I SA/Kr 425/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickej po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T.T. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 stycznia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego T.T. od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek T.T. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 27 czerwca 2013 r. We wniosku tym skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną A.T.. Ich miesięczny dochód wynosi 924,85 zł i stanowi go świadczenie rentowe żony. Skarżący zamknął prowadzoną działalność gospodarcza i nie uzyskuje od tej chwili żadnego dochodu. Nie posiad żadnego majątku ruchomego powyżej 3.000 euro ani nieruchomości. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego podała, iż rodzina znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej. Utrzymuje się jedynie ze świadczenia rentowego A.T.. Musi spłacać zaległości związane z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą, raty kredytów. Ponadto choroba skarżącego generuje duże koszty miesięczne, gdyż z uwagi na zaległości w opłacie składki ZUS został on pozbawiony prawa do zasiłku chorobowego. Od sierpnia 2012 r, skarżący przebywał w Klinice Psychiatrii w K. Do dnia dzisiejszego przebywa pod stałą opieka Poradni Przyklinicznej. W obecnym stanie zdrowia nie jest w stanie podjąć pracy, nie ma więc żadnych miesięcznych dochodów. Około 300 zł z renty żony skarżącego przeznaczana jest na leki dla obojga. Pozostała część na inne wydatki konieczne. Skarżący wraz z żoną mieszka w udostępnionym przez syna P.T. pokoju w wynajmowanym przez niego domu w K., przy ul. K. Wszelkie koszty związane z utrzymaniem nieruchomości ponosi syn skarżącego w całości. Do wniosku dołączone zostało oświadczenie syna skarżącego P.T., zaświadczenie o dokonaniu wpisu skarżącego do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych, wyciągi z konta bankowego skarżącego za okres od stycznia do kwietnia 2013 r., potwierdzenie wysokości pobieranej przez żonę skarżącego renty. Do pisma uzupełniającego z dnia 27 czerwca 2013 r. dołączone zostały kserokopie następujących dokumentów: umowa najmu nieruchomości w K. przy ul. K., faktury VAT za energię elektryczną, gaz, dostawę wody, i odprowadzanie ścieków wystawione na P.T. a dotyczące nieruchomości przy ul. K. w K., umowa o kredyt zawarta między bankiem PKO BP a A. i T. T. na kredyt w kwocie 130.00 zł z dnia 6 stycznia 2010 r., wezwanie przedsądowe z I. o zapłatę 39.851,92 zł., skierowane do skarżącego, wezwanie przedsądowe z I. o zapłatę 86.866,05 zł skierowane do skarżącego oraz monit z 15 maja 2013 r. z PKO BP o zapłatę niespłaconego kredytu w wysokości 45.345,23 zł. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych. W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). W ocenie orzekającego sytuacja finansowa skarżącego, utrzymywanie się ze świadczeń rentowego żony, które przeznaczane jest na zaspokojenie potrzeb zdrowotnych i koniecznych kosztów miesięcznego utrzymania, korzystanie z pomocy syna w zakresie zaspokojenia potrzeb mieszkalnych, brak stałego miesięcznego dochodu, majątku, liczne postępowania egzekucyjne wszczęte wobec skarżącego na skutek nie wywiązywania się ze spłaty podjętych zobowiązań wobec banków i innych instytucji, wreszcie wpisanie na listę Dłużników Niewypłacalnych z urzędu przez sąd gospodarczy, uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku i zwolnieniu skarżącej od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244§ 1, art. 245 § 1 , 2 , art. 246 § 1 pkt 1. art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).