I SA/Kr 644/17

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 19 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. J. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi S. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 28 kwietnia 2017 r. nr: [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące styczeń - kwiecień 2013 r. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od wpisu sądowego od złożonej skargi W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 2.393 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 28 kwietnia 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące styczeń - kwiecień 2013 r. skarżący S. J. wniósł o zwolnienie go od tej opłaty. Z danych zawartych w przesłanym formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną M. J. oraz dziećmi: D. J. ur. 2009 r. i K. J. ur. 2015 r. Jako źródło utrzymania rodziny wskazane zostało świadczenie z programu 500+ w kwocie 1.000 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni 122 m˛ i wartości około 100 tys. zł, nieruchomość rolna o areale 0,5 ha i wartości ok. 25 tys. zł oraz inna nieruchomość wielkości 0,04 ha i wartości ok. 40 tys. zł. Nie posiada on zasobów pieniężnych, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, że do 2 lipca bieżącego roku był osobą bezrobotną, a żona przebywa na bezpłatnym urlopie wychowawczym. Od początku roku jedynym źródłem utrzymania rodziny było świadczenie z programu 500+. Skarżący oświadczył, że jego zadłużenie na kartach kredytowych wynosi 119.415,82 zł. Ponadto "IS zabrała pieniądze z tej sprawy wraz z odsetkami, pomimo, że sprawa się toczy, czym spowodowała jeszcze większe zadłużenie, ponieważ uruchomiła automatycznie linię debetową na 23.000 zł". Łączne zadłużenie skarżącego na dzień złożenia wniosku wynosiło 144.415,82 zł. Koszty utrzymania domu z mediami wynoszą ok. 1.500 zł miesięcznie. Zarządzeniem z dnia 25 sierpnia 2017 r. wezwano S. J. do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni poprzez przedłożenie odpowiednich oświadczeń i dokumentów źródłowych na okoliczność wykazania jego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych. W odpowiedzi na wezwanie za pismem z dnia 8 września 2017 r. skarżący uzupełnił wniosek. Z przedłożonych dokumentów wynika, że w roku 2016 S. J. osiągnął przychód w wysokości 672 zł (z działalności wykonywanej osobiście 400 zł i z innego źródła 272 zł), a jego żona M. J. osiągnęła przychód z wynagrodzenia za pracę w wysokości 14.992,35 zł. W okresie od 1 lipca 2013 r. do 2 lipca 2017 r. skarżący - poza dochodami z umowy zlecenia – nie uzyskiwał żadnych dochodów. Nie korzystał też z pomocy społecznej. Rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej z dniem 3 lipca 2017 r., ale za pierwsze dwa miesiące nie udało mu się jeszcze wypracować dochodu. W miesiącu lipcu 2017 r. osiągnął on przychód w wysokości 5.355 zł, przy kosztach jego uzyskania 5.594,70 zł, co dało stratę w wysokości 239,70 zł. Skarżący posiada dwa aktywne rachunki bankowe w ING Banku Ś.: osobisty i firmowy oraz dwa nieaktywne: w mBanku i PKO. Na rachunku osobistym saldo dostępne na dzień 7 września 2017 r. wynosiło 71,10 zł (saldo bieżące -22.928,90 zł), a na rachunku firmowym saldo na ten sam dzień wynosiło 12,79 zł. Na rachunku eMax w mBanku w miesiącach od czerwca do sierpnia 2017 r. (poza kapitalizacją odsetek i potrąceniem podatku od odsetek kapitałowych) nie przeprowadzano żadnych operacji, a saldo tego rachunku na koniec sierpnia 2017 r. wynosiło 122,63 zł. Saldo rachunku bankowego w PKO Banku [...] na dzień 21 sierpnia 2017 r. wynosiło 0,90 zł i według oświadczenia strony, od kilku lat się nie zmienia. Małżonka skarżącego posiada rachunek bankowy w PKO Banku [...], którego saldo na dzień 7 września 2017 r. wynosiło 17,08 zł. Udokumentowane wydatki ponoszone przez rodzinę przedstawiają się następująco: gaz: 477,21 zł, prąd 393,60 zł, śmieci 72 zł, woda 241,16 zł i dodatkowo obiady syna w szkole 171 zł i jego treningi 140 zł. Ponadto na wyżywienie rodzina skarżącego wydaje ok. 500 zł, na ubranie ok. 100 zł, a na rozpoczęcie roku szkolnego ok. 200 zł. Łączne wydatki rodziny wynoszą ok. 2.300 zł. Nieruchomości, będące własnością skarżącego nie przynoszą mu żadnych zysków. Żona skarżącego posiada przekazane przez jej babcię w 2014 roku mieszkanie o powierzchni 38 m˛, w którym babcia dożywotnio zamieszkuje. Oprócz tego lokalu M. J. nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, ani wartościowych przedmiotów. Skarżący, ani jego żona nie figurują też jako właściciele lub współwłaściciele pojazdów. S. J. udokumentował posiadane zadłużenie, które przedstawia się następująco: na karcie kredytowej Visa w ING Banku Ś. 1.968,84 zł, na karcie kredytowej MasterCard w Raiffeisen Polbank 10.801,25 zł, na karcie kredytowej w Citibanku 33.393,11 zł, raty Komfort Kredyt ALOP 33.855,66 zł, raty Komfort Kredyt 27.682,55 zł, linia kredytowa na koncie w ING Banku Ś. -22.928,90 zł. Łączna kwota zadłużenia wynosi 131.170,31 zł. Skarżący oświadczył, że wpłaty na konto do spłaty wymaganych rat miesięcznych powodują powiększenie zadłużenia, ponieważ pobierane są z następnych kredytów (typu ALOP) lub kart oraz z doraźnych pożyczek prywatnych. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżąca, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W ocenie orzekającego S. J. uwiarygodnił w sposób wystarczający, że nie posiada środków na pokrycie wpisu sądowego od złożonej skargi. Aktualnie źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny skarżącego jest świadczenie rodzinne 500+ na dwoje dzieci oraz działalność gospodarcza, którą S. J. rozpoczął od dnia 3 lipca 2017 r. Za pierwsze dwa miesiące skarżący nie osiągnął jednak dochodów pozwalających na pokrycie wpisu sądowego w zainicjowanym postępowaniu sądowym. Wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności, ani cennych przedmiotów, które mogłyby zostać spieniężone, a nieruchomości, których jest właścicielem nie przynoszą mu żadnych zysków. Strona boryka się ze znacznym zadłużeniem wynoszącym ponad 130 tys. zł. Biorąc powyższe pod uwagę orzekający uznał, iż nie jest możliwe pokrycie przez stronę wpisu sądowego od skargi w kwocie 2.393.zł zł bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu skarżącego i jego rodziny. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.