I SA/Kr 559/14

PostanowienieWSA w Krakowie2016-03-07

Skład orzekający: Stanisław Grzeszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, które wykazało brak środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie, które wykazało, że nie posiada żadnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ma prawo do przyznania pomocy prawnej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sąd, związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, uznał, że wnioskodawca wykazał brak możliwości pokrycia kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie G. S. Z. w K. złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Stowarzyszenie wykazało, że nie posiada majątku ani znaczących środków finansowych, a jedynie niewielką kwotę gotówki i zablokowaną na koncie kwotę miliona złotych, która nie jest do dyspozycji. Stowarzyszenie argumentowało, że nie jest w stanie ponieść opłaty sądowej w wysokości 100 zł.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych i ustanowić dla niej adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Grzeszek po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia G. S. Z. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 grudnia 2013r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanawia I) zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, II) ustanowić dla strony skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek złożony w imieniu Stowarzyszenia G. S. Z. w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata albo doradcy podatkowego w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 grudnia 2013r. nr [...] w przedmiocie zgłoszonych zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Z danych zawartych w formularzu "PPPr" wynika, iż podmiot skarżący jest organizacją społeczną prowadzącą statutowo działalność edukacyjno-popularyzatorską, publicystyczną i informacyjną upowszechniającą wiedzę z zakresu zachowań pro-zdrowotnych, pro-rodzinnych, pro-społecznych, pro-obywatelskich, pro-ekologicznych i pro-przedsiębiorczych, promocja zatrudnienia i aktywizacji zawodowej osób pozostających bez pracy i zagrożonych zwolnieniem z pracy oraz współdziałanie z władzami, organizacjami, instytucjami i osobami prywatnymi w zakresie propagowania powyżej wymienionych zachowań. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazano, że Stowarzyszenie nie posiada kapitału zakładowego, majątku, środków finansowych, nie dysponuje środkami trwałymi. Ponadto w formularzu wskazano, że wysokość zysku lub strat za ostatni rok według bilansu wyniosła 301,91 za rok bilansowy 2012. Stowarzyszenie posiada rachunek bankowy w Banku B. S.A. O/K., na którym zablokowana jest kwota w wysokości 1 mln zł, zaś w kasie posiada gotówkę w wysokości 19,29 zł. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż stronie został odebrany status organizacji pożytku publicznego. Stowarzyszenie skupia członków świadczących nieodpłatną pracę, aplikując m. in. po środki pomocowe z UE na pokrycie kosztów realizacji zadań. Brak uznania podejmowanych wysiłków przez służby publiczne powoduje rotację i zniechęcenie członków do wpłat składek członkowskich. Z tych względów na dzień dzisiejszy w Stowarzyszeniu funkcjonuje "liberalne" opłacanie składek przez osoby wnoszące aport pracy. W takiej sytuacji strona nie jest w stanie ponieść opłaty sądowej w wysokości 100 zł. Następnie pismem z dnia 11 grudnia 2014r. strona została wezwana m.in. do uzupełnienia braków powyższego wniosku poprzez podpisanie go przez osoby do tego uprawnione i wykazanie ich legitymacji, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Zarządzeniem z dnia 27 lutego 2015r. Referendarz sądowy WSA w Krakowie pozostawił wniosek Stowarzyszenia bez rozpoznania. Na powyższe postanowienie strona skarżąca wniosła w dniu 25 marca 2015 r. (data wpływu do tut. Sądu) sprzeciw. Zarządzeniem z dnia 23 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie również pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano, że osoba, która podpisała wniosek – E. M. nie jest należycie umocowana do samodzielnego reprezentowania stowarzyszenia, ponieważ dwie z trzech osób (A. C. i J. T.), które udzieliły jej pełnomocnictwa nie były ujawnione w KRS jako członkowie zarządu stowarzyszenia. Pismem z dnia 1 czerwca 2015r. strona skarżąca złożyła zażalenie na powyższe zarządzenie. Postanowieniem z dnia 19 listopada 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone zarządzenie z dnia 23 kwietnia 2015 r. W uzasadnieniu podkreślono, że dokumentem wykazującym umocowanie do działania w imieniu skarżącej będącej osobą prawną, jest niewątpliwie odpis z rejestru przedsiębiorców KRS. Podobnie jednak za taki dokument można uznać notarialnie poświadczone wzory podpisów członków zarządu. Należy także uznać, że słusznie strona zauważyła w zażalenie, że rozważanej sytuacji wpis do KRS ma charakter deklaratoryjny. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokumenty przedstawione przez stowarzyszenie dokumentowały w sposób wystarczający umocowanie do reprezentacji osoby prawnej przez osoby, które udzieliły pełnomocnictwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Jak wskazano wyżej, w sprawie zapadło postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego, którym uchylone zostało zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Stosownie do treści art. 190 w związku z art. 197 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W związku z powyższym, przedmiotem rozpoznania Sądu był wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata albo doradcy podatkowego. |Z dyspozycji art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 p.p.s.a. wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo | |pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie strona skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie | |całkowitym obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. | |Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 2 p.p.s.a. przysługuje osobie prawnej, a także innej | |jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, która wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek | |kosztów postępowania. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, że ciężar udowodnienia braku możliwości | |pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy i w związku z tym, zgodnie z art. 252 § 1 p.p.s.a. | |wniosek strony powinien zawierać oświadczenie obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. | |W ocenie Sądu podmiot skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru w | |zainicjowanym postępowaniu. Zestawienie wysokości kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do wpisu od | |skargi w wysokości 100 zł oraz kosztów fachowego zastępstwa procesowego do aktualnej kondycji finansowej strony pozwala na | |stwierdzenie, że wnioskodawca nie dysponuje środkami pozwalającymi na partycypowanie w kosztach postępowania. Strona nie posiada | |majątku, który mógłby zostać spieniężony, a środki finansowe które posiada ograniczają się do kwoty 19,29 zł. Biorąc powyższe pod | |uwagę, Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki przyznania Stowarzyszeniu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. | |Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło