I SA/Kr 545/13

Kraków, dnia 11 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Głowacki po rozpoznaniu w dniu 11 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków Z. S. i H. S.o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skarg na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 23.03.2013r., nr [...], [...], w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004r. postanawia: oddalić wnioski. W niniejszej sprawie we wniosku o prawo pomocy dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych na etapie składania skargi kasacyjnej, wnioskodawcy wskazali, iż Z.S. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną H.S., córką A. S. ur. w 1991r. oraz synem R.S. ur. w 1994r. Z. S. z tytułu umowy o pracę uzyskuje 1600 zł. miesięcznie brutto. W 2012r. uzyskał on dochód w wysokości 6 398,30 zł. H.S. oraz A.S. są osobami bezrobotnymi, a R.S. jest uczniem trzeciej klasy Zespołu Szkół Technicznych w G. Miesięczne wydatki rodziny wynoszą 692,16 zł. i obejmują : podatek rolny – 20,50 zł., opłatę za odpady komunalne – 15 zł., opłatę melioracyjną – 4,42 zł., ubezpieczenie budynków – 9,67 zł., składkę na ubezpieczenie w KRUS – 125 zł., opłatę za telefon – 146,39 zł., opłatę za energię elektryczną – 157,86 zł. , opłatę za gaz – 116,57 zł. , opłatę za internet – 35 zł., ubezpieczenie dwóch samochodów - 61,75 zł. Z.S. jest właścicielem samochodu osobowego marki Audi (1.9 tdi, kombi) rok prod. 1994, a H.S. jest właścicielką samochodu osobowego marki Fiat Punto , rok prod. 1995. Oboje też wydzierżawiają od M. S. nieruchomość rolną o pow. 2,1348 ha, położoną w M. Nadto umową darowizny, zawartą dnia 24.06.2013r., Z. S. i H. S. darowali swojemu synowi R. S: - nieruchomość o pow. 0,02 ha, położoną w L., gmina B. , powiat g., województwo małopolskie, objętą księgą wieczystą nr [...], prowadzoną przez Sąd Rejonowy w G., - nieruchomość o pow. 0,1109 ha, położoną w L., gmina B. , powiat g., województwo m., objętą księgą wieczystą nr [...], prowadzoną przez Sąd Rejonowy w G, oraz - lokal mieszkalny oznaczony nr 2, znajdujący się w budynku wielomieszkaniowym nr [...] w L. , gmina B. , powiat g, woj. małopolskie , o pow. 66,73 m2, składający się z trzech pokoi, kuchni i pomieszczeń przynależnych, dla którego Sąd Rejonowy w G. prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2013r. referendarz sadowy oddalił wnioski. Skarżący złożyli w terminie sprzeciw, podtrzymując dotychczasowe twierdzenia w przedmiocie sytuacji materialnej. Nadto wskazali, iż nie przedłożyli wyciągów z rachunków bankowych, gdyż ich nie posiadają. H,S, nie przedłożyła zeznania podatkowego, gdyż nie osiąga dochodów i nie rozlicza się z urzędem skarbowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W niniejszej sprawie skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Prawo pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (dalej p.p.s.a.) przysługuje w części – gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie sądu skarżący nie wykazali, że przysługuje im wnioskowane częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa, a w efekcie do innych podatników, których ta pomoc obciąży. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Kluczową zaś rolę dla oceny możliwości płatniczych skarżącego ma fakt, iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach – z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. Z przedstawionych przez skarżących danych wynika wprawdzie, że obecnie ich dochodem jest tylko wynagrodzenie za pracę Z.S. w wysokości około 1600 zł brutto, przy wydatkach stałych na opłacenie samych mediów 600 zł (w tym telefon i internet około 200 zł), lecz nie jest to pełny opis obrazujący sytuację finansową. Należy w tym miejscu wskazać na majątek w postaci: dzierżawionego gospodarstwa rolnego (o powierzchni 2,1 ha, w tym dzierżawiony dom w którym zamieszkują, z umowy dzierżawy nie wynika przy tym, aby ponosili jakikolwiek czynsz dzierżawny), a także szeregu nieruchomości (dwie działki oraz lokal mieszkalny), których skarżący wyzbyli się w czerwcu 2013r. darując je na rzecz dorosłego syna. Wyżej wskazany majątek nieruchomy, którego skarżący się wyzbyli w trakcie toczącego się postępowania sądowego, o wartości wielokrotnie przekraczającej wysokość wpisu od skargi kasacyjnej (750 zł) mógł posłużyć jako zabezpieczenie kredytu czy pożyczki w okolicznościach braku bieżących środków finansowych, czy też przynieść inne pożytki. Przy czym obecnie właścicielem tych nieruchomości jest syn skarżących, który jak wynika ze złożonego oświadczenia pozostaje z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym. W świetle powyższego sąd uznał, że skarżącym nie przysługuje prawo pomocy we wnioskowanym zakresie.