I SA/Kr 555/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-06-20

Skład orzekający: Bogusław Wolas, Maja Chodacka, Paweł Dąbek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym postanowieniem o braku podstaw do sprostowania lub uzupełnienia wyniku kontroli, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik, jeśli wynik kontroli dotyczy wspólnego rozliczenia małżonków?
Ratio decidendi
Osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym postanowieniem o braku podstaw do sprostowania lub uzupełnienia wyniku kontroli, nie może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik, nawet jeśli wynik kontroli dotyczy wspólnego rozliczenia małżonków. Wynik kontroli nie jest władczym rozstrzygnięciem organu administracji publicznej, a jedynie ustaleniem, które może stanowić dowód w postępowaniu wymiarowym, w którym wnioskodawczyni może bronić swoich praw.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpatrywał wniosek W. P. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze strony lub uczestnika. Wnioskodawczyni twierdziła, że jest żoną skarżącego R. M., a sprawa dotyczy wspólnego rozliczenia małżonków w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009. Przedmiotem skargi było postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające brak podstaw do sprostowania lub uzupełnienia wyniku kontroli wydanego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić dopuszczenia W. P. do udziału w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 555/13 | POSTANOWIENIE Dnia 20 czerwca 2013r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Sędziowie: WSA Maja Chodacka (spr.), WSA Paweł Dąbek, Protokolant: Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2013r., wniosku W P-M.o dopuszczenie do udziału w sprawie, ze skargi R. M., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 8 marca 2013r. Nr [...], w przedmiocie stwierdzenia braku podstaw do sprostowania lub uzupełnienia wyniku kontroli, postanawia: - odmówić dopuszczenia W. P.-M. do udziału w sprawie- Pismem z dnia 17 czerwca 2013r. W. P. złożyła pismo, które zawierało "zgłoszenie się uczestnika". Natomiast w treści pisma zawarto zgłoszenie się do udziału w sprawie w charakterze strony. Nadto w treści wniosku wskazano, iż W. P. jest żoną skarżącego, a sprawa dotyczy wspólnego rozliczenia małżonków w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. W związku z treścią pisma złożonego przez. W. P. Sąd uznał, iż zgłasza się do udziału w sprawie zarówno jako strona, jak i uczestnik. Wniosek o zgłoszenie do udziału w sprawie nie jest uzasadniony. Zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi, zgodnie z art. 50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu, jak również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Te podmioty będą występowały w charakterze skarżącego. W świetle powyższego należy także wskazać na zakres sprawy objętej skargą. Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 marca 2013r. stwierdzające brak podstaw do sprostowania lub uzupełnienia wyniku kontroli wydanego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w dniu 16 marca 2012r. Postanowienie niniejsze zostało wydane do R. M. Wynik kontroli zawierał ustalenia i wnioski dotyczące skarżącego. Sąd wskazuje za postanowieniem z dnia 21 września 2012r. sygn. akt I SA/Kr 893/12, wydanym w sprawie skarżącego, iż wynik kontroli, stosownie do art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej jest jedną z form zakończenia postępowania kontrolnego i nie stanowi decyzji administracyjnej. W związku z tym, że wynik kontroli nie jest władczym rozstrzygnięciem organu administracji publicznej nie służą od niego żadne zwyczajne środki odwoławcze (A. Bartosiewicz, R. Kubacki, Swoboda działalności gospodarczej. Zmiany w podatkach. Komentarz, Zakamycze, 2004 r.). Wbrew stanowisku wnioskodawczyni sprawa zawisła przed Sądem w tym postepowaniu nie dotyczy wspólnego rozliczenia małżonków w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009. Zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych powstaje z mocy prawa. Na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Z tą zasadą wiąże się tzw. samoobliczanie podatku przez podatnika (w złożonej deklaracji podatkowej). Jeżeli organ podatkowy (także organ kontroli skarbowej) w postępowaniu podatkowym stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego (art. 21 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa). Taką decyzję wydaje także organ kontroli skarbowej, kończąc postępowanie kontrolne. Niniejsza sprawa nie dotyczy W. P., bowiem kontrola dotyczyła wyłącznie jej małżonka, a w sprawie wydano wynik kontroli, który nie tylko nie rozstrzygał o obowiązku W. P., ale nawet o obowiązku skarżącego. Wynik kontroli zawiera dopiero ustalenia, które mogą stanowić podstawę do wszczęcia i prowadzenia postępowania, które może zakończyć się wydaniem decyzji. W tym postępowaniu muszą brać udział oboje małżonkowie, bowiem sprawa ich dotyczy, gdyż wspólnie rozliczyli się w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2009. W. P. nie brała udziału w postępowaniu, które zakończyło się wydaniem postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 marca 2013r. stwierdzającym brak podstaw do sprostowania lub uzupełnienia wyniku kontroli wydanego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w dniu 16 marca 2012r. W związku z tym nie jest stroną na podstawie art. 32 w związku z art. 50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z kolei na podstawie art. 33 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego (art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W kontekście powyższych przepisów należy rozstrzygnąć, czy W. P. mogła być dopuszczona do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Skoro W. P. nie brała udziału w postępowaniu, które zakończyło się wydaniem postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 marca 2013r. stwierdzającym brak podstaw do sprostowania lub uzupełnienia wyniku kontroli wydanego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w dniu 16 marca 2012r., zasadność dopuszczenia w charakterze uczestnika należy rozważyć w świetle art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie Sądu, zważywszy na zakres niniejszego postępowania i szczegółowe uwagi zawarte powyżej, dotyczące charakteru rozliczeń podatkowych i tego, że o prawach i obowiązkach stron nadających się do wykonania organ orzeka wyłącznie w drodze decyzji, należy stwierdzić, iż wnioskodawczyni nie jest uczestnikiem postępowania w niniejszej sprawie. W orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. Jak wskazano wyżej W. P. powinna mieć zapewniony udział w postępowaniu, które dotyczy jej interesu prawnego, czyli ewentualnym postępowaniu w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009r. W tym postępowaniu wnioskodawczyni może bronić swoich praw i składać wnioski dowodowe. Postępowanie, które zakończyło się wydaniem postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 marca 2013r. stwierdzającym brak podstaw do sprostowania lub uzupełnienia wyniku kontroli wydanego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w dniu 16 marca 2012r. nie ma wpływu na sytuację prawną skarżącej w tym znaczeniu, iż ustalenia zawarte w spornym wyniku kontroli nie są władczym rozstrzygnięciem organu administracji publicznej, a mogą stanowić jeden z dowodów w prowadzonym postępowaniu wymiarowym. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 32 oraz art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło