanie gospodarcze. Przepis art.112 § l ustawy Ordynacja podatkowa stanowi , iż nabywca zorganizowanej części przedsiębiorstwa odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe . Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że już w chwili dokonywania czynności kupna-sprzedaży przedmiotem transakcji musi być zorganizowana część przedsiębiorstwa. Zatem odpowiedzi wymaga tylko pytanie, czy skarżąca spółka nabyła taką zorganizowaną część . W tym miejscu należy zgodzić się z argumentami strony skarżącej , iż nabycie części kompleksu odlewni w postaci nie oddzielonej nawy ,a budynku pomocniczego oraz użytkowania wieczystego części posiadanego przez zbywcę gruntu, nie stanowiło razem wzięte, w chwili zakupu ,zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu powyższym . Argument organów o hipotetycznej możliwości utworzenia zorganizowanej jednostki nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących wyżej przytoczonych przepisach prawa i ich rozumieniu przyjętemu tak w orzecznictwie sądowym, jak i literaturze . Dlatego wydanie decyzji orzekającej o odpowiedzialności skarżącej za zaległości zbywcy z tego powodu, że skarżąca nabyła zorganizowaną część przedsiębiorstwa, w stanie faktycznym ustalonym w sprawie ,stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art.112 § l ustawy Ordynacja podatkowa, mające wpływ na wynik sprawy . Wobec tego co stwierdzono powyżej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art.145 § l pkt l lit.a wyżej cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 oraz 205 § 2 tej ustawy .