I SA/Kr 485/17

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub części oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 1 marca 2017 r. nr: [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub części; II) ustanowić dla W. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. W. B. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych, częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Z danych zawartych w urzędowym formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną A. B.. Ich miesięczny dochód wynosi [...] zł i stanowi go wynagrodzenie za pracę wnioskodawcy. Żona skarżącego nie osiąga żadnych dochodów. W skład majątku W. B. wchodzi udział [...] we własności domu o powierzchni 61,22 m˛ i wartości [...] zł położonego w Z. i udział [...] we własności mieszkania o powierzchni 45,9 m˛ położonego w K.. Jako przedmiot wartościowy został wskazany samochód Fiat Panda, rok prod. 2006 o wartości [...] zł. Żona wnioskodawcy jest współwłaścicielką mieszkania położonego w K.. Zobowiązania i stałe wydatki miesięczne skarżącego przedstawiają się następująco: rata kredytu [...] zł, czynsz [...] zł, media [...] zł, rehabilitacja i lekarstwa [...] zł, ubezpieczenie majątku [...] zł, zajęcia sądowe [...] zł. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł argumenty odnoszące się do prowadzonego przez Sąd postępowania w sprawie. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Odnośnie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub części należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 239 § 1 pkt 1 lit "e" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do takiej właśnie kategorii należy sprawa ze skargi W. B.. Powyższe oznacza, że strona nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy samego prawa. Zwolnienie dokonane na mocy niniejszego przepisu, oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie wnioskodawca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, rozpoznanie jego wniosku w tym przedmiocie stało się zbędne. W takiej sytuacji postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć na podstawie przepisu art. 249a § 1 p.p.s.a. stanowiącym, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W konsekwencji referendarz sądowy działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzekł jak w pkt. I sentencji postanowienia. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący domaga się również ustanowienia na jego rzecz adwokata z urzędu. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy mają odpowiednie zastosowanie dla stron korzystających z ustawowego zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Trzeba przede wszystkim podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W ocenie orzekającego przedstawiona przez W. B. sytuacja materialna nie pozwala mu na poniesienie kosztów zastępstwa procesowego we własnym zakresie. Skarżący uzyskuje co prawda stałe dochody z wynagrodzenia za pracę, jednakże po pierwsze środki te przypadają na dwie osoby w rodzinie, bowiem małżonka skarżącego nie uzyskuje żadnych dochodów, a po drugie wydatki, jakie ponosi skarżący są bardzo wysokie w stosunku do wysokości pobieranego wynagrodzenia za pracę. Wynagrodzenie skarżącego jest bowiem objęte zajęciem sądowym w wysokości [...] zł miesięcznie. Skarżący posiada też zadłużenie w banku oraz spółdzielni mieszkaniowej z tytułu opłat za mieszkanie. Nie dysponuje żadnymi oszczędnościami, ani cennymi przedmiotami, które mogłyby zostać spieniężone. Z tych względów uwzględniono wniosek skarżącego i orzeczono jak w pkt II sentencji na podstawie art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.