I SA/Kr 75/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia: NSA Józef Michaldo Sędziowie: NSA Grażyna Jarmasz (spr) WSA Ewa Rojek Protokolant:: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi S. - J. G. na decyzje Izby Skarbowej z dnia 2 grudnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji Pismem z dnia [...] września 2001 r. S. J. G. zwrócił się do Urzędu Skarbowego z wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowych w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych w postaci karty podatkowej. S. J. G. wniosek uzasadnił tym, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, posiada na utrzymaniu troje dzieci i niepracującą żonę. W kiosku, który prowadzi, obroty spadają z powodu zubożenia społeczeństwa i bliskiego położenia marketu, a koszty rosną jak np. paliwo, energia elektryczna. Taka sytuacja życiowa nie pozwala na zapłatę podatku i wzbudza obawy o los i egzystencję Rodziny. Decyzją z dnia [...] stycznia 2002r. numer [...] Urząd rozłożył na raty tę zaległość podatkową za okres od 1997 do[...] października 2001 r. w kwocie 10 135,30zł oraz odsetki za zwłokę w wysokości 9 442,60zł. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia powołano się na postanowienie z[...] grudnia 2001 r. Przewodniczącego Zarządu Miasta B., wydane na podstawie art. 17 ust. 2 ustawy z 26 listopada 1998r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 - 2001 /Dz.U. Nr 150, poz. 983 ze zm./, w którym negatywnie zaopiniowano umorzenie zaległości podatkowej, a jedynie wyrażono zgodę na rozłożenie na raty. Od decyzji tej S. J. G. wniósł odwołanie. Podniósł, że nie zwracał się o rozłożenie na raty, a powołana ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 - 2001 nie dotyczy zaległości podatkowych z lat 1997 - 1998. W wyniku rozpatrzenia tego odwołania Izba Skarbowa decyzją z [...]czerwca 2002r. numer [...] uchyliła rozstrzygnięcie organu I Instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Jako uzasadnienie takiego rozstrzygnięcia podano, iż w chwili zwrócenia się o wyrażenie stanowiska przez Przewodniczącego Miasta B. organ podatkowy nie zebrał w należyty i pełny sposób materiału dowodowego o sytuacji wnioskodawcy. Podkreślono, że przecież materiał ten stanowi podstawę rozważenia zasadności wystąpienia o przyznanie określonej w spłacie. Nadto zauważono, że nie został rozpoznany wniosek o umorzenie zaległości podatkowej. Decyzją z [...]sierpnia 2002r. numer [...] Urząd Skarbowy. odmówił S. J.G. umorzenia zaległości podatkowych z tytułu opłacania podatku dochodowego w formie karty podatkowej za okres od 1997 do[...] października 2001 roku. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ, po opisaniu dotychczasowego przebiegu sprawy, stwierdził, iż Przewodniczący Zarządu Miasta B. postanowieniem z dnia[...] grudnia 2001 r. nie wyraził zgody na umorzenie zaległości, a jedynie na rozłożenie na raty, a nadto został, zgodnie ze wskazówkami Izby Skarbowej, zgromadzony materiał dowodowy, który nie daje podstaw do dopatrzenia się przez Urząd ważnego interesu publicznego oraz interesu Podatnika uzasadniającego umorzenie zaległości podatkowej wraz z należnymi odsetkami. I od tego rozstrzygnięcia S. J. G. złożył odwołanie i stwierdził, że czyni tak z powodu: nie zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, nie skierowania decyzji Izby Skarbowej, uchylającej decyzje organu I instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia, do organu opiniującego tj. Zarządu Miasta B., nie dotrzymania terminu, nie powiadamiania o przedłużeniu terminu do wydania decyzji rozpatrującej wniosek z [...] września 2001r. Izba Skarbowa postępowanie odwoławcze zakończyła decyzją z [...] grudnia 2002r. numer [...] utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu przywołano uregulowania w/w ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999-2001, z których wynika, iż wpływy z opodatkowania podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej stanowią w całości dochody gmin. Wobec tego w myśl art.17 ust.2 tej ustawy udzielane przez urząd skarbowy w zakresie tych wpływów ulg, odroczeń i umorzeń nastąpić może wyłącznie na wniosek lub za zgodą przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego. Na tę decyzję Izby Skarbowej została wniesiona skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której skarżący powtórzył okoliczności i argumenty odwołania. Jednocześnie podkreślił, że opinia sprzed ośmiu miesięcy dotyczyła niewnioskowanego przez skarżącego rozłożenia na raty, a nie umorzenia całości zadłużenia Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jednak wobec wejścia w życie z dniem 1stycznia 2004r. 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ oraz ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270/ w związku z art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ została ona rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zgodnie z tymi przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem zgodnie z przepisem art. 1 w/cyt. ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych stwierdzić należy, że skarga na uwzględnienie zasługuje. Decyzja o umorzeniu lub odmowie umorzenia zaległości podatkowej w trybie art. 67 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) rzeczywiście podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że od oceny organu zależy, czy w konkretnej sprawie uzna on całkowite lub częściowe umorzenie zaległości za uzasadnione w myśl tego przepisu. Organ podatkowy może, lecz nie musi uwzględnić wniosku o umorzenie zaległości podatkowej. Jednakże decyzja ta musi być podjęta po przeprowadzeniu stosownego postępowania, prowadzącego do ustalenia okoliczności faktycznych tej konkretnej sprawy oraz ich analizy w celu ustalenia, czy zachodzi przypadek uzasadniony ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, dający podstawę do umorzenia zaległości podatkowej. Nadto w stosunku do podatków stanowiących dochód gminy konieczne jest, zgodnie z art. 17 ust. 2 w/w ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 - 2001, uzyskanie wypowiedzi przewodniczącego zarządu tej jednostki. Ponieważ stanowisko przewodniczącego zarządu gminy wyrażone w procesie współdziałania tych organów administracji publicznej, ma charakter wiążący dla organu podatkowego, rozstrzygnięcie w przedmiocie ulg w zapłacie podatków nie może zapaść bez wyrażenia tego stanowiska. W rozpatrywanej sprawie, w wyniku, rozstrzygnięcia Izby Skarbowej, jako organu odwoławczego, o uchyleniu decyzji organu I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia wobec stwierdzenia nie prowadzenia postępowania w pełnym zakresie i w należyty sposób w odniesieniu do wniosku o morzenie zaległości, urząd skarbowy postępowanie takie przeprowadził, zebrał obszerny materiał dowodowy obrazujący sytuacje życiową, w tym materialną, skarżącego, jednakże przed wydaniem rozstrzygnięcia do przewodniczącego zarządu nie zwrócił się, uznając, iż stanowisko wyrażone w poprzednio prowadzonym postępowaniu, zawarte w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2001 r., jest wystarczające w postępowaniu prowadzonym ponownie. Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić, gdyż w niniejszej sprawie należy uznać, że stan faktyczny niezbędny dla rozpatrzenia wniosku o umorzenie zaległości podatkowych, został ustalony dopiero w ponownie prowadzonym postępowaniu, skoro poprzednie zakończyło się decyzją o rozłożeniu na raty zaległości, a materiał dowodowy zebrany według zaleceń Izby Skarbowej uległ znacznemu rozszerzeniu. Wobec tego należało w tym kolejnym postępowaniu także zwrócić się do przewodniczącego zarządu, tym bardziej, że w czasie rozpatrywania zasadności zastosowania ulgi w postaci umorzenia zaległości, tj. począwszy od miesiąca czerwca 2002r. winna być brana pod uwagę aktualna sytuacja skarżącego z tego właśnie okresu, biorąc pod uwagę, że wniosek o umorzenie wniesiony został do urzędu skarbowego [...] września 2001 roku. Tak więc decyzja w przedmiocie ulgi w zapłacie zaległości w podatku stanowiącym dochód gminy wydana została bez wymaganego przepisami prawa stanowiska. Sąd zauważa także, w związku z zarzutami sformułowanymi przez skarżącego, że do sprawy zaległości podatkowej, której umorzenie rozpatrywane jest przez przewodniczącego zarządu gminy w 200Ir. mają zastosowanie przepisy w/w ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 - 2001, jako że przychód z tego tytułu jest nadal należny, a organ decyduje właśnie w tym roku, czy poprzez jego umorzenie zrezygnuje z niego, czy też nie. Naruszenia innych przepisów prawa procesowego mających wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie Sąd nie dopatrzył się. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.. c w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.