I SA/Kr 690/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Grażyna Firek (spr.) WSA Inga Gołowska Protokolant: specjalista Bożena Piątek po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi S. Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 30 maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego - skargę oddala - sygn. akt I SA/Kr [...] U Z A S A D N I E N I E Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń w T., będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym , prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku S. Ł. na podstawie własnych tytułów wykonawczych z dnia 3 września 2014 r. o nr od [...] do nr [...] W dniu 4 września 2014 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia świadczenia emerytalnego z obowiązanego (zawiadomienie o zajęciu z dnia 4 wrzenia 2014 r. nr [...]). Pismem z dnia 21 października 2016 r. , uzupełnionym pismem z dnia 2 grudnia 2016 r. S. Ł. zwrócił się do organu egzekucyjnego o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W pismach tych zarzucił, że "postępowanie egzekucyjne zostało oparte na podstawie teoretycznych danych sfabrykowanych przez nieuczciwych pracowników w całkowitym oderwaniu od rzeczywistości". Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2017 r. Dyrektor Oddziału ZUS w T. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie wyżej wymienionych tytułów wykonawczych, wskazując, w jego uzasadnieniu, iż zobowiązany w okresie od 01 stycznia 1999 r. do 16 lipca 2012 r., prowadził działalność gospodarczą, nie opłacając należnych składek na ubezpieczenie zdrowotne. Organ wskazał, że decyzją z dnia 16 października 2012 r. Nr MOW [...] M. Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w K. stwierdził istnienie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytuł prowadzonej działalności pozarolniczej we wskazanym wyżej okresie, a wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 287/13 WSA w Warszawie oddalił skargę zobowiązanego na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 19 grudnia 2012 r. nr [...], wydane w związku z odwołaniem od wskazanej decyzji. Organ, po przytoczeniu treści art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stwierdził , iż prowadzone wobec zobowiązanego postępowanie egzekucyjne jest skuteczne, ponieważ w wyniku comiesięcznych potrąceń z zajętego świadczenia emerytalnego, zadłużenie sukcesywnie ulega zmniejszeniu, a ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika ponadto, że zobowiązany jest właścicielem nieruchomości oznaczonych : [...], [...], [...] oraz samochodów osobowych marki [...] Fiat 126P, nr rej. [...] i Opel Astra nr rej. [...], a zatem posiadany majątek nieruchomy , jak i ruchomy może stanowić źródło egzekucji. Ponadto dochodzone należności zostały zabezpieczone hipotecznie na nieruchomości [...], a wobec tego brak jest podstaw do stwierdzenia, że w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Konkludując , organ stwierdził, że w okolicznościach nin. sprawy nie występuje żadna z przesłanek określonych w art. 59 u.p.e.a. uzasadniających umorzenie postępowania egzekucyjnego. Na powyższe postanowienie S. Ł. złożył zażalenie, w którym , podobnie jak we wniosku o umorzenie postepowania egzekucyjnego, kwestionował istnienie obowiązku. Postanowieniem z dnia 7 marca 2017 r. nr [...] JM Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, stwierdzając, że postanowienie to nie zawierało pełnego uzasadnienia faktycznego. Organ odwoławczy wskazał, by przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji odniósł się do argumentów zobowiązanego, zawartych we wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego i dokładnie wyjaśnił dlaczego nie zaistniała podstawa do umorzenia tego postępowania . Po ponownym rozpatrzeniu sprawy postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2017 r. nr [...] Dyrektor Oddziału ZUS w T. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie wskazanych na wstępie tytułów wykonawczych. W jego uzasadnieniu organ, po przywołaniu treści art. 59 u.p.e.a., szczegółowo wyjaśnił, że żadna z przesłanek określonych w tym przepisie nie zachodzi, a zatem brak jest podstaw do umorzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. W zażaleniu od powyższego postanowienia S. Ł. wskazał, , że "żadnej zaległości nie posiadam ". (...) Nic mi nie wiadomo o wezwaniu do sporządzenia deklaracji rozliczeniowych...". W zażaleniu zobowiązany skierował również zarzuty pod adresem Zastępcy Dyrektora ZUS, pisząc, że "uporczywie przytacza wiele nieprawdziwych dowodów, które już kilkakrotnie były wyjaśniane." Postanowieniem z dnia 30 maja 2017 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji w K. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy dokonał identycznych ustaleń faktycznych , co organ I instancji i odnosząc je do treści cytowanego w uzasadnieniu postanowienia art. 59 u.p.e.a., stwierdził, że na gruncie nin. sprawy żadna z przesłanek wymienionych w art. 59 § 1 i 2 u.p.e.a. nie zaistniała, a zatem brak jest jakichkolwiek podstaw do umorzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. W skardze od powyższego postanowienia , wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. Ł. ponownie przytoczył argumenty uprzednio zawarte we wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego, jak i w zażaleniu na zaskarżone postanowienie, kwestionując istnienie obowiązku. Skarżący ponownie podkreślił, że "Przypisywane mi zaległości w opłacaniu składek zdrowotnych powstały w drodze oszustwa, na podstawie sztucznie sfabrykowanych dowodów", a powołując się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2017 r. sygn.. akt V SA/Wa 3000/16 wniósł o wstrzymanie egzekucji i zwrot potraconych kwot wg załączonego wykazu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko uprzednio zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity : Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku niestwierdzenia takich wad, sąd skargę oddala, co wynika z art. 151 p.p.s.a. Kontrolując zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, w oparciu o wyżej wskazane reguły, Sąd uznał, że nie naruszają one prawa w sposób powodujący konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując oceny stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia, ustalenia faktyczne poczynione przez organy obu instancji albowiem stan faktyczny został ustalony przez te organy z zachowaniem reguł procedury administracyjnej a sprawa została prawidłowo zbadana przez organ odwoławczy, który ponownie rozważył wszelkie aspekty sprawy. Zgodnie z treścią art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj.Dz.U. z 2017 r.poz.1201-dalej u.p.e.a.) postępowanie egzekucyjne umarza się: 1)jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2)jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3)jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4)gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5)jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6)w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7)jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8)jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9)na żądanie wierzyciela; 10)w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Stosownie zaś do treści § 2 tego przepisu postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Wskazane wyżej przesłanki stanowią katalog zamknięty, czyli przytroczone wyżej wyliczenie zawiera wyłączne, a zarazem jedyne dopuszczalne sytuacje umorzenia postępowania egzekucyjnego i mają charakter obligatoryjny, co z kolei oznacza , że wystąpienie choćby jednej z nich skutkuje umorzeniem postępowania egzekucyjnego. W okolicznościach nin. sprawy organy obu instancji prawidłowo uznały , iż żadna ze wskazanych wyżej podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego nie zachodzi, co musiało skutkować odmową jego umorzenia. Odnosząc się do zarzutów skargi , sprowadzających się do kwestionowania istnienia obowiązku należy wskazać, iż wbrew twierdzeniom skarżącego, istnienie takiego obowiązku , w nin. stanie faktycznym , nie budzi żadnych wątpliwości. Skarżący w okresie od 01 stycznia 1999 r. do 16 lipca 2012 r., prowadził działalność gospodarczą, nie opłacając należnych składek na ubezpieczenie zdrowotne. Decyzją z dnia 16 października 2012 r. Nr [...] M. Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w K. stwierdził istnienie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytuł prowadzonej działalności pozarolniczej we wskazanym wyżej okresie, a wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2013 r. sygn.. akt VI SA/Wa 287/13 WSA w Warszawie oddalił skargę zobowiązanego na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 19 grudnia 2012 r. nr [...], wydane w związku z odwołaniem od wskazanej decyzji. Na podstawie wymienionej wyżej decyzji ZUS w T. pismem z dnia 24 grudnia 2013 r. wezwał S. Ł. do sporządzenia deklaracji rozliczeniowych, które to zostały złożone przez skarżącego w dniach 5 lutego 2014 r., 19 lutego 2014 r. oraz 20 lutego 2014 r. Należności za okres od stycznia 1999 r. do lipca 2004 r. uległy przedawnieniu, zostały więc odpisane, a pozostały do uregulowania należności za okres od sierpnia 2004 r. do lipca 2012 r. Ponieważ skarżący ich nie uregulował, po upomnieniu z dnia 14 sierpnia 2014 r. z wezwaniem do zapłaty nieopłaconych składek, wobec nieuregulowania należności, w dniu 3 września 2014 r. wierzyciel wystawił tytuły wykonawcze, na podstawie których organ egzekucyjny dokonał zajęcia świadczenia emerytalnego ZUS (zawiadomienie z dnia 4 września 2014 r.), które to zajęcie jest skuteczne i realizowane poprzez comiesięczne potracenia. W tym miejscu należy także podkreślić z całą mocą , że stosownie do treści art. 29 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Celem bowiem postępowania egzekucyjnego w administracji pozostaje doprowadzenie do wykonania spoczywającego na zobowiązanym obowiązku i w czasie trwania tego postępowania nie powinno dochodzić do powtórnego kwestionowania jego istnienia ani tym bardziej zasadności realizacji. Odnosząc się natomiast do przywołanego w skardze wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 3000/16 stwierdzić należy, że wyrok ten nie ma żadnego wpływu na zaskarżone postanowienie. Tu należy wskazać, iż wyrok ten zapadł w sprawie , której przedmiot dotyczył wstrzymania postępowania egzekucyjnego i w wyroku tym uchylone zostało postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 27 września 2016 r. oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 25 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego. W jego uzasadnieniu Sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie toczyło się postępowanie nadzorcze nad prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, a tylko w takiej sytuacji możliwym było orzekanie przez organ nadzoru, na podstawie art. 23 § 6 u.p.e.a. , o ewentualnym wstrzymaniu czynności egzekucyjnych lub postepowania egzekucyjnego oraz podkreślił, że u.p.e.a. nie normuje wstrzymania postępowania egzekucyjnego na wniosek dłużnika, czego domagał się zobowiązany, a wniosek taki skierowany do organu nadzoru, może jedynie stanowić podstawę podjęcia przez ten organ czynności nadzorczych z urzędu. Orzeczenie to pozostaje zatem bez wpływu na ocenę co do spełnienia którejkolwiek z przesłanek , uzasadniających umorzenie postępowania egzekucyjnego. Mając na uwadze przytoczone wyżej względy Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.