I SA/Kr 797/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 02.03.2009r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002r. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 02.03.2009r., Nr[...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach", nadesłanych dokumentów oraz akt sprawy J. S. mieszka w domu rodziców. Wyżywienie i ubranie zapewnia mu rodzina. Z żoną ma ustanowioną rozdzielność majątkową i nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego. Pracuje w "T." J. S. na ¼ etatu i uzyskuje z tego tytułu wynagrodzenie w wysokości 319 zł. miesięcznie. Pieniądze te przelewane są na konto małżonki celem wydatkowania na potrzeby dwójki ich wspólnych małoletnich dzieci. W 2010r. J. S. uzyskał dochód w wysokości 2 474 zł. przy przychodzie wynoszącym 3 809,02 zł. Jest właścicielem udziału w. H. sp. z o.o. o wartości 500 zł. zajętego przez Skarb Państwa, Drugi Urząd Skarbowy . Obecnie nie posiada nieruchomości, oszczędności, kont bankowych, lokat bankowych czy przedmiotów o wartości pow. 3000 euro . Wpisany jest do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych Krajowego Rejestru Sądowego. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ). Obecna sytuacja J. S. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych. Otrzymuje on wprawdzie wynagrodzenie , ale jest ono niewysokie i przeznaczanie jest na wydatki związane z potrzebami małoletnich dzieci. J. S. jest praktycznie na utrzymaniu rodziny. Nie posiada nieruchomości, oszczędności czy przedmiotów wartościowych. Prowadzone jest przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne. Wpisany jest też do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych Krajowego Rejestru Sądowego, co praktycznie uniemożliwia mu zaciągnięcie jakiejkolwiek pożyczki czy kredytu. Stąd też, zdaniem orzecznika konieczność poniesienia kosztów sądowych przez J. S. zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych jego i dzieci. Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.