I SA/Kr 342/19
WyrokWSA w Krakowie2019-06-26
Skład orzekający: Inga Gołowska, Grażyna Firek, Piotr Głowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odprawa wypłacona z tytułu umowy o pracę związanej z zarządzaniem spółką, w której Skarb Państwa posiada pośrednio mniej niż 50% głosów na walnym zgromadzeniu, podlega opodatkowaniu 70% zryczałtowanym podatkiem dochodowym na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 15 i 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pojęcie "dysponowania bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu" w rozumieniu art. 30 ust. 1 pkt 15 i 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest równoznaczne z posiadaniem bezwzględnej większości głosów (50% plus 1 głos) w ogólnej liczbie głosów istniejących w danym podmiocie. Organy podatkowe błędnie zinterpretowały ten przepis, uznając, że nawet posiadanie mniejszościowego pakietu akcji może gwarantować większość decyzyjną w sytuacji rozproszonego akcjonariatu. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszały prawo materialne.Stan faktyczny
Skarżący G. S. wniósł o stwierdzenie i zwrot nadpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od odprawy wypłaconej mu przez Spółkę O. S.A. po odwołaniu ze stanowiska członka zarządu. Płatnik zastosował 70% stawkę podatku, twierdząc, że spółka, w której Skarb Państwa posiadał pośrednio większość głosów, podlegała tym przepisom. Organy podatkowe utrzymały w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nadpłaty, opierając się na interpretacji indywidualnej Ministra Finansów dotyczącej spółki dominującej PKN O. S.A. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o PIT, Konstytucji oraz Ordynacji podatkowej, kwestionując sposób ustalenia większości głosów przez organy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącego koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska Sędziowie: WSA Grażyna Firek (spr.) WSA Piotr Głowacki Protokolant st. sekretarz sąd: Renata Furgalska-Pazdan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] stycznia 2019 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych I.uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie [...]zł (sześć tysięcy siedemset osiemdziesiąt sześć złotych).
We wniosku z dnia 12 czerwca 2018 r. skarżący G. S. wniósł o stwierdzenie nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zwrot nadpłaconego podatku. Skarżący wskazał, iż dnia 14 czerwca 2017 r. został odwołany z funkcji członka zarządu Spółki O. S.A., w której był zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Z tytułu odwołania ze stanowiska Spółka wypłaciła skarżącemu odprawę. Do części wypłaconej odprawy płatnik zastosował zryczałtowaną stawkę podatku w wysokości 70%, wskutek czego pobrał i w dniu 21 sierpnia 2017 r. odprowadził zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości [...] zł. Zd. skarżącego w niniejszej sprawie doszło do nienależnego pobrania przez płatnika zryczałtowanego podatku dochodowego w myśl art. 30 ust. 1 pkt 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem nie zostały spełnione wszystkie przesłanki, o których mowa w powołanym przepisie.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w K., w wyniku analizy stanu faktycznego zaistniałego w nin. sprawie, w powiązaniu z obowiązującymi przepisami, a także ich wykładnią, dokonaną przez Ministra Finansów uznał, iż wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie, a płatnik tj. Spółka O. S.A. była obowiązana pobrać zryczałtowany podatek w wysokości 70%. W konsekwencji Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w K. po rozpatrzeniu powyższego wniosku wydał w dniu 6 września 2018 roku decyzję Nr [...] odmawiającą stwierdzenia i zwrotu nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych pobranego i wpłaconego do [...] Urzędu Skarbowego w K. w dniu 21 sierpnia 2017 przez O. S. A. w kwocie [...]zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
-art. 30 ust. 1 pkt 16 w zw. z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 1991 roku nr 80 poz. 350 ze zm.) poprzez uznanie, że odprawa wypłacona przez O. S.A. z tytułu umowy o pracę powinna zostać objęta 70% zryczałtowaną stawką podatku dochodowego w sytuacji, gdy Skarb Państwa nie posiada bezpośrednio ani pośrednio większości głosów na walnym zgromadzeniu O. S.A.,
-art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. z 1997 roku nr 78 poz. 483 ze zm.) poprzez odstąpienie od wydania rozstrzygnięcia spójnego z rozstrzygnięciami, które zapadały w analogicznych stanach faktycznych w oparciu o tę samą podstawę prawną, co narusza konstytucyjną zasadę równości zobowiązującą organy podatkowe do jednakowego traktowania podmiotów prawa w obrębie określonej klasy;
-art. 120 oraz art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez:
- naruszenie zasady legalizmu, sprowadzające się do wyjścia poza literalne brzmienie art. 30 ust. 1 pkt 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i wprowadzenie nowej przesłanki oceny udziału Skarbu Państwa w spółce w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, polegającej na uwzględnieniu faktycznej większości głosów na konkretnym walnym zgromadzeniu spółki mimo tego, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych odwołuje się do większości w rozumieniu 50% + 1 głos;
- naruszenie zasady przekonywania poprzez wydanie rozstrzygnięcia skrajnie innego od rozstrzygnięć, które zapadają w analogicznych stanach faktycznych i prawnych.
Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o przekazanie sprawy Naczelnikowi [...] Urzędu Skarbowego w K. do ponownego rozpoznania. Jednocześnie skarżący wniósł załącznik stanowiący listę akcjonariuszy posiadających co najmniej 5% liczby głosów na ZWZ PKN O. S.A., które odbyło się 30 czerwca 2017 r.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K., po rozpatrzeniu powyższego odwołania , decyzją z dnia 4 stycznia 2019 roku Nr [...] utrzymał w mocy w/w decyzję organu I instancji.
W jej uzasadnieniu organ wskazał, że kwestią sporną w niniejszej sprawie było ustalenie, czy płatnik tj. Spółka O. S.A. była obowiązana pobrać zryczałtowany podatek w wysokości 70% od wypłaconej skarżącemu odprawy w wysokości [...] zł.
Po przywołaniu treści art. 30 ust. 1 pkt 15 i 16 (Dz.U. z 2016 r. poz. 2032 ze zm.), które weszły w życie od 1 stycznia 2016 r. , na podstawie ustawy z dnia 25 listopada 2015 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1992 i 2299) , które wprowadzone zostały do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i rozszerzyły katalog przychodów (dochodów) opodatkowanych zryczałtowanym podatkiem dochodowym, o którym mowa w art. 30 ust. 1 w/w ustawy o nowe tytuły (pkt 15 i 16), organ stwierdził, że w okolicznościach nin. sprawy zostały spełnione wszystkie przesłanki uzasadniające pobranie z wypłaconej odprawy zryczałtowanego podatku w wysokości 70%.
Organ ustalił, że 100% akcji O. S.A. znajduje się w posiadaniu PKN O. S.A. Spółka PKN O. S.A. otrzymała zaś interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 31 sierpnia 2016 roku Nr [...], z której wynika, że PKN O. .A. jest spółką podlegającą przepisom art. 30 ust. 1 pkt 15 i 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ponieważ Minister Finansów uznał, że PKN O. S.A. jest spółką, o której mowa w wyżej powołanych przepisach, a jednocześnie PKN O. S.A. jest 100%-wym właścicielem Spółki O. S.A., to tak jak płatnik i organ I instancji, organ odwoławczy uznał, iż również w przypadku Spółki O. S.A. Minister Finansów uznałby, iż jest ona spółką, o której mowa w tych przepisach, tj. iż jest spółką, w której Skarb Państwa dysponuje pośrednio większością głosów na walnym zgromadzeniu, a zatem Spółka O. S.A. spełnia warunki wynikające z art. 30 ust. 1 pkt 15 i 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i prawidłowo opodatkowała wypłaconą kwotę zryczałtowanym podatkiem dochodowym w wysokości 70%.
Na podstawie pisma Spółki O. S.A. z dnia 21 sierpnia 2018 r. organ ustalił, iż podmioty mające bezpośredni udział w kapitale O. S.A. to PKN O. S.A. (100% w kapitale zakładowym i w liczbie głosów na walnym zgromadzeniu); Skarb Państwa nie posiada bezpośrednio udziału w kapitale Spółki, a co do pośredniego udziału to brak jest danych będących w posiadaniu Spółki, natomiast co do liczby głosów Skarbu Państwa na walnym zgromadzeniu udział równy jest kapitałowi zakładowemu. Organ stwierdził, iż Spółka O. SA. pomimo dysponowania (za pośrednictwem swego 100% udziałowca PKN O. S.A.) 32,51%) głosów na walnym zgromadzeniu ma możliwość przegłosowania uchwał, albowiem akcjonariat jest rozproszony, a więc to w istocie Skarb Państwa posiada większość głosów. Skoro stosując się do wyżej cytowanej interpretacji indywidualnej PKN O. S.A. pobiera 70% zryczałtowany podatek dochodowy, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 15 i 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, to również Spółka O. S.A. jest zobowiązana do stosowania przepisu art 30 ust. 1 pkt 15 i 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Organ podkreślił, że stanowisko prezentowane przez organy podatkowe w nin. sprawie znajduje również potwierdzenie w wydanych przez Dyrektora K. Informacji Skarbowej interpretacjach indywidualnych np. Nr [...] oraz Nr [...] z dnia 13 kwietnia 2017 roku. W wymienionych interpretacjach wydanych w podobnych stanach faktycznych uznano, iż przedmiotowy dochód podlega opodatkowaniu 70% zryczałtowanym podatkiem dochodowym stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 15, bądź art. 30 ust. 1 pkt 16 w/w ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Organ wskazał, że do odwołania załączono w formie tabelarycznej listę akcjonariuszy posiadających co najmniej 5% liczby głosów na ZWZ PKN O. S.A., które odbyło się 30 czerwca 2017 roku. W załączonej tabeli ujęto pięciu akcjonariuszy, liczbę przypadających akcji, liczbę głosów przysługujących akcjonariuszowi, procentowy udział w ogólnej liczbie głosów w dniu 30 czerwca 2017 r. oraz procentowy udział w ogólnej liczbie głosów. Z tabeli tej wynika, iż Skarb Państwa na Zwyczajnym Walnym Zebraniu PKN O. S.A. w dniu 30 czerwca 2017 r. posiadał procentowy udział w ogólnej liczbie głosów w wysokości 41,46%, jednakże jak wynika z powyższego, udział procentowy Skarbu Państwa, czyli jego faktyczne poparcie w głosowaniu może być znacznie większe niż wykazany udział procentowy Skarbu Państwa, gdyż część akcjonariuszy prywatnych, zależnych od Skarbu Państwa posiadających poniżej 5% głosów, a więc nieujawniających się na walnym zgromadzeniu może popierać wnioski zgłoszone przez Skarb Państwa. Ze względu na rozproszenie akcjonariatu nie jest możliwe dokładne określenie udziału procentowego każdego z nich, gdyż co do pośredniego udziału w kapitale Spółki danych brak.
Biorąc pod uwagę powyższe, zd. organu odwoławczego, bezzasadny jest podniesiony w odwołaniu zarzut naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 16 w związku z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez uznanie, że odprawa wypłacona skarżącemu przez O. S.A. z tytułu umowy o pracę powinna zostać objęta 70% zryczałtowaną stawką podatku dochodowego.
Zd. organu odwoławczego także nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji, który formułuje w sposób ogólny zasadę równości jako normę konstytucyjną, adresowaną do wszelkich organów władzy publicznej, zarówno do organów stosujących prawo, jak i do organów stanowiących prawo. Z kolei ust. 2 precyzuje znaczenie konstytucyjnej zasady równości. Wyraża uniwersalny charakter zasady równości i określa granice dopuszczalnych różnicowań podmiotów prawa. Zasada równości ma charakter uniwersalny, obejmuje każdą jednostkę, a tym samym osobę fizyczną i osobę prawną, jak również jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, bez względu na inne przesłanki jak na przykład obywatelstwo. W przedmiotowej sprawie , zd. organu odwoławczego, zasada równości wobec prawa nie mogła zostać naruszona wyłącznie z tego powodu, że organ I instancji wydał decyzję odmawiającą stwierdzenia i zwrotu nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych pobranego i wpłaconego przez O. S. A. w kwocie [...]zł. Inne rozstrzygnięcia wydane w analogicznych stanach faktycznych nie wiążą organu podatkowego w przedmiotowej sprawie, zatem o naruszeniu zasady równości wobec prawa nie może świadczyć fakt, iż inne organy podatkowe wydały korzystne rozstrzygnięcia dla innych podmiotów.
Tym samym, zd. organu, nie zostały również naruszone przepisy art. 120 oraz art. 121 Ordynacji podatkowej. Sformułowana w art. 120 Ordynacji podatkowej zasada praworządności, zgodnie z którą organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa koresponduje z normą prawną zawartą w art. 7 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.) stanowiącym, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Zatem dopuszczalne jest jedynie działanie na podstawie przepisów prawa, przy czym pojęcie prawa wyznacza obowiązujący w Polsce zamknięty system źródeł prawa. Zgodnie z art. 87 Konstytucji RP źródłami powszechnie obowiązującego prawa są: konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe, rozporządzenia oraz, na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego. Należy dodać, że konstytucja zawiera także prawne podstawy opodatkowania. W myśl bowiem art. 217 Konstytucji RP nakładanie podatków, innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy. Działanie na podstawie przepisów prawa sprowadza się zatem do wymierzania podatków w oparciu o obowiązki ustawowe.
Biorąc pod uwagę powyższe, fakt że ocena organu podatkowego nie jest zgodna z oczekiwaniami skarżącego, nie świadczy o tym, że doszło do naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych w myśl art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie G. S. powyższej decyzji zarzucił :
naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy tj.:
-art. 30 ust. 1 pkt 16 w zw. z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 roku poz. 2126 ze zm.) poprzez uznanie, że odprawa wypłacona Skarżącemu przez O. S.A. z tytułu umowy o pracę powinna zostać objęta 70% zryczałtowaną stawką podatku dochodowego w sytuacji, gdy Skarb Państwa posiada w O. S.A. udział na poziomie 36,16 %, a posiadanie bezpośrednio lub pośrednio większości głosów na walnym zgromadzeniu, o którym mowa w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, opiera się na bezwzględnej większości głosów jako 50% + 1 głos;
-art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. z 1997 roku nr 78 poz. 483 ze zm.) poprzez odstąpienie od wydania rozstrzygnięcia spójnego z rozstrzygnięciami, które zapadały w analogicznych stanach faktycznych w oparciu o tę samą podstawę prawną, co narusza konstytucyjną zasadę równości zobowiązującą organy podatkowe do jednakowego traktowania podmiotów prawa w obrębie określonej klasy;
naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
-art. 120 oraz art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez:
naruszenie zasady legalizmu, sprowadzające się do wyjścia poza literalne brzmienie art. 30 ust. 1 pkt 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i wprowadzenie nowej przesłanki oceny udziału Skarbu Państwa w spółce w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, polegającej na uwzględnieniu faktycznej większości głosów na konkretnym walnym zgromadzeniu spółki mimo tego, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych odwołuje się do większości w rozumieniu 50% + 1 głos na zgromadzeniu rozumianym jako organ spółki;
naruszenie zasady przekonywania poprzez wydanie rozstrzygnięcia skrajnie innego od rozstrzygnięć, które zapadają w analogicznych stanach faktycznych i prawnych.
Z uwagi na wskazane powyżej naruszenia prawa wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz o zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity : Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku niestwierdzenia takich wad, sąd skargę oddala, co wynika z art. 151 p.p.s.a.
Kontrolując zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, w oparciu o wyżej wskazane reguły, Sąd uznał, że naruszają one prawo w sposób powodujący konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego, a zatem skarga zasługuje na uwzględnienie.
Okoliczności faktyczne w nin. sprawie nie były sporne.
Sporną kwestią było czy płatnik tj. Spółka O. S.A. była obowiązana pobrać zryczałtowany podatek w wysokości 70% w kwocie [...]zł. od wypłaconej skarżącemu G. S. odprawy w wysokości [...] zł., a szczególnie czy płatnik jest spółką, w której Skarb Państwa, dysponuje bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu, w tym także na podstawie porozumień z innymi osobami.
Zd. organu, klasyfikacja podmiotu jako spółki w rozumieniu art. 30 ust. 1 pkt 16 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 15 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych może nastąpić również w sytuacji, gdy Skarb Państwa posiada udział mniejszy niż 50% plus 1 głos na walnym zgromadzeniu , bowiem w sytuacji rozproszonego akcjonariatu nawet udział poniżej 50% może gwarantować większość decyzyjną.
Zd. skarżącego, dysponowanie bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników w rozumieniu wskazanych wyżej przepisów jest równoznaczne z posiadaniem bezwzględnej większości głosów w ogólnej liczbie głosów istniejących w danym podmiocie (50% plus 1).
W ocenie Sądu rację w tym sporze ma skarżący.
Zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2016 roku poz. 2032 ze zm. .- dalej jako u.p.d.o.f.) od dochodów (przychodów) pobiera się zryczałtowany podatek dochodowy:
pkt 15) z tytułu odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji, jeżeli zobowiązaną do zapłaty odszkodowania jest spółka, w której Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego, związek jednostek samorządu terytorialnego, państwowa osoba prawna lub komunalna osoba prawna dysponują bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu, w tym także na podstawie porozumień z innymi osobami, w części, w której wysokość odszkodowania przekracza wysokość wynagrodzenia otrzymanego przez podatnika z tytułu umowy o pracę lub umowy o świadczenie usług wiążącej go ze spółką w okresie sześciu miesięcy poprzedzających pierwszy miesiąc wypłaty odszkodowania - w wysokości 70% tej części należnego odszkodowania;
pkt 16) z tytułu określonych w umowie o pracę, której przedmiotem są czynności związane z zarządzaniem, lub umowie o świadczenie usług zarządzania zawartej ze spółką, o której mowa w pkt 15, odpraw lub odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy" o pracę, której przedmiotem są czynności związane z zarządzaniem, lub umowy o świadczenie usług zarządzania lub rozwiązania jej przed upływem terminu, na który została zawarta, w części, w której ich wysokość przekracza trzykrotność miesięcznego wynagrodzenia otrzymanego przez podatnika z tytułu umowy o pracę, której przedmiotem są czynności związane z zarządzaniem, lub umowy o świadczenie usług zarządzania wiążącej go ze spółką - w wysokości 70% należnej odprawy lub odszkodowania, a powyższe przepisy weszły w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. i mają zastosowanie do dochodów osiągniętych od tego dnia.
Prawidłowo wywiodły organy obu instancji, iż zgodnie z treścią ww. przepisów, opodatkowaniu podlegają jedynie te świadczenia pieniężne, które m.in. zostały wypłacone przez spółkę, w której Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego, związek jednostek samorządu terytorialnego, państwowa osoba prawna lub komunalna osoba prawna dysponują bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu, w tym także na podstawie porozumień z innymi osobami.
Zd. Sądu, należy podkreślić, że w u.p.d.o.f., ustawodawca nie zawarł definicji pojęcia "dysponowania bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu". Wskazać jednak należy, iż przepis ten został przez ustawodawcę zaczerpnięty z k.s.h., o czym świadczy treść art. 4 § 1 pkt 4 lit. a k.s.h., który stwierdza, że jedną z zależności pomiędzy spółkami handlowymi skutkującą uznaniem stosunku dominacji jednej z nich w stosunku do drugiej jest sytuacja, gdy spółka "dysponuje bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu (...) także na podstawie porozumień z innymi osobami". Mając na uwadze, iż brzmienie warunku wskazanego w przepisie ustawy podatkowej będącego przedmiotem wykładni, jest identyczne jak w przepisach k.s.h., sformułowanie "dysponowania bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu" - użyte w art. 30 ust. 1 pkt. 15 u.p.d.o.f. – należy, zd. Sądu, interpretować w taki sam sposób jak w przepisach k.s.h.
Tu należy wskazać, że jest to z powszechnie przyjmowana interpretacja wskazanej regulacji, zgodnie z którą przez większość głosów należy rozumieć dysponowanie ponad 50% wszystkich głosów przysługujących ze wszystkich praw udziałowych ustanowionych przez daną spółkę (na moment nabycia tych akcji lub udziałów).(vide: wyrok WSA w Kielcach z dnia 26 października 2017 r. sygn. akt I SA/Ke 535/17, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 3 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Wr 827/17, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Gl 978/18, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 3 października 2018 r. sygn. akt I SA/Po 535/18, wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 maja 2019 r. sygn.. akt I SA/Kr 341/19).
Tym samym, podmioty publiczne będą dysponowały bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na walnym zgromadzeniu, jeżeli podmiotom tym będzie przysługiwała przewaga głosów obliczana w stosunku do ogólnej liczby głosów przysługujących ze wszystkich praw udziałowych, tj. gdy będą dysponować ponad 50% głosów w stosunku do wszystkich głosów przysługujących ze wszystkich praw udziałowych ustanowionych przez daną spółkę. Ponadto , zd. Sądu, "zgromadzenie", o którym mowa w przepisie art. 30 ust. 1 pkt 15 u.p.d.o.f, należy rozumieć jako organ spółki kapitałowej, a nie dane (konkretne) zgromadzenie, na którym w określonej dacie reprezentacja kapitałowa może odbiegać od tej, która co do zasady jest właściwa dla spółki. Podmiot "dysponujący bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu" jest to taki podmiot, który dysponuje przewagą głosów obliczonych w stosunku do całkowitej liczby głosów przysługujących z wszystkich praw, ustalaną w oparciu o sformalizowane kryteria - dokumenty statuujące ustrój spółki.
Podsumowując, w ocenie Sądu, dysponowanie bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu w rozumieniu art. 30 ust. 1 pkt 15 jest równoznaczne z posiadaniem bezwzględnej większości głosów (50% plus 1 głos) w ogólnej liczbie głosów istniejących w danym podmiocie. Tylko takie rozumienie tego pojęcia jest weryfikowalne. Natomiast zaprezentowana przez organy obu instancji wykładnia charakteryzuje się wysokim stopniem wieloznaczności, pozostawia organom dużą swobodę interpretacyjną, co w przypadku interpretacji przepisów prawa podatkowego może prowadzić do naruszenia wyrażonej w art. 217 Konstytucji RP zasady określoności przepisów prawa podatkowego. Nie wynika ona również z żadnego z powyżej przywołanych przepisów.
Mając na uwadze przytoczone wyżej względy Sąd uznał , że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszają przepisy prawa materialnego tj. art. 30 ust. 1 pkt 16 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 15 u.p.d.o.f., które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) a) p.ps.a. i art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w I sentencji wyroku. Na zasadzie art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1)f) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradców podatkowych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 1686) Sąd w pkt II sentencji wyroku zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie [...]zł. (1386,00 zł tyt. wpisu oraz [...] zł tyt. zwrotu kosztów zastępstwa przez doradcę podatkowego).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło