I SA/Kr 765/14
WyrokWSA w Krakowie2014-10-22
Skład orzekający: Stanisław Grzeszek, Piotr Głowacki, Urszula Zięba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania, odmawiając przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka, mimo że strona skarżąca wnioskowała o przeprowadzenie dowodu na okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a twierdzenia organu opierały się na dowodach niepełnych lub niejednoznacznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy Ordynacji podatkowej, odmawiając przeprowadzenia wnioskowanego dowodu z przesłuchania świadka. Odmowa ta była niezasadna, ponieważ dowód ten mógł przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a okoliczności, na które miał być przeprowadzony, były istotne dla rozstrzygnięcia. Sąd podkreślił, że strona ma prawo do kwestionowania zebranego materiału dowodowego i wnioskowania o przeprowadzenie dowodów przeciwnych, a organy mają obowiązek uwzględnić takie wnioski, chyba że okoliczności są już wystarczająco stwierdzone na korzyść strony lub dowód jest zbędny. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonych decyzji.Stan faktyczny
Instytut Z. złożył wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2009-2011, twierdząc, że nieruchomości były użytkowane rolniczo (hodowla koni), a nie gospodarczo. Organy podatkowe uznały, że działalność prowadzona na nieruchomościach miała charakter gospodarczy, co skutkowało określeniem wyższego zobowiązania podatkowego. W trakcie postępowania odwoławczego strona wnioskowała o przesłuchanie świadka A. B., jednak organ odwoławczy odmówił przeprowadzenia tego dowodu, uznając materiał dowodowy za wystarczający. WSA w Krakowie uchylił decyzje organów, uznając naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz określenie, że decyzje te nie mogą być wykonane do czasu prawomocności wyroku. Zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 765/14 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 października 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.), Protokolant: Ewelina Knapczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2014 r., sprawy ze skarg Instytutu Z. w K., na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 13 lutego 2014 r. Nr [...], w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r.,, z dnia 7 lutego 2014 r. Nr [...], w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r.,, z dnia 13 lutego 2014 r. Nr [...], w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r., I. uchyla zaskarżone decyzje, II. określa, że wymienione w pkt I decyzje nie mogą być wykonane do chwili prawomocności wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 10.030 zł (dziesięć tysięcy trzydzieści złotych).
W dniu 6 lipca 2012 r. do Urzędu Gminy Z. wpłynął wniosek Instytutu Zootechniki Państwowego Instytutu Badawczego, działającego za pośrednictwem pełnomocnika, o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za okres od 2009r. do 2011 r. w związku z zawyżoną, zdaniem podatnika, kwotą podatku od nieruchomości wykazaną w deklaracji pierwotnej i wpłaconą na rzecz organu podatkowego. Strona wyjaśniła, iż w pierwotnej deklaracji błędnie zgłosiła do opodatkowania nieruchomości położone w Z., tj. grunty o powierzchni 0,92 ha, budynki gospodarcze (stajnia, chlewnia, stodoła) o łącznej powierzchni użytkowej równej 1.208 m2 oraz budowle o wartości 272.712 zł jako związane z prowadzeniem działalność gospodarczej, gdyż przedmiotowe nieruchomości były użytkowane na potrzeby działalności rolniczej polegającej na hodowli koni oraz prowadzeniu stadniny przez S. sp. z o.o., będącą poddzierżawcą nieruchomości. W dalszej części wniosku podatnik przytoczył obowiązujące przepisy prawa, które - w jego ocenie - dają podstawę zarówno do wyłączenia z opodatkowania, jak i zwolnienia z podatku od nieruchomości przedmiotowych nieruchomości. Podatnik dołączył do wniosku korektę deklaracji na podatek od nieruchomości, w których wyłączył z opodatkowania podatkiem od nieruchomości grunt o powierzchni 0,92 ha, wchodzący w skład działki nr [...] w Z. o powierzchni 7,35 ha. Według podatnika, klasyfikacja przedmiotowego gruntu jako użytków rolnych, w świetle rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. Nr 34, poz. 454), uprawnia, zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r., nr 95, poz. 613 ze zm., powoływanej dalej jako "u.p.o.l."), do wyłączenia go z opodatkowania podatkiem od nieruchomości i opodatkowania podatkiem rolnym stosownie do zapisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r., nr 136, poz. 969 ze zm.). Wyłączeniu z opodatkowania w przedmiotowych korektach uległa również wartość budowli w wysokości 234.638 zł, która w myśl art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. podlegałaby opodatkowaniu tylko i wyłącznie, gdyby była związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Natomiast w stosunku do trzech budynków gospodarczych - stajni, chlewni i stodoły o łącznej powierzchni 1208 m2 podatnik dokonał zwolnienia z opodatkowania w oparciu o art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l., uznając, że budynki położone są na gruntach gospodarstw rolnych i służą wyłącznie działalności rolniczej.
Decyzjami z dnia 20 września 2013r. o numerach od [...] Wójt Gminy Z. określił Instytutowi wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za wskazany wyżej okres.
Organ podatkowy w trakcie postępowania podatkowego ustalił, iż na przedmiotowym obszarze działalność nastawiona jest na osiąganie zysku. Posiada ona charakter ciągły i zorganizowany, zaś komponent związany z szeroko rozumianą działalnością rolniczą w postaci hodowli koni huculskich stanowi jedynie element towarzyszący prowadzonej działalności zarobkowej, bacząc na ofertę atrakcji proponowanych przez S. Sp. z o.o. W ocenie organu, to świadczy z kolei o prowadzeniu działalności gospodarczej na tym terenie. Wójt Gminy Z.zaakcentował, że na oficjalnej stronie internetowej S. Sp. z o.o. przedstawia się jako firma zajmująca się administracją i wynajmem nieruchomości, a nie jako podmiot działający w sektorze rolnym. Organ podatkowy zaznaczył też, iż prezes S. sp. z o.o. w wywiadzie udzielonym dla miesięcznika J. Izby Gospodarczej "J" w sierpniu 2010 r. podał, że jest właścicielem Ośrodka Jazdy Konnej w Z. i "choć traktuje to przedsięwzięcie jak czystą przyjemność, to dusza biznesmena nie daje zapomnieć o sobie". Przyznał, iż sporo w hobby inwestuje, między innymi w hotel dla koni. W jego ocenie, "grzechem byłoby przecież nie wykorzystać tego, że od kilku lat zainteresowanie tą formą relaksu wśród Polaków wyraźnie rośnie".
Wójt Gminy Z. w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, w szczególności o: umowy przenoszące posiadanie zależne, ofertę handlową zamieszczoną w Internecie oraz lokalnej prasie jak też protokół oględzin spornych nieruchomości przyjął, iż grunt wraz z infrastrukturą został zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej.
Wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości została określona na podstawie zgromadzonych dokumentów, tj.:
- danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe w K.,
- informacji podatnika dotyczącej zestawienia przedmiotów opodatkowania z dnia 14 i 21 maja 2013 r. oraz z dnia 2 i 29 lipca 2013 r.,
- danych dotyczących przedmiotów opodatkowania wykazanych w pierwotnych deklaracjach na podatek od nieruchomości na 2009 r., 2010 r. i 2011 r. oraz korekt z dnia 29 grudnia 2011 r. i z dnia 6 lipca 2012 r.,
a także stawek podatkowych ustalonych uchwałami Rady Gminy Zabierzów odpowiednio nr XXIX/246/2008 z dnia 28 listopada 2008 r., nr XLI/389/2009 z dnia 23 października 2009 r. oraz nr LIII/522/2010 z dnia 21 października 2010 r.
W odwołaniach od tych decyzji pełnomocnik zarzucił organowi naruszenie art. 191 w związku z art. 187 i art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) poprzez ustalenie, że grunty będące przedmiotem wniosku o stwierdzenie nadpłaty zostały zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawach, ewentualnie o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i przekazanie spraw do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oraz o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania A. B. na okoliczność sposobu użytkowania przedmiotowych nieruchomości.
W ocenie Instytutu Z., Wójt Gminy Z. poczynił błędne ustalenia faktyczne, uznając, iż nieruchomości oddane w dzierżawę S. Sp. z o.o. były zajęte w przedmiotowym okresie na prowadzenie działalności gospodarczej przez Spółkę. Strona odwołująca się stanęła na stanowisku, że grunty zajęte na działalność rolniczą to grunty, które zostały wyłączone z działalności rolniczej, co bez wątpienia nie nastąpiło w niniejszej sprawie. Instytut Zootechniki podkreślił, iż głównym celem i założeniem, dla którego przyjęte zostały do zagospodarowania i wykorzystania sporne nieruchomości jest hodowla koni. Z działalności rolniczej pochodzi zasadnicza część dochodów ośrodka hodowli, a całość obszaru jest objęta dopłatami z Agencji Rynku Rolnego dla działalności rolniczej. Nie ma zatem mowy o wykorzystaniu gruntów na prowadzenie działalności gospodarczej. Strona poinformowała, że ujeżdżanie koni, ich wypasanie oraz przygotowanie do ewentualnych zawodów jest niezbędnym elementem hodowli koni. Podatnik dodał także, iż strony zgodnie rozumieją zapisy w umowie dzierżawy jako obejmujące również działalność rolniczą.
Decyzjami z dnia 7 i 13 lutego 2014r. o numerach od [...] do [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
W ocenie Kolegium, zgromadzony materiał dowodowy świadczy o tym, że grunt o powierzchni 9 200 m2, oznaczony w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, został zajęty przez S. Sp. z o.o. (poddzierżawcę nieruchomości) na prowadzenie działalności gospodarczej. Z oferty umieszczonej na stronie internatowej Ośrodka Jazdy Konnej "S" ([...]) wynika, iż Spółka na przedmiotowym gruncie prowadzi szkółkę jeździectwa, organizuje półkolonie dla dzieci, ogniska i inne imprezy. Na koniach huculskich na placu i w terenie odbywają się komercyjne jazdy konne. Ponadto Ośrodek Jazdy Konnej "S" przygotowuje rajdy konne. Spółka posiada również duże konie do jazdy dla początkujących, jak i do doskonalenia bardziej zaawansowanych ćwiczeń jazdy klasycznej. Dla właścicieli koni Ośrodek przygotował duże boksy w dwóch stajniach, specjalistyczne myjnie, dwie ujeżdżalnie otwarte i dwie kryte hale, kryty lonżownik oraz wybiegi. Do dyspozycji jeżdżących Spółka oferuje całą infrastrukturę Ośrodka, możliwość korzystania z treningów z instruktorem i trenerami oraz trasy terenowe.
Konie, w tym te rodzące się na obszarze Ośrodka Jazdy Konnej "S", są wykorzystywane w działalności gospodarczej. Zatem nie istnieją powody, dla których pastwiska i "porodówka" nie miałby zostać opodatkowane najwyższymi stawkami podatku od nieruchomości.
Organ odwoławczy nie neguje tego, że s. Sp. z o.o. hoduje konie huculskie, ale zauważa, iż zebrane w sprawie dowody, w tym opisujące szeroką gamę usług Ośrodka Jazdy Konnej "S", dotyczącą nie tylko koni huculskich, potwierdzają, że działalność Spółki nastawiona jest na osiąganie zysku w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. To, że sporny obszar został objęty dopłatami z Agencji Rynku Rolnego nie oznacza automatycznie, iż nie został on zajęty na wykonywanie działalności gospodarczej. Bezsprzecznie też budynki posadowione na gruncie w Zabierzowie nie służą wyłącznie działalności rolniczej, czyli w stosunku do nich nie może znaleźć zastosowania zwolnienie z art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l. (zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej).
Zdaniem organu odwoławczego, S. Sp. z o.o. zajęła więc przedmiotowy grunt wraz ze znajdującymi się na nim budynkami i budowlami na działalność gospodarczą, co implikuje opodatkowanie nieruchomości podatkiem od nieruchomości według najwyższych stawek. Zdaniem organu za takim stanowiskiem przemawia także treść umowy poddzierżawy z dnia 27 lutego 2006 r. zawarta pomiędzy Zakładem Doświadczalnym Instytutu Zootechniki B. sp. z o.o. z siedzibą w R. a Biurem Handlowym Zakładów Garbarskich w K. L. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (obecnie S. sp. z o.o.), która wyraźnie wskazuje na zarobkowy charakter działalności prowadzonej przez Spółkę na przedmiotowej nieruchomości.
Kolegium odmówiło przeprowadzenia dowodu z przesłuchania A. B. co do sposobu użytkowania przedmiotowych nieruchomości, gdyż organ pierwszej instancji zebrał dostateczne dowody na potrzeby postępowania w przedmiocie określenia Instytutowi Z. wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości. Kolegium wyjaśniło jednocześnie, że odstąpiło od orzekania w odrębnym postanowieniu odnośnie wniosku dowodowego Instytutu Z. Nawet bowiem gdyby stosowne postanowienie w tej kwestii zostało wydane, to i tak strona mogłaby je kwestionować dopiero w skardze na decyzję, z racji jego niezaskarżalności.
W skargach skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie pełnomocnik strony uzupełnił zarzuty odwołania wytykając organowi odwoławczemu dodatkowo uchybienie przepisowi art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę przesłuchania świadka A B oraz wydania postanowienia w tej kwestii.
Zdaniem pełnomocnika, przepis ten wprowadza zasadę, iż odmowa przeprowadzenia dowodu wnioskowanego przez stronę postępowania na poparcie swych argumentów powinna mieć charakter wyjątkowy. W związku z tym podkreśla się, że odmowa przeprowadzenia dowodu nie może mieć miejsca w sytuacji, gdy co prawda okoliczność została stwierdzona odmiennymi dowodami, jednakże strona wnioskuje o przeprowadzenie dowodu dotyczącego tej samej okoliczności, na tezę przeciwną, niż ta które legła u podstaw przeprowadzenia dowodów przez organ postępowania.
Rozszerzając argumentację odwołania podniesiono natomiast, że sporny teren ten jest przystosowany i faktycznie wykorzystywany na cele działalności rolniczej (hodowla koni) w szczególności poprzez przystosowanie pomieszczeń na stajnie, porodówkę dla koni oraz stodołę, co świadczy o bezpośrednim związku z działalnością hodowlaną, a jednocześnie wyłącza jakiekolwiek inne zastosowanie.
Pełnomocnik podkreślił, że ujeżdżanie koni, ich wypasanie oraz przygotowywanie do ewentualnych zawodów jest niezbędnym elementem pojęcia "hodowli zwierząt", a więc w żadne sposób nie może stanowić odrębnej działalności gospodarczej.
W ocenie pełnomocnika powołanie się na to, iż S. oprócz prowadzenia działalności rolniczej zajmuje się również działalnością gospodarczą w innych dziedzinach (budownictwo) jest całkowicie chybione, gdyż nie cechy podmiotowe, lecz faktyczne wykorzystanie nieruchomości ma tutaj istotne znaczenie.
W odpowiedziach na skargi organ podtrzymując w całości swe dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skarg.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Zarzuty skarg koncentrowały się na dwóch typach argumentacji, a to naruszeniu przez organ odwoławczy szczegółowo wymienionych w skardze przepisów natury procesowej oraz na nieprawidłowym zastosowania przepisów prawa materialnego z wykazaniem bezzasadności stanowiska organu odwoławczego, co do podniesionych zarzutów. Przedmiotem sporu była więc zarówno prawidłowość postępowania wyjaśniającego, poprzedzającego wydanie zaskarżonych decyzji, jak i prawidłowość zastosowania przepisów prawa materialnego do stanu faktycznego, ustalonego przez organy podatkowe.
W ocenie Sądu, zarzutem zasługującym na rozpatrzenie w pierwszej kolejności a następnie uwzględnienie był zarzut pominięcia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze z naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej wnioskowanego w odwołaniu dowodu z przesłuchania w charakterze świadka A. B.
W tym zakresie zaznaczyć na wstępie należy, iż strona uprawniona jest do zgłaszania wniosków dowodowych na każdym z etapów postępowania, w tym w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, a także w toku postępowania odwoławczego. Zasada ta jest powszechnie akceptowana zarówno w doktrynie, praktyce organów podatkowych jak i w orzecznictwie sądowym. Przepisy Ordynacji podatkowej nie zawierają bowiem żadnych ograniczeń, co do momentu złożenia żądania o przeprowadzenie dowodu. Naruszenie powyższych zasad może spowodować uchylenie zaskarżonych decyzji, o ile sąd administracyjny uzna, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Odnosząc się do tej ostatniej przesłanki wskazać trzeba, iż zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z kolei w myśl art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Dalej, zgodnie z art. 188 Ordynacji podatkowej żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem.
Bazując na dyspozycji powołanych przepisów nie można zaakceptować praktyki, w której organ podatkowy, prowadząc postępowanie dowodowe z własnej inicjatywy, odbiera jednocześnie stronie możliwość wnioskowania o przeprowadzenie innych dowodów i uznaje sprawę za dostatecznie wyjaśnioną. Z treści powołanych wyżej art. 180 § 1 oraz art. 188 Ordynacji podatkowej wynika, że zasadą winno być dopuszczanie dowodów, zawnioskowanych przez stronę. A contrario, odmówić dopuszczenia dowodu można wówczas, gdy: nie mógłby on przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, dotyczyłby okoliczności dla sprawy nieistotnych, przeprowadzenie dowodu byłoby sprzeczne z prawem a okoliczności objęte tezą dowodową wystarczająco stwierdzone innym dowodem.
Można zatem odmówić dopuszczenia dowodu, zawnioskowanego przez stronę, gdy jego przeprowadzenie nie byłoby możliwe bądź byłoby znacznie utrudnione (w ten sposób nie mógłby on przyczyniać się do wyjaśnienia sprawy), nie dotyczyłby on okoliczności, mających wpływ na zastosowanie przepisów prawa materialnego, przeprowadzenie dowodu wiązałoby się z naruszeniem przepisów prawa bądź też byłoby zbędne z uwagi na fakt, że daną okoliczność potwierdza zebrany dotychczas materiał dowodowy. Należy jednocześnie podkreślić, że art. 188 in fine Ordynacji podatkowej rozumieć trzeba w taki sposób, że dotychczas przeprowadzone dowody wykazują prawdziwość tezy dowodowej strony wnioskującej o przeprowadzenie dowodu.
Orzekający w niniejszej sprawie Sąd podziela jednolicie akceptowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd wedle, którego jeżeli z przeprowadzonych z inicjatywy organów dowodów wynika w jego ocenie coś innego, niż wykazać chce strona, wówczas organ ma obowiązek dopuścić żądany dowód. Strona postępowania musi mieć bowiem prawo do kwestionowania zebranego materiału dowodowego, zaś jednym ze środków, które ma do dyspozycji, jest właśnie wnioskowanie o przeprowadzenie dowodów przeciwnych. W orzecznictwie przyjmuje się jednolicie (por. przykładowo wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9 listopada 2011 r., II FSK 1074/10 oraz z dnia 27 czerwca 2012 r., I FSK 1344/11), że zawarte w art. 188 Ordynacji podatkowej sformułowanie "chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem" odnosi się do sytuacji, gdy żądanie dotyczy tezy dowodowej już stwierdzonej na korzyść strony. Jeżeli dowód dotyczy tezy odmiennej powinien być przeprowadzony. Odmienna interpretacja prowadziłaby do pozbawienia strony podstawowego instrumentu, za pomocą którego realizuje prawo do czynnego udziału w sprawie: zgłaszania wniosków dowodów.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy uznał, że zebrany przez organ I instancji, w ramach własnej inicjatywy materiał dowodowy dostatecznie określa okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia. Jednocześnie odmówił przeprowadzenia dowodu wnioskowanego przez stronę skarżącą, pomimo że nie istniały ku temu żadne przyczyny, wynikające z art. 180 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej.
Wniosek ten – w ocenie Sądu – należało w świetle art. 180 § 1 oraz art. 188 Ordynacji podatkowej uwzględnić. Z całą bowiem pewnością jego przeprowadzenie mogłoby przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Teza dowodowa obejmowała okoliczności istotne dla stwierdzenia czy sporne grunty były zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej a budynki czy budowle służyły wyłącznie działalności rolniczej. Równocześnie żaden przepis prawa nie stał na przeszkodzie przeprowadzeniu wnioskowanego dowodu. Ponadto, w niniejszej sprawie zupełnie bezpodstawne było uznanie, że okoliczności objęte tezą dowodową zostały już wystarczająco stwierdzone innym dowodem. Wręcz przeciwnie, organ uznał (przedwcześnie), że materiał dowodowy przez niego zebrany stanowi potwierdzenie okoliczności dokładnie przeciwnych, niż twierdziła strona skarżąca. Ocenę tą oparł – jak sam wskazał – na artykułach prasowych ( a przede wszystkim wywiadzie jakiego udzielił A.B., który miał być przesłuchany jako świadek) oraz na informacjach pozyskanych ze stron internetowych. Sąd oczywiście nie neguje możliwości posłużenia się tego typu dowodami jednakże nie mogą być to dowody wyłączne dla przesądzenia istotnych dla sprawy okoliczności. Znakomicie natomiast służyć mogą do oceny rzetelności czy wiarygodności twierdzeń strony skarżącej czy zeznań osób przesłuchiwanych w charakterze strony czy świadka.
Jak więc wyżej wskazano, odmowa dopuszczenia wnioskowanego dowodu w badanych sprawach była sprzeczna z art. 188 Ordynacji podatkowej zwłaszcza, że poza dowodem z dokumentów organ I instancji przeprowadził tylko dowód z oględzin, które miały miejsce w okresie gdy nieruchomości znajdowały się pod śniegiem a ich wynik dawał jedynie powierzchowny obraz sprawy, co odzwierciedla lakoniczny protokół oględzin. Organ odwoławczy natomiast taki sposób ustalenia faktów zaakceptował i to nawet bez przeprowadzania kluczowego dla sprawy dowodu.
Bezzasadna odmowa dopuszczenia tego dowodów ma więc znaczenie o tyle istotne, że w ostatecznej ocenie Sądu organy podatkowe nie wyjaśniły w istocie wszystkich kwestii, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia
Stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, obligowało więc sąd administracyjny zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. 2012 poz. 270 ze zm.) do uchylenia dotkniętych nim aktów.
Rozpatrując sprawę ponownie, organ odwoławczy – wykorzystując możliwości jakie daje przepis art. 233 Ordynacji podatkowej – umożliwi stronie skarżącej wykazanie okoliczności, od których zależy określenie stawki podatku od nieruchomości poprzez przesłuchanie w charakterze świadka osoby, która – jak należy założyć – posiada najlepszą wiedzę o okolicznościach istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Doprowadzi więc do zgromadzenia całego materiału dowodowego, który zostanie oceniony całościowo i zgodnie ze wskazaniami wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Ocena ta odnosić się także musi do wskazywanej przez stronę skarżącą okoliczności corocznego otrzymywania dopłat z Agencji Rynku Rolnego dla działalności rolniczej. Aby stwierdzić, że te same grunty czy inne części składowe nieruchomości są wykorzystywane na prowadzenie działalności gospodarczej, nie wystarczy bowiem jednozdaniowa ocena, że okoliczność otrzymywania dopłat nie może być automatycznie decydująca dla rozstrzygnięcia sprawy skoro konstatacja ta, nie została poparta żadną – opartą na faktach – analizą w tym zakresie. W tym zakresie mimo braku inicjatywy dowodowej podatnika, organy powinny – w ocenie Sądu – podjąć stosowne postępowanie dowodowe. Jednocześnie, w razie złożenia kolejnych wniosków dowodowych organy powinny odnieść się do nich w sposób zgodny z wyżej zaprezentowaną wykładnią art. 180 § 1 oraz art. 188 Ordynacji podatkowej.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie I i II wyroku, za podstawę biorąc art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto w oparciu o treść art. 200 i art. 205 § 2 cytowanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło