I SA/Kr 73/12

WyrokWSA w Krakowie2012-06-15

Skład orzekający: Grażyna Firek, Jarosław Wiśniewski, Inga Gołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne, pomimo przedstawienia przez wnioskodawcę okoliczności wskazujących na trudną sytuację zdrowotną i materialną jego oraz jego rodziny?
Ratio decidendi
Zakład Ubezpieczeń Społecznych naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., poprzez powierzchowne zbadanie i ocenę sytuacji zdrowotnej i materialnej wnioskodawcy oraz jego rodziny, a także poprzez nieodniesienie się do wszystkich podnoszonych przez stronę okoliczności. W konsekwencji, ustalenia organu dotyczące braku podstaw do umorzenia należności należy uznać za dowolne. Decyzja o charakterze uznaniowym wymaga wnikliwej analizy całokształtu okoliczności sprawy, a nie dowolności.
Stan faktyczny
A. P. zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne, powołując się na trudną sytuację zdrowotną swoją i rodziny oraz ograniczoną skalę prowadzonej działalności gospodarczej. ZUS odmówił umorzenia, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki ustawowe. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez ZUS w wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, A. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 73/12 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 czerwca 2012 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek, Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), Sędzia: WSA Inga Gołowska, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2012 r., sprawy ze skargi A.P., na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 30 listopada 2011r. Nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne uchyla zaskarżoną decyzję. A. P. zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek, którymi został obciążony w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Decyzją z dnia 26 września 2011 r. ZUS odmówił umorzenia należności na ubezpieczenie zdrowotne za wskazane w decyzji miesiące z lat 2001 – 2009 w łącznej kwocie 6 324,62 zł, uznając, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki takiego umorzenia określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jenolity Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), dalej zwanej "u.s.u.s." oraz w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. Nr 141, poz. 1365). We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona wskazała, że wbrew stanowisku ZUS istnieją liczne okoliczności rzutujące na sytuację rodziny wnioskodawcy, które przemawiają za pozytywnym rozstrzygnięciem jego sprawy. Wnioskodawca, tak jak we wniosku o umorzenie, podał, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza, obejmująca skup butelek, była prowadzona na niewielką skalę, zaś dochody z niej kształtowały się na granicy opłacalności. Podkreślił, że przed rozpoczęciem działalności gospodarczej, mimo licznych rozmów z urzędnikami, nie został przez ZUS poinformowany o obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz utracie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Wskazał, że obecnie nie posiada żadnego majątku oprócz udziału w nieruchomości budynkowej, w której mieszka. Nie posiada żadnych wartościowych ruchomości. Z powodu ciężkiej choroby (uniemożliwiającej samodzielną egzystencję) ponosi duże wydatki związane z leczeniem. Wnioskodawca szczegółowo opisał schorzenia, na które cierpi i wskazał dokumenty, które obrazują jego stan zdrowia. Podkreślił między innymi, że cierpi na schorzenia neurologiczne, które są skutkiem wypadku przy pracy w 1980 r., takie jak zaniki pamięci, bóle głowy, bóle kręgosłupa. Od 3 lat jego stan zdrowia jest bardzo zły i stale się pogarsza. Zobowiązany podał także, że cały czas musi leżeć i wymaga stałej opieki rodziny. Lekarze orzecznicy ZUS przeprowadzają badania w domu wnioskodawcy. Omawiając swoja sytuację materialną zobowiązany podał, że posiada jedynie emeryturę, gdyż prawo do ½ renty wypadkowej zostało mu z naruszeniem prawa wstrzymane przez ZUS. Nie jest w stanie w związku z tym spłacić należności, którymi został obciążony. W odczuciu strony w jego sytuacji wystąpiły warunki określone w §3 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 w/w rozporządzenia, gdyż opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych. Wnioskodawca podkreślił, że jego emerytura służy utrzymaniu również innych członków rodziny – dwóch synów – wobec których ciąży na nim obowiązek alimentacyjny. Nie są zgodne z prawdą twierdzenia ZUS, iż fakt, że synowie są zarejestrowani jako bezrobotni świadczy o tym, że są zdolni do podjęcia pracy. Syn wnioskodawcy – R. – miał w listopadzie 2008 r. wylew, który rzutuje na jego obecne, poważne problemy ze zdrowiem i brak możliwości podjęcia pracy. Ma on orzeczony lekki stopień niepełnosprawności, jednak charakter jego schorzenia kwalifikuje go do orzeczenia co najmniej umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Oczekuje on obecnie na badanie, które ma zostać przeprowadzone przez komisję w miejscu zamieszkania. Syn nie posiada żadnych źródeł utrzymania. Jego stan zdrowia wymaga ponoszenia znacznych wydatków na leki i wizyty lekarskie. Również drugi syn zobowiązanego – K. – doznał poważnego uszczerbku na zdrowiu w postaci zerwania ścięgna w prawym ramieniu wymagającego leczenia chirurgicznego. Ma także problemy z okiem wymagające leczenia operacyjnego. Z uwagi na stan zdrowia również i on nie jest w stanie podjąć zatrudnienia. Zobowiązany przedstawił także stan zdrowia żony, która cierpi na osteoporozę kręgosłupa. W opinii lekarza w niedługim okresie czasu żona wnioskodawcy będzie poruszać się na wózku inwalidzkim. A. P. podkreślił, że nie jest w stanie udźwignąć ciężaru utrzymania siebie i rodziny, zwłaszcza wobec ponoszonych wydatków na leczenie. Na same tylko leki miesięcznie wydawana jest kwota około 1000 zł. Rodzina zobowiązanego zmuszona jest pożyczać pieniądze od sąsiadów i rodziny. Miesięczne koszty utrzymania (wyżywienie i media) wynoszą około 2000 zł. W końcowej części uzasadnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnioskodawca podał, że ZUS nie dość, że nie wyjaśnił stanu faktycznego w sprawie w dostateczny sposób, to nie uwzględnił posiadanego materiału dowodowego. Zobowiązany powołał się także na treść art. 7 k.p.a. i wskazał, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które stawiałyby umorzenie jego zadłużenia w sprzeczności z interesem społecznym. Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 30 listopada 2011r., Nr[...], utrzymał w mocy decyzję z dnia 26 września 2011 r. Organ wskazał, że przedłożone w toku prowadzonego postępowania dokumenty zostały zbadane pod kątem ich wiarygodności i mocy dowodowej. Uznano, że nie budzą one wątpliwości i jako takie są wiarygodne, a zatem wynikające z nich fakty winny być uwzględnione w toku dalszego postępowania. Prowadząc postępowanie ZUS wziął pod uwagę również wszystkie podnoszone okoliczności we wniosku o umorzenie z dnia 14 lipca 2011 r. oraz we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Badaniu poddane zostały również informacje przedstawione w oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym oraz o sytuacji materialnej. Organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 28 u.s.u.s., należności z tytułu składek mogą być w całości lub części umarzane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. ZUS przytoczył także treść art. 28 ust. 2 u.s.u.s. przewidującego możliwość umorzenia należności w razie stwierdzenia całkowitej nieściągalności, art. 28 ust. 3 u.s.u.s. definiującego kiedy zachodzi całkowita nieściągalność (m.in. wówczas gdy Naczelnik Urzędu Skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję lub gdy jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne), a także art. 28 ust. 3a oraz §3 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. Nr 141, poz. 1365), zgodnie z którym Zakład może umorzyć należności z tytułu składek pomimo braku całkowitej nieściągalności, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. Organ zaznaczył, że celem dokonania oceny, czy w przedmiotowej sprawie istnieją okoliczności uzasadniające umorzenie należności należy przede wszystkim zauważyć, co stwierdził już organ wydający rozstrzygnięcie w pierwszej instancji, że wobec zobowiązanego jest prowadzone przymusowe dochodzenie zobowiązań przez Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, które jest częściowo skuteczne. Podkreślono także, że organy wymienione w ustawie, jako właściwe do stwierdzenia nieściągalności wymaganego obowiązku, rozstrzygnięcia takiego nie wydały. Nie uczynił tego Naczelnik Urzędu Skarbowego, ani też komornik sądowy. Nie zostały więc spełnione przesłanki do ewentualnego umorzenia zadłużenia określone w art. 28 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy. Zdaniem Zakładu w sprawie nie jest także oczywiste, że w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przekraczającej wydatki egzekucyjne. Organ podał, że w przepisach w/w rozporządzenia wykonawczego wymienione są okoliczności uzasadniające umorzenie należności. Obowiązkiem więc organu prowadzącego postępowanie jest zbadanie czy strona postępowania wykazała ich istnienie. W związku z tym stwierdzono, że w sprawie nie udokumentowano poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych, a co za tym idzie podjęcie rozstrzygnięcia o umorzeniu, z uwagi na wskazane wyżej okoliczności, nie jest możliwe. ZUS zaznaczył, że w toku prowadzonego postępowania zgromadzono materiały dokumentujące chorobę płatnika, jednak choroba ta, w opinii organu, nie pozbawia możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności, a tylko takie okoliczności stanowić mogą podstawę podjęcia ewentualnego rozstrzygnięcia o umorzeniu zobowiązań. Z materiałów postępowania wynika, że zobowiązany pobiera świadczenie z ubezpieczeń społecznych, które przysługuje niezależnie od stanu zdrowia. W związku z tym organ uznał, że prawidłowo okoliczności te ustalił i opisał organ pierwszej instancji, który także słusznie uznał, że brak jest podstaw do umorzenia. Przeczyłoby to bowiem zasadom unormowanym w przepisach wykonawczych. Odnosząc się natomiast do kolejnej podstawy umorzenia, tj. gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i członków jego rodziny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych organ stwierdził, że ona także w sprawie nie występuje. Podkreślono, że podczas prowadzonego postępowania w drugiej instancji ustalono, że żona wnioskodawcy - H P. - od 11 sierpnia 2011 r. rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej. Uzyskiwane więc dodatkowo dochody z tego tytułu poprawią i tak dobrą, zdaniem organu, sytuację materialną rodziny. Uznano zatem za słuszną dokonaną przez organ I instancji ocenę w przedmiocie braku podstaw do podjęcia decyzji o umorzeniu zobowiązań. Sytuacja materialna rodziny nie jest bowiem na tyle zła, by istniało jakiekolwiek zagrożenie zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, na skutek dokonywanej systematycznie (częściowo) spłaty długów z tytułu składek. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że wysokość obecnie pobieranych przez zobowiązanego świadczeń wynosi 1431,63 zł netto (po uwzględnieniu potrąceń egzekucyjnych). Z treści pisma z dnia 21 października 2011 r. wynika, że od września 2011 r. wznowiono wypłatę świadczeń "zbiegowych". Żona wnioskodawcy pobiera świadczenie emerytalne w wysokości 1 286 zł. Organ podniósł, że odnosząc opisane okoliczności do ponoszonych wydatków, związanych z kosztami utrzymania i leczenia, nie sposób uznać by zagrożona była egzystencja rodziny zobowiązanego. Podkreślono także, że posiadanie statusu osoby bezrobotnej utożsamiać należy z pozostawaniem w gotowości zatrudnienia przez dorosłych synów. Zdaniem Zakładu nie może budzić aprobaty sytuacja, by na utrzymaniu rodziców w wieku 75 lat pozostawało dwóch synów w wieku 43 i 49 lat. Zwrócono także uwagę na ustalenia dokonane z urzędu, dotyczące nieudzielania rodzinie pomocy przez Ośrodek Pomocy Społecznej, które również traktować należy jako przesłankę do odmowy umorzenia należności składkowych. W końcowej części uzasadnienia decyzji ZUS podkreślił uznaniowy charakter decyzji o umorzeniu, co oznacza, że art. 28 u.s.u.s. nie rodzi dla organu obowiązku umarzania należności składkowych, a jedynie daje taką możliwość. Za odmową umorzenia zobowiązań przemawia dodatkowo w sprawie istnienie majątku nieruchomego, który może być przedmiotem zabezpieczenia roszczeń wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i ewentualnie prowadzonej - w przypadku zaistnienia takiej konieczności - egzekucji. Organ zwrócił uwagę, że jej prowadzenie nie będzie prawdopodobnie w sprawie konieczne, gdyż do zaspokojenia roszczeń doprowadzi egzekucja ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych, co słusznie stwierdził już organ I instancji. Potrącenia z tych praw majątkowych dokonywane są zgodnie z obowiązującymi unormowaniami określającymi ich granice, wynikającymi z przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity: Dz.U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227 ze zm). Wskazano również, że opisywane szeroko w nadsyłanej do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych korespondencji inne okoliczności nie mogą być uznane za mogące stanowić podstawę podjęcia rozstrzygnięcia o umorzeniu. Decyzja taka musi się bowiem opierać na przepisach prawa. Dopiero jednoznaczne stwierdzenie istnienia przesłanek w prawie unormowanych uprawnia do podjęcia decyzji o umorzeniu. Podstawą umorzenia nie może być także nieznajomość przepisów prawa. Na zakończenie organ stwierdził także, że w sprawie nie zachodzą żadne inne nadzwyczajne okoliczności, które zasługiwałyby na ewentualne uwzględnienie w związku z prowadzonym postępowaniem w przedmiocie umorzenia. Reasumując ZUS uznał, że dokonana w pierwszej instancji ocena materiału dowodowego oraz ustalenia dotyczące braku okoliczności uzasadniających umorzenie należności składkowych były prawidłowe. W obszernej skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. P. szczegółowo opisał min. okoliczności dotyczące prowadzonej działalności gospodarczej oraz sytuację w jakiej znajduje się obecnie jego rodzina. W odpowiedzi na skargę ZUS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowane stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Podstawę prawną decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stanowił art. 28 u.s.u.s. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę, mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Ustęp 2 stanowi, że należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. W ust. 3 określono katalog zamknięty przypadków całkowitej nieściągalności. Natomiast w ust. 3a postanowiono, że należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Oznacza to, że w przypadku stwierdzenia przez organ, iż w sprawie nie występuje przesłanka całkowitej nieściągalności może on w uzasadnionych przypadkach umorzyć należności. Szczegółowe zasady umarzania, o którym mowa w ust. 3a omawianej regulacji prawnej, zostały określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 28 ust. 3b u.s.u.s. Przepis § 3 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia stanowi, że ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie uiścić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia, powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności, 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny pozbawiającej możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Zaznaczyć także należy, że na podstawie art. 32 u.s.u.s. przepisy dotyczące umarzania składek na ubezpieczenia społeczne stosuje się odpowiednio do składek na ubezpieczenie zdrowotne. Z powyższych regulacji wynika, że decyzja ZUS w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek ma charakter uznaniowy. Prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje zatem organowi. Może on - ale nie musi - umorzyć należności, przy czym nawet stwierdzenie istnienia w sprawie przewidzianych przepisami przesłanek nie obliguje Zakładu do zastosowania wskazanej ulgi. Podkreślić jednak należy, że uznanie administracyjne nie powinno i nie może oznaczać dowolności. Przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym ZUS obowiązany jest do wnikliwej i rzetelnej analizy całokształtu okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Dopiero tak przeprowadzona, gruntowna analiza stanu faktycznego sprawy, stanowi materiał będący podstawą do wydania decyzji o charakterze uznaniowym. Tym samym, sądowa kontrola legalności decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona w tym znaczeniu, iż Sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia. Jest to, bowiem wyłączna kompetencja organu administracji. Innymi słowy, o tym, czy składki powinny być umorzone czy też nie, rozstrzyga nie Sąd, lecz Zakład Ubezpieczeń Społecznych, który jak zaznaczono powyżej, może je umorzyć ale nie musi. Tak więc kontroli nie podlega uznanie administracyjne samo w sobie, lecz kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności, czy wydano ją w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz, czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy też zawiera elementy dowolności. Innymi słowy ocenie Sądu podlega to czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy oraz rozważył i ocenił wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o udzieleniu lub odmowie udzielenia ulgi – w postaci umorzenia należności. Sąd nie ocenia natomiast wydanej decyzji z punktu widzenia jej celowości czy słuszności. Sąd zważył, iż skarżący składając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy podał między innymi szereg okoliczności związanych z sytuacją zdrowotną swoich synów, szczegółowo opisując schorzenia, na które cierpią. Zdaniem Sądu okoliczności te powinny być wszechstronnie zbadane przez organ rozstrzygający kwestię umorzenia należności składkowych, zwłaszcza w kontekście twierdzeń skarżącego, iż z uwagi na stan zdrowia synowie nie są w stanie podjąć zatrudnienia. Niewątpliwie okoliczności te mają wpływ na ustalenie sytuacji finansowej skarżącego. Analiza zaskarżonego rozstrzygnięcia pokazuje, że fakty te zostały pominięte przez organ. Stanowisko Zakładu, że nie może budzić aprobaty sytuacja, by na utrzymaniu rodziców w wieku 75 lat pozostawało dwóch synów w wieku 43 i 49 lat nie może być uznane za zrealizowanie ciążącego na organach obowiązku podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (art. 7 k.p.a.). W ocenie Sądu takie lakoniczne stwierdzenie świadczy o powierzchownej ocenie sytuacji skarżącego w kontekście przesłanek umorzenia określonych w art. 28 u.s.u.s. i §3 rozporządzenia wykonawczego. Brak przekonującej argumentacji w powyższym zakresie w decyzji powoduje, że ustalenia organu należy uznać za dowolne. Takie działanie organu stanowi oprócz wspomnianego już naruszenia art. 7 k.p.a. także naruszenie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Wskazuje to także na niezastosowanie się przez organ do dyspozycji art. 80 k.p.a. stanowiącego, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Nieodniesienie się w uzasadnieniu decyzji do argumentów skarżącego, a jedynie uznanie, że synowie zobowiązanego są zdolni do podjęcia zatrudnienia, stanowi również naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W ocenie Sądu uchybienie wszystkim powyżej wymienionym przepisom postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić należy, że zasady prowadzenia postępowania wywołanego wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji określone w k.p.a. (art. 83 ust. 4 u.s.u.s.), wymagają przy tym nie tylko dokonania kontroli prawidłowości prowadzonego postępowania administracyjnego, ale też ustosunkowania się do wszystkich podnoszonych przez stronę okoliczności i zarzutów dotyczących istoty sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę organ zobligowany zatem będzie podnoszone przez skarżącego we wniosku o ponowne rozparzenie sprawy okoliczności wnikliwie rozpatrzyć. Powinno znaleźć to swoje odbicie w uzasadnieniu decyzji, w którym organ ma obowiązek odnieść się do wszystkich dowodów występujących w sprawie, zarówno do tych, na których się oparł, jak i do tych, którym odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, podając przy tym przyczyny ich nieuwzględnienia. Uzasadnienie winno zawierać pełną analizę i ocenę występujących w sprawie faktów, nawet wtedy, gdyby fakty te nie znalazły uznania u organu rozstrzygającego sprawę. Z ponownie wydanej przez ZUS decyzji musi zatem wynikać, że organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych. Zebrany materiał dowodowy powinien zostać oceniony zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Mając w/w okoliczności na uwadze i działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło