I SA/Kr 601/04

Dnia 26 sierpnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Cieloch po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 kwietnia 2004 roku Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2004 rok postanawia: /. uchylić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 lipca 2010 r., sygn. akt l SA/Kr 601/04, oddalające wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu II. zwolnić J. Z. od kosztów sądowych i ustanowić dla niego pełnomocnika z urzędu. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 kwietnia 2004r., Nr [...], w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2004 r. Jak wynika z uzasadnia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach" oraz przesłanych dokumentów skarżący urodzony w 1944r. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną S. Z. urodzoną w 1946r. Pobiera on emeryturę w wysokości 2008,50 zł netto, żona natomiast otrzymuje emeryturę w wysokości 706,29 zł netto. W 2009 r. skarżący uzyskał dochód w wysokości 27 608,70 zł, a jego żona w wysokości 8023,58 zł. Miesięczne koszty utrzymania rodziny obejmują: czynsz - 422,47 zł, opłatę za energię elektryczną - 103,33 zł, opłatę za gaz - 40,50 zł. Skarżący jest współwłaścicielem nieruchomości rolnej położonej w C. o pow. 3,28 ha (współwłasność z J. Z. i I. Z.) i odrębnej własności lokalu o pow. 63,10 m2 znajdującego się w Krakowie (współwłasność z żoną). Nie posiada oszczędności, ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Postanowieniem z dnia 28 maja 2010 r. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Referendarz podniósł, że dochód skarżącego pozwala na pokrycie kosztów związanych z procesem, które wynoszą 100 zł (wpis sądowy od skargi kasacyjnej). Ponadto wskazał, że w związku z otrzymywaniem stałych dochodów i posiadaniem nieruchomości strona skarżąca może uzyskać pożyczkę lub kredyt i w ten sposób wspomóc się finansowo w celu pokrycia wydatków związanych z procesem. Zwrócić też należy uwagę, iż tylko jedna z posiadanych przez skarżącego nieruchomości zaspokaja jego potrzeby mieszkaniowe. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł sprzeciw, w którym zarzucił naruszenie prawa i konwencji międzynarodowych w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika profesjonalnego. Podniesiono także liczne zarzuty dotyczące meritum sprawy min. zbiorowe oszustwa dokumentacyjne z udziałem pracowników samorządowych. Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 13 lipca 2004 r. oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sąd nie znalazł podstaw, by zwolnić skarżącego z kosztów sądowych i ustanowić dla niego pełnomocnika z urzędu albowiem uznał, że poziom miesięcznych dochodów skarżącego, przy uwzględnieniu ponoszonych kosztów utrzymania oraz wysokości kosztów postępowania, które musi ponieść na obecnym etapie postępowania, umożliwia mu samodzielne sfinansowanie kosztów postępowania oraz kosztów pełnomocnika profesjonalnego, a co za tym idzie odmowa przyznania prawa pomocy nie zamyka, ani też nie ogranicza jego prawa do sądu. Wnosząc do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na powyższe postanowienie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Dokonując analizy sprawy w ramach autokontroli Sąd doszedł do przekonania, że materiał zgromadzony w aktach sprawy oraz przedstawiona przez skarżącego w zażaleniu argumentacja daje podstawy, aby przychylić się do zgłoszonego żądania w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Okoliczności dotyczące sytuacji materialnej skarżącego oraz stopnia jego nieporadności w prowadzeniu sprawy przed sądem uzasadniają zmianę stanowiska Sądu, co do przyznanego mu prawa pomocy. W konsekwencji kierując się celem instytucji prawa pomocy jakim jest zapewnienie stronie dostępu do sądu należało uznać, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 195 § 2 w zw. z art. 245 § 1 i § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.