I SA/Kr 301/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-04-17
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, będąca jedynym żywicielem rodziny z niskimi dochodami, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia wysokości zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy strona jest jedynym żywicielem rodziny, jej niskie wynagrodzenie jest w większości przeznaczane na utrzymanie mieszkania i opłaty, a koszty sądowe przekraczają jej miesięczne wynagrodzenie, uiszczenie ich zagroziłoby egzystencji rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek R. J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych. Strona skarżąca jest jedynym żywicielem rodziny, jego miesięczne wynagrodzenie brutto wynosi 1276 zł, a żona jest bezrobotna. Rodzina ponosi znaczne koszty utrzymania mieszkania. Strona wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w związku z trudną sytuacją finansową.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 22.11.2008r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001r. w kwocie 73 075 zł. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek R. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 22.11.2008r., nr [...],w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001r. w kwocie 73 075 zł.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów R. J. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną R. J. ur. w [...] oraz synem S. J. ur. w 2000r. R. J. jest obecnie jedynym żywicielem rodziny i z tytułu umowy o pracę otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 1276 zł. miesięcznie , brutto. Żona jest osobą bezrobotną i w roku 2008 uzyskała z tytułu zasiłku dla bezrobotnych dochód w wysokości 2924 zł. w 2007r. uzyskała natomiast dochód w wysokości 10 220 zł. przy przychodzie wynoszącym 11 305 zł. R. J. w 2008r. osiągnął dochód w wysokości 10 147, 50 zł. przy przychodzie wynoszącym 11 260 zł. a w 2007r. dochód jego wyniósł 18 915 zł. przy przychodzie na poziomie 20 000 zł. Małżonkowie nie posiadają lokat bankowych ani oszczędności. Żona posiada konto bankowe w Banku [...] S.A. na którym praktycznie nie ma środków ( na dzień 28.03.2009r. saldo dostępne - 10 ,35 zł. )
Koszty utrzymania rodziny obejmują czynsz za mieszkanie w wysokości 414,48 zł.
i opłatę za energię elektryczną w wysokości 210,28 zł. co daje łącznie kwotę
624,76 zł.
R. J. wraz z R. J. i synem mieszkają w mieszkaniu będącym odrębną własnością lokalu, które obciążone jest hipoteką przymusowa zwykłą na rzecz Skarbu Państwa na kwotę 1 769 785 ,90 zł.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 246§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270) przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Obecna sytuacja R. J. nie daje zdaniem orzekającego możliwości uiszczenia przez niego kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych jego i rodziny. Jest on jedynym żywicielem rodziny. Jego niewysoka pensja w większości wydawana jest na utrzymanie mieszkania i opłaty. Wpis natomiast w niniejszej sprawie stanowi wartość większą od wynagrodzenia R. J. liczonego nawet jako kwota brutto. Stąd też, zdaniem orzekającego konieczność uiszczenia kosztów sądowych zagroziłaby egzystencji R. J. i jego rodziny.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt.2
w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło