I SA/Kr 490/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Waldemar Michaldo Sędziowie SWSA Grzegorz Karcz SWSA Borys Marasek (spr.) Protokolant Referent Jan Szklanowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 września 2025 r. sprawy ze skargi L. Sp. z o.o. w N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 29 kwietnia 2025 r. nr 1201-IEE.7113.1.45.2025.2.LJM w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego skargę oddala. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu (dalej: organ egzekucyjny) prowadził postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku L. Sp. z o.o. w N. (dalej: Spółka) na podstawie własnego tytułu wykonawczego z dnia 17 kwietnia 2024 r. nr [...], obejmującego zaległości z tytułu dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 2 782 zł. Postanowieniem z dnia 6 marca 2020 r. nr 1217-SEE.713.217.2025.7 organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o ww. tytułu wykonawczego. Podstawą umorzenia był przepis art. 59 § 2 w zw. z art. 59 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 132, dalej: u.p.e.a.). W uzasadnieniu organ egzekucyjny podał, że dnia 6 maja 2024 r. doręczono Spółce odpis powyższego tytułu wykonawczego. W toku podjętych czynności egzekucyjnych podjęto próbę zajęcia rachunku bankowego w [...] Bank S.A., jednakże z informacji uzyskanych z tego Banku okazało się, że umowa o prowadzenie rachunku została rozwiązana ze Spółką. W dniu 13 września 2024 r. sporządzono notatkę służbową z czynności dokonanych w terenie pod adresem siedziby Spółki, tj. N., ul. [...], z której wynika, że Spółka od kilkunastu miesięcy nie prowadzi działalności pod tym adresem. Przeprowadzono też rozmowę telefoniczną z prezesem zarządu Spółki – H. S., który oświadczył, że sprawy dotyczące egzekwowanych należności zostały skierowane do sądu i czeka na ich rozstrzygnięcie, a on przebywa w K. W trakcie rozmowy ustalono również, że H. S. zgłosi się osobiście w Urzędzie Skarbowym w Nowym Sączu 25 września 2024 r., czego nie uczynił do dnia sporządzenia niniejszego postanowienia. W dniu 12 lutego 2025 r. organ egzekucyjny uzyskał z Serwisu Ksiąg Wieczystych Ministerstwa Sprawiedliwości dla Ministerstwa Finansów informację, że Spółka nie figuruje w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych. W dniu 12 lutego 2025 r. uzyskano z CEPiK informację, że Spółka posiada zarejestrowane na siebie pojazdy: [...] z 2014 r. nr rej. [...] (odnotowane zbycie 16 września 2021 r.), [...] z 2011 r. nr rej. [...] (zbycie 9 listopada 2020 r.), [...] 2004 r. nr rej. [...] (zbycie 19 marca 2021 r.), [...] z 2006 r. nr rej. [...] (zbycie 16 września 2021 r.), [...] przyczepa lekka z 2017 r. nr rej. [...] (zbycie 16 września 2021 r.). W organie rejestracyjnym zgłoszono sprzedaż wskazanych środków transportu przez Spółkę jednak nabywca nie dokonał ich przerejestrowania na siebie. W dniu 12 lutego 2025 r. sporządzono z podsystemu KONTROLA, wydruk "Zestawienie danych z deklaracji VAT-7, VAT-7K, VAT-7D za okres: 1 stycznia 2022 – 28 lutego 2025", z którego wynika, że Spółka ostatnią sprzedaż w wysokości 2 798 zł wykazała w deklaracji VAT-7 za marzec 2023 r. W deklaracji CIT-8 za 2023 r. Spółka wykazała stratę w wysokości 5 977,80 zł, przy przychodzie w wysokości 2 798,52 zł. Ponadto z wysłanego w dniu 12 lutego 2025 r. zapytania do systemu "OGNIVO" uzyskano informację, że Spółka nie posiada rachunku bankowego w bankach, do których skierowano zapytania. W dniu 17 lutego 2025 r. organ egzekucyjny dokonał analizy danych zawartych w systemach informatycznych organu, w wyniku której ustalił, że Spółka nie ma majątku, do którego można skierować egzekucję. W dniu 21 lutego 2025 r. sprawdzono nadto Spółkę w serwisie Beck KRS Informacja Gospodarcza i ustalono, że Spółka nie posiada udziałów w innych podmiotach. Podsumowując organ egzekucyjny wskazał, że nie jest mu znany majątek Spółki, z którego można byłoby prowadzić skuteczną egzakcję, zatem zgodnie z przepisem art. 59 § 2 u.p.e.a., zasadnym jest umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do majątku Spółki. Na powyższe postanowienie Spółka wniosła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie art. 59 § 2 u.p.e.a. przez umorzenie postępowania egzekucyjnego, pomimo istnienia składników majątku Spółki – wierzytelności, z których możliwe jest prowadzenie dalszej egzekucji. W załączniku do zażalenia przedłożyła "Informacje o podmiocie" pobrane z e-ORUS. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie (dalej: DIAS) postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2025 r. nr 1201-IEE.7113.1.45.2025.2.LJM utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego. W ocenie DIAS stan faktyczny i prawny sprawy nie daje podstawy do uchylenia postanowienia o umorzeniu postępowania. Za ewentualnym dalszym prowadzeniem egzekucji powinien bowiem przemawiać konkretny, ujawniony majątek Spółki, a nie tylko twierdzenie o posiadanych wierzytelnościach. Postępowanie prowadzone przez organ egzekucyjny było wystarczające do stwierdzenia, że w opisanej sprawie wystąpiła bezskuteczność egzekucji. Przepis art. 59 § 2 u.p.e.a pozostawia rozstrzygnięcie w tej kwestii wyłącznie w kompetencjach organu egzekucyjnego, który jest w stanie w pełni ocenić potencjalne kwoty z egzekucji i koszty egzekucyjne. Przepis ten będący przejawem racjonalności i ekonomiki postępowania zabezpiecza zarówno organ egzekucyjny jak i wierzyciela przed podejmowaniem działań, których koszty będą wyższe niż uzyskane kwoty. Zdaniem DIAS, materiał dowodowy zgromadzony w sprawie daje wystarczającą podstawę do umorzenia postępowania na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. Organ egzekucyjny zasadnie zatem umorzył postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. uznając, że w toku omawianego postępowania nie uzyska się kwoty pozwalającej na zaspokojenie należności wierzyciela. Wyjaśnił też, że na podstawie art. 61 u.p.e.a., w razie umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a., wszczęcie ponownej egzekucji może nastąpić wówczas, gdy zostanie ujawniony majątek lub źródła dochodu zobowiązanego, przewyższające kwotę kosztów egzekucyjnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Spółka domagała się uchylenia postanowienia DIAS, zarzucając - podobnie jak w odwołaniu, naruszenie art. 59 § 2 u.p.e.a. przez umorzenie postępowania egzekucyjnego, pomimo istnienia składników majątku Spółki, z których możliwe jest prowadzenie dalszej egzekucji. W uzasadnieniu skargi Spółka podała, że nie zachodzą przesłanki umorzenia postępowania, gdyż posiada wierzytelności nadające się do zajęcia w trybie art. 89 § 1 i następne u.p.e.a. W odpowiedzi DIAS wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko zajęte w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zdaniem Sądu skarga jest nieuzasadniona. Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie DIAS utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z uwagi na bezskuteczność egzekucji. Podstawę do wydania ww. postanowienia organu egzekucyjnego stanowił art. 59 § 2 u.p.e.a., zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku, gdy dalsza egzekucja administracyjna będzie bezskuteczna z powodu braku majątku lub źródła dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne. Umorzenie postępowania egzekucyjnego nie wymaga wniosku zobowiązanego czy też wierzyciela, ale może nastąpić również z urzędu (art. 59 § 4 u.p.e.a.). Wydanie postanowienia w tym przedmiocie nie jest w związku z tym uzależnione od woli zobowiązanej Spółki, lecz od zaistnienia przesłanek umorzenia określonych w art. 59 u.p.e.a. Wydanie postanowienia na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. pozostawiono co prawda uznaniu organu egzekucyjnego - o ile zaistnieje przesłanka przewidziana w tym przepisie, jednak w orzecznictwie uznaje się, że organy egzekucyjne winny kierować się w ramach tego uznania względami celowościowymi. Należy podkreślić, że organ egzekucyjny powinien mieć na uwadze czy podejmowane przez niego działania są celowe. Nieuzasadnione byłoby dalsze prowadzenie egzekucji, jeśli skutkiem tych działań miałoby być jedynie generowanie kolejnych kosztów egzekucyjnych. Zobowiązany może zapobiec umorzeniu postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. przez wskazanie posiadanego majątku, z którego egzekucja byłaby możliwa, bądź przez spełnienie przy wykorzystaniu tego majątku ciążącego na nim i egzekwowanego od niego obowiązku, czego skarżąca do dnia podjęcia zaskarżonego rozstrzygnięcia nie wykonała. W realiach tej sprawy organ egzekucyjny podjął czynności egzekucyjne i próby odnalezienia majątku Spółki nadającego się do egzekucji takie, jakie z własnej inicjatywy organu były dostępne – zajęcie rachunków bankowych, poszukiwanie nieruchomości, pojazdów. Rachunków bankowych Spółka nie posiada, nieruchomości oraz pojazdów Spółki nie odnotowano. Również poszukiwanie majątku Spółki w miejscach prowadzenia przez nią działalności nie przyniosły efektu. Spółka nie wykazywała żadnej inicjatywy w tym zakresie, również po otrzymaniu postanowienia o umorzeniu wydanego przez organ egzekucyjny, od którego wniosła zażalenie, do dnia jego rozpoznania. W odniesieniu natomiast do zestawienia wierzytelności na dzień 31 lipca 2025 r. przedłożonego w toku postępowania sądowoadministracyjnego, wskazać należy przede wszystkim, że Spółka nie wykazała ich w postępowaniu egzekucyjnym, także na etapie postępowania zażaleniowego. Na marginesie jedynie wskazać należy, że większość wierzytelności wskazywanych w postępowaniu sądowoadministracyjnym prawdopodobnie uległa przedawnieniu (Spółka nie wskazuje na okoliczności powodujące przerwanie biegu terminu przedawnienia), a co do objętych cesją, nie wykazano daty zawarcia umów cesji. Ponadto Spółka mogła podjąć działania windykacyjne wobec swoich kontrahentów, jeśli uważała, że może to być skuteczne, zwłaszcza że Spółka takich wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym i zażaleniowym nie wskazywała. Ustalenia organów oparte były na wyczerpującym zebraniu i ocenie materiału dowodowego dostępnego organom przy zwykłych działaniach, uwzględniających brak inicjatywy Skarżącej, zatem organy nie dopuściły się naruszenia art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Organy egzekucyjne podjęły niezbędnie działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia sprawy, działając na podstawie przepisów prawa oraz dokonały wnikliwej oceny całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, zgodnie z którym nie udało się wykazać, by skarżąca posiadała majątek umożliwiający egzekucję przy poniesieniu kosztów nieprzekraczających egzekwowaną kwotę. Nieuzasadnione byłoby dalsze prowadzenie egzekucji, jeśli skutkiem tych działań miałoby być jedynie generowanie kolejnych kosztów egzekucyjnych. Powyższe ustalenia w pełni uzasadniają wniosek, że umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. było prawidłowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.