I SA/Kr 779/19
WyrokWSA w Krakowie2019-11-21
Skład orzekający: Piotr Głowacki, Inga Gołowska, Stanisław Grzeszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy miał prawo ustalić podatek od nieruchomości za lata 2015-2016 i doręczyć decyzje w terminie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, pomimo zarzutów podatników dotyczących wadliwości postępowania i przedawnienia prawa do ustalenia zobowiązania?Ratio decidendi
Organ podatkowy miał prawo ustalić podatek od nieruchomości za lata 2015-2016 i doręczyć decyzje w terminie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, ponieważ do dnia wydania decyzji przez organ I instancji (7 grudnia 2018 r.) nie upłynął jeszcze ten termin. W związku z tym nie doszło do naruszenia przepisów dotyczących przedawnienia prawa do ustalenia zobowiązania podatkowego, a zarzuty dotyczące wadliwości postępowania stały się bezprzedmiotowe.Stan faktyczny
Podatnicy zostali zobowiązani do zapłaty podatku od nieruchomości za lata 2015 i 2016 decyzjami organu I instancji, a następnie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymało te decyzje w mocy. Podatnicy zarzucili organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności dotyczące przedawnienia prawa do ustalenia zobowiązania podatkowego oraz wadliwość postępowania dowodowego i brak należytego uzasadnienia decyzji. Skargi podatników zostały oddalone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi podatników.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki (spr.) Sędziowie: WSA Inga Gołowska WSA Stanisław Grzeszek Protokolant: sekr. sąd. Aleksandra Osipowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2019 r. sprawy ze skarg A. I., J. R. i J. R. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 kwietnia 2019 r. nr [...], [...] i [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 rok i z dnia 25 kwietnia 2019 r. nr [...], [...] i [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 rok skargi oddala.
Prezydent Miasta K. decyzjami z dnia 7 grudnia 2018 r. Nr [...] i [...], ustalił A. I., J. R. oraz J. R. podatek od nieruchomości za lata 2015 – 2016.
Wedle organu, zgodnie z danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków Wydziału Geodezji, podatnicy jako wspólnicy spółki cywilnej "K. C." są współwłaścicielami działki nr [...] o pow. [...] m2, działki nr [...] o pow. [...] m2 oraz działki nr [...] o pow. [...] m2 położonych w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. . Powyższe działki powstały z połączenia działek nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] położonych w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. w działkę nr [...] na podstawie decyzji administracyjnej [...] z dnia 17 maja 2010 r. Aktem notarialnym Rep. A [...] z dnia 31 marca 2009 r. A. I., J. R. i J. R., jako współwłaściciele działek nr: [...],[...], [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. przenieśli ich własność na rzecz wspólników Spółki "K. C." sp. cywilna z siedzibą w K.. Następnie działka nr [...] decyzją administracyjną [...] z dnia 17 maja 2010 r. została podzielona na działki nr: [...],[...],[...].
Organ I instancji podał, że podjął czynności zmierzające do przeprowadzenia kontroli podatkowej w zakresie wywiązywania się z obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości za działki nr [...], [...], [...] oraz za nieruchomość położoną przy ul. [...] w K.. Pismem [...] z dnia 12 września 2018 r. podatnicy otrzymali zawiadomienie o zamiarze przeprowadzenia kontroli podatkowej na w/w. nieruchomościach wraz z propozycją rozpoczęcia kontroli w dniu 12 października 2018 r. Po otrzymaniu zawiadomienia w siedzibie organu I instancji dnia 12 października 2018 r. stawił się J. R. celem złożenia wyjaśnień dotyczących przedmiotowych nieruchomości. Oświadczył do protokołu, iż na działce nr [...] obręb [...] jednostka ewidencyjna K. o pow. 2997 m2 posadowiony jest budynek hotelowy o pow. użytkowej 4345,96 m2. Ponadto na w/w. działce znajdują się budowle tj. ogrodzenie, drogi dojazdowe wyłożone kostką brukową oraz mały parking o wartości [...] zł. J. R. wyjaśnił, iż w roku 2010, a następnie w 2011 i 2012 współwłaściciele przedmiotowych nieruchomości złożyli odpowiednie formularze IN-1 "Informacje o nieruchomościach osób fizycznych" uwzględniając zaistniałe zmiany. W związku z powyższym organ podatkowy wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2013-2016.
Na podstawie zebranego materiału dowodowego, oświadczenia J. R. oraz danych z ewidencji gruntów i budynków, jako przedmiot opodatkowania należy uznać działkę nr [...] o pow. 2997m2 - za grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, odmiennie niż zostało to zadeklarowane w ostatnich formularzach IN-1 składanych przez podatników. Powierzchnię 4345,96 m2 budynku hotelowego posadowionego na ww. działce, jako powierzchnię budynku związanego z działalnością gospodarczą, wartość budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej [...] zł, która nie została określona w formularzu z 2012 r. oraz działki nr [...] i nr [...] o łącznej pow. 2626 m2, jako grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków, które wcześniej został zgłoszone, jako grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego, a które zostały określone ww. formularzu jako grunty pozostałe. Zakwalifikowanie w powyższy sposób działek nr [...], [...], [...] w obrębie 41 jednostka ewidencyjna Krowodrza zostało oparte na przedstawionej przez J. R. kartotece środków trwałych, w której zostały uwzględnione powyższe działki (powstałe pośrednio z działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...]) oraz na podstawie aktu notarialnego Rep. A [...] z dnia 31 marca 2009 r., gdzie podatnicy jako współwłaściciele działek [...],[...], [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. przenieśli własność na rzecz wspólników Spółki "K. C." sp. cywilna z siedzibą w K..
Organ I instancji wskazał też, że uwzględnił wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 13/15, wedle którego celem ustawodawcy nie było opodatkowanie wyższymi stawkami podatku od nieruchomości każdej nieruchomości będącej w posiadaniu przedsiębiorcy, lecz jedynie nałożenie obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości w najwyższej stawce na przedsiębiorców, których nieruchomości wchodzą w skład ich przedsiębiorstwa, niezależnie od tego, czy są one w danym momencie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej, czy też nie. Samo współposiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę nie jest wystarczające do opodatkowania jej wyższą stawką podatku. Konieczny jest jeszcze jej bezpośredni (wykonywanie na nieruchomości określonych czynności składających się na działalność gospodarczą) lub pośredni (potencjalne wykonywanie na nieruchomości czynności składających się na działalność gospodarczą, gdy nieruchomość została nabyta pod przyszłe inwestycje gospodarcze) związek z działalnością gospodarczą prowadzoną przez chociażby jednego z współposiadaczy. Jeżeli zatem osoba fizyczna współposiada nieruchomość, która wchodzi w skład przedsiębiorstwa innego współposiadacza, to osoba taka jest zobowiązana do zapłaty podatku od nieruchomości w najwyższej stawce. O tym, że nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa świadczy np. wprowadzenie jej do ewidencji środków trwałych, dokonywanie odpisów amortyzacyjnych i rozpoznawanie wydatków na jej utrzymanie, jako kosztów uzyskania przychodów w podatkach dochodowych, treść aktu notarialnego, źródła finansowania zakupu nieruchomości.
W zakresie możności wydania decyzji podatkowych za w/w lata podatkowe organ podał, iż zgodnie z art. 68 § 2 ust 2 Ordynacji podatkowej okres przedawnienia prawa do ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości może ulec przedłużeniu do 5 lat, w wypadku wystąpienia określonych uchybień realizacji obowiązków dokumentacyjnych podatnika, o których mowa w art 68 § 2 pkt 1 i pkt 2 Ordynacji podatkowej. Należy do nich nieujawnienie przez podatnika wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego, co wynika z art. 68 § 2 pkt 2 O.p.
Podatnicy nie zgadzając się tymi decyzjami złożyli odwołania, zarzucając:
1) naruszenie prawa materialnego, a to art. 21 § 1 pkt 2c w zw. z art. 68 § 1c Ordynacji podatkowej przez jego wadliwe zastosowanie, a w konsekwencji wydanie przez decyzji ustalającej wymiar podatku po upływie 3 - letniego terminu, przy złożonej przez podatników deklaracji w terminie oraz z ujawnieniem wszystkich danych niezbędnych do ustalenia zobowiązania podatkowego, a tym samym nieuwzględnienie, że zobowiązanie podatkowe nie powstało;
2) naruszenie prawa materialnego, a to art. 21 ust. l ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że podstawą wymiaru podatku od nieruchomości są wyłącznie dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, podczas gdy najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych odchodzi od nałożonego przez ww. przepis formalizmu procesowego na rzecz zasad prawdy obiektywnej oraz legalizmu, nakazujących weryfikację stanu rzeczywistego oraz stanu ujawnionego w ewidencji gruntów i budynków w postępowaniu podatkowym;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej przez jego wadliwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że skarżący nie ujawnili wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego, gdy tymczasem próżno szukać w treści decyzji podatkowej wskazania, o jakie "dane niezbędne do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego" chodzi, jak też które dane w złożonych przez skarżących formularzach nie zostały ujawnione w rozumieniu przepisu prawa w sposób prawidłowy. Organ I Instancji poprzestaje na wskazaniu ogólników, bez powołania się na treść złożonych deklaracji i jakiekolwiek szczegóły dotyczące stanu faktycznego, co w istocie czyni zaskarżoną decyzję całkowicie arbitralną;
4) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 o.p., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez uchylenie się od wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, która przybrała cechy oceny dowolnej, w konsekwencji oparcie decyzji na błędnych ustaleniach stanu faktycznego, przede wszystkim brak ustalenia, że deklaracja złożona przez skarżących została złożona prawidłowo i w terminie oraz treści tej deklaracji, a także okoliczności, iż organ podatkowy prawidłowości złożenia deklaracji nigdy nie kwestionował, zaś skarżący dodatkowo na piśmie złożyli odrębnie uzupełnienie do złożonych deklaracji;
5) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 o.p., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez brak przedstawienia należytego uzasadnienia faktycznego decyzji i praktycznie zupełny brak wykazania faktów dotyczących złożenia deklaracji przez skarżących oraz treści tej deklaracji i zmian, na jakie powołali się skarżący. Organ podatkowy nie zwrócił się we własnym zakresie do Wydziału Geodezji celem przesłania jak też określenia zmian, jakie zaszły na gruntach stanowiących współwłasność skarżących, jak również ujawnienia daty tych zmian w ewidencji gruntów i budynków, która stanowić powinna wyłączną podstawę dla określenia zmiany wymiaru podatku od nieruchomości, przyjmując jako podstawę dla jego zmiany aktualne dane ewidencji gruntów i budynków;
6) naruszenie przepisów postępowania, a to: art. 208 § 1 o.p., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez jego niezastosowani i nieumorzenie postępowania, pomimo, iż postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe wobec upływu 3 -letniego terminu, w którym zobowiązanie podatkowe w ogóle mogło powstać;
7) naruszenie zasady zaufania do działania organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 Konstytucji) oraz art. 123 § 1 w zw. z art. 148 Ordynacji podatkowej;
8) art. 187 §1 Ordynacji podatkowej oraz art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez błędną i sprzeczną z zasadami logiki ocenę zebranego materiału dowodowego, gdzie organ podatkowy wskazuje, że skarżący nie informowali organów podatkowych o zmianach, podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zarówno odpowiednie formularze informacyjne, jak również uzupełnienie w zakresie daty powstania (zaistnienia) zmian zostały w sposób prawidłowy zgłoszone, zaś organ nie ustosunkował się do nich w żaden sposób, ani też ich nie kwestionował;
9) art. 210 § 1 pkt.6 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nienależyte uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji, co uniemożliwia weryfikację argumentacji organu kontrolnego - zwłaszcza zaś brak wskazania przyczyny, dla których wbrew zebranym dowodom organ podatkowy odmiennie, a przez to błędnie interpretuje okoliczności istotne dla sprawy, zwłaszcza zakres, jak również sposób wykorzystania nieruchomości na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej;
10) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 187 oraz art. 191 Ordynacji poprzez oparcie decyzji na błędnych ustaleniach stanu faktycznego, przede wszystkim przyjęcie nieprawdziwej tezy, że skarżący nie dopełnili obowiązku z art. 6 ust. 6 u.p.o.L, jak również przez błędne ustalenie kwoty do zapłaty, ponieważ częściowo podatek został już zapłacony na podstawie decyzji podatkowych wydawanych za 2010 r.;
11) błąd w ustaleniach faktycznych poprzez nieprecyzyjne określenie przedmiotu opodatkowania, zwłaszcza zaś niezrozumiałe wskazanie dotyczące: "działki nr [...], [...], [...] oraz za nieruchomość położoną przy ulicy [...] w K." - bez sprecyzowania, co organ I Instancji ma na myśli i jaką nieruchomość przyjmuje za podstawę ustalenia wymiaru opodatkowania.
Decyzjami z dnia 25 kwietnia 2019r. nr [...], [...], [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015r. i nr [...], [...], [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone decyzje.
Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji.
Odnosząc się do podnoszonego zarzutu dotyczącego braku możliwości wydania decyzji z uwagi na treść art. 68 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej Kolegium wskazało, że podatek od nieruchomości jest podatkiem rocznym, a zobowiązanie podatkowe w przypadku osób fizycznych z tytułu tego podatku powstaje z chwilą doręczenia decyzji ustalającej wysokość tego podatku. Zgodnie z art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Natomiast według art. 68 § 2 ww. ustawy, jeżeli podatnik nie złożył deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego lub w złożonej deklaracji nie ujawnił wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego, zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w § 1 nie powstaje, pod warunkiem że decyzja ustalająca wysokość tego zobowiązania została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Zatem organ ma prawo wydać decyzję podatkową ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego do 3 lat wstecz, a zatem co do lat 2015 -2016 do końca odpowiednio 2018r. i 2019r.
Organ odwoławczy wskazał, iż podatnicy kwestionują prawidłowość poczynionych przez organ I instancji ustaleń faktycznych, dotyczących złożonych przez nich informacji o nieruchomościach. Powyższe stanowisko nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. W toku prowadzonego postępowania podatnicy podnosili, że w 2010 r. złożyli (na okoliczność czego okazali dowód nadania pisma) informacje o nieruchomościach, w których zadeklarowano wartość budowli na kwotę [...]zł, powierzchnię budynku 4345,96 m2, grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków 2997 m2, grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyłączeniem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza 1537 m2 oraz grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego 982 m2. Powyższe wartości dotyczyły działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz budynku położonego przy ul. [...] w K.. Jako okoliczność powodującą obowiązek złożenia informacji podatnicy wskazali zmianę uprzednio złożonej informacji bez podania daty wystąpienia zmiany. Następnie złożyli wypełnione dnia 30 grudnia 2010 r. Informacje o nieruchomościach osób fizycznych, które dotyczyły zmiany numeracji działek ze względu na połączenie, a następnie podział gruntów. W odrębnym formularzu zostały zgłoszone działki nr [...] oraz [...] w obrębie [...], jako grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego o łącznej pow. 2626 m2. Formularz ten nie zawiera daty wystąpienia okoliczności zmiany poprzednio złożonej informacji oraz nie zawiera podpisu A. I., jako współwłaściciela. Z kolei innym formularzem wypełnionym 30.12.2010 r. zgłoszono do opodatkowania powierzchnię 4345,96 m2, jako budynku lub jego części związanego z działalnością gospodarczą oraz powierzchnię działki nr [...] obręb [...]- 2997 m2, jako grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego. W formularzu nie wskazano daty okoliczności powodującej zmiany uprzednio złożonej informacji oraz brak w niej podpisu A. I., jako współwłaściciela. Następnie formularzem wypełnionym dnia 22 luty 2011 r. zadeklarowano do opodatkowania działkę nr [...] oraz działkę nr [...] w obrębie 41 na łączną powierzchnię 2626 m2, jako grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego oraz działkę [...] o pow. 2997 m2, jako grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków, powierzchnię 4345,96 m2, jako budynku lub jego części związanego z działalnością gospodarczą oraz wartość budowli [...] zł. W/g dokumentów dostarczonych przez J. R. formularze te zostały przesłane drogą pocztową. Organ I instancji nie posiada w aktach nieruchomości powyższych formularzy. Ostatnie formularze IN-1 "Informacja o nieruchomościach osób fizycznych" zostały złożone do Wydziału Podatków i Opłat 17 października 2012 r. (data wpływu). Jako przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości został wykazany budynek o pow. 4345,36 m2, jako budynek zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, działka nr [...] o pow. 2997 m2 oraz działki nr [...] i [...] o łącznej powierzchni 2626 m2 - jako grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego. Ponieważ są to ostatnie zeznania, współwłaścicieli w/w. nieruchomości organ I instancji zwrócił uwagę na niewłaściwe określenie przedmiotów opodatkowania. Organ I instancji na podstawie zebranego materiału dowodowego, oświadczenia J. R. oraz danych z ewidencji gruntów i budynków prawidłowo za przedmiot opodatkowania w sprawie uznał:
- działkę nr [...] o pow. 2997 m2, jako grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, odmiennie niż zostało to zadeklarowane w ostatnich formularzach IN-1 składanych przez J. R., J. R. oraz A. I.,
- powierzchnię 4345,96 m2 budynku hotelowego posadowionego na w/w. działce, jako powierzchnię budynku związanego z działalnością gospodarczą,
- wartość budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej [...] zł, która nie została określona w formularzu z 2012 r.,
- działki nr [...] i nr [...] o łącznej pow. 2626 m2, jako grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków, które wcześniej zostały zgłoszone, jako grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego, w w/w. formularzu określono je jako grunty pozostałe.
Zakwalifikowanie w powyższy sposób działek nr [...], [...], [...] w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. zostało oparte na przedstawionej przez J. R. kartotece środków trwałych, w której zostały uwzględnione powyższe działki (powstałe pośrednio z działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...]) oraz na podstawie aktu notarialnego Rep. A [...] z dnia 31 marca 2009 r., gdzie podatnicy, jako współwłaściciele działek [...], [...], [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. przenieśli własność na rzecz Wspólników Spółki "K. C." sp. cywilnej z siedzibą w K..
Wydając zaskarżoną decyzję organ I instancji uwzględnił wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 13/15, w którym stwierdzono, że "samo prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną nie jest ważne dla opodatkowania gruntu stawką podatkową od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (określoną w art. 5 ust. l pkt l lit. a u.p.o.l.). Zważywszy na ratio stosowania podwyższonej stawki, jaką jest potencjalna możliwość uzyskiwania przychodów z wykorzystania danych gruntów, niezbędne jest ustalenie faktycznego sposobu wykorzystania opodatkowanego gruntu, którego współposiadaczem pozostaje osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą."
Odnosząc się do możliwości dokonania przez organ podatkowy korekty informacji z urzędu, należy wskazać, że procedura korekty informacji z urzędu, zgodnie z art. 274 O.p. dotyczy jedynie przypadków, gdy w informacji są "błędy rachunkowe lub inne oczywiste omyłki bądź, gdy wypełniono ją niezgodnie z ustalonymi wymaganiami". Brak wykazania do opodatkowania wartości budowli, nie mieści się w zakresie tych przypadków, a samowolna ingerencja organu podatkowego w merytoryczne aspekty danych zawartych w informacji (tj. ewentualne "dopisywanie" przedmiotów opodatkowania) jest niedopuszczalna.
Kolegium podało, że zgodnie z danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków Wydziału Geodezji, podatnicy jako wspólnicy spółki cywilnej "K. C." są współwłaścicielami działki nr [...] o pow. 2997 m2, działki nr [...] o pow. 2580 m2, działki nr [...] o pow. 46 m2 położonych w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. . Powyższe działki powstały z połączenia działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], położonych w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. w działkę nr [...] na podstawę decyzji administracyjnej [...] z dnia 17 maja 2010 r. Aktem notarialnym Rep. A [...] z dnia 31 marca 2009 r. podatnicy, jako współwłaściciele działek [...],[...], [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. przenieśli własność na rzecz Wspólników Spółki "K. C." sp. cywilna z siedzibą w K.. Podmiot opodatkowania został zatem ustalony w niniejszej sprawie prawidłowo i nie był kwestionowany przez podatników. Do opodatkowania przyjęto powierzchnię gruntów stanowiącą działki nr [...] (2997m2), [...] (2580 m2) i [...] (46 m2) i opodatkowano je stawką jak dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wszystkie trzy działki zostały zewidencjonowane, jako elementy środków trwałych "K. C." sp. cywilna w 2008 r. Nie ma zatem wątpliwości, iż przedmioty opodatkowania nie stanowiły majątku "prywatnego" podatników, a wchodziły w skład prowadzonego przez nich w formie spółki cywilnej przedsiębiorstwa. Fakt ten potwierdza również formalne przeniesienie własności tych działek przez współwłaścicieli na rzecz Wspólników Spółki "K. C." sp. cywilna z siedzibą w K. aktem notarialnym Rep. A [...] z dnia 31 marca 2009 r. Gdyby były one niewykorzystywane w ramach prowadzonej przez spółkę "K. C." działalności gospodarczej, operacja przeniesienia własności byłaby do niczego niepotrzebna i nielogiczna. Na działce [...] zlokalizowany jest hotel i budowle (co najmniej od 2010 r.). Na działkach nr [...] i [...] obecnie również zakończono proces inwestycyjny (powstał budynek biurowy), przy czym podatnicy nabyli te działki z pozwoleniem na budowę, które zostało przeniesione na podatników w 2009 r. Do opodatkowania przyjęto budynek o powierzchni 4345,96 m2. Powierzchnia została podana przez samego podatnika i jest bezsporna. W budynku od co najmniej 2010 r. jest hotel i nie ma sporu co do tego, że do opodatkowania budynku przyjęto stawkę, jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Do opodatkowania przyjęto też budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jak oświadczył do protokołu w dniu 12 października 2018 r. J. R. są to drogi dojazdowe wyłożone kostką brukową oraz mały parking, istniejące tak jak hotel na działce [...] od co najmniej 2010 r. o wartości [...] zł. W tym zakresie również nie ma sporu, co do istnienia tych budowli czy ich wartości (istnieją do dzisiaj). W zakresie pozostałych zarzutów należy wskazać, że w aktach sprawy znajdują się stosowne zmiany geodezyjne, dodatkowo powierzchnia została potwierdzona przez organ podatkowy sprawdzeniem danych w Ewidencji Gruntów i Budynków, a przyjęte dane są zbieżne z tymi zadeklarowanymi przez podatników i nigdy nie były przedmiotem sporu.
W skargach na powyższe decyzje złożonych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podatnicy zarzucili naruszenie:
- art. 2a ordynacji podatkowej, gdyż wszelkie niewyjaśnione okoliczności zostały zinterpretowane wyłącznie na niekorzyść podatników przy jednoczesnym zaniechaniu rzetelnego ustalenia stanu faktycznego w sprawie, zwłaszcza w zakresie składanych przez podatników formularzy IN-1 w latach 2010-2012 - na co podatnicy przedstawili dowody nadania, jak również kopie nadesłanych do organu podatkowego dokumentów. Okoliczność, że organ podatkowy nie posiadał ww. dokumentów w swoich zasobach, mimo ich nadania przesyłką pocztową poleconą nie może obciążać podatników;
- art. 21 § 1 pkt 2cw zw. z art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej przez jego wadliwe zastosowanie, a w konsekwencji wydanie przez organ I Instancji decyzji ustalającej wymiar podatku po upływie 3-letniego terminu, przy złożonej przez podatników deklaracji w datach 2010-2012r., które to deklaracje w pełni ujawniały zaistniałe zmiany na nieruchomościach oraz z ujawnieniem wszystkich danych niezbędnych do ustalenia zobowiązania podatkowego, a tym samym nieuwzględnienie przez organ II instancji, że zobowiązanie podatkowe nie powstało w decyzjach Prezydenta Miasta K. z dnia 7 grudnia 2018r., gdyż wydanie w/w. decyzji nastąpiło w okresie ponad 3 lat od powstania obowiązku podatkowego;
- art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że podstawą wymiaru podatku od nieruchomości są wyłącznie dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, podczas gdy najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych odchodzi od nałożonego przez ww. przepis formalizmu procesowego na rzecz zasad prawdy obiektywnej oraz legalizmu, nakazujących weryfikację stanu rzeczywistego oraz stanu ujawnionego w ewidencji gruntów i budynków w postępowaniu podatkowym;
- art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji po upływie okresu uprawniającego organ do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe;
- art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej przez jego wadliwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że skarżący nie ujawnili wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego, gdy tymczasem próżno szukać w treści decyzji podatkowej wskazania, o jakie "dane niezbędne do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego" chodzi, jak też które dane w złożonych przez skarżących formularzach nie zostały ujawnione w rozumieniu w/w. przepisu prawa w sposób prawidłowy, skoro z ustaleń organu II instancji wynika, że podatnicy w latach 2010-2012 składając formularze IN-1 "Informacja o nieruchomościach osób fizycznych" ujawniali wszelkie dane dotyczące nieruchomości, które zostały ustalone następnie w toku postępowania kontrolnego, a to zwłaszcza: w 2010r. podatnicy złożyli (na okoliczność czego przedstawili dowód nadania pisma) informację o nieruchomościach, w związku z otrzymaniem pozwolenia na użytkowanie, to jest w styczniu 2010 roku, w których zadeklarowano wartość budowli na kwotę [...]zł, powierzchnię budynku 4345,96m2, grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków i powierzchni działki [...] m2, grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków, jako użytki rolne, z wyłączeniem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, innej niż działalność rolnicza 1537m2 oraz grunty pozostałe - zgodnie z treścią zaskarżonej decyzji;
- art. 208 Ordynacji podatkowej i nie umorzenie postępowania, jako bezprzedmiotowego,
- art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej poprzez niestwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a to art. 68 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, czyli wydanie po upływie czasu uprawniającego do jej wydania.
- art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez uchylenie się od wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, która przybrała cechy oceny dowolnej, w konsekwencji oparcie decyzji na błędnych ustaleniach stanu faktycznego, przede wszystkim brak jest ustalenia, iż deklaracja złożona przez skarżących została złożona prawidłowo i w terminie przy braku ustalenia przez organ treści tej deklaracji, a także okoliczności, iż organ podatkowy prawidłowości złożenia deklaracji nigdy nie kwestionował, zaś skarżący dodatkowo na piśmie złożyli odrębnie uzupełnienie do złożonych deklaracji jeszcze w 2012r. na wezwanie organu, zatem o zmianach związanych z wymiarem i podstawą podatku od nieruchomości organ podatkowy w 2012r. najpóźniej uzyskał wiedzę kompletną, niezbędną dla wydania decyzji podatkowej w ciągu 3 kolejnych lat, czego nie uczynił;
- art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez brak przedstawienia należytego uzasadnienia faktycznego decyzji i praktycznie zupełny brak wykazania faktów dotyczących złożenia deklaracji przez skarżących oraz treści tej deklaracji i zmian. Nadto, organ podatkowy nie zwrócił się we własnym zakresie do Wydziału Geodezji celem przesłania jak też określenia zmian, jakie zaszły na gruntach stanowiących współwłasność skarżących jak również ujawnienia daty tych zmian w ewidencji gruntów i budynków, która stanowić powinna wyłączną podstawę dla określenia zmiany wymiaru podatku od nieruchomości przyjmując, jako podstawę dla jego zmiany aktualne dane ewidencji gruntów i budynków;
- art. 208 § 1 Ordynacji, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez jego niezastosowanie i nieumorzenie postępowania, pomimo iż postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe wobec upływu 3-letniego terminu, w którym zobowiązanie podatkowe w ogóle mogło powstać;
- zasady zaufania do działania organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 Konstytucji) oraz art. 123 § 1 w zw. z art. 148 Ordynacji podatkowej, przez pominięcie okoliczności, że podatnicy prawidłowo złożyli formularze IN-1 w latach 2010-2012 - na co przedstawili dowody nadania, jak również kopie nadesłanych do organu podatkowego dokumentów;
- art. 187 §1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez błędną i sprzeczną z zasadami logiki ocenę zebranego materiału dowodowego, gdzie organ podatkowy wskazuje, że skarżący nie informowali organów podatkowych o zmianach, podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zarówno odpowiednie formularze informacyjne jak również uzupełnienie w zakresie daty powstania (zaistnienia) zmian zostały w sposób prawidłowy zgłoszone, zaś organ podatkowy nie ustosunkował się do nich w żaden sposób, ani też ich nie kwestionował, zaś w 2012r. wydał nawet zaświadczenie o tym, że skarżący nie zalegają z podatkami od nieruchomości;
- art, 210 § 1 pkt.6 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nienależyte uzasadnienie faktyczne i prawne wydanej decyzji, co uniemożliwia weryfikację argumentacji organu kontrolnego – zwłaszcza zaś brak wskazania przyczyny, dla których wbrew zebranym dowodom organ II instancji odmiennie, a przez to błędnie interpretuje okoliczności istotne dla sprawy, zwłaszcza zaś zakres jak również sposób wykorzystania nieruchomości na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej;
- art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez oparcie decyzji na błędnych ustaleniach stanu faktycznego, przede wszystkim przyjęcie nieprawdziwej tezy, że skarżący nie dopełnili obowiązku z art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jak również przez błędne ustalenie kwoty do zapłaty;
- art. 138 § 2 k.p.a. polegające na jego niezastosowaniu i wydaniu decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji obarczoną wadami, którą to decyzję z uwagi na wymienione okoliczności organ obowiązany był uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania;
- pominięcie, iż zobowiązanie podatkowe nie powstało za okres 2013-2016r. naruszając art. 4, 6 ust. 2 oraz art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych,
Wobec powyższego wniesiono o uchylenie decyzji organów obu instancji.
Odpowiadając na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji.
Sąd postanowieniem z dnia 21 listopada 2019 r. połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt od I SA/Kr 779/19 do I SA/Kr 780/19, celem ich prowadzenia i rozpoznania pod wspólną sygnaturą akt I SA/Kr 779/19.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku niestwierdzenia takich wad, sąd skargę oddala, co wynika z art. 151 p.p.s.a.
Skargi nie są uzasadnione.
Istotą rzeczy w poddanych sądowej kontroli sprawach, wbrew odmiennym zarzutom formułowanym w skargach, nie była kwestia opodatkowania poszczególnych składników majątkowych w ramach podatku od nieruchomości, gdyż te nie były kwestionowane, lecz ocena, czy organ I instancji miał prawo ustalić podatnikom podatek za lata 2015-2016 i doręczyć decyzje w terminie wskazanym w art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej, tj. w ciągu 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Wbrew zarzutom skarżących w sprawie nie ma zastosowania i nie został zastosowany art. 68 § 2 pkt 1 lub 2 Ordynacji, tj. nie doszło do wydłużenia 3 letniego terminu wskazanego w art. 68 § 1, ponieważ do dnia wydania decyzji przez organ I instancji tj. 7 grudnia 2018 r. nie upłynęło jeszcze 3 lata od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Zatem organ miał prawo wydać decyzje podatkowe ustalające wysokość zobowiązania podatkowego do 3 lat wstecz, a zatem co do lat 2015 -2016 do końca odpowiednio 2018r. i 2019r., co też nastąpiło.
Wobec powyższego nie doszło do naruszenia powoływanych w tym względzie przepisów, w szczególności art. 21 § 1 pkt 2 w zw. z art. 68 § 1 i § 2 oraz art. 187 § 1, tudzież 191 O.p., czy też pozostałych, artykułowanych w skargach. Bezprzedmiotowa przy tym była kwestia, czy skarżący nie dopełnili obowiązku z art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, tj. czy mieli obowiązek zadeklarowania wszystkich przedmiotów opodatkowania w jednym formularzu Informacji o nieruchomościach osób fizycznych i czy ostatni złożony w sprawie formularz deklarował do opodatkowania wszystkie przedmioty opodatkowania. Organy przeprowadziły w tym względzie postępowanie i wydały decyzje podatkowe ustalające wysokość zobowiązania podatkowego w wymaganym terminie do 3 lat wstecz, a zatem co do lat 2015 -2016 do końca odpowiednio 2018r. i 2019r.
Uprawniona także była ocena organów, że skarżący nie kwestionowali opodatkowania w aspekcie istnienia poszczególnych składników majątkowych w ramach podatku od nieruchomości. W przeprowadzonym postępowaniu podatkowym organy prawidłowo ustaliły, iż zgodnie z danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków Wydziału Geodezji, podatnicy jako wspólnicy spółki cywilnej "K. C." są współwłaścicielami działki nr [...] o pow. 2997 m2, działki nr [...] o pow. 2580 m2, działki nr [...] o pow. 46 m2 położonych w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. . Powyższe działki powstały z połączenia działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], położonych w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. w działkę nr [...] na podstawę decyzji administracyjnej [...] z dnia 17 maja 2010 r. Aktem notarialnym Rep. A [...] z dnia 31 marca 2009 r. podatnicy, jako współwłaściciele działek [...],[...], [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] jednostka ewidencyjna K. przenieśli własność na rzecz wspólników spółki "K. C." sp. cywilna z siedzibą w K.. Podmiot opodatkowania został zatem ustalony w niniejszej sprawie prawidłowo. Do opodatkowania przyjęto powierzchnię gruntów stanowiącą działki nr [...] (2997m2), [...] (2580 m2) i [...] 46 m2) i opodatkowano je stawką jak dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wszystkie trzy działki zostały zewidencjonowane, jako elementy środków trwałych "K. C." sp. cywilna w 2008r. Zatem przedmioty opodatkowania istotnie nie stanowiły majątku "prywatnego" skarżących, a wchodziły w skład prowadzonego przez nich w formie spółki cywilnej przedsiębiorstwa. Fakt ten, jak słusznie dostrzegają organy, potwierdza również formalne przeniesienie własności tych działek przez współwłaścicieli na rzecz wspólników "K. C." sp. cywilna z siedzibą w K. aktem notarialnym Rep. A [...] z dnia 31 marca 2009 r. Gdyby były one niewykorzystywane w ramach prowadzonej przez spółkę "K. C." działalności gospodarczej, przeniesienie własności byłoby pozbawione przymiotu racjonalnego działania. Na działce [...], od co najmniej 2010r. zlokalizowany jest hotel i posadowione są budowle. Na działkach nr [...] i [...] zakończony został proces inwestycyjny, w którego następstwie powstał budynek biurowy, przy czym skarżący nabyli te działki z pozwoleniem na budowę, które zostało na nich przeniesione w 2009 r. Do opodatkowania przyjęto budynek o powierzchni 4345,96 m2. Powierzchnia została podana przez samych podatników i nie była kwestionowana. W budynku, od co najmniej 2010 r. funkcjonuje hotel i nie ma sporu, co do tego, że do opodatkowania budynku przyjęto stawkę, jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Do opodatkowania przyjęto budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Trafnie akcentują organy, iż jak wynika z oświadczenia J. R. złożonego do protokołu w dniu 12 października 2018 r. są to drogi dojazdowe wyłożone kostką brukową oraz mały parking, istniejące, podobnie jak hotel na działce [...] od co najmniej 2010 r., o wartości [...] zł. W tym zakresie również nie ma wątpliwości, co do istnienia tych budowli oraz ich wartości. Organy wskazały, że w aktach sprawy znajdują się stosowne zmiany geodezyjne dokumentujące powyższe, dodatkowo powierzchnia została potwierdzona przez organ podatkowy sprawdzeniem danych w Ewidencji Gruntów i Budynków (karty 115-120), a przyjęte dane są zbieżne z zadeklarowanymi przez podatników i nigdy nie były przedmiotem kontrowersji.
Mając powyższe na uwadze, sąd w oparciu o art. 151ustawy o p.p.s.a. oddalił skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło