I SA/Kr 626/14

|Sygn. akt I SA/Kr 626/14 | POSTANOWIENIE Dnia 23 maja 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędzia: WSA Inga Gołowska (spr.), Sędzia: WSA Urszula Zięba, Protokolant: st. referent Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2014 r., sprawy ze skarg U. N. i T.N., na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 14 lutego 2014r. Nr [...],[...], w przedmiocie zawieszenia postępowania wznowieniowego postanawia: I. umorzyć postępowanie sądowe, II. zasądzić od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz każdego ze skarżących koszty postępowania w kwotach po 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych). I. Zaskarżonymi postanowieniami z 14 lutego 2014r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienia własne z 3 stycznia 2014r. w których zawiesił postępowania wznowione. Dotyczyło to spraw zakończonych decyzjami ostatecznymi Dyrektora Izby Skarbowej z 10 maja 2010r. utrzymującymi w mocy decyzje Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z 28 stycznia 2010r. ustalające U.N. i T.N. wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2005r. W podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia powołano art. 233§1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze zm. dalej-O.p.). Dyrektor Izby Skarbowej, w związku z toczącymi się postępowaniami wznowieniowymi w sprawach zakończonych ostatecznymi decyzjami Dyrektora Izby Skarbowej z 10 maja 2010r. uznał że zachodzą przesłanki wymienione w art. 201§1 pkt 2 O.p. uzasadniające zawieszenie tych postępowań. Organ wyjaśnił, że pismem z 9 grudnia 2013r. znak: [...] Marszałek Sejmu wystąpił na podstawie art. 74 ust. 1 w związku z art. 52 ust. 1 ustawy z 1 sierpnia 1997r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.) z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego o wyjaśnienie wątpliwości co do treści pkt 1.2 w związku z pkt 1.3 i pkt II wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 18 lipca 2013r. sygn. akt: SK18/09. Zdaniem organu, zagadnienia przedstawione Trybunałowi Konstytucyjnemu przez Marszałka Sejmu pozostają w ścisłym i bezpośrednim związku z postępowaniami zainicjowanymi wnioskami o wznowienie złożonymi na podstawie art. 240§1 pkt 8 O.p. i opartymi o wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 18 lipca 2013r. sygn. akt SK 18/09. Związek ten wyraża się w tym, że bez rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny istotnych wątpliwości co do skutków wyroku z 18 lipca 2013r. sygn. akt: SK 18/09, nie jest możliwe zakończenie przedmiotowych postępowań w sposób zgodny z rzeczywistymi intencjami Trybunału Konstytucyjnego zawartymi w powołanym wyżej wyroku. Dyrektor Izby Skarbowej, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 lipca 2006r. sygn. akt: II OSK/548/06 zaznaczył, że o zagadnieniu wstępnym wymagającym zawieszenia postępowania nie można mówić w klasycznym przypadku badania konstytucyjności przepisu przez Trybunał Konstytucyjny. Takie postępowanie toczące się przed Trybunałem Konstytucyjnym nie pozbawia domniemania konstytucyjności przepisów, których dotyczy. Należy przy tym zauważyć, że chociaż w art. 8 ust. 2 Konstytucji RP wyrażono zasadę bezpośredniego jej stosowania to jednak, dopóki niekonstytucyjny przepis nie zostanie wyeliminowany z obrotu prawnego skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, podlega stosowaniu. U.N. I T.N. działający przez pełnomocnika, złożyli zażalenie na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenia. Zaskarżonym postanowieniom zarzucili naruszenie: 1.art. 201§1 pkt 2 O.p. w zw. z art. 203§1 i §2 poprzez ich błędne zastosowanie, a to przyjęcie, że podjęcie przez Trybunał Konstytucyjny postanowienia w trybie art. 74 ust. 1 ustawy z 1 sierpnia 1997r. o Trybunale Konstytucyjnym jest zagadnieniem wstępnym w myśl art. 201§1 pkt 2 O.p.; 2.art. 120 O.p. poprzez jego niezastosowanie, a przez to naruszenie przepisów prawa w szczególności art. 202§1 pkt 2 O.p.; 3.art. 121§1 O.p. poprzez jego niezastosowanie, a przez to działanie w sposób naruszający zaufanie do organów podatkowych; 4.art. 125§ 1 O.p. poprzez jego niezastosowanie, a przez to działanie prowadzące do nieuzasadnionego wydłużenia postępowania. Dyrektor Izby Skarbowej nie znalazł podstaw do uchylenia postanowień z stycznia 2014r. II. W skargach na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z 14 lutego 2014r. znak: [...] U.N. I T.N. zarzucili naruszenie: 1) art. 201§1 pkt 2 O.p. w zw. z art. 203§1 i §2 O.p. poprzez ich błędne zastosowanie, a to przyjęcie, że podjęcie przez Trybunał Konstytucyjny postanowienia w trybie art. 74 ust. 1 ustawy z 1 sierpnia 1997r. o Trybunale Konstytucyjnym jest zagadnieniem wstępnym w myśl art. 201§1 pkt 2 O.p.; 2) art. 120 O.p. poprzez jego niezastosowanie, a przez to naruszenie przepisów prawa w szczególności art. 202 § 1 pkt 2 O.p.; 3) art. 121§1 O.p. poprzez jego niezastosowanie, a przez to działanie w sposób naruszający zaufanie do organów podatkowych; 4) art. 125§1 O.p. poprzez jego niezastosowanie, a przez to działanie prowadzące do nieuzasadnionego wydłużenia postępowania. W uzasadnieniu skarg podniesiono, że w dniu 7 listopada 2013r. Dyrektor Izby Skarbowej wydał decyzje o wznowieniu postępowań zakończonych decyzjami ostatecznymi wydanymi przez Dyrektora Izby Skarbowej. Podstawą wznowienia postępowania był wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 18 lipca 2013r. sygn. akt: SK 18/09, który uznał za niezgodne z Konstytucją RP przepisy, na podstawie których została wydana decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z 10 maja 2010r. Odnosząc wykładnię art. 201§1 pkt 2 O.p przyjętą przez Naczelny Sąd Administracyjny oraz doktrynę prawniczą do omawianej sprawy, należało zdaniem skarżących uznać, iż udzielenie wyjaśnień przez Trybunał Konstytucyjny do wyroku z 18 lipca 2013r. sygn. akt: SK 18/09 w trybie art. 74 ust. 1 nie stanowi zagadnienia wstępnego w myśl art. 201§1 pkt 2 O.p. Ewentualne wyjaśnienia podjęte przez Trybunał Konstytucyjny w niniejszej sprawie skutkować mogą bowiem jedynie negatywnym lub pozytywnym rozstrzygnięciem dla podatnika, co w myśl dominującej wykładni art. 201§1 pkt 2 O.p nie upoważnia do uznania ich za zagadnienie wstępne w myśl tego przepisu. Z uwagi na fakt, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 18 lipca 2013r. został ogłoszony w dzienniku ustaw i jako taki ma moc powszechnie obowiązującą, na jego podstawie możliwe jest w niniejszej sprawie wydanie decyzji korzystnej lub niekorzystnej dla podatnika, bez uprzedniego zawieszanie postępowania w oparciu o art. 201§1 pkt 2 O.p. W ocenie skarżących, jeśli zawisłość przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy co do zgodności ustawy 2 Konstytucją RP nie powoduje obowiązku zawieszenia przez organ podatkowy postępowania podatkowego na podstawie art. 201§1 pkt 2 o.p, to tym bardziej takiego obowiązku nie powoduje zawisłość sprawy przed Trybunałem Konstytucyjnym co do wątpliwości w kwestii treści orzeczenia tegoż Trybunału. Postępowanie takie kończy się bowiem wydaniem przez Trybunał Konstytucyjny postanowienia, które inaczej niż wyrok w kwestii zgodności ustawy z Konstytucją, na podstawie art. 79 ust. 1 nie podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw, a zatem nie ma mocy powszechnie obowiązującej i nie stanowi źródła prawa. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Na rozprawie w dniu 23 maja 2014r. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem, połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt: od I SA/Kr 626/14, I SA/Kr 627/14 i postanowił prowadzić je pod sygn. akt I SA/Kr 626/14. Sąd postanowił na podstawie art. 111§2 p.p.s.a. połączyć spraw w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia, mając na uwadze to, że pozostają one ze sobą w związku. Cechy podmiotowe i przedmiotowe tych spraw są identyczne i odnoszą się do żądań i przedmiotów rozstrzygnięć. Stan faktyczny w tych sprawach jest identyczny jak również problem jurydyczny, który się w nich zarysował jest tożsamy w tych wszystkich sprawach. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że wydane w sprawie decyzje są jednorodne, oparte na tych samych podstawach faktycznych i prawnych. W postanowieniach z 19 maja 2014r. Dyrektor Izby Skarbowej, działając w trybie art. 54§3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2012r. poz. 270 ze zm. dalej-p.p.s.a.) uchylił zaskarżone do WSA postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z 14 lutego 2014r. i 3 stycznia 2014r. stwierdzając, że działanie organu nie było działaniem bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. III. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54§3 p.p.s.a., organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Sąd stwierdza, że postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 maja 2014r. zostały wydane w sposób odpowiadający celom instytucji autokontroli, w szczególności, zmienia ona w całości zaskarżone rozstrzygnięcie w ten sposób, że uchylają postanowienia z 3 stycznia 2014r. i 4 lutego 2014r. Oznacza to tym samym, że skarżący osiągnęli cel, jaki przyświecał im przy składaniu skargi do Sądu. Warunkiem bowiem zastosowania autokontroli przez organ administracji publicznej jest uwzględnienie skargi w całości, co oznacza uznanie za zasadne zarówno zawartych w niej zarzutów, podstawy prawnej, a także wniosków. W konsekwencji organ może skorygować zaskarżone działanie wyłącznie w kierunku pożądanym przez skarżącego. Ponadto, przez uwzględnienie skargi w całości należy rozumieć doprowadzenie do stanu, w którym istota sprawy zostaje rozstrzygnięta ostatecznie, zgodnie z oczekiwaniem strony wynikającym z jej skargi skierowanej do sądu. Przy czym oczekiwania strony co do załatwienia (zakończenia) sprawy, należy odnosić do meritum sprawy, a nie do formalnej kwestii brzmienia rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie warunki te zostały spełnione. Z uwagi na fakt, że zaskarżone postanowienia zostały uchylone należało uznać postępowanie sądowoadministracyjne w tej sprawie za bezprzedmiotowe (por. postanowienie NSA z 6 września 2006r., sygn. akt: I OSK 1168/05, LEX nr 321161). Z tego względu podlegało ono umorzeniu na zasadzie art. 161§1 pkt 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie I sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 201§1 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę złożyła się równowartość wpisu sądowego od skarg (200,00 zł) oraz wynagrodzenie adwokata, ustalone zgodnie z §3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U Nr 31, poz. 153). Z tych przyczyn, postanowiono jak w sentencji.