I SA/Kr 790/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. G.o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skarg Przedsiębiorstwa J. Sp. z o.o. w J. oraz W. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2006 r. postanawia : - odmówić zwolnienia od kosztów sądowych - W. G. w zażaleniu na postanowienie WSA w Krakowie z dnia 18 grudnia 2013 r. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W przesłanym na wezwanie Sądu formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy W. G. wskazał, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z M.G., z którą pozostaje w rozdzielności majątkowej od 2002r., synem R. G.ur. w 1974r., synową M. G.ur. w 1975r. oraz wnukami: N. G. ur. w 2004r. i A. G. ur. w 2008r. Rodzina mieszka w domu będącym własnością jego córki. W. G.pobiera emeryturę w wysokości 900 zł miesięcznie netto (3300zł przed potrąceniem odpowiedniej kwoty na poczet zajęcia komorniczego). M. G. pobiera natomiast emeryturę w wysokości 1207 zł miesięcznie netto. R.G.jest bezrobotny i nie posiada majątku, a M.G.uzyskuje z tytułu umowy o pracę wynagrodzenie w wysokości 1032 zł miesięcznie netto. Miesięczne koszty utrzymania rodziny obejmują: opłatę za energię elektryczną – 338 zł, opłatę za usługi wodnokanalizacyjne 468 zł za 3 miesiące, wydatki na opał 5500 zł w skali roku, wydatki na insulinę W. G. – 300 zł, wydatki na leki nasercowe M.G.– 130 zł, abonament telewizyjny i telefoniczny – 170 zł, opłatę za wywóz śmieci – 30 zł, podatek od nieruchomości – 50 zł na kwartał, wydatki na żywność, ubranie oraz środki czystości i higieny – ok. 500 – 600 zł na osobę, ratę kredytu w SKOK – 1800 zł. Ponadto strona skarżąca wskazuje, że ponosi koszty wizyt lekarskich żony, przy czym cena jednej wizyty wynosi 260 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 245§3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu, treść złożonego przez skarżącego oświadczenia we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wystarcza dla przyjęcia, że jego stan majątkowy uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Dokonując oceny w tym zakresie Sąd opierał się na wiedzy znanej z urzędu w związku z innymi zainicjowanymi przez wnioskodawcę postępowaniami w przedmiocie prawa pomocy (jak choćby prowadzonymi pod sygn. akt I SA/Kr 438/13 czy I SA/Kr 584/13). W ramach tych postępowań na wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów obrazujących sytuację majątkową rodziny, skarżący podawał, że uzyskanie dokumentacji jest niemożliwe z uwagi na trudną sytuację rodziny i narastające w niej konflikty, rodzina nie wyraża zgody na przekazanie dokumentów. Nie przedstawiał również dokumentów obrazujących jego sytuację materialną. Również we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym w niniejszej sprawie skarżący wskazał, że rodzina odmawia mu pomocy w prowadzonych postępowaniach, nie przekazuje dokumentów. W tych okolicznościach Sąd doszedł do przekonania, że wzywanie skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów, obrazujących stan majątkowy skarżącego i jego rodziny, prowadzić musiałoby niechybnie do bezproduktywnego przedłużenia okresu prowadzonego w sprawie postępowania. Dodatkowo przyznając prymat zasadzie ekonomiki postępowania nad powinnością wynikającą z przepisu art. 255 p.p.s.a. Sąd miał na względzie postawę procesową skarżącego, który konsekwentnie składa pisma bez podpisu, zmierzając zapewne do przedłużenia czasu trwania postępowania. W oparciu o dane zawarte we wniosku Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy poprzez zwolnienie go z kosztów sądowych. Przemawia za tym przede wszystkim rozbieżność pomiędzy wskazanymi miesięcznymi wydatkami gospodarstwa domowego skarżącego a dochodami tego gospodarstwa. Łączny dochód przepadający na gospodarstwo domowe wnioskodawcy stanowi kwotę około 3100 zł, natomiast wydatki rodziny, razem z płaconą ratą kredytu, wynoszą w sumie około 6 600 zł (przy założeniu, że utrzymanie jednej osoby stanowi minimalną wartość z przedziału 500 - 600 zł, czyli 500 zł oraz uwzględnieniu jednej wizyty lekarskiej w miesiącu). Miesięczny deficyt budżetu domowego wynosi więc około 3 500 zł. Sytuacja taka przeczy zasadom logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, poddaje również pod wątpliwość wiarygodność oświadczeń składanych przez skarżącego. W takim wypadku wykluczone jest natomiast przyznanie prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Sąd podkreśla także, że niedopuszczalna jest sytuacja, gdy osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy wykonuje ciążące na niej zobowiązania kredytowe, ponosząc z tego tytułu miesięcznie wydatek w kwocie 1800 zł, a żąda by koszty sądowe pokrywał za nią Skarb Państwa. Ponadto Sąd zauważa, że wnioskodawca jako główną przyczynę trudności finansowych wskazał bezrobocie syna. Jak wynika z przedłożonego oświadczenia syn wnioskodawcy ma 40 lat, jest osobą zdrową i nic nie wskazuje na brak możliwości podjęcia przez niego zatrudnienia. Wnioskodawca w zasadzie nawet nie uprawdopodobnił faktu bezrobocia syna, chociażby poprzez przedłożenie stosownego zaświadczenia z powiatowego urzędu pracy. Oczywiste i niedające się rozstrzygnąć wątpliwości budzić muszą także zasadnicze różnice pomiędzy składanymi w ramach bardzo krótkiej przestrzeni czasowej oświadczeniami skarżącego co do sytuacji majątkowej rodziny (por. sprawy prowadzone pod sygn. akt od I SA/Kr 1870/12 do I SA/Kr 1872/12). W szczególności wobec znanego powszechnie faktu, iż bieżący sezon zimowy należał do najcieplejszych w ostatniej dekadzie dziwić musi przyrost deklarowanych rocznych wydatków na poczet opału o 700 zł. W żaden sposób nie można także wytłumaczyć pominięcia w złożonym formularzu informacji dotyczących przysługującej żonie skarżącego jeszcze na początku tego roku własności nieruchomości rolnej o powierzchni 40 ha. Zdarzenie prowadzące do wyzbycia się przez nią tego prawa powinno zostać przecież uwzględnione przez skarżącego choćby w rubryce formularza zatytułowanej "Inne, dodatkowe informacje o stanie majątkowym". Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na zasadzie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.