I SA/Kr 453/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-06-18
Skład orzekający: Sędzia WSA Maria Zawadzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy jest uprawniony do samodzielnego wniesienia skargi na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej do sądu administracyjnego bez uchwały Rady Gminy?Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez Wójta Gminy na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej została odrzucona, ponieważ Wójt nie przedstawił wymaganej uchwały Rady Gminy upoważniającej go do wniesienia skargi. Zgodnie z przepisami, do złożenia skargi na rozstrzygnięcie organu nadzorczego uprawniona jest gmina, a w praktyce może to być zarówno rada gminy, jak i wójt, jednak ten ostatni wymaga stosownego umocowania w postaci uchwały rady.Stan faktyczny
Wójt Gminy Jerzmanowice-Przeginia zaskarżył uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej (RIO) w Krakowie, która stwierdziła naruszenie prawa w uchwale budżetowej Gminy na rok 2010. Wójt zarzucał RIO nieuwzględnienie istotnych kwestii dotyczących niezabezpieczenia w budżecie obligatoryjnych wydatków gminy. RIO wniosło o odrzucenie skargi, podnosząc, że Wójt działał bez stosownego umocowania. Sąd wezwał Wójta do przedstawienia uchwały Rady Gminy upoważniającej go do wniesienia skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Wójta Gminy Jerzmanowice-Przeginia.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 czerwca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wójta Gminy Jerzmanowice - Przeginia na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie z dnia 3 lutego 2010 roku Nr 411/27/10 w przedmiocie uchwalenia budżetu Gminy Jerzmanowice - Przeginia na 2010 postanawia : - skargę odrzucić -
Uchwałą z dnia 3 lutego 2010 roku Nr KI 411/27/10 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie (dalej zwane RIO) orzekło, że Uchwałę Nr XLIII/205/09 Rada Gminy Jerzmanowice – Przeginia z dnia 30 grudnia 2009 roku w sprawie uchwalenia budżetu Gminy Jerzmanowice-Przeginia na 2010 rok wydano z naruszeniem prawa w zakresie:
1. przyjęcia ww. uchwały XLIII/2005/09 – bez uprzedniego podjęcia uchwały Rady Gminy przewidzianej w art. 53 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym;
2. niezaplanowania wydatków na zadania obowiązkowe własne gmin z tytułu wypłaty ekwiwalentów dla członków ochotniczych straży pożarnych – w dziale 754, rozdziale 75412 (brak wydatków na świadczenia na rzecz osób fizycznych), o których mowa w art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie przeciwpożarowej;
3. niezaplanowania wydatków na zadania zlecone z zakresu administracji rządowej – w kwocie odpowiadającej dotacji celowej (§ 2010) na to zadanie (142 zł) w dziale 851, rozdziale 85195 – z art. 8 ustawy o samorządzie gminnym
Z uzasadnienia uchwały RIO wynika, że Uchwała Budżetowa Gminy Jerzmanowice – Przeginia na rok 2010 przekazana została RIO w dniu 6 stycznia 2010 roku. W toku badania legalności przekazanej uchwały Kolegium RIO wystąpiło do Rady Gminy o udzielenie pisemnych wyjaśnień, jak również zapoznało się również ze skargami Wójta Gminy Jerzmanowice-Przeginia na przedmiotową uchwałę.
Oceniając zgodność z prawem przedmiotowej uchwały Kolegium RIO stwierdziło jedynie trzy nieistotne naruszenia prawa – w rozumieniu art. 91 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym.
W piśmie do Wojewody Małopolskiego Wójt Giny wystąpił o stwierdzenie nieważności uchwały budżetowej, ze względu na fakt, że proces jej uchwalenia toczył się bez uprzednio podjętej uchwały z art. 53 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w myśl której obowiązkiem rady każdej gminy było podjęcie uchwały określającej procedurę uchwalania budżetu i szczegółowość materiałów towarzyszących projektowi. Odnosząc się do powyższego faktu Kolegium RIO stwierdziło, że przedmiotową uchwałę budżetową podjęto z naruszeniem art. 53 ust. 1 ustawy o samorządzie, (stanowiącym odpowiednik art. 234 ustawy o finansach publicznych), które uznano za "nieistotne naruszenie prawa" w rozumieniu art. 91. ust. 4 powołanej ustawy ji dlatego nie skutkowało nieważnością uchwały budżetowej. Dodatkowo w uzasadnieniu Uchwały RIO szczegółowo opisano wszystkie stwierdzone uchybienia przedmiotowej uchwały budżetowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Wójt Gminy Jerzmanowice – Przeginia domagał się uchylenia zaskarżonej uchwały i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucając, że RIO w ogóle nie zajęła się istotą sprawy, tj. niezabezpieczeniem w budżecie na 2010 rok wydatków na obligatoryjne zadania gminy. Zdaniem Wójta kontrola RIO ma stanowić tamę przeciwko uchwalaniu uchwał niezgodnych z prawem. Gmina musi wypełniać swoje zadania obligatoryjne, tzn. musi wypłacać pensje nauczycielom, ogrzewać budynki, utrzymywać jednostki kultury. Dlatego organ administracji ma prawo oczekiwać od RIO, że przynajmniej dokona wyliczeń i je sprawdzi i gdyby okazało się, że budżet nie zabezpiecza tych środków, to jedyną możliwością jest uchylenie go w całości, gdyż alternatywą jest brak środków na wypłatę pensji dla nauczycieli, czy też ogrzewanie budynków w drugiej połowie 2010 roku . Tymczasem w przedmiotowej sprawie RIO nie odniosło się w ogóle do przedmiotowych problemów, które mają podstawowe znaczenie dla działalności Gminy, a zajęło się mało istotnymi kwestami, takimi jak brak 142 zł. Zdaniem Wójta Gminy obowiązkiem RIO było co najmniej ustosunkowanie się do tak poważnych zarzutów, gdyż w obecnym kształcie, zaskarżona uchwała nie spełnia kryteriów określonych w art. 91 ustawy o samorządzie gminnym i art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych.
W odpowiedzi na skargę Regionalna Izba Obrachunkowa w Krakowie w całości potrzymała swoje dotychczasowe stanowisko zajęte w zaskarżonej uchwale i wniosła o jej odrzucenie, jako wniesionej przez nieuprawniony organ lub z ostrożności procesowej o oddalenie skargi.
RIO w Krakowie podkreśliło, że Wójt Gminy Jerzmanowice-Przeginia składając skargę działał bez stosownego umocowania w postaci Uchwały Rady Gminy, a zatem skarga powinna być potraktowana jako niedopuszczalna. Odnosząc się do merytorycznej kwestii, RIO stwierdziło, że podjęta przez nią Uchwała jest zgodna z prawem, a podjęte rozstrzygnięcie z powodów w nim przytoczonych znajduje swoje umocowanie i jest legalne.
Na rozprawie w dniu 14 maja 2010 roku, Sąd wezwał Wójta Gminy Jerzmanowice-Przegina do przedstawienia w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi Uchwały Rady Gminy Jerzmanowice-Przeginia upoważniającej go do wniesienia skargi w WSA w Krakowie na Uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie z dnia 3 lutego 2010 roku Nr KI 411/27/10.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. - kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Kontrola zgodności z prawem dotyczy właściwości organu administracyjnego w sprawie, jego kompetencji do załatwienia spraw, poprawnego stosowania przepisów postępowania administracyjnego oraz załatwienia spraw na podstawie stosowanych, pod względem zakresu obowiązywania i treści, przepisów prawa materialnego. W oparciu zaś o postanowienie przepisu art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. stwierdzić należy, iż sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, natomiast stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. - w sprawach ze skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach zakresu administracji publicznej. Jednocześnie wskazać także trzeba na treść art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W/w przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podniosła w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu administracyjnego. Z kolei stosownie do przepisów art.145 - 150 p.p.s.a. Sąd nie bierze pod uwagę okoliczności, czy zaskarżony akt narusza interes prawny, uprawnienie czy kompetencje strony skarżącej, lecz obiektywną zgodność lub niezgodność tego aktu z przepisami prawnymi, które określają te interesy prawne, uprawnienia lub kompetencje.
Przechodząc do merytorycznej części uzasadnienia stwierdzić należy, iż przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna jako taka podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art.98 ust. 1 i 3 ustawy o samorządzie gminnym rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące gminy, w tym rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 96 ust. 2 i art. 97 ust. 1, a także stanowisko zajęte w trybie art. 89, podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Do złożenia skargi uprawniona jest gmina lub związek międzygminny, których interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze.
Treść powyżej powołanego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że uprawnienie do wniesienia skargi na uchwałę RIO może być zrealizowane także przez radę gminy mimo, że stosownie do treści art. 26 i 31 ustawy to wójt (burmistrz, prezydent miasta) jest organem reprezentującym gminę. Trzeba mieć jednak na uwadze, że wraz z wejściem w życie ustawy z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza, prezydenta miasta (Dz. U.02.113.984 ze zm.) zmienił się zasadniczo ustrój samorządu gminnego w zakresie sposobu wybierania organu wykonawczego gminy, a tym samym relacje pomiędzy wójtem (burmistrzem, prezydentem) i organem stanowiącym gminy, jakim jest rada. Wobec mogących wystąpić w praktyce różnic poglądów pomiędzy tymi dwoma organami, trudne do wytłumaczenia byłoby pozostawienie jedynie organowi wykonawczemu uprawnienia do zaskarżenia aktów wydawanych przez organ nadzoru, tym bardziej jeżeli chodzi o sprawdzenie zgodności z prawem rozstrzygnięcia nadzorczego bądź zarządzenia zastępczego dotyczącego wprost działalności rady – wyrok WSA w Kielcach z dnia 20 grudnia 20-07 roku sygn. akt II SA/Ke 641/07.
W przedmiotowej sprawie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł Wójt Gminy Jerzmanowice-Przeginia i pomimo wezwania Sądu, Wójt Gminy Jerzmanowice-Przegina nie przedstawił w zakreślonym terminie Uchwały Rady Gminy Jerzmanowice-Przeginia upoważniającej go do wniesienia skargi na Uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie z dnia 3 lutego 2010 roku Nr KI 411/27/10.
Z tego względu skargę odrzucono na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr l53 poz. l27).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło