I SA/Kr 732/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-07-27

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, której sytuacja materialna jest trudna (niskie dochody, wysokie koszty utrzymania, postępowania egzekucyjne, zajęte rachunki bankowe i nieruchomość), powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Strona skarżąca, której sytuacja materialna jest trudna, charakteryzująca się niskimi dochodami, wysokimi kosztami utrzymania, prowadzonymi postępowaniami egzekucyjnymi, zajętymi rachunkami bankowymi i nieruchomością, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych. Koszt sądowy w tej sprawie (1547 zł) przekracza znacznie możliwości płatnicze strony, a jego poniesienie zagroziłoby jej egzystencji i uniemożliwiłoby realizację podstawowych potrzeb życiowych, co jest sprzeczne z zasadą zapewnienia dostępu do wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek E. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004r. Strona skarżąca zatrudniona jest na ¼ etatu z wynagrodzeniem 350 zł miesięcznie, posiadała w 2009r. dochód z pracy 1436,88 zł i z działalności gospodarczej 7342,29 zł. Jej miesięczne koszty utrzymania wynoszą 920,27 zł, a pokrywane są częściowo z pomocy matki. Wobec strony prowadzone są postępowania egzekucyjne, zajęto jej rachunki bankowe i mieszkanie z garażem. Strona nie posiada oszczędności.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 25.02.2010r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004r. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek E. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 25.02.2010r. Nr[...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów E.S. jest zatrudniona w U. s.c. na ¼ etatu, z wynagrodzeniem 350 zł. , miesięcznie. W 2009r. ze stosunku pracy uzyskała dochód w wysokości 1 436,88 zł. a z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej osiągnęła dochód w wysokości 7 342,29 zł. przy przychodzie wynoszącym 26 358,54 zł. Miesięczne koszty utrzymania strony skarżącej obejmują : czynsz – 518,33 zł. , opłatę za telefon – 85,10 zł., opłatę za energię elektryczną – 151,34 zł. , opłatę za gaz – 165,53 zł. Pokrywanie tych wydatków jest możliwe dzięki pomocy finansowej jaką E. S. otrzymuje od swojej matki W. S. W stosunku do strony skarżącej prowadzone są dwa postępowania egzekucyjne o sygn. akt[...][...] , w wyniku których zajęte zostały jej rachunki bankowe oraz mieszkanie z garażem przy ul. K. w K. Wnioskodawczyni nie posiada obecnie żadnych oszczędności. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obecna sytuacja E.S. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych bez pogorszenia sytuacji bytowej. Podkreślić bowiem trzeba , iż sam wpis w niniejszej sprawie wynosi 1 547 zł. Suma ta przekracza znacznie możliwości płatnicze strony skarżącej - zadłużonej, zarabiającej 350 zł. miesięcznie i utrzymującej się dzięki pomocy matki. Stąd też, zdaniem orzecznika, konieczność poniesienia kosztów sądowych przez E. S., zagroziłaby jej egzystencji a wręcz uniemożliwiłaby realizację jej podstawowych potrzeb życiowych. Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt. 1) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło