I SA/Kr 511/16
WyrokWSA w Krakowie2016-07-08
Skład orzekający: Maja Chodacka, Inga Gołowska, Wiesław Kuśnierz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opis przedmiotu zamówienia publicznego, który zawierał specyficzne wymagania dotyczące chipsetu i obudowy komputera, naruszał zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, uzasadniając tym samym nałożenie korekty finansowej na beneficjenta środków unijnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że opis przedmiotu zamówienia, który zawierał szczegółowe wymagania dotyczące chipsetu (np. "Na chipsecie Intel rekomendowanym przez producenta procesora") oraz obudowy komputera (np. "zaprojektowana i wykonana przez producenta jednostki centralnej"), naruszał zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, określone w art. 7 ust. 1 i art. 29 ust. 2 ustawy Prawo zamówień publicznych. Wskazanie konkretnych parametrów technicznych, które nie wpływają bezpośrednio na funkcjonalność zestawu komputerowego w standardowym zastosowaniu, mogło ograniczyć konkurencję i uzasadniało nałożenie korekty finansowej.Stan faktyczny
Szpital Specjalistyczny w K. (Beneficjent) otrzymał środki unijne na projekt. W ramach realizacji projektu przeprowadził przetarg na zakup sprzętu komputerowego. Instytucja Zarządzająca (IZ MRPO) stwierdziła, że opis przedmiotu zamówienia był dyskryminujący, naruszając zasady Prawa zamówień publicznych (PZP), co skutkowało decyzją o zwrocie części dofinansowania. Szpital zarzucił organowi błędy w interpretacji przepisów i wadliwe uzasadnienie decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpatrzył skargę Szpitala.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę Szpitala Specjalistycznego w K. na decyzję Zarządu Województwa M. – IZ MRPO.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 511/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 lipca 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maja Chodacka, Sędziowie: WSA Inga Gołowska (spr.), WSA Wiesław Kuśnierz, Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2016 r., sprawy ze skargi Szpitala Specjalistycznego w K. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej, na decyzję Zarządu Województwa M., z dnia 8 marca 2016 r. Nr [...], w przedmiocie zwrotu kwoty dofinansowania, , , - s k a r g ę o d d a l a -,
I.
W dniu 8 grudnia 2015r. Zarząd Województwa M. – Instytucja Zarządzająca M. Regionalnym Programem Operacyjnym na lata 2007 - 2013 (dalej jako IZ MRPO) wydał decyzję nr [...] w sprawie zwrotu przez Szpital Specjalistyczny w K. (dalej jako Beneficjent, Zamawiający) środków europejskich w łącznej kwocie 6.219,50 zł wypłaconych w formie zaliczki ze środków europejskich wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, tj. 10 sierpnia 2012r.
W ramach stanu faktycznego podano, że w dniu 15 grudnia 2009r. została zawarta między IZ MRPO, a Szpitalem Specjalistycznym w K. umowa o dofinansowanie projektu pn. "Rozwój K. Centrum Badań i Technologii Medycznych". Na podstawie tej umowy o dofinansowanie środki europejskie zostały Beneficjentowi wypłacone zgodnie ze złożonymi wnioskami o płatność. IZ MRPO w zakresie ww. projektu przeprowadziła planową kontrolę na zakończenie realizacji projektu. Kontrola ta została zakończona ostateczną wersją Informacji pokontrolnej nr [..]. W toku kontroli projektu IZ MRPO dokonała weryfikacji dokumentacji zamówienia publicznego pn. "Zakup sprzętu komputerowego i oprogramowania oraz opieka serwisowa", realizowanego w trybie przetargu nieograniczonego. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 27 czerwca 2012r. nr 2012/S 121-200742 oraz na stronie internetowej Zamawiającego. W odpowiedzi na ogłoszenie dotyczące Pakietu nr 8 "Komputery i monitory" wpłynęła jedna oferta, którą złożył, tj. firma Q. S.A. z siedzibą w W. (dalej-Wykonawca). Z Wykonawcą została zawarta w dniu 28 sierpnia 2012r. umowa na kwotę 124.389,90 zł brutto. Przedmiotem umowy była dostawa sprzętu komputerowego - komputery i monitory oraz oprogramowania wraz z licencjami potrzebnymi do korzystania z niego zgodnie z zamierzeniem Zamawiającego.
Zgodnie z treścią pierwszej, roboczej wersji Informacji Pokontrolnej z 19 czerwca 2015r. w toku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że w ramach ww. postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, Zamawiający naruszył art. 7 ust. 1 w zw z art. 29 ust. 2 ustawy z 29 stycznia 2004r. Prawo zamówień publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2013r., poz. 907 ze zm., dalej-u.p.z.p.), poprzez dyskryminujący opis przedmiotu zamówienia.
Otóż w załączniku do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) dla przedmiotowego postępowania opisano przedmiot zamówienia przy użyciu określeń: "PŁYTA GŁÓWNA: Na chipsecie Intel rekomendowanym przez producenta procesora, zaprojektowana i wykonana przez producenta komputera, OBUDOWA: Typu Smali Form Factor. Wymiary max: 340 m x 385 mm x 100 mm zaprojektowana i wykonana przez producenta jednostki centralnej (...) SYSTEM OPERACYJNY: Microsoft Windows 7 32 bit PL".
W związku z takim sformułowaniem przedmiotu zamówienia, IZ MRPO pismem z 3 lipca 2014r. zwróciła się do Beneficjenta z prośbą o wyjaśnienie powodów opisania przedmiotu zamówienia przy użyciu ww. określeń w kontekście poszanowania zasady konkurencyjności i równego traktowania wykonawców, a także zapisów art. 29 u.p.z.p. Kolejnym pismem z 23 lipca 2014r., z uwagi na fakt, że Zamawiający opisał przedmiot zamówienia przy użyciu konkretnych parametrów i dla pakietu nr 8 do upływu składania ofert wpłynęła tylko jedna oferta, IZ MRPO wystąpiła do Beneficjenta z prośbą o wskazanie min. dwóch producentów, których produkty, na dzień upływu terminu składania ofert spełniałyby opisane w załączniku do SIWZ parametry. Odpowiadając na wezwanie Beneficjent wskazał, że cyt.: "użył przykładowej nazwy Intel dla opisu chipsetu, ponieważ nie jest w stanie opisać tak zaawansowanego technologicznie komponentu elektronicznego bez użycia nazwy własnej. Wyrób ten jest powszechnie używanym punktem odniesienia dla produktów równoważnych znanym każdemu informatykowi, dla którego bez trudu można znaleźć szereg rozwiązań równoważnych". W dalszej części pisma Zamawiający powołał się na wysoce specjalistyczny charakter placówki, jaką jest szpital.
W ocenie organu wymóg, aby elementy wewnętrzne (takie jak pamięć Ram lub dysk twardy) pochodziły od jednego producenta lub były przez niego sygnowane, w sytuacji istnienia wielu produktów składających się z elementów wytwarzanych przez różnych producentów, stanowi nieusprawiedliwione ograniczenie konkurencji. IZ MRPO zwróciła uwagę, że zbyt precyzyjny i restrykcyjny opis przedmiotu zamówienia, jak w przedmiotowej sprawie, może powstrzymywać wykonawców przed prezentowaniem innowacyjnych rozwiązań i tym samym przeczyć jednemu z celów ustawy Prawo zamówień publicznych, jaki jest otwarcie zamówień na konkurencję. Zdaniem organu wymóg, aby obudowa komputera była zaprojektowana i wykonana przez producenta jednostki centralnej, stanowił nieuzasadnione ograniczenie konkurencji, gdyż nie wpływa to na funkcjonalność całego zestawu.
Pismem z 22 czerwca 2015r., IZ MRPO przekazała Beneficjentowi pierwszą, roboczą wersję Informacji Pokontrolnej. Stwierdzone naruszenie skutkowało wymierzeniem korekty finansowej zgodnie z dokumentem pn. "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE."
Taryfikatorem zastosowanym przez organ były Taryfikator obowiązujący od 16 listopada 2012r. do 31 maja 2014r., a to z uwagi na fakt, że dokumentacja dotycząca udzielonych przez Beneficjenta zamówień publicznych wpływała systematycznie od 24 lutego 2014r. Ze względu na to, że ogłoszenie o przedmiotowym przetargu było zamieszczone w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, do nałożenia korekty finansowej przyjęto zapisy Tabeli 1 Taryfikatora. Naruszenie zostało przyporządkowane do Tabeli 1 pkt 19 "niejednoznaczny lub dyskryminacyjny opis przedmiotu zamówienia", który przewiduje wskaźnik procentowy nałożonej korekty w wysokości 10%. Zaznaczono, że zgodnie z zapisami Taryfikatora przedstawione w tabelach wskaźniki procentowe traktować należy jako zalecane stawki maksymalne, które mogą ulec obniżeniu, o ile zaistnieją okoliczności za tym przemawiające. Jednak obniżenie zalecanej stawki maksymalnej nie może przekroczyć 50% wartości wskaźnika wyjściowego i jest dopuszczalne jedynie w odniesieniu do tych kategorii nieprawidłowości, w przypadku których nie wskazano wprost poziomów korekt, które mogą zostać zastosowane w zależności od wagi nieprawidłowości. IZ MRPO przy ustalaniu wysokości wskaźnika korekty finansowej wzięła pod uwagę fakt, iż Zamawiający opisując przedmiot zamówienia przy pomocy szeregu parametrów takich jak: parametry procesora, płyty głównej, pamięci czy karty graficznej, dźwiękowej itp. chciał zapewnić wydajność oraz prawidłową współpracę wszystkich komponentów w celu wyeliminowania zestawów złożonych z przypadkowych komponentów, bez przeprowadzenia testów ich prawidłowej współpracy w fazie projektowej i postanowiła obniżyć wartość wskaźnika wyjściowego - 10% o dopuszczalne 50% i nałożyła korektę finansową w wysokości 5%. Ostatecznie IZ MRPO nałożyła korektę finansową w wysokości 5% dla wydatków objętych umową zawartą w dniu 28 sierpnia 2012r. z Wykonawcą Q. S.A.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Beneficjent zarzucił decyzji brak skonkretyzowania zarzutów oraz brak opisu - w sposób precyzyjny - tych znamion zachowania Beneficjenta, które mają stanowić naruszenie prawa zamówień publicznych i uzasadnienie nałożonej korekty.
Beneficjent zwrócił uwagę, że organ w wydanej decyzji wskazał na cyt.: "zbyt precyzyjny i restrykcyjny opis przedmiotu zamówienia, jak w przedmiotowym postępowaniu...". Natomiast ostateczne sformułowanie zarzutu znaleźć można dopiero w części 2.3. (pt. "Określenie kwoty przypadającej do zwrotu"). Na str. 22 decyzji organ po raz pierwszy wypowiada swoją ocenę w powiązaniu z konkretnym stanem faktycznym tj. wskazuje, że cyt. "wymóg, aby obudowa komputera była zaprojektowana i wykonana przez producenta jednostki centralnej, stanowił nieuzasadnione ograniczenie konkurencji, gdyż nie wpływa to na funkcjonalność całego zestawu". Ponieważ jednak jest to już tylko część rachunkowa uzasadnienia, sformułowanie powyższe nie zostało opatrzone żadnym wyjaśnieniem tej subsumpcji. Beneficjent podniósł, że przeszukując na powrót obszerny wykład prawny zawarty w uzasadnieniu (s. 10-19), nie znalazł ani słowa na temat możliwych bądź niedopuszczalnych wymogów, stawianych obudowie komputera w ramach zamówienia publicznego.
Wadliwy, zdaniem organu, tekst nakazujący, aby obudowa była "zaprojektowana i wykonana przez producenta jednostki centralnej" nie został w ogóle poddany analizie semantycznej. Zdaniem Beneficjenta organ niesłusznie przyjął jego wadliwość, opierając się na zbyt swobodnej analogii z ocenami wydanymi w innym stanie faktycznym.
Rozpoznając sprawę ponownie, decyzją z 8 marca 2016r. znak: [...] Zarząd Województwa M. – IZ MRPO, działając na podstawie art. 207 ust. 12a ustawy z 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2013r. poz. 885 ze zm.) w związku z art. 25 pkt 1, art. 26 ust. 1 pkt 15 i 15a ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jedn. Dz.U. z 2014r. poz. 1649 ze zm.), art. 138§1 pkt 1, art. 127§3 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2016r. poz. 23) oraz §6 ust. 1 umowy nr [...] o dofinansowanie Projektu pod nazwą "Rozwój K. Centrum Badań i Technologii Medycznych" – utrzymał w mocy ww. decyzję z 8 grudnia 2015r. o zwrocie dofinansowania. Organ podał, że do podstawowych źródeł regulacji odnoszących się do realizacji M. Regionalnego Programu Operacyjnego zaliczyć należy Rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 z 11 lipca 2006r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz.U.UE.L.2006.210.25 ze zm. - dalej jako: rozporządzenie 1083/2006). Organ zaznaczył, że rozporządzenie to 1083/2006 utraciło moc z dniem 1 stycznia 2014r. na podstawie art. 153 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z 17 grudnia 2013r. nr 1303/2013 (Dz.U.UE.L.2013.347.320), jednakże, do wniosków złożonych na podstawie rozporządzenia 1083/2006, zgodnie z art. 152 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013, stosuje się przepisy dotychczasowe.
Organ wyjaśnił definicję nieprawidłowości zawartą w art. 2 pkt 7 rozporządzenia 1083/2006, zgodnie z którą jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego, przy czym przez naruszenie przepisu prawa wspólnotowego należy rozumieć zarówno naruszenie przepisów unijnych, jak i krajowych. Zaznaczono, że przyjęcie takiej szerokiej wykładni naruszenia prawa oznacza, iż nieprawidłowość, w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia zachodzi również wtedy, gdy naruszony został przepis krajowy ustanawiający wymogi związane z wydatkowaniem środków finansowych z budżetu Unii, przyjęty w obszarach nieuregulowanych prawem unijnym lub ustanawiający wymogi bardziej rygorystyczne od tych, które wynikają z przepisów prawa Unii.
Z definicji nieprawidłowości zawartej w art. 2 pkt 7 rozporządzenia 1083/2006 wynika, że sprawcą nieprawidłowości jest podmiot gospodarczy. Zgodnie zaś z art. 27 lit. a Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1828/2006 z 8 grudnia 2006r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności oraz rozporządzenia (WE) nr 1080/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (Dz.U.UE.L.2006.371.1 zw zm.), termin podmiot gospodarczy oznacza każdą osobę fizyczną, prawną lub inny podmiot biorący udział we wdrażaniu pomocy z Funduszy, z wyjątkiem państwa członkowskiego podczas wykonywania uprawnień władzy publicznej. Tym samym Beneficjent jako szpital, w sposób oczywisty kwalifikuje się do omawianej kategorii, ponieważ udzielając zamówień publicznych działa na właściwym rynku, gdzie jego działania odnoszą konkretny skutek gospodarczy, i to niezależnie od tego, że jego działalność podyktowana jest celami innymi niż ekonomiczne.
IZ MRPO podtrzymała swoje stanowisko, że w trakcie przeprowadzania postępowania o udzielenie zamówienia publicznego pn. "Zakup sprzętu komputerowego i oprogramowania oraz opieka serwisowa", w trybie przetargu nieograniczonego, Zamawiający naruszył art. 7 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 2 u.p.z.p. poprzez dyskryminujący opis przedmiotu zamówienia. Organ podkreślił, że sporządzenie opisu przedmiotu zamówienia stanowi jedną z fundamentalnych czynności Zamawiającego poprzedzających wszczęcie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, która determinuje cały przebieg postępowania o udzielenie zamówienia i może wywrzeć wpływ na jego wynik. Dlatego też Zamawiający winni dokonywać tej czynności z poszanowaniem wyrażonej w art. 7 ust. 1 u.p.z.p. zasady nakładającej na Zamawiającego obowiązek przygotowania i przeprowadzenia postępowania w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców. Dyskryminacyjne opisanie przedmiotu zamówienia wpływa na znaczne ograniczenie konkurencyjności, które przejawia się mniejszą liczbą ofert złożonych w postępowaniu oraz może spowodować zaoferowanie produktów tylko i wyłącznie jednego producenta.
Specyfika sprzętu komputerowego powoduje, że istotny wpływ na opis ma jego przewidywane zastosowanie, a co za tym idzie szczególnie preferowane w opisie przedmiotu zamówienia będą jego wymagania funkcjonalne. Dlatego też dokonanie opisu przedmiotu zamówienia, którym jest sprzęt komputerowy może zostać dokonane zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 29 ust. 1 i art. 30 ust. 6 u.p.z.p., tj. za pomocą cech technicznych i jakościowych oraz poprzez wskazanie wymagań funkcjonalnych, w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, uwzględniający wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty. W tym znaczeniu Zamawiający uczynił zadość tym wymaganiom, gdyż wymagał komputera PC o minimalnych wymaganiach. Ponadto jak wyjaśnił w piśmie z 25 lipca 2014r. "dopuścił możliwość zaoferowania w postępowaniu rozwiązań równoważnych lub lepszych, to jest posiadających cechy funkcjonalne zbliżone do produktu referencyjnego podanego w specyfikacji oraz zapewniającego oczekiwaną przez zamawiającego minimalną wydajność potwierdzoną wynikami testów przedstawionymi przez wykonawcę".
Tym niemniej podstawowa zasada opisu przedmiotu zamówienia na dostawę zestawów komputerowych powinno być specyfikowanie właściwości użytkowych zestawu, a nie jego szczegółowych parametrów konstrukcyjnych, przy czym zbiór wymaganych parametrów użytkowych winien wynikać ze specyfiki dziedziny zastosowań, dla której zestawy komputerowe są zamawiane. Potrzeby Zamawiającego są bowiem wyznaczone nie rozwiązaniami technicznymi zawartymi w zamawianym sprzęcie, lecz atrybutami określającymi przydatność zestawu komputerowego do realizacji zadań Zamawiającego, czyli poprzez jego właściwości użytkowe. Te zaś wyznaczone są przede wszystkim zgodnością zestawu z oprogramowaniem wykorzystywanym przez Zamawiającego, niezawodnością, ergonomią pracy, jakością procesu wytwarzania decydującą o trwałości i niezawodności sprzętu oraz warunkami gwarancji świadczonej przez dostawcę. Organ zgodził się z argumentami Zamawiającego, że jako jednostka medyczna planująca zakup komputerów do wysokospecjalizowanej szpitalnej placówki medycznej i naukowej, musi dbać o maksymalne zabezpieczenia jakości funkcjonowania sprzętu komputerowego.
Dokonując powtórnej analizy treści zapisów SIWZ0, organ stwierdził, że przedmiotowe zamówienie nie dotyczyło specjalistycznych zestawów komputerowych do obsługi skomplikowanych urządzeń i aparatury medycznej, a zamawiane komputery o minimalnych parametrach miały służyć Beneficjentowi jedynie do powszechnych zastosowań w jednostce, jaką jest placówka ochrony zdrowia takich jak, np. prowadzenie elektronicznej ewidencji zdarzeń medycznych, elektronicznego obiegu zleceń laboratoryjnych i diagnostycznych w oparciu o użytkowany przez Beneficjenta Szpitalny System Informatyczny InfoMedica.
IZ MRPO, bazując na Rekomendacjach Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych pt. "Udzielanie zamówień publicznych na dostawę zestawów komputerowych" (wersja z 10 stycznia 2012r. dostępna na stronie internetowej Urzędu Zamówień Publicznych www.uzp.gov.pl w zakładce: Wytyczne dotyczące udzielania zamówień publicznych) stanęła na stanowisku, że w kontrolowanym postępowaniu Zamawiający naruszył dyspozycję art. 7 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 2 u.p.z.p., tj. opisał przedmiot zamówienia w sposób który mógłby utrudniać uczciwą konkurencję.
Organ zaznaczył, że ewentualne odstępstwo od ogólnych zaleceń uzasadnione jest tylko w przypadkach zakupów dla niszowych zastosowań, w których określenie pewnych specyficznych parametrów technicznych może być konieczne z punktu widzenia przeznaczenia zamawianych zestawów. W takim przypadku zamówienie nie powinno mieć jednak charakteru masowego.
Zamawiający powinien przy tym dążyć do unikania określania przedmiotu zamówienia w sposób wskazujący na konkretnego producenta komponentów. Tym samym w opisie przedmiotu zamówienia winno się unikać specyfikowania zestawów komputerowych przez wskazywanie szczegółowych parametrów komponentów wykorzystywanych do ich budowy, gdyż podobne właściwości użytkowe mogą być zapewnione przez wiele różnych konstrukcyjnie urządzeń. W szczególności w przypadku komponentów złożonych takich jak procesory, karty graficzne, płyty główne powinno się unikać wskazywania szczegółowych parametrów charakteryzujących wewnętrzne rozwiązania techniczne stosowane w takich podzespołach. Zapisy takie maja bowiem moc potencjalnie dyskryminujących niektórych producentów sprzętu komputerowego. Dotyczy to przede wszystkim producenta chipsetu. Wymagania dotyczące płyty głównej powinny się koncentrować na udostępnianej przez płytę funkcjonalności, np. na zintegrowanych z nią podzespołach (np. zintegrowana karta dźwiękowa, sieciowa), obsługiwanych prze płytę standardach (np. USB, Firewire) i dostępności złączy (liczba złącz USB). Określenie elementów składowych płyty głównej, takich jak model chipsetu, nawet w postaci: "chipset Intel rekomendowany przez producenta procesora", nie powinno mieć miejsca, gdyż wymaganie to nie wpływa na właściwości użytkowe typowego zestawu komputerowego ponad właściwości określone innymi parametrami SIWZ, a może naruszać konkurencje na rynku chipsetów. Przykłady zapisów niedopuszczalnych w opisie przedmiotu zamówienia na dostawę zestawów komputerowych znalazły się w cytowanych Rekomendacjach Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych. Aktualnie poza Intelem na rynku chipsetów obecne są takie firmy jak: nVidia, ATI, VIA Technologies oraz SiS (Silicon Integrated Systems). Ze względu na to, że chipset nadzoruje interfejsy i połączenia występujące pomiędzy procesorem i pozostałymi komponentami systemu, od niego zależy, jaki typ procesora można zastosować, z jaką częstotliwością będzie pracował procesor i magistrale systemowe, jakiego typu, jakiej pojemności i o jakim czasie dostępu pamięć zostanie użyta. Analizując funkcje chipsetu można wyciągnąć wniosek, że jest on w pewnym sensie najważniejszym pojedynczym elementem całego komputera. Organ zwrócił uwagę, że strategia firmy Intel wymienionej w załączniku nr 3 do SIWZ - Opis przedmiotu zamówienia przez Zamawiającego opiera się na tym, że wprowadzając na rynek nowy procesor wprowadza także jeden lub kilka nowych chipsetów dedykowanych do współpracy z danym procesorem. Efektem jest tworzenie kompletnych płyt głównych wykorzystujących własne chipsety i procesory. Taką pozycję na rynku Intel osiągnął przede wszystkim dzięki polityce wprowadzania nowych procesorów razem z nowymi gotowych zestawów łącznie z całymi płytami głównymi. Zastosowanie utrudniło dostęp do zamówienia innym producentom.
Odnosząc się do wymogu Zamawiającego zawartego w opisie przedmiotu zamówienia - załącznik nr 3 do SIWZ: "Obudowa typu Smali Form Factor. Wymiary max. 340 mm x 385 mm x 100 mm. Zaprojektowana i wykonana przez producenta jednostki centralnej" organ stanął na stanowisku, że postawiony wymóg narusza art. 29 ust. 2 u.p.z.p., uniemożliwiając udział w postępowaniu producentom komputerów, którzy oferują obudowy zaprojektowane i wykonane przez firmy trzecie, gdyż z reguły fakt zaprojektowania i wykonania obudowy przez producenta komputera nie jest normą, cechą jakościową czy techniczną, a pośrednio wpływa na opisanie przedmiotu zamówienia przez wskazanie pochodzenia. Zgodnie z Rekomendacjami niedopuszczalne jest wskazanie konkretnych wymiarów obudowy, tj. podane z dokładnością do pojedynczego centymetra (340 mm x 385 mm x 100 mm), które charakteryzują obudowy typu Small Form Factor, które obok niewielkich rozmiarów mają również zasadniczą wadę, tj. ilość miejsca dostępnego na montaż komponentów, co może powodować, że obudowy nie będą zbyt przewiewne.
IZ MRPO stanęła na stanowisku, że praktycznie żadna firma produkująca komputery nie produkuje obudów komputerowych. W praktyce producent komputera zamawia obudowy u producenta ze swoim logiem. Tym samym wymóg postawiony przez Zamawiającego mógł ograniczyć dostęp do zamówienia tym producentom obudów komputerowych, z którymi nie współpracował producent jednostki centralnej. Powyższe stanowisko organu opiera się w dużej mierze na danych pochodzących z rynku producentów obudów komputerowych, który charakteryzuje się dużą różnorodnością oferowanych produktów.
Organ, rozpatrując przedmiotową sprawę, przeanalizował także argument Beneficjenta o potrzebie nabycia produktu "markowego", "zaprojektowanego świadomie", jednakże w ocenie organu wymóg, aby obudowa była zaprojektowana i wykonana przez producenta jednostki centralnej i aby płyta główna była zaprojektowana i wykonana przez producenta komputera stanowił nieuzasadnione ograniczenie konkurencji, gdyż nie wpływa to na funkcjonalność całego zestawu komputerowego. W ocenie organu w przedmiotowym postępowaniu Zamawiający doprowadził do sytuacji, że ofert potencjalnych wykonawców, którzy dysponowali zestawem komputerowym, tzw. "składakiem" o wskazanych w SIWZ parametrach nie zostały złożone, gdyż nie spełniały wymogu, aby płyta główna i obudowa były zaprojektowane i wykonane przez producenta komputera. Tym samym nie złożyli oni oferty w ogóle, a niewykluczonym jest, że chcieliby złożyć ofertę korzystniejszą od oferty wybranej. Beneficjent błędnie założył, że zestaw komputerowy złożony z części pochodzących od różnych producentów będzie sprzętem zdecydowanie gorszej jakości, mimo że zamówienie skierowane było do podmiotów działających profesjonalnie w branży komputerowej.
Zdaniem IZ MRPO, kwestionowany opis przedmiotu zamówienia był zbyt rygorystyczny, gdyż potencjalni Wykonawcy zainteresowani udziałem w postępowaniu mogli posłużyć się tym zapisem i w sytuacji możliwości zaproponowania zestawów komputerowych składających się z elementów pochodzących od różnych producentów zrezygnować ze złożenia oferty. Określając kwotę przypadającą do zwrotu organ wyjaśnił, że uczynił to za pomocą metody wskaźnikowej, co wynika z Taryfikatora. Zaznaczono przy tym, że faktyczne wystąpienie uszczerbku finansowego w budżecie Unii Europejskiej nie jest przesłanką konieczną dla zakwalifikowania działania jako nieprawidłowość, wystarczy sama potencjalna możliwość jego wystąpienia.
Naruszenie występujące w przedmiotowej sprawie IZ MRPO przyporządkowała do Punktu 19 Tabeli 1 Taryfikatora nr 4, obowiązującego od 16 listopada 2012r. do 31 maja 2014r., gdyż dokumentacja przetargowa wpływała systematycznie do IZ MRPO od 24 lutego 2014r. Zgodnie z pismem Ministra Rozwoju Regionalnego z 14 listopada 2012r., stosowanie ww. dokumentu należało rozpocząć od dnia otrzymania ww. pisma, czyli od 16 listopada 2012r. Natomiast datą końcową obowiązywania wersji nr 4 Taryfikatora jest dzień 31 maja 2014r., ponieważ w piśmie Ministra Rozwoju i Infrastruktury z 27 maja 2014r., przekazującym wersję nr 5 Taryfikatora zaznaczono, że do naruszeń wykrytych przed datą wskazaną w dokumencie, tj. przed 1 czerwca 2014r. należy stosować dokument dotychczas obowiązujący. Taryfikator za naruszenie art. 7 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 2 u.p.z.p., tj. dyskryminacyjny opis przedmiotu zamówienia przewiduje korektę finansową 10%. Zgodnie z zapisem Taryfikatora, przedstawione w tabelach wskaźniki procentowe traktować należy jako zalecane stawki maksymalne, które mogą ulec obniżeniu, o ile zaistnieją okoliczności za tym przemawiające. Jednak obniżenie zalecanej stawki maksymalnej nie może przekroczyć 50% wartości wskaźnika wyjściowego i jest dopuszczalne jedynie w odniesieniu do tych kategorii nieprawidłowości, w przypadku których nie wskazano wprost poziomów korekt, które mogą zostać zastosowane w zależności od wagi nieprawidłowości.
W niniejszym postępowaniu przed wydaniem przedmiotowej decyzji IZ MRPO dokonała miarkowania korekty, biorąc pod uwagę jej charakter, znaczenie i szkodę jaką mogła wywołać. Ponownie rozpatrując sprawę, IZ MRPO uznała, że poziom korekty finansowej powinien być obniżony do 5%, a więc zgodnie z ustaleniami organu poczynionymi w decyzji z 8 grudnia 2015r.
II.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Szpital Specjalistyczny w K. zarzucił naruszenie: art. 7 k.p.a., a także art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych poprzez jego zastosowanie mimo braku podstaw oraz art. 29 ust. 2 u.p.z.p. poprzez jego błędną interpretację; nadto naruszenie art. 77 oraz 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenia faktyczne, to jest pominięcie istotnych okoliczności pomimo ich występowania w materiale dowodowym sprawy oraz naruszenie art. 107§3 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji, to jest brak skonkretyzowania i opisania w sposób precyzyjny tych znamion zachowania skarżącego, które mają stanowić naruszenie prawa zamówień publicznych i uzasadnienie nałożonej korekty.
Uzasadniając skargę podniesiono, że nieprawdą jest, że skarżący sformułował wymaganie, dotyczące komputerowego chipsetu, w sposób następujący: "chipset Intel rekomendowany przez producenta procesora". Organ administracyjny pomija fakt, że skarżący zawarł ponadto w punkcie 3. SIWZ podkreślone "tłustym drukiem" postanowienie, które nakazuje wszelkie pojawiające się w SIWZ nazwy własne i normy traktować jako przykładowe i dopuszczające rozwiązania równoważne. W rezultacie, szeroki wywód organu administracji na temat strategii handlowej firmy Intel pozbawiany jest związku ze stanem faktycznym sprawy, a postawiony zarzut wykluczenia innych chipsetów (np. nVidia, VIA, ATI, SIS) bezzasadny. Jak wskazuje treści SIWZ, Zamawiający dopuścił wszystkie rozwiązania równoważne i każdy inny chipset o zbliżonych parametrach mógł zostać zaoferowany w postępowaniu przetargowym, podobnie jak i każdy współpracujący z nim procesor (art. 29 ust. 3 u.p.z.p.). Nieprawdą jest także, że skarżący, w sposób sprzeczny z Rekomendacją wskazał konkretne wymiary obudowy, tj. podał je z dokładnością do jednego centymetra "340 mm x 385 mm x 100 mm". Organ pominął fakt, że skarżący poprzedził podanie powyższych liczb słowem "max." Zapoznanie się przez organ administracyjny z kwestionowanym tekstem SIWZ wystarczyłoby do ustalenia, że Zamawiający podał parametry maksymalne, a więc powołał się na pewien standard obudów, występujący w niemal wszystkich komputerach renomowanych producentów. Strona skarżąca podniosła, że zupełnie niezrozumiały jest zarzut "ograniczenia dostępu do zamówienia tym producentom obudów komputerowych, z którymi nie współpracował producent jednostki centralnej". Przedmiotem zamówienia nie była obudowa, a producenci obudów nie byli wykonawcami przedmiotowego postępowania. Zawarty w u.p.z.p. zakaz ograniczania konkurencji dotyczy wykonawców postępowania o zamówienie publiczne, a nie producentów komponentów, które przez ewentualnych wykonawców mogą być używane do realizacji przedmiotu zamówienia. Zarzut powyższy jest w ocenie strony skarżącej całkowicie niejasny i nie sposób odczytać jego prawnego sensu. W zakresie sporu o "składaki" strona skarżąca wyraziła przekonanie, że poza dyskusją powinno pozostać prawo Zamawiającego do wyboru urządzeń mniejszych lub większych. Organ administracyjny próbuje zanegować istniejący w technologii IT trend do miniaturyzacji produktów, wskazując na gorszą przewiewność obudów typu Small Factor. W tym zakresie organ administracyjny wykracza poza swe kompetencje, gdyż preferowanie określonej wielkości urządzeń nie dotyka kwestii konkurencyjności dostawców. Mamy tu do czynienia z zupełnie oczywistymi zagadnieniami użytkowymi, a ich podważanie przez organ administracyjny jest zupełnie zbyteczne.
Zdaniem organu, w przetargu na sprzęt komputerowy, Zamawiający ma obowiązek dopuścić tzw. "składaki" tj. urządzenia składające się z podzespołów wyprodukowanych przez różnych producentów, których wzajemnej współpracy nikt nie przetestował. Organ administracji stawia znak równości pomiędzy funkcjonalnością komputera markowego oraz tzw. składaka. Skarżący podczas kontroli przedstawił bardzo szczegółowe uzasadnienie merytoryczne i techniczne konieczności pozostawienia minimalnych wymogów, celem zapewnienia bezpieczeństwa infrastruktury informatycznej szpitala. Złożenie tzw. metodą garażową komputera z podzespołów dobranych dowolnie, wedle uznania osoby dokonującej montażu uniemożliwia jakąkolwiek kontrolę Zamawiającego nad produktem końcowym. Wady wynikające z takiego montażu i nieodpowiedniej współpracy połączonych komponentów nie uwidaczniają się od razu przy włączeniu. Jedynym sposobem zabezpieczenia się Zamawiającego przed otrzymaniem technicznego bubla jest opisanie przedmiotu zamówienia w sposób, który zgodnie z zasadami wiedzy technicznej daje elementarne gwarancje jego prawidłowego funkcjonowania. Skarżący zwrócił uwagę, że w przedmiotowym postępowaniu (respektując z góry przesadny rygoryzm instytucji zarządzających funduszami unijnymi) dopuścił komputery nieoryginalne, pozostawiając jedynie dwa wymogi, które w jego przekonaniu stanowią absolutne minimum dla bezawaryjnej pracy komputera (chipset oraz obudowa). W pozostałym zakresie wykonawcy mieli całkowitą swobodę doboru komponentów. W ocenie strony skarżącej taki wymóg nie ogranicza konkurencji na rynku komputerów. To, że w postępowaniu zgłosił się akurat jeden wykonawca nie jest wynikiem ograniczenia konkurencji, ale przypadku.
Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji wydanej w pierwszej instancji.
Odpowiadając na skargę Zarząd Województwa M. – IZ MRPO wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
III.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w infowie zważył, co następuje:
Art. 3§2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. dalej- p.p.s.a.) określa, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia oraz inne akty administracyjne. W wyniku takiej kontroli rozstrzygnięcie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145§1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Badając zaskarżoną decyzję w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowały koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Ocena stanu faktycznego ustalonego przez organ: należy podkreślić, że Sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organ, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organ administracji publicznej albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd.
Zarzuty naruszenia art. 7, art.77, art. 80 i art. 107§3 k.p.a. nie zasługiwały na uwzględnienie.
Organ administracji w toku prowadzonego postępowania skrupulatnie przeanalizował cały materiał dowodowy w sprawie a w szczególności dokładnie badał Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia w aspekcie sformułowania przedmiotu kwestionowanego zamówienia na dostawę sprzętu komputerowego dla Szpitala. Wnioski jakie zostały wywiedzione z analizy całości dokumentacji znajdującej się w aktach administracyjnych są prawidłowe i logiczne. Kompleksowa ocena wszystkich aspektów procedury udzielanego zamówienia publicznego przez Szpital, znalazła swoje odzwierciedlenie w prawidłowo skonstruowanym uzasadnieniu zaskarżonego aktu administracyjnego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wszystkie ustawowe wymogi i w pełni pozwala na sądową kontrolę zaskarżonego aktu. Relewantne w sprawie fakty zostały właściwie przedstawione natomiast wywody prawne są adekwatne do stanu faktycznego sprawy i wsparte prawidłową argumentacją prawną. Podstawa prawna rozstrzygnięcie zarówno w płaszczyźnie krajowych regulacji prawnych jak i prawa wspólnotowego również jest prawidłowa. W sprawie nie doszło do naruszenia art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych.
Organ zasadnie wytknął skarżącemu Szpitalowi naruszenie art. 29 ust. 2 ustawy Prawo zamówień publicznych.
Instytucja Zarządzająca zarzuciła Szpitalowi, że ten dokonał opisu przedmiotu zamówienia w sposób naruszający zasadę równego traktowania wykonawców i uczciwej konkurencji. Art. 7 ust. 1 i art. 29 ust. 2 ustawy Prawo zamówień publicznych konstytuują fundamentalne zasady nakazujące aby specyfikacja techniczna umożliwiała oferentom jednakowy dostęp do zamówienia i nie powodowała tworzenia nieuzasadnionych przeszkód w otwarciu zamówień publicznych na konkurencję (art. 23 dyrektywy 2004/18/WE z 31 marca 2004r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi). Dla stwierdzenia nieprawidłowości w opisie przedmiotu zamówienia a tym samym sprzeczności z prawem wystarczy jedynie możliwość utrudniania uczciwej konkurencji czyli moc potencjalnie dyskryminująca przedmiotu zamówienia.
Zamawiający konstruując SIWZ musi wyważyć swoje uzasadnione potrzeby bowiem przedmiot zamówienia ma być zgodny z oczekiwaniami zamawiającego, który wydatkuje środki publiczne w ramach dyscypliny finansów publicznych a z drugiej strony sam zamawiający jest zobligowany do stworzenia uczciwej konkurencji i równego traktowania potencjalnych wykonawców. Wyważenie tych dwóch elementów jest niezbędne i nie można pomijać zasad wynikających z art. 7 i art. 29 ustawy Prawo zamówień publicznych.
Zamawiający decydując się na zamawianie sprzętu komputerowego w reżimie zamówień publicznych winien uzewnętrznić swoje oczekiwania co do funkcjonalności sprzętu i musi potrafić wykazać swoje uzasadnione potrzeby co do tego sprzętu. O ile zmówienie sprzętu niszowego implikuje konieczność uwidocznienia w zamówieniu specyficznych parametrów potrzebnego sprzętu (rodzajowych, jakościowych, technicznych) co pozwala na bardzo dokładne wręcz szczegółowe określenie przedmiotu zamówienia i wszystkich innych wymagań towarzyszących sprzętowi o tyle przy standardowym użyciu zestawów komputerowych, nie ma podstaw w świetle art. 7 i art. 29 ustawy Prawo zamówień publicznych do formułowania takich restrykcyjnych, szczegółowych wymogów, które stanowią ,,zaporę" dla otwartego postępowania konkursowego i stwarzają możliwość utrudniania konkurencji.
Obostrzenia dotyczące jakości i parametrów zamawianych produktów mogą być dyskryminujące. Pamiętać trzeba, że SIWZ niejednokrotnie kierowana jest do profesjonalistów z danej dziedziny, którzy po jej lekturze mogą odczytać intencje zamawiającego i de facto od razu wiedzą z jakim poziomem wymagań mają do czynienia i czy zamówienie jest ,,typowe" czy też nie względnie, który z elementów zamówienia jest ,,atypowy".
Interpolując powyższe na grunt niniejszej sprawy poddanej osądowi, przypomnieć należy, że w załączniku do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) dla przedmiotowego postępowania opisano przedmiot zamówienia przy użyciu określeń: "PŁYTA GŁÓWNA: Na chipsecie Intel rekomendowanym przez producenta procesora, zaprojektowana i wykonana przez producenta komputera, OBUDOWA: Typu Smali Form Factor. Wymiary max: 340 m x 385 mm x 100 mm zaprojektowana i wykonana przez producenta jednostki centralnej (...) SYSTEM OPERACYJNY: Microsoft Windows 7 32 bit PL".
Sformułowania te naruszały zasadę konkurencji zważywszy, że tylko jeden podmiot zgłosił ofertę. Zawężenie możliwości wyboru składników zestawu komputerowego pozbawia możliwości dowolnej konfiguracji przedmiotu dostawy a co za tym idzie wpływa na jego cenę. Racjonalność wydatków środków publicznych wynikająca z dyscypliny finansów publicznych staje się więc iluzoryczna.
W pełni należy zaakceptować pogląd organu, że zamawiający, chcąc otrzymać wysokiej jakości produkt, niezwodny, mógł w inny sposób zagwarantować sobie dobrą jakość zamawianego sprzętu komputerowego poprzez wskazanie warunku np. posiadania uprzedniego doświadczenia w realizacji takich samych (podobnych) zamówień na dostawę sprzętu do podobnych jednostek z sektora finansów publicznych.
Reasumując-zamawiający wprawdzie pozostaje gospodarzem postępowania i opisując przedmiot zamówienia uwzględnia swoje uzasadnione potrzeby, niemniej jednak swoboda precyzowania wymagań zamawiającego doznaje ograniczeń w ten sposób, że dokonany opis nie może naruszać konkurencji ani równego traktowania wykonawców.
Mając powyższe na uwadze, nie podzielając zarzutów skargi Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło