I SA/Kr 530/17
WyrokWSA w Krakowie2017-11-23
Skład orzekający: Inga Gołowska, Stanisław Grzeszek, Jarosław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa stwierdzenia nieważności decyzji ustalających podatek od nieruchomości, oparta na braku zastosowania zwolnienia podatkowego z tytułu posiadania nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków, stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności tych decyzji?Ratio decidendi
Odmowa stwierdzenia nieważności decyzji ustalających podatek od nieruchomości jest zasadna, gdy organ podatkowy prawidłowo ustalił, że podatnik nie spełnił warunku utrzymywania i konserwacji nieruchomości zabytkowej zgodnie z przepisami, co potwierdziło zaświadczenie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Brak zastosowania zwolnienia podatkowego w takiej sytuacji nie stanowi rażącego naruszenia prawa, a postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy.Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. ustalających mu podatek od nieruchomości za lata 2013 i 2014. Zarzucił rażące naruszenie prawa polegające na niezastosowaniu zwolnienia podatkowego przewidzianego dla nieruchomości wpisanych do rejestru zabytków, mimo że jego nieruchomość była wpisana do rejestru i była utrzymywana zgodnie z przepisami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje odmawiające stwierdzenia nieważności, wskazując, że z zaświadczenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 2014 r. wynikało, iż nieruchomość nie była utrzymywana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi R. P.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek (spr) WSA Jarosław Wiśniewski Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2017 r. sprawy ze skarg R. P. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 marca 2017 r. Nr [...], [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - s k a r g i o d d a l a -
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzjami z dnia 17 stycznia 2017 r. o numerach [...] oraz [...], odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 4 marca 2015 r. o numerach: [...] oraz [...], ustalających R. P. podatek od nieruchomości za 2013 r. w kwocie 4.963,00 zł oraz za 2014 r. w kwocie 32.919,00 zł.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że R. P. działając na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej złożył wnioski z dnia 11 października 2016 r., w których decyzjom wymiarowym zarzucił rażące naruszenie prawa tj. art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez niezastosowanie zwolnienia podatkowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmawiając stwierdzenia nieważności w/w decyzji wskazał, że Prezydent Miasta K. ustalając podatek od nieruchomości za 2013 r. i 2014 r. nie zastosował zwolnienia z podatku określonego w przepisie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ponieważ z dokumentu sporządzonego przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...], tj. zaświadczenia z dnia 26 września 2014 r. nr [...] i nr [...], wynikało co prawda, że zespół koszar i zaopatrzenia dawnej [...], położony przy ul. [...] wraz z otoczeniem w granicy działek ewidencyjnych nr [...] i [...], został wpisany do rejestru zabytków pod nr [...] na podstawie decyzji z dnia 28 lutego 2007 r., jednakże z akt dotyczących nieruchomości wynika, że nowopowstałe działki nr [...], [...], [...], [...] i [...] w obrębie [...] nie są utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
W odwołaniach od tych decyzji zarzucono:
- rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, polegające na przyjęciu, że nieruchomość stanowiąca własność strony nie podlega zwolnieniu od podatku od nieruchomości, mimo, iż z zaświadczenia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...] wynika, że nieruchomość ta jest wpisana do rejestru zabytków i jest utrzymywana i konserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, co stanowi przesłankę nieważności decyzji na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej,
- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 180 § 1 w związku z art. 199 Ordynacji podatkowej, polegające na nieprzeprowadzeniu dowodu z przesłuchania odwołującego w charakterze strony, mimo że dowód ten przyczyniłby się do wyjaśnienia sprawy, przede wszystkim zaś wyjaśnieniu kwestii utrzymywania i konserwowania nieruchomości położonej w K., przy ul. [...] zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i w konsekwencji wydanie przez organ decyzji odmawiających stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K..
W uzasadnieniu odwołań podkreślono, że z zaświadczenia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...] z dnia 29 maja 2016 r. wynika, że nieruchomości objęte decyzją Prezydenta Miasta K., jako zespół koszar i dawnego zaopatrzenia [...], są wpisane do rejestru zabytków i są utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzjami z dnia 9 marca 2017 r. o numerach: [...] oraz [...] utrzymało w mocy decyzje z dnia 17 stycznia 2017 r.
W pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że działki stanowiące zespół koszar i zaopatrzenia dawnej [...], położone przy ul. [...] wraz z otoczeniem w granicach dz. ew. nr [...] i [...] (obecne działki nr [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...]) są wpisane do rejestru zabytków pod numerem [...], na podstawie decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...] z dnia 28 lutego 2007 r., i podlegają ochronie prawa na podstawie przepisów ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Niemniej jednak sama okoliczność wpisania nieruchomości do rejestru zabytków nie powoduje automatycznie zwolnienia z podatku od nieruchomości. Warunkiem zwolnienia jest bowiem utrzymywanie i konserwacja nieruchomości zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.
Jak wyjaśnił organ II instancji w aktach sprawy znajduje się zaświadczenie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 26 września 2014 r., nr [...] i [...], z którego wynika, że nieruchomość objęta decyzjami podatkowymi Prezydenta Miasta K. z dnia 4 marca 2015 r., nie jest obecnie utrzymywana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Na dzień wydawania decyzji organ podatkowy posiadał zaświadczenie właściwego organu, z którego wynikało, że nie został spełniony podstawowy warunek z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Tak więc trudno organowi podatkowemu zarzucić, że wydał decyzje rażąco naruszające prawo.
Organ odwoławczy podkreślił, że stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od obowiązującej w postępowaniu podatkowym ogólnej zasady stabilności i trwałości rozstrzygnięć ostatecznych i może mieć zastosowanie jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy wadami określonymi w art. 247 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Stwierdzenie nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenie prawa zachodzi wtedy gdy treść decyzji pozostaje w sprzeczności z przepisami prawa poprzez proste ich zestawienie ze sobą. W ocenie organu II instancji, w przedmiotowych sprawach nie ma natomiast sprzeczności pomiędzy wydanymi decyzjami, a treścią przepisu art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zatem odmowa stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 4 marca 2015 r., była zasadna.
Odnosząc się do powołanego w odwołaniach zaświadczenia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...] z dnia 29 marca 2016 r., Kolegium wyjaśniło, że powyższe zaświadczenie odnosi się do 2016 r. i trudno ustalenia w nim zawarte odnieść do lat wcześniejszych, zwłaszcza, że z wcześniejszego zaświadczenia wynika, iż nie był spełniony warunek z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
W odpowiedzi na zarzut naruszenia przepisu art. 180 § 1 w związku z art. 199 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy wskazał, że nie było konieczności przesłuchania R. P., gdyż ze zgromadzonych dokumentów, tj. zaświadczenia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...] wynika, że nieruchomość objęta decyzjami Prezydenta Miasta K. z dnia 4 marca 2015 r., w okresie, do którego odnoszą się ww. decyzje nie była utrzymywana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
Na powyższe decyzje R. P. złożył skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w których w oparciu o zarzuty i argumentację wytoczoną uprzednio w odwołaniach wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości oraz poprzedzających je decyzji tego samego organu oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Nadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów tj.:
- z pisma [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...] z dnia 29 marca 2017 r., na okoliczność utrzymywania i konserwowania nieruchomości położonej w K., przy ul. [...] zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami,
- o zwrócenie się przez Sąd do [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...] o podanie informacji, czy nieruchomość położona w K., przy ul. [...] w latach: 2013-2014 była wpisana do rejestru zabytków i była utrzymywana i konserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i wydanie w tym przedmiocie zaświadczenia oraz o dopuszczenie dowodu z tegoż zaświadczenia. Jak podkreślił skarżący, miał on trudności z pozyskaniem od [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków zaświadczenia obejmującego ww. lata, dlatego też nie jest w stanie przedłożyć takiego zaświadczenia.
W opinii skarżącego, przeprowadzenie wyżej wnioskowanych uzupełniających dowodów z dokumentów jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił sprawy o sygn. akt I SA/Kr 530/17 i I SA/Kr 531/17 połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i prowadzić je pod sygn. akt I SA/Kr 530/17.
Powyższy przepis stanowi, że sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. W rozpoznawanych sprawach skargi ze względu na osobę skarżącego oraz stan faktyczny i istotę spornych zagadnień pozostawały ze sobą w związku w rozumieniu ww. przepisu. Uzasadnione było więc połączenie wszystkich postępowań sądowych, wszczętych odrębnymi skargami, do łącznego ich rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Na wstępie należy zauważyć, że kontrola sądowa zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sprawowana jest na podstawie kryterium legalności, co oznacza, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżona decyzja narusza konkretny przepis prawa.
Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) skarga na działanie organu podlega uwzględnieniu, jeżeli w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub też naruszenia dającego podstawę do wznowienia postępowania bądź też istotnego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Ponadto sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 w/w ustawy).
Nie każde więc naruszenie prawa stanowi podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji, ale tylko takie, które jest na tyle istotne, że mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanych sprawach sytuacja taka nie wystąpiła, albowiem wbrew podniesionym w skargach zarzutom, zaskarżone decyzje nie narusza prawa (wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania).
Sądowej kontroli zostały poddane decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 r. i 2014 r.
Skargi nie zasługiwały na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje wbrew wywiedzionym zarzutom odpowiadają prawu.
Skarżący wystąpił z wnioskami o stwierdzenie w oparciu o art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej decyzji Prezydenta Miasta K. ustalającymi wysokość podatku od nieruchomości za lata 2013-2014 z powodu ich wydania z rażącym naruszeniem prawa poprzez nie zastosowanie zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
W niniejszych sprawach kontroli Sądu poddane zostały decyzje wydana w trybie nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, unormowane w rozdziale 18 Działu IV Ordynacji podatkowej. Tryb stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem wzruszenia decyzji, stanowiącym odstępstwo od zasady trwałości, określonej w art. 128 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności lub wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej oraz w ustawach podatkowych.
Zasada trwałości decyzji ostatecznych ma podstawowe znaczenie dla stabilizacji opartych na decyzji skutków prawnych, dlatego zasada ta uchodzi za jedno z kardynalnych założeń całego systemu postępowania administracyjnego. Jest to tzw. domniemanie mocy obowiązującej decyzji.
Z uwagi na szczególny charakter instytucji stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej niedopuszczalne jest stosowanie rozszerzającej wykładni przepisów określających zastosowanie tego nadzwyczajnego środka (por. wyrok WSA z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 12/10, wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1051/10). Zatem instytucja stwierdzenia nieważności nie jest środkiem, za pomocą którego można wzruszać każdą wadliwą decyzję ostateczną, abstrahując od stopnia tej wadliwości.
Co istotne, postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy co do jej istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym. Postępowanie to ogranicza się do zbadania, czy kwestionowane ostateczne rozstrzygnięcie jest dotknięte jedną z kwalifikowanych wad, wymienionych enumeratywnie w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej uzasadniających stwierdzenie nieważności.
Rolą sądu administracyjnego w prowadzonym wskutek skargi strony postępowaniu sądowoadministracyjnym jest zbadanie, czy odmowa stwierdzenia nieważności była uzasadniona i zgodna z prawem. Sąd nie może natomiast oceniać decyzji, której stwierdzenia nieważności odmówiono. Nie ma więc obowiązku (ani podstaw) do badania legalności decyzji ostatecznej, bowiem wówczas wykroczyłby poza granice sprawy, poza zakres naruszeń prawa zakreślony wnioskiem skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji (por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt II FSK 714/11).
W kontekście powyższego nie mogły zostać rozpatrzone wnioski dowodowe złożone w trybie art. 106 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd orzekający w sprawach podkreśla, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym możliwość prowadzenia dowodów jest wyjątkowa, bo obejmuje tylko dowód z dokumentów i tylko o tyle, że jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Wszelkie dowody strona powinna składać we właściwym, merytorycznym postępowaniu, czyli przed organem, bo ten podmiot dokonuje oceny wniosku. Sąd takich kompetencji nie posiada, gdyż kontroluje tylko sposób działania organu. Skoro przed organem skarżąca spółka nie przedłożyła określonych dowodów, to nie można twierdzić, że ewentualne braki w zakresie ustaleń faktycznych sprawy powinien uzupełniać Sąd. Przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. nie służy do zwalczania ustaleń faktycznych, z którymi strona się nie zgadza, a tym bardziej ustaleń faktycznych, które nie są kwestionowane, lecz odmiennie oceniane (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 2290/15).
Jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji jest przesłanka "rażącego naruszenia prawa" (art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej). Niewątpliwie określenie "rażące naruszenie prawa" jest pojęciem nieostrym.
W wyroku z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt II FSK 1802/11 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż pojęcie "rażącego naruszenia prawa" należy określić jako naruszenie mające oczywisty charakter, przejawiający się w tym, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu. Istnienie tej sprzeczności da się ustalić przez proste ich zestawienie, a więc wówczas, gdy dochodzi do przekroczenia prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Nie można jako rażącego traktować rozstrzygnięcia, wynikającego z odmiennej interpretacji danego przepisu, nawet jeżeli później wykładnia zostanie zmieniona, z uwagi na brak prawidłowości w pierwotnej interpretacji (por. wyroki NSA: z dnia 9 marca 2000 r., sygn. akt I SA/Ka 1582/98, z dnia 29 czerwca 2000 r., sygn. akt III SA 3279/99).
W orzecznictwie podkreśla się również, że różnica poglądów co do wykładni przepisu nie może być kwalifikowana jako przesłanka do odstąpienia od zasady trwałości decyzji ostatecznej, wskazanej w art. 247 § pkt 3 Ordynacji podatkowej. Tam, gdzie wchodzi w grę rozbieżność w wykładni prawa nie można mówić o jego rażącym naruszeniu ( por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 1994 r., sygn. akt III SA 388/94). Rażące naruszenie prawa nie występuje, gdy na tle tych samych przepisów możliwe jest wyrażenie rozbieżnych poglądów (wyrok SN z dnia 20 czerwca 1995 r., sygn. akt III ARN 22/95).
W orzecznictwie sądowym utrwalony jest także pogląd, że jako rażące naruszenie prawa nie należy traktować błędów wykładni prawa. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy przepisy prawa, które pozostają ze sobą w związku dopuszczają możliwość rozbieżnej interpretacji. Zatem rażące naruszenie prawa będzie miało miejsce, gdy w stanie prawnym, który nie budzi wątpliwości, co do jego rozumienia zostanie wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów (por. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 1998 r., sygn. akt II SA 1379/97).
Nie ulega zatem wątpliwości, że naruszenie prawa tylko wtedy powoduje nieważność decyzji, gdy ma charakter rażący, tzn. gdy decyzja wydana została wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono, albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem, albo uchylono obowiązek (por. wyroki NSA w Warszawie z 22 października 1999 r., sygn. akt III SA 7539/98, z 10 maja 2000 r., sygn. akt III SA 1524/99, z 13 lutego 2002 r., sygn. akt III SA 2027/01, z 12 listopada 2002 r., sygn. akt III SA 3630/00, z 13 marca 2003 r., sygn. akt III SA 1473/01, z 24 marca 2004 r., sygn. akt III SA 2073/02, NSA z 28 stycznia 2005 r., sygn. akt FSK 1371/04, z 2 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FSK 285/07, z 29 lipca 2008 r., sygn. akt II FSK 636/07, WSA z 8 lipca 2009 r., sygn. akt III SA/Po 303/09).
Taka linia orzecznictwa jest następstwem gramatycznej, językowej wykładni tego pojęcia. Według Słownika języka polskiego (Warszawa 1993, t. III, s. 24) "rażący", to dający się łatwo stwierdzić, wyraźny, oczywisty, niewątpliwy, bezsporny, bardzo duży. Takie znaczenie pojęcia "rażące naruszenie prawa" powoduje, że stwierdzenie nieważności decyzji z tej przyczyny może nastąpić w wypadku zastosowania w kwestionowanym rozstrzygnięciu normy prawnej, której znaczenie można ustalić w sposób niewątpliwy, bezsporny. Podobne stanowisko zostało wypracowane w doktrynie, gdzie zgodnie przyjmowano, że rażące naruszenie prawa będzie miało miejsce w sytuacji, gdy w stanie prawnym nie budzącym wątpliwości co do jego zrozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów (por. B. Brzeziński, M. Kalinowski, Masternak, A. Olesińska, Ordynacja Podatkowa. Komentarz, TNOiK Toruń 2002, s. 802; J. Borkowski, J. Jendrośka, R. Orzechowski, A. Zieliński, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1985, s. 237; por. także A. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 1996, s. 716-721).
Przenosząc powyższe uwagi teoretyczne na grunt rozpoznawanych spraw tutejszy Sąd stwierdza, że przesłanki z art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej nie zostały spełnione.
Skarżący rażącego naruszenie prawa upatrywał w niezastosowaniu przez Prezydenta Miasta K. przy wydawaniu decyzji ustalających podatek od nieruchomości za 2013 r. i 2014 r. zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1785 ze zm., dalej "u.p.o.l.") w brzmieniu obowiązującym w latach 2013-2014.
W ocenie Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie przyjęło, że organ podatkowy – Prezydent Miasta K. prawidłowo uznał, że skarżący nie spełnił w 2013 r. i 2014 r. podstawowej przesłanki, tj. utrzymywanie i konserwowanie posiadanej nieruchomości "zabytkowej" zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Powyższe stwierdził w swoim zaświadczeniu z dnia 26 września 2014 r. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków [...].
Do zastosowania zwolnienia przewidzianego w art. 7 § 1 pkt 6 u.p.o.l. wystarczające są informacje przedstawione w piśmie kompetentnego organu, czyli wojewódzkiego konserwatora zabytków. Powyższa konstatacja jest uzasadniona, gdyż przepis statuujący sporne zwolnienie – art. 7 ust 1 pkt 6 u.p.o.l – nie ustanawia żadnych szczególnych reguł dowodowych czy proceduralnych dla wykazania przesłanek określanego zwolnienia. Stanowi on jedynie, że "zwalnia się od podatku od nieruchomości, grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej"
Niewątpliwie zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód można i należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zatem podstawą do wydania rozstrzygnięcia w sprawie jest wszelki materiał dowodowy, który organ może zgromadzić zgodnie z zasadami postępowania dowodowego. Jednakże spełnienie warunku koniecznego, jakim jest utrzymanie i konserwacja zabytku odpowiednio do wymogów przepisów o ochronie zabytków, w pierwszej kolejności powinno być dowiedzione poprzez pozyskanie informacji od właściwego rzeczowo i miejscowo organu administracji publicznej. Skoro organy podatkowe nie dysponują wiedzą pozwalającą ocenić stan zabytku i sposób jego konserwacji, to prawidłowym jest oparcie się organu podatkowego na informacji wojewódzkiego konserwatora zabytków. Takie postępowanie należy uznać za właściwe w świetle przepisów o postępowaniu dowodowym tj. art. 122, art. 123 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, bowiem tym sposobem, organ podatkowy uzyskał miarodajny i wiarygodny materiał dowodowy uzasadniający bądź negujący możliwość skorzystania przez podatnika z wymienionego w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. zwolnienia od podatku od nieruchomości.
Zdaniem Sądu rozpoznającego niniejsze sprawy, skoro kontrolę w zakresie przestrzegania i stosowania przepisów dotyczących ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami sprawuje wojewódzki konserwator zabytków (art. 38 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami - Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.), to właśnie do wojewódzkiego konserwatora zabytków powinien zwrócić się organ podatkowy, bądź strona, o zajęcie stanowiska odnośnie należytego utrzymania nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków. Organ konserwatorski jest bowiem właściwy do określenia, czy dany zabytek jest utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą bez znaczenia pozostaje forma w jakiej następuje zajęcie stanowiska. Przepisy prawa materialnego nie przewidują bowiem w tym zakresie obowiązku współdziałania organów w trybie art. 209 Ordynacji podatkowej.
Mając na uwadze okoliczności spraw niewątpliwym jest, że Prezydent Miasta K. dysponował przy wydawaniu decyzji w sprawach podatkowych dotyczących 2013 r. 2014 r. stosownym dokumentem sporządzonym przez właściwy organ. Jest to zaświadczenie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 26 września 2014 r., z którego wynika, że sporna nieruchomość nie jest utrzymywana i konserwowana zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
W tych okolicznościach Sąd w pełni podziela stanowisko organu orzekającego o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji wymiarowych za 2013 r. i 2014 r., że prawidłowe były ustalenia Prezydenta Miasta K. o braku podstaw do przyjęcie istnienia przesłanki do zastosowania zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt. 6 u.p.o.l., albowiem sam fakt wpisania przedmiotowej nieruchomości do rejestru zabytków jest niewystarczający. Z opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wynika, że obiekt należący do skarżącego w 2013 r. i 2014 r. nie był prawidłowo utrzymywany i konserwowany.
W opinii Sądu materiał dowodowy zgromadzony na etapie postępowania podatkowego przez Prezydenta Miasta K. był wystarczający dla podjęcia zakwestionowanych rozstrzygnięć.
W tych okolicznościach należało podzielić stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że materiał dowodowy był kompletny i nie wymagał uzupełnienia, w szczególności o dowód z przesłuchania skarżącego. Sąd podzielił pogląd, że w realiach przedmiotowych spraw zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie, że skarżący nie spełniał warunków do skorzystania ze zwolnienia w 2013 r. i 2014 r., a zatem brak było uzasadnionych podstaw do formułowania w tym zakresie zarzutu naruszenia (rażącego) art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l.
Powoływanie się przez skarżącego na zaświadczenie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków [...] z dnia 29 marca 2016 r., że nieruchomości stanowiąca zespół koszar i zaopatrzenia dawnej [...], położony przy ul. [...] w K. obecnie utrzymywana jest i konserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, a także na zaświadczenie z dnia 29 marca 2017 r. w żaden sposób nie może doprowadzić do uchylenia zaskarżonych decyzji. Powyższe zaświadczenia dotyczą aktualnej sytuacji stwierdzonej na przedmiotowej nieruchomości i nie mogą być odnoszone do lat wcześniejszych, szczególnie w sytuacji, gdy wydane przez ten organ administracji publicznej wcześniejsze zaświadczenie w sposób niebudzący wątpliwości wskazywało na niespełnienie warunku, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l.
Z przedstawionych wyżej względów faktycznych i prawnych należało podzielić stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że brak było uzasadnionych podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji ustalających podatek od nieruchomości za 2013 r. i 2014 r. w oparciu o art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło