I SA/Kr 298/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.M. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 06.12.2010r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu II raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010r. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek S.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego , z dnia 06.12.2010r. nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu II raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz akt sprawy I SA/Kr 1528/10 S.M. ur. w 1942 r. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną L.M. ur. w 1947r. S.M. otrzymuje emeryturę w wysokości 745,85 zł. miesięcznie a L.M. w wysokości 707 zł. miesięcznie. Małżonkowie uzyskują również dochód z nieruchomości rolnej w wysokości 700 zł. rocznie. Ich miesięczne wydatki związane z bieżącymi potrzebami obejmują: opłatę za prąd - 230 zł., opłatę za gaz- 180 zł. , opłatę za wodę – 140 zł., opłatę za telefon – 120 zł. , koszty lekarstw – 140 zł. oraz koszty kredytu zaciągniętego na remont starego domu – 200 zł. Ponoszą również koszty wywozu śmieci , nieczystości i wizyt u specjalistów w łącznej kwocie 150 zł. W okresie zimowym zmuszeni są natomiast kupować węgiel, którego koszt wynosi 2000 zł. Oboje małżonkowie są osobami schorowanymi. S.M. ma cukrzycę, która atakuje mu wzrok, trzustkę, nerki i wątrobę, cierpi również na chorobę wieńcową i raka prostaty. L.M. ma chorobę wieńcową serca, zwyrodnienie kręgosłupa na odcinku szyjnym i lędźwiowym, zapalenie stawów rąk i nóg oraz żylaki. Oboje małżonkowie powinni podać się operacjom, na które jednak nie mają funduszy. Strona skarżąca jest właścicielem nieruchomości o pow. 0,64 ha zabudowanej starym domem o pow. 90 m2 i stodołą. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ). Obecna sytuacja S.M. nie daje zdaniem orzekającego możliwości uiszczenia przez niego kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych. Wprawdzie wraz z żoną uzyskuje stały miesięczny dochód, to jednak otrzymywane świadczenia nie są wysokie i przeznaczane są w całości na pokrywanie bieżących wydatków. Oboje małżonkowie są przed operacjami , na które praktycznie ich nie stać. Stąd też konieczność uiszczenia kosztów sądowych i to w wysokości 500 zł. (wpis od skargi) byłaby dla nich zbyt dużym obciążeniem finansowym uniemożliwiającym realizację podstawowych potrzeb życiowych. Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.