I SA/Kr 782/07

PostanowienieWSA w Krakowie2007-11-07

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest niska renta socjalna, a która ponosi dodatkowe koszty związane z leczeniem, rehabilitacją i transportem, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony dla niej adwokat w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata zasługuje na uwzględnienie, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Niska renta socjalna, dodatkowe koszty leczenia i rehabilitacji, a także brak oszczędności mogą uzasadniać przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, aby zapewnić dostęp do wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Strona skarżąca R.R. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie wójta o pozostawieniu podania bez rozpoznania. Strona samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, a jej jedynym dochodem jest niska renta socjalna. Ponosi również dodatkowe koszty związane z leczeniem, rehabilitacją i transportem.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla R.R. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. sygn. akt [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wójta Gminy , z dnia [...]., Nr [...] o pozostawieniu podania bez rozpoznania. postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla R.R. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. Dnia 02.10.2007r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek R.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego , z dnia [...] sygn. akt [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wójta Gminy, z dnia [...] Nr [...] o pozostawieniu podania bez rozpoznania. Jak wynika z uzasadnienia tego wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" R.R. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Posiada wydane na stałe orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności (I grupa) Porusza się wyłącznie przy pomocy wózka inwalidzkiego. Jedynym źródłem jej utrzymania jest renta socjalna, która wynosi 501,87 zł. miesięcznie brutto (netto 447,71 zł. ) Miesięczne wydatki strony skarżącej obejmują: opłatę za telefon – 43,92 zł. , opłatę za energię elektryczną – 50 zł. , opłatę za gaz – 30 zł.(gdyż opłata za 2 miesiące wynosi 60 zł. ), opłatę za wodę – 45 zł. (gdyż opłata za 2 miesiące wynosi 90 zł. ) koszty węgla – 1000 zł. na rok, koszty leków – ok. 60 zł. Schorzenia R. R. wymagają prowadzenia przez nią stałej rehabilitacji ruchowej. Musi też w związku z tym korzystać z transportu osób trzecich, pokrywając koszty benzyny za przejazd. R. R. dzierżawi nieruchomość rolną o pow. 0,31 ha .Jest też właścicielem nieruchomości o pow. 1ha 82 a, na którą składają się: sad nie przynoszący żadnych dochodów, nieużytki i część uprawiana na własne potrzeby. R R nie posiada żadnych oszczędności, czy przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 246§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Sytuacja R. R. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia adwokata. Uzyskiwana niewysoka renta socjalna z trudem wystarcza na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych strony skarżącej. Zwrócić też trzeba uwagę , że schorzenia R. R. generują dodatkowe koszty związane z opłatami za leki, rehabilitacją i transportem. Stąd też konieczność uiszczenia kosztów sądowych i wynagrodzenia adwokata zagroziłaby egzystencji a wręcz uniemożliwiłaby realizację podstawowych potrzeb życiowych strony skarżącej. Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt.1 w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło