I SA/Kr 39/16

WyrokWSA w Krakowie2016-03-09

Skład orzekający: WSA Urszula Zięba, WSA Maja Chodacka, WSA Waldemar Michaldo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta w postępowaniu egzekucyjnym może zostać wydane bez wcześniejszego doręczenia stronie postanowienia o uchyleniu poprzedniego postanowienia o przybiciu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także czy brak ujawnienia w obwieszczeniu o licytacji księgi wieczystej dla lokalu mieszkalnego stanowi naruszenie prawa?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżone postanowienie organu odwoławczego, uchylające postanowienie o przybiciu i przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania, nie narusza prawa. Organ odwoławczy prawidłowo wskazał na wadliwość doręczenia postanowienia o uchyleniu poprzedniego postanowienia o przybiciu, co skutkowało przedwczesnym wydaniem kolejnego postanowienia. Ponadto, organ odwoławczy zobowiązał organ egzekucyjny do ponownego zbadania kwestii prawidłowości opisu przedmiotu licytacji w obwieszczeniu, w tym braku ujawnienia księgi wieczystej dla lokalu mieszkalnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania.
Stan faktyczny
W postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego wobec dłużnika P.K., przeprowadzono licytację spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Po pierwszej licytacji wydano postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta K.R. Po wniesieniu zażalenia przez dłużnika, organ odwoławczy uchylił to postanowienie z powodu braku wskazania numeru księgi wieczystej. Następnie organ egzekucyjny wydał nowe postanowienie o przybiciu. Licytant K.R. złożył zażalenie, podnosząc m.in. brak doręczenia mu postanowienia o uchyleniu pierwszego przybicia oraz niezgodność obwieszczenia o licytacji z rzeczywistym stanem prawnym (nieujawnienie księgi wieczystej dla lokalu). Organ odwoławczy ponownie uchylił postanowienie o przybiciu, wskazując na brak doręczenia postanowienia o uchyleniu poprzedniego postanowienia i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Licytant K.R. zaskarżył to postanowienie do WSA w Krakowie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 39/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 marca 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.), Sędziowie: WSA Maja Chodacka, WSA Waldemar Michaldo, Protokolant: st.sekr.sąd. Bożena Piątek, po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w dniu 9 marca 2016 r., sprawy ze skargi K. R. przy uczestnictwie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych , I. S.A. w L., P. K., A. K. i S. M. J. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 3 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie przybicia na rzecz licytanta K. R. - skargę oddala - Naczelnik Urzędu Skarbowego, jako organ egzekucyjny prowadził wobec zobowiązanego P.K. postępowanie egzekucyjne na podstawie własnych tytułów wykonawczych oraz wystawionych przez wierzycieli – Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Naczelnik Urzędu Skarbowego i I. S.A. W toku postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny ustalił, że jedyny majątek umożliwiający przeprowadzenie skutecznej egzekucji stanowi spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nr [...], znajdującego się w budynku, dla którego ustanowiono KW nr [...], położonego w K. przy ul. F. , na działce będącej w wieczystym użytkowaniu Spółdzielni Mieszkaniowej J. i współwłaścicieli. W dniu 17 marca 2015r. przeprowadzono pierwszą publiczną licytację ww. nieruchomości, na której udzielono przybicia osobie, która zaoferowała najwyższą cenę i wydano postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przybiciu na rzecz licytanta K.R.. Na ww. postanowienie, zobowiązany P.K. wniósł zażalenie podnosząc, że zostało ono wydane bez uprzedniego rozstrzygnięcia przez właściwy sąd powszechny w trybie art. 733 k.p.c. zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej. Postanowieniem z dnia 11 maja 2015r. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił zaskarżone postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji zarzucił, że w zaskarżonym postanowieniu nie wskazano nr księgi wieczystej licytowanej nieruchomości. W dniu 11 września 2015r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał nowe postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta K.R. K.R. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie, unieważnienie I licytacji i zwrot wpłaconego wadium. W zażaleniu podkreślono, że organ egzekucyjny nie doręczył K.R. postanowienia o uchyleniu postanowienia z dnia 17 marca 2015r. o przybiciu na rzecz licytanta, stąd dysponuje on dwoma postanowieniami o przybiciu. Ponadto zarzucono, że w zaskarżonym postanowieniu zawarto wpis KW [...] co jest niezgodne z obwieszczeniem o licytacji, w którym wskazano, że na przedmiotowe prawo do lokalu nie jest założona księga wieczysta, lecz tylko księga wieczysta [...] obejmująca grunt i budynek przy ul. F.. Zaznaczono również, że w KW [...], ujawnionych jest 59 hipotek przymusowych, co narazi licytanta na dodatkowe koszty ich wykreśleń. Dnia 3 listopada 2015r. Dyrektor Izby Skarbowej wydał postanowienie nr [..], uchylające zaskarżone postanowienie w całości i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ wskazał na brak doręczenia licytantowi K.R. postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 maja 2015r., uchylającego postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 17 marca 2015r. o przybiciu na rzecz licytanta i przekazującego sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że organ egzekucyjny, przed ponownym rozpatrzeniem sprawy powinien doręczyć stronie postanowienie z dnia 11 maja 2015r. uchylające pierwsze postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji lub skutecznie powiadomić o uchyleniu postanowienia. Dopiero po dokonaniu powyższych czynności możliwe było ponowne orzekanie o przybiciu na rzecz licytanta. Dodatkowo, odnosząc się do jednego z zarzutów strony, organ wyjaśnił, że informacja o założeniu księgi wieczystej dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu wpłynęła do Urzędu Skarbowego w dniu 10 marca 2015r., stąd w obwieszczeniu o licytacji z dnia 26 stycznia 2015r., organ egzekucyjny nie mógł powołać się na nowy nr księgi wieczystej. Na ww. postanowienie K.R. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, powielając argumentację zawartą w zażaleniu i wobec braków formalnych, pozbawiających go prawa do uczestnictwa w postępowaniu, wniósł o unieważnienie I licytacji i zwrot wpłaconego wadium w całości. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, a ponadto zauważył, że wskutek wydania zaskarżonego postanowienia uchylającego postanowienie o przybiciu i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, sprawa przybicia nie została jeszcze rozstrzygnięta. W zaskarżonym postanowieniu organ odniósł się w swoim uzasadnieniu do wniosku skarżącego, zawartego w zażaleniu, dotyczącego unieważnienia licytacji i zwrotu wadium i nie znalazł podstaw do przychylenia się do wniosku strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 3 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonych decyzji (postanowień) z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Żądanie skargi może być więc uwzględnione w razie stwierdzenia przez sąd, że rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania, jeżeli takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). W niniejszej sprawie brak było takiego naruszenia, stąd skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie przytoczyć należy przepisy mające istotne znaczenie w niniejszej sprawie, są to przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 z późn. zm., dalej jako: u.p.e.a.), a konkretniej przepisy dotyczące przybicia udzielanego przez organ egzekucyjny na rzecz licytanta. Przepis art. 111m § 1 u.p.e.a., po zamknięciu licytacji, upoważnia organ egzekucyjny do wydania postanowienia o przybiciu na rzecz licytanta, który zaoferował najwyższą cenę. W myśl § 2, postanowienie o przybiciu ogłasza się niezwłocznie po zamknięciu licytacji, z zastrzeżeniem § 3, który z kolei obliguje organ do wstrzymania wydania przedmiotowego postanowienia do momentu ostatecznego rozstrzygnięcia skarg lub zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego. Dyspozycja § 4 wskazuje na sytuację, gdy przejęcie nieruchomości na własność ma nastąpić po niedojściu do skutku licytacji, organ egzekucyjny udziela przybicia na rzecz przejmującego po wysłuchaniu wnioskodawcy, § 5 stanowi, że postanowienie o przybiciu zawiera firmę lub imię i nazwisko nabywcy, oznaczenie nieruchomości, datę licytacji i cenę nabycia. Odmowa przybicia może natomiast nastąpić w przypadku, gdy ostateczne rozstrzygnięcia skarg lub zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego potwierdzą naruszenie przepisów postępowania w toku licytacji i jeżeli uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik licytacji albo, jeżeli uczestnik nie otrzymał zawiadomienia o licytacji, chyba że będąc na licytacji nie wystąpił ze skargą na to uchybienie (art. 111 n § 1 u.p.e.a.). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 3 listopada 2015r., nr [...] wydane w przedmiocie przybicia na rzecz licytanta K.R.. Sprawa toczyła się przy uczestnictwie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, I. S.A., P.K. A.K. i Spółdzielni Mieszkaniowej J. w K. W zaskarżonym do tut. Sądu postanowieniu, Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie z dnia 11 września 2015r., nr [...] i inne o przybiciu na rzecz licytanta K.R. z powodu braku doręczenia licytantowi postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z 11 maja 2015r., nr [...] uchylającego postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 17 marca 2015r., nr [...] i inne o przybiciu na rzecz licytanta i przekazującego sprawę do ponownego rozpatrzenia prze organ I instancji. Organ słusznie zauważył, że niedoręczenie postanowienia z dnia 11 maja 2015r. jednej ze stron postępowania w sprawie, skutkowało tym, że postanowienie z dnia 11 września 2015r., po ponownym rozpatrzeniu sprawy zostało wydane przedwcześnie. W rezultacie K.R. dysponował dwoma postanowieniami o przybiciu dotyczącymi tej samej sprawy. Organ egzekucyjny przed ponownym rozpatrzeniem sprawy powinien bowiem doręczyć stronie postanowienie z dnia 11 maja 2015r. uchylające pierwsze postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji lub skutecznie powiadomić o uchyleniu postanowienia. Dopiero po dokonaniu powyższych czynności możliwe było ponowne orzekanie o przybiciu na rzecz licytanta. Zauważyć jednak należy, że K.R. nie kwestionował faktu uchylenia postanowienia o przybiciu i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wniósł natomiast o unieważnienie licytacji oraz zwrot wpłaconego wadium w całości, z uwagi na nieujawnienie przed licytacją informacji o założeniu księgi wieczystej dla lokalu mieszkalnego oraz wpisaniu w niej hipotek przymusowych. Odnosząc się do powyższego zarzutu skarżącego, organ wyjaśniał, że informacja o założeniu księgi wieczystej dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu wpłynęła do Urzędu Skarbowego dopiero w dniu 10 marca 2015r. (karta nr 513 akt administracyjnych). Stąd organ tłumaczył, że w obwieszczeniu o licytacji z dnia 26 stycznia 2015r. organ egzekucyjny nie mógł powołać się na nowy numer księgi wieczystej. Dodatkowo, jak wynika z notatki znajdującej się na karcie nr 514a akt administracyjnych, informacja o założeniu księgi wieczystej została przekazana do organu egzekucyjnego już po licytacji i po wydaniu pierwszego postanowienia o przybiciu. Nie sposób w tym zakresie przychylić się do twierdzeń organu, zważając na treść przepisu art. 110w § 3 u.p.e.a., który stanowi, że o licytacji organ egzekucyjny zawiadamia przez publiczne obwieszczenie, w którym podaje: 1) termin i miejsce licytacji; 2) oznaczenie nieruchomości, która ma być sprzedana, ze wskazaniem miejsca jej położenia i przeznaczenia gospodarczego oraz księgi wieczystej lub zbioru dokumentów ze wskazaniem sądu, w którym są prowadzone; 3) oszacowaną wartość nieruchomości i cenę wywoławczą; 4) firmę lub imię i nazwisko zobowiązanego; 5) wysokość wadium, jakie licytant przystępujący do przetargu powinien złożyć, z zaznaczeniem że wadium składa się w gotówce albo w postaci czeku potwierdzonego wystawionego na organ egzekucyjny; 6) czas, w którym w terminie 14 dni przed dniem licytacji będzie wolno oglądać nieruchomość oraz przeglądać w urzędzie skarbowym akta postępowania egzekucyjnego; 7) wzmiankę, że prawa osób trzecich nie będą przeszkodą do licytacji i przyznania nabywcy własności nieruchomości bez zastrzeżeń, jeżeli osoby te nie wystąpiły wcześniej o wyłączenie nieruchomości lub jej przynależności spod egzekucji; 8) wyjaśnienie, że użytkowanie, służebności i prawa dożywotnika, jeżeli nie są ujawnione w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów i nie zostaną zgłoszone najpóźniej na 3 dni przed rozpoczęciem licytacji, nie będą uwzględnione w dalszym toku egzekucji i wygasną z chwilą, w której postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne. Ta jednak wadliwość argumentacji organu odwoławczego nie mogła wpłynąć na wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego orzeczenia, które w zakresie sentencji rozstrzygnięcia odpowiada prawu. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił bowiem decyzję organu I instancji, przez co organ badając ponownie sprawę odniesie się nie tylko do kwestii wadliwego doręczenia K.R. postanowienia o uchyleniu postanowienia z dnia 17 marca 2015r. o przybiciu na rzecz licytanta, przez co dysponował on dwoma postanowieniami o przybiciu, lecz także zbada, czy prawidłowo był opisany przedmiot licytacji a w konsekwencji zbada czy prawidłowe jest wydanie postanowienia o przybici na rzecz licytanta, w sytuacji gdy ujawniono w obwieszczeniu księgę wieczystą ustanowioną dla gruntu i całego budynku przy ul. F., a dopiero potem dla lokalu mieszkalnego nr [...]. Rozpoznając tą kwestię organ weźmie pod uwagę, że zgodnie z przytoczonym wyżej przepisem obwieszczenie o licytacji powinno m.in. zawierać oznaczenie nieruchomości, która ma być sprzedana, ze wskazaniem miejsca jej położenia i przeznaczenia gospodarczego oraz księgi wieczystej lub zbioru dokumentów ze wskazaniem sądu, w którym są prowadzone, co nie miało miejsca w realiach niniejszej sprawy. Oceni więc czy w przeprowadzonym postępowaniu doszło do naruszenia przepisów postępowania egzekucyjnego, poprzez brak zawarcia w obwieszczeniu istotnego elementu opisu, jakim było podanie księgi wieczystej dla lokalu mieszkalnego, który był przedmiotem licytacji, jak również rozważy czy jakiekolwiek znaczenie prawne ma w takiej sytuacji brak wiedzy organu egzekucyjnego o istnieniu odrębnej księgi wieczystej dla lokalu mieszkalnego. Element ten był tym bardziej istotny, że gdyby licytant wiedział o ujawnionych 59 hipotekach przymusowych, to istnieje prawdopodobieństwo, że nie podjąłby się licytacji w takich realiach sprawy. Zdaniem Sadu, oznaczenie nieruchomości, która jest przedmiotem licytacji powinna jasno wynikać z obwieszczenia o licytacji, powinno to nastąpić, poprzez podanie jej księgi wieczystej lub na podstawie zbioru dokumentów ze wskazaniem sądu, w którym są prowadzone – na podstawie protokołu opisu i oszacowania wynika bowiem charakter nieruchomości, oznaczenie rodzaju użytku, np. las oraz przeznaczenia, np. dom mieszkalny, działka budowlana, zakład wytwórczy. Wskazanie przeznaczenia ułatwia nabywcy ocenę, czy wystawiona sprzedaż nieruchomości pozwoli na realizację jego planów. Obwieszczenie o licytacji powinno być dość szczegółowe i wynikać z protokołu opisu i oszacowania nieruchomości. (por. Komentarz do Ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, pod red. D. R. Kijowskiego, Warszawa 2010r., s. 969 oraz Duże Komentarze Becka, Postępowanie egzekucyjne w administracji, pod red. R. Hausera, A. Skoczylasa, Warszawa 2014, s. 483). Wadliwość wskazania tak istotnego elementu obwieszczenia, jakim jest podanie księgi wieczystej nieruchomości podlegającej licytacji, świadczy niewątpliwie o nieprawidłowościach i niezgodnościach w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym, stąd też wskutek wydania zaskarżonego postanowienia uchylającego postanowienie o przybiciu przez organ II instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania, organ badając ponownie sprawę, uwzględni poruszone wyżej okoliczności. Z powyższych względów brak było podstaw do przychylenia się do skargi strony, gdyż zaskarżone postanowienie organu II instancji nie narusza prawa, a zarzuty podnoszone przez skarżącego zostaną wyjaśnione przez organ, podczas ponownego badania sprawy. W tym stanie rzeczy, mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalono skargę nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło