I SA/Kr 77/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2012r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 listopada 2011r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od spadku postanawia: I zwolnić skarżącego od wpisu od skargi, II w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalić. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek D.L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 listopada 2011r. nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od spadku. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach" D.L. ur. w 1985r. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem W.L. ur. w 1949r. oraz bratem M.L.. W. L. otrzymuje rentę rodzinną w wysokości 745,81 zł. miesięcznie netto. D.L. prowadzi działalność gospodarczą uzyskując ok. 1000 zł. dochodu miesięcznie. Jego dochód z tego tytułu w 2010r. wyniósł 11 991,09 zł. a do maja 2011r. – 1788 zł. M.L. nie uzyskuje żadnego wynagrodzenia. Wydatki rodziny związane z bieżącymi opłatami mieszkaniowymi wynoszą ok. 700 zł., miesięcznie. Pozostałe środki pieniężne wydawane są na zakup żywności , środków czystości i leków. D.L. jest wraz bratem M.L. i ojcem W.L. współwłaścicielem (w 1/3 części) nieruchomości stanowiącej działkę nr 136 o pow. 1719 m2 zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy ul. C. w K. oraz nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o pow. 898 m2 zabudowanej budynkiem mieszkalnym położonym przy ul. C. w K. Łączna wartość tego majątku szacowana jest na 1 000 000 zł., Wnioskodawca nie posiada oszczędności. Jest natomiast właścicielem samochodu osobowego marki Ford, rok produkcji 1997r. oraz agregatu tynkarskiego PFT 65c. Postanowieniem z dnia 17 lutego 2012r. Referendarz sądowy WSA w Krakowie zwolnił stronę skarżącą od kosztów sądowych w 1/2 części, a w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalił. W sprzeciwie od tego postanowienia pełnomocnik skarżącego zarzucił Referendarzowi naruszenie przepisu art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity - Dz. U. z 2012r., poz. 270, powoływanej dalej jako "p.p.s.a."). Jak podkreślono, wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów o większej wartości, a jedynie jest współwłaścicielem nieruchomości odziedziczonych po matce, które odbiegają jednak od warunków komfortowej egzystencji. Dodatkowo, wnioskodawca nie jest w stanie czerpać pożytków z tych nieruchomości, gdyż wystarczają one jedynie do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych jego rodziny. Sprzedaż tych dóbr nie wchodzi w grę, gdyż zapewniają one przecież rodzinie "dach nad głową". Odpowiadając na wezwanie Sądu wskazano, że skarżący nie sporządził jeszcze zeznania podatkowego (PIT) z 2011r., lecz z szacunkowych wyliczeń wynika, że w 2011r. uzyskał dochód w kwocie 4.176zł. Jednocześnie wyjaśnił, że obecnie prowadzi wspólne gospodarstwo wraz z ojcem i bratem M., który jest osobą bezrobotną i niezdolną do pracy. Partnerka tego ostatniego wraz z dwójką dzieci wyprowadziła się do swoich rodziców, gdyż zamieszkując wspólnie doznawali niedostatku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, od którego został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Wskazania wymaga, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, stosownie do art. 199 p.p.s.a., że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Jednakże, w myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim jakiego przyznania domagała się skarżąca, przysługuje w razie wykazania, że poniesienie pełnych kosztów utrzymania mogłoby narazić wnioskodawcę lub jego rodzinę na uszczerbek utrzymania koniecznego. Sąd stwierdził, że skarżący spełnił przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy, jednakże tylko w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Uzasadnia to przede wszystkim jego bardzo trudna sytuacja majątkowa. W gospodarstwie domowym skarżącego pozostają obecnie trzy osoby, których łączny dochód nie przekracza kwoty 2000zł, przy czym kwota około 1000zł związana jest z dochodami jakie skarżący czerpie z wykonywanej działalności gospodarczej. W ocenie Sądu skromne dochody gospodarstwa domowego nie pozwoliłyby skarżącemu na poniesienie w chwili obecnej ciężaru uiszczenia wpisu w krótkim okresie czasu, a posiadany majątek nieruchomy, jakkolwiek znacznej wartości nie przekłada się w chwili obecnej na możliwość uiszczenia wpisu. Pozbawienie skarżącego możliwości skorzystania z dobrodziejstwa zwolnienia od wpisu spowodowałoby, iż w efekcie zostałby on pozbawiony prawa do rozpoznania przez sąd administracyjny wniesionej przez niego skargi. W związku z powyższym w miejsce orzeczonego przez referendarza zwolnienia od kosztów w ½ części, orzeczono zwolnienie od samego wpisu sądowego, zakładając, iż w chwili obecnej należycie zabezpieczy to interesy procesowe skarżącego. Dalej idący wniosek oddalono bowiem nie można pominąć, iż przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przeznaczone jest dla osób wyjątkowo ubogich a w szczególności nieposiadających żadnego majątku. Jak wiadomo skarżący do grona takich osób nie należy skoro jest współwłaścicielem nieruchomości o wymiernej i wcale nie niskiej wartości. Młody wiek i przejściowe problemy finansowe związane z koniecznością pomocy starszym członkom rodziny – jakkolwiek pozytywnie oceniane – oceny tej zmieniać nie mogą. Mając powyższe na uwadze Sąd, na zasadzie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.