I SA/Kr 482/01

WyrokWSA w Krakowie2004-04-02

Skład orzekający: Ewa Długosz - Ślusarczyk, Jan Zając, Anna Znamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może wydać odrębną decyzję określającą wysokość zaległości podatkowej, jeśli podatnik nie zapłacił podatku w terminie, mimo że decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została jeszcze wykonana?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może wydać odrębnej decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej, jeśli podatnik nie zapłacił podatku w terminie, a decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została jeszcze wykonana. Wydanie takiej decyzji jest pozbawione podstawy prawnej i wypełnia hipotezę art. 247 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, co skutkuje stwierdzeniem jej nieważności. Organ powinien egzekwować podatek wynikający z decyzji ustalającej, a nie wydawać kolejnej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy K. ustalającą wysokość zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości z tytułu III i IV raty za rok 2000. Skarżący zarzucił, że część gruntów i budynków, od których naliczono podatek jako związane z działalnością gospodarczą, nie jest faktycznie użytkowana w tym celu. Sąd administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 2 kwietnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk Sędziowie NSA (del.) Jan Zając (spr) Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2004r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 lutego 2001 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości I. II stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...]) Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...].2000r. Znak: [...] określającą w stosunku do H. K. wysokość zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości z tytułu III i IV raty podatku od nieruchomości za rok 2000 w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie [...] zł, licząc na dzień wydania decyzji. Na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - OZ w Krakowie wniósł H. K. Skarżący się zarzucił, iż zaskarżona decyzja jest sprzeczna z prawem, a jej uzasadnienie nie odpowiada stanowi faktycznemu i nie jest zgodne z prawdą. Powtórzył jednocześnie argumenty podniesione w odwołaniu, mianowicie , iż część gruntów i budynków od których organ l instancji naliczył podatek jako związanych z działalnością gospodarczą , nie są faktycznie użytkowane, nie służą prowadzeniu działalności gospodarczej, a tym samym nie przynoszą żadnych dochodów. Wyjaśnił, iż w momencie rozpoczęcia przezeń eksploatacji tych gruntów i budynków zostaną one zgłoszone do działalności gospodarczej oraz do opodatkowania według odpowiedniej stawki. Na dzień dzisiejszy jednak, grunty są nieużytkami i pastwiskami, zaś budynki nie służą realizacji zadań przedsiębiorstwa i przynoszą same straty. Naliczenie podatku jak od budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej podatnik uznał za nieuzasadnione, krzywdzące dla podatnika i szkodliwe dla prowadzonej przezeń działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna podtrzymała swoje stanowisko i wniosła o jej oddalenie. Zaskarżona decyzja jest, w ocenie Kolegium, prawidłowa: odpowiadająca ustalonemu przez organ odwoławczy stanowi faktycznemu i zgodna z przepisami, na które się powołuje. Kolegium przypomina, iż decyzją z [...].2000r. organ podatkowy l instancji ustalił podatek od nieruchomości należny od H. K. za okres od [...].2000r. do [...].2000r. Od powyższej decyzji podatnik złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w którym zakwestionował wielkość powierzchni gruntów przyjętych do opodatkowania jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wniesienie odwołania poddało powyższą kwestię zbadaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji, nie zwolniło jednak podatnika od obowiązku zapłaty podatku w ustalonej zaskarżoną decyzją wysokości. Jak stanowi bowiem przepis art. 224 § 1 Ordynacji podatkowej wniesienie odwołania od decyzji organu podatkowego nie wstrzymuje wykonania tej decyzji. A zatem, na podatniku , mimo wniesienia odwołania od decyzji wymiarowej z [...].2000r. ciążył obowiązek jej wykonania, którego spełnienie powinno było nastąpić poprzez zapłatę podatku od nieruchomości w wysokości ustalonej w tej decyzji, odpowiednio w czterech ratach, pierwszej - płatnej do dnia 15 marca 2000 r., drugiej - płatnej do dnia 15 maja 2000r. , trzeciej - płatnej do 15 września 2000r. i czwartej - płatnej do 15 listopada 2000r. Tymczasem, wyniki postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w rozpatrywanej sprawie wykazały , iż podatnik nie wpłacił III i IV raty podatku od nieruchomości należnego za rok 2000. W takiej sytuacji, na organach podatkowych ciążył z mocy art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej obowiązek wydania decyzji, w której określił wysokość zaległości podatkowej wraz z podaniem kwoty odsetek na dzień jej wydania. Wydanie zaskarżonej decyzji zostało poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym w celu ustalenia okoliczności sprawy. Zgodnie z obowiązującym prawem wyznaczono podatnikowi trzydniowy termin do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego i dostarczenia dowodów. Z treści wniesionej skargi wynika, iż H. K. - podatnik nie zgadza się z kwotą określonych zaległości, gdyż jego zdaniem, za podstawę opodatkowania przyjęto nieprawidłową powierzchnię gruntów i budynków zaliczonych jako grunty i budynki związane z działalnością gospodarczą. Jak wyjaśniono powyżej, kwestia powyższa była przedmiotem rozstrzygnięcia decyzji z [...].2000r. ustalającej podatek od nieruchomości należny od H. K. na rok 2000. Tak więc zarzuty podatnika dotyczące przyjęcia nieprawidłowej powierzchni nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą dotyczą decyzji wymiarowej ( z [...].2000r.) i nie mogą one rzutować na prawidłowość decyzji ustalającej wysokość zaległości podatkowej. Jak wynika z akt sprawy kwota podana jako kwota zaległości podatkowej w zaskarżonej decyzji jest zgodna z kwotą podatku ustaloną jako III i IV rata podatku w decyzji ustalającej jego wysokość. Jest to zgodne z brzmieniem przepisu art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi , iż podatek nie zapłacony w terminie płatności stanowi zaległość podatkową, której wysokość organ podatkowy jest obowiązany określić w drodze osobnej decyzji podatkowej ( art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej). Odnosząc się natomiast do zarzutów Odwołującego się Samorządowe Kolegium Odwoławcze pragnie w ślad za uzasadnieniem zaskarżonej decyzji wyjaśnić , iż zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 9, poz. 31 z poźn. zm.) za grunty związane z działalnością gospodarczą uważa się grunty zabudowane i niezabudowane, będące w posiadaniu przedsiębiorcy, które w szczególności stanowią: a) grunty pod budynkami produkcyjnymi, magazynowymi , administracyjnymi, socjalnymi i hotelowymi, b) grunty pod budowlami i urządzeniami, c) grunty zajęte pod drogi wewnętrzne i place manewrowe, place składowe, zieleńce oraz tereny , na których są lub mogą być realizowane zadania inwestycyjne. Tak ustawowo sformułowane określenia pojęcia " gruntów związanych z działalnością gospodarczą" wskazuje na jego szerokie ujęcie. Przy czym najważniejszym wyróżnikiem "gruntów związanych z działalnością gospodarczą" jest fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę. Posiadanie, natomiast, zgodnie z poglądem wyrażonym przez Sąd Najwyższy jest stanem faktycznym polegającym na faktycznym władztwie, przez które rozumie się samą możność władania rzeczą. Efektywne , w sensie gospodarczym, korzystanie z rzeczy nie jest konieczną przesłanką posiadania ( orzeczenie z 16.06.1972r., II CRN 121/72 nie publ.) . W konsekwencji nie można przyjąć za zasadną interpretację Odwołującego się , zgodnie z którą gruntami związanymi z prowadzeniem działalności gospodarczej są tylko takie, na których bezpośrednio taka działalność jest prowadzona. Kolegium dodaje, iż organy podatkowe mają obowiązek działać na podstawie przepisów prawa. Organ l instancji, kierując się przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ustalił decyzją z [...].2000r. wysokość należnego od Podatnika podatku od nieruchomości, zaś, mając na względzie przepisy Ordynacji podatkowej, określił wysokość zaległości podatkowej, powstałej wskutek nie uiszczenia w terminie należnego podatku. Wniesienie przez podatnika odwołania od wniesionych decyzji, a następnie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie stanowi powodu do wstrzymania się organu podatkowego z czuwaniem nad realizacją przez podatników ciążących na nich ustawowych obowiązków podatkowych. Nie zasługuje zatem na uwzględnienie zarzut Skarżącego się, iż organ podatkowy nie powinien naliczać podatków w oparciu o zaskarżone przepisy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdza, iż w obecnym stanie sprawy decydującym jest fakt nie uiszczenia przez podatnika w terminie należnego podatku od nieruchomości w postaci III i IV raty podatku za rok 2000, wskutek czego określenie przez organ l instancji wysokości zaległości podatkowej było zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zestawienie punktu 2 § 1 art. 21 Ordynacji podatkowej z § 5 tego artykułu wskazuje, że § 3 art. 21 nie ma zastosowania w sytuacji , gdy organ na podstawie art. 21 § 1 pkt 2 doręczył decyzję ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego. Decyzja w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości jest decyzją ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego. Decyzja taka podlega więc wykonaniu zaś wydawanie decyzji określającej zaległość podatkową nie ma oparcia w Ordynacji podatkowej. Burmistrz Krzeszowic winien więc egzekwować podatek wynikający z decyzji ustalającej a nie wydawać kolejnej decyzji. Wydanie decyzji określającej zaległość podatkową pozbawione jest podstawy prawnej, co wypełnia hipotezę art. 247 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 par. 1 ust.1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Rozpoznając sprawę oparto się na art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271 z późniejszymi zmianami) stanowiącym, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło