I SA/Kr 346/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wolas (spr.) Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz WSA Jarosław Wiśniewski Protokolant: specjalista Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2024 r. sprawy ze skargi P. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 2 lutego 2024 r., nr 1201-IEW-1[1].4123.26.2023.12 w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki w podatku VAT oddala skargę. Decyzją z dnia 6 lipca 2023 roku, Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu, działając na podstawie art. 107 § 1, 2, art. 108 § 1, 2 w związku z art. 109, art. 116b § 1, 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa, zwanej dalej OP, orzekł o solidarnej odpowiedzialności Skarżącej, pani P. D., jako likwidatorki spółki M. spółka z o.o. z siedzibą w N., [...] , NIP [...], zwanej dalej Spółką, za zaległość Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień 2019 roku, odsetki za zwłokę od tych zaległości oraz koszty postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 271 704,00 zł, w tym: Za miesiąc marzec 2019 roku: - 94 369,00 zł - tytułem zaległości, - 61 682,00 zł - odsetki za zwłokę, - 100,00 zł - koszty egzekucyjne. Za miesiąc kwiecień 2019 roku: - 70 265,00 zł - tytułem zaległości, - 45 188,00 zł - odsetki za zwłokę, - 100,00 zł - koszty egzekucyjne. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na istnienie zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w zaległość podatkową, bezskuteczność egzekucji prowadzonej z majątku spółki oraz fakt pełnienia obowiązków członka zarządu/likwidatora spółki przez osobę, którą obciąża się odpowiedzialnością w okresie powstania zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w zaległość podatkową. Spółka była niewypłacalna w momencie objęcia funkcji likwidatora przez PD. Nie wystąpiły przesłanki uwalniające od odpowiedzialności za przedmiotowe zaległości. P.D. Ponosi solidarną odpowiedzialność podatkową jako likwidator. Od decyzji pierwszej instancji zostało wniesione odwołanie przez Skarżącą do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, który decyzją z 2 lutego 2024 r.orzekł o utrzymaniu odpowiedzialności Skarżącej za zaległości Spółki, jednak uchylił orzeczenie ojej solidarnym charakterze. Organ odwoławczy w pierwszej kolejności stwierdził, ze przedmiotowe zaległości podatkowe Spółki, za które Skarżąca ponosi odpowiedzialność podatkową jako osoba trzecia są nadal wymagalne, bowiem nie upłynął nominalny termin ich przedawnienia. Zgodnie z treścią art. 70 § 1 OP, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, tj. 31 grudnia 2024 r. W dniu wydania zaskarżonej decyzji należności Spółki z tytułu kosztów postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z 3 sierpnia 2022 r. nr [...] i nr [...], obejmujących zaległości Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za odpowiednio marzec i kwiecień 2019 r. nie uległy przedawnieniu, ponieważ jak wynika z akt sprawy przedmiotowe koszty powstały w 2022 r. i nie upłynął ich nominalny termin przedawnienia. Podkreślono, że zasady ponoszenia odpowiedzialności podatkowej przez osoby trzecie (w tym przez likwidatorów) w kontekście instytucji przedawnienia zostały określone w art. 118 OP. Zgodnie z brzmieniem § 1 tego przepisu, nie można wydać decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa upłynęło 5 lat. Opisana zasada została prawidłowo zastosowana przez organ I instancji, ponieważ decyzja orzekająca o odpowiedzialności Skarżącej za przedmiotowe należności podatkowe Spółki została wydana przez ten organ w dniu 6 lipca 2023 r., a więc przed upływem terminu. Zaznaczono, że dla orzeczenia o odpowiedzialności osób trzecich (w tym likwidatorów) za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością konieczne jest wykazanie przez organ podatkowy istnienia przesłanek pozytywnych, natomiast wykazanie przez stronę istnienia którejkolwiek z przesłanek negatywnych wyklucza możliwość orzeczenia o tej odpowiedzialności. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że podstawą wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej Skarżącej jako likwidatorki Spółki jest fakt nieuregulowania przez Spółkę zobowiązań podatkowych z podatku od towarów i usług, wynikających z ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu z 27 czerwca 2022 r. Nr 1217-SPV-1.4103.35.2021, w której m.in. określono ww. Spółce kwotę podlegającą wpłacie na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług za: ■ marzec 2019 r. w wysokości 94 369,00 zł, ■ kwiecień 2019 r. w wysokości 70 265,00 zł. Ww. decyzja została doręczona Skarżącej jako likwidatorki ww. Spółki w dniu 12 lipca 2022 r. w trybie art. 150 OP. Z akt sprawy wynika, że w momencie wszczęcia kontroli podatkowej prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu, na podst. Upoważnienia z 7 września 2020 r. nr 1217-SKP.500.18.20.1 Skarżąca, występując jako pełnomocniczka Spółki nie poinformowała, że Spółka została postawiona w stan likwidacji, a Skarżąca została powołana na likwidatorkę Spółki. Informację tę ujawniła organowi podatkowemu dopiero 21 listopada 2020 r. Z treści ww. decyzji z 27 czerwca 2022 r. wydanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu w oparciu o ustalenia prowadzonej wobec Spółki kontroli podatkowej, a następnie postępowania podatkowego wynika, że Spółka wystawiała faktury sprzedaży, które nie potwierdzały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, dlatego na podst. art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług Spółka została zobowiązana do zapłaty podatku. Z ustaleń organu I instancji wynika, że Spółka faktycznie nie wykonywała usług dla podmiotów J. sp. z o.o. oraz A. sp. z o.o., czym naruszyła art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku, zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Opisane w decyzji z 27 czerwca 2022 r. Okoliczności i sposób działania Spółki w przypadku faktur VAT wystawionych dla J. sp. z o.o. i A. sp. z o.o. skutkowały uznaniem, że rzeczywistym celem działań Spółki nie była wzajemna rzetelna współpraca, a tylko wprowadzenie do obrotu fikcyjnych faktur dokumentujących rzekome dostawy usług (koszty pracownicze, wynagrodzenie, usługi doradcze). Świadczą o tym okoliczności, tj. Wystawianie faktur VAT na podmioty, które faktycznie stworzone zostały w celu upozorowania przeprowadzenia transakcji, bowiem transakcja dokonana została jedynie na papierze. Z akt sprawy wynika, że Skarżąca występowała jako likwidatorki Spółki, pełnomocniczka J. sp. z o.o. oraz prezes zarządu i wspólniczka A. sp. z o.o. Natomiast pan G. Ł. występował jako prezes zarządu J. sp. z o.o. oraz prezes zarządu i wspólnik Spółki. Wobec powyższego Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu stwierdził, że faktury, na których wymienione ww. powiązane osobowo podmioty nie dokumentują stanu faktycznego, są fikcyjne. Zdaniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu świadczy o tym również brak umów i innych dowodów potwierdzających wykonanie wskazanych na fakturach usług. Z treści decyzji z 27 czerwca 2022 r. Wynika również, że kwoty wynikające z faktur wystawionych przez Spółkę, których łączna wartość w 2019 r. wyniosła ponad milion złotych brutto, nie zostały rozliczone finansowo. Z uwagi na opisany w ww. Decyzji stan faktyczny Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu nie dał wiary treści dokumentacji finansowo księgowej, uznając, że została ona wytworzona jedynie w celu uwiarygodnienia fikcyjnego obrotu towarem i usługami. W dniu 5 kwietnia 2019 r. zgromadzenie wspólników Spółki podjęło uchwałę o postawieniu Spółki w stan likwidacji i powołało Skarżącą na funkcję likwidatorki Spółki. W treści skargi Skarżąca wskazała na naruszenie przez organ odwoławczy przepisów: 1) Art. 116 § 1 OP, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na: a. błędnym przyjęciu, że Skarżąca pełniła funkcję likwidatorki Spółki w momencie powstania zobowiązania podatkowego, co stanowi przesłankę jej odpowiedzialności jako osoby trzeciej i przyczyniło się do orzeczenia odpowiedzialności Skarżącej, mimo że nie pełniła funkcji likwidatorki w momencie powstania zobowiązania podatkowego za marzec 2019 r. i nie miała wiedzy o powstaniu zobowiązania za marzec i kwiecień 2019 r., b. nie uwzględnieniu, że w okresie pełnienia przez Skarżącą funkcji likwidatorki nie zaistniały przesłanki ogłoszenia upadłości; 2) alternatywnie do zarzutu (1), w razie przyjęcia, że mogły istnieć podstawy odpowiedzialności osoby trzeciej - naruszeniu art. 116 § 1 OP polegające na nie uwzględnieniu, że Skarżąca wykazała brak winy dot. zgłoszenia wniosku o upadłość; 3) Art. 187 § 1 i art. 191 OP polegające na nie rozpatrzeniu całości materiału dowodowego oraz wadliwej ocenie zebranych dowodów, w wyniku czego pominięto: a. fakt, że w czasie istnienia Spółki Skarżąca nie była wspólniczką ani członkinią zarządu, datę powołania Skarżącej na funkcję likwidatorki; 4) Art. 122 OP polegające na niewyjaśnieniu w toku postępowania faktów istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy, w szczególności powołania Skarżącej na funkcję likwidatorki bez jej wcześniejszego zasiadania w zarządzie lub pełnienia funkcji wspólnika Spółki; 5) Art. 121 § 1 i art. 122 OP polegające na bezpodstawnym obciążeniu Skarżącej kosztami postępowania egzekucyjnego. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie od organu Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z treścią art. 116b § 1 OP likwidatorzy spółki, z wyjątkiem likwidatorów ustanowionych przez sąd, odpowiadają za zaległości podatkowe spółki powstałe w czasie likwidacji. Wejście w życie przedmiotowej regulacji z początkiem 2016 r. oznacza, że od 1 stycznia 2016 r. pojawiła się materialnoprawna i formalna podstawa odpowiedzialności likwidatorów za zaległości podatkowe spółek i innych osób prawnych w likwidacji za zaległości podatkowe powstałe w okresie likwidacji. Ponadto odpowiedzialność może zostać wyłączona w związku z wykazaniem przesłanek egzoneracyjnych, o których mowa w art. 116 § 1 pkt 1 OP. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że Skarżąca od 5 kwietnia 2019 r. pełniła funkcję likwidatora Spółki. Uchwałą poświadczoną repertorium A nr 339/2019, Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników tej Spółki postanowiło bowiem, na podstawie art. 270 pkt 2 Kodeksu spółek handlowych, rozwiązać Spółkę i postawić ją w stan likwidacji. Przedmiotowe zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy prawa art. 21 § 1 pkt 1 OP, a nie z chwilą doręczenie decyzji organu podatkowego. Zgodnie z zasadami uregulowanymi w art. 103 ust. 1 ustawy o VAT, podatnicy oraz podmioty wymienione w art. 108 są obowiązani do obliczenia i wpłacania podatku za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy, w którym to terminie Skarżąca pełniła już funkcje likwidatorki. Zatem należy wskazać, że przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie była decyzja dotycząca zaległości podatkowej, a nie zobowiązań podatkowych. W przedmiotowej sprawie wystąpiły wszystkie przesłanki pozytywne do przeniesienia na Skarżącą odpowiedzialności podatkowej za przedmiotowe zaległości, natomiast nie wystąpiła żadna przesłanka negatywna, która mogłaby uwolnić Skarżącą od tej odpowiedzialności. Sąd rozpoznając sprawę nie znalazł podstaw do zakwestionowania legalności wydanej przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji, dlatego też na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.