I SA/Kr 63/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Inga Gołowska po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym po rozpoznaniu sprzeciwu M. S.-H. od postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 lutego 2017 r. w sprawie ze skargi M. S.-H. na postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 10 listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie o wydanie interpretacji indywidualnej postanawia: utrzymać w mocy postanowienie referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 lutego 2017 r. sygn. akt I SA/Kr 63/17 o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M. S.-H. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego w formularzu "PPF" wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną B. S. H.. Ich miesięczny dochód wynosi ok. 2.300,00 zł i stanowi go wynagrodzenie za pracę skarżącego. Małżonka skarżącego nie pracuje zawodowo i nie osiąga żadnych dochodów. Wydatki rodziny na koszty eksploatacyjne mieszkania, media, internet oraz inne wydatki bieżące wynoszą ok. 1.500,00 zł, a na leki i żywość ok. 800,00 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o powierzchni 84 m² i wartości ok. 500.000,00 zł. W rubryce 7.2.1. "oszczędności zgromadzone na rachunkach bankowych oraz w gotówce" wnioskodawca wpisał kwotę ok. 18.000,00 zł, zaś w rubryce 7.2.2. "papiery wartościowe i inne prawa majątkowe, np. udziały, polisy inwestycyjne, jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych" podał wartość ok. 40.000,00 zł. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca podał, że w ostatnich latach utrzymuje się z żoną z jednej pensji wynoszącej ok. 2.300,00 zł miesięcznie. Środki te wystarczają na pokrycie bieżących wydatków i skromne utrzymanie. Całość majątku jest objęta wspólnością majątkową. Postanowieniem z dnia 16 lutego 2017 r. referendarz sądowy oddalił wniosek M. S.-H o przyznanie prawa pomocy, wskazując, że sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie nosi znamion ubóstwa, czy biedy, a do takich osób kierowane jest prawo pomocy. W sprzeciwie wniesionym od ww. postanowienia M. S.-H podniósł, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata nie został przez niego złożony z powodów socjalnych (ubóstwa) lecz ze względu na to, że "potwierdzenie oczywistego faktu nie powinno obciążać go finansowo". Wskazał, że to, iż jego sprawa trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest konsekwencją tego, że z dostępnych informacji wynika, iż praktycznie nikt nie dostaje pozytywnych indywidualnych interpretacji podatkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260§1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 718, dalej p.p.s.a.), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260§2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260§3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 245§1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). W myśl art. 246§1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 2 października 2009r. sygn. akt: II OZ 822/09 udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. W orzecznictwie sądowym podkreśla się ponadto, że rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy winno wynikać ze zrównoważonej i wzajemnej oceny dwóch elementów: rozmiaru kosztów jakie musi ponieść strona wnioskująca o prawo pomocy na poczet postępowania sądowego i jej aktualnych możliwości płatniczych (por. m.in.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 9 października 2008r.; sygn. akt: I SA/Po 825/08; publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Dokonując analizy wniosku skarżącego oraz argumentacji zawartej we wniesionym sprzeciwie Sąd uznał, że sytuacja majątkowa skarżącego nie wskazuje by w jego przypadku spełnione zostały przesłanki przyznania prawa pomocy.Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni 84 m² i wartości ok. 500 tys. zł, a także otrzymanego w spadku po zmarłej mamie lokalu mieszkalnego o powierzchni 28,60 m². Posiada stałe źródło utrzymania w postaci wynagrodzenia za pracę w kwocie ok. 2.300,00 zł. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem dochody te wystarczają na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania rodziny. Nadto skarżący posiada oszczędności, których wartość jest wielokrotnie wyższa niż wysokość kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika. Z informacji podanych we wniosku wynika, że oszczędności zgromadzone na rachunkach bankowych oraz w gotówce wynoszą ok. 18.000,00 zł, z kolei wartość papierów wartościowych i innych praw majątkowych skarżący określił na ok. 40.000,00 zł. Co więcej, jak podał sam skarżący, to nie trudna sytuacja materialna skłoniła go do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, lecz przekonanie, że nie powinien ponosić kosztów postępowania, w sytuacji w której to on ma rację, a nie organ administracji. Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności, Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał, aby uiszczenie kosztów postępowania wykraczało poza jego możliwości płatnicze. W tej sytuacji, należy stwierdzić, że w pełni prawidłowa była ocena referendarza sądowego, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a, warunkujące przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych też względów zapadłe w przedmiocie prawa pomocy orzeczenie referendarza, Sąd postanowił utrzymać w mocy jako prawidłowe, działając na podstawie art. 260 w związku z art. 246§1 pkt 1 p.p.s.a.