I SA/Kr 813/04
WyrokWSA w Krakowie2007-01-29
Skład orzekający: NSA Józef Gach, WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk, Asesor WSA Jarosław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądanie zwrotu kosztów egzekucyjnych, pobranych przed wejściem w życie nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 6 września 2001 r., może być rozpoznane merytorycznie, jeśli zostało wniesione po upływie 14 dni od dnia wejścia w życie tej nowelizacji?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że żądanie zwrotu kosztów egzekucyjnych, pobranych przed 30 listopada 2001 r., było spóźnione. Termin do wniesienia takiego żądania, w przypadku braku przepisów przejściowych, upłynął 14 grudnia 2001 r., a skarżący złożył je w dniu 27 października 2003 r. Ponadto, sąd uznał, że obowiązek zapłaty składek na ubezpieczenie społeczne, wynikający z ustawy, mógł być uszczegółowiony w rozporządzeniu.Stan faktyczny
Skarżący T. A. domagał się zwrotu kosztów egzekucyjnych pobranych w postępowaniach egzekucyjnych prowadzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Organ egzekucyjny odmówił zwrotu, wskazując na brak zgłoszenia zarzutów w ustawowym terminie. Skarżący argumentował, że podstawą zwrotu jest niezgodność egzekucji z prawem (brak doręczenia upomnień), a nie zgłoszenie zarzutów, powołując się na art. 64c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazał również, że przepis szczególny, na który powołał się wierzyciel, nie miał zastosowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 813/04 | WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 stycznia 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: NSA Józef Gach (spr), Sędziowie: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk, Asesor WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Dominika Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2007r., sprawy ze skargi T. A., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 27 kwietnia 2004r Nr [...], w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów egzekucyjnych, skargę oddala
Zaskarżonymi postanowieniami - po rozpoznaniu zażalenia - utrzymano w mocy postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...].2004r. - [...], którymi odmówiono zobowiązanemu tj. T. A. zwrotu kosztów egzekucyjnych pobranych w trakcie postępowań egzekucyjnych prowadzonych na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] wystawionych przez wierzyciela tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia podano, że okoliczności wymienione w zażaleniu zobowiązanego mogłyby być podstawą do zgłoszenia zarzutów na podstawie art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w terminie określonym w tym przepisie. Zarzutów tych jednak zobowiązany nie zgłosił. Zatem nie mogą być one już rozpatrzone.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zobowiązany wniósł o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 kwietnia 2004r. nr [...] z powodu niezastosowania art. 64c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002r. nr 110, poz. 968 ze zm.). Przepis ten stanowi, że jeżeli po pobraniu od zobowiązanego kosztów egzekucyjnych okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, koszty te organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu. Zatem przepis ten nie uzależnia tego zwrotu od zgłoszenia zarzutów przez zobowiązanego. Podstawą zwrotu kosztów egzekucyjnych jest wszczęcie i prowadzenie egzekucji niezgodnie z prawem. Niezgodność ta wystąpiła, gdyż wierzyciel wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 15 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie doręczył upomnień przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyjaśnił, że w myśl art. 27 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wierzyciel załącza do tytułu wykonawczego dowód doręczenia upomnienia lub zamieszcza w tym tytule informacji o braku obowiązku doręczenia upomnienia. W sprawach wierzyciel zawarł w tytułach wykonawczych informację o braku obowiązku doręczenia upomnienia. Jako podstawę prawną wskazał tu przepis szczególny.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym zobowiązany podał, że przepis szczególny wskazany przez wierzyciela jako podstawa braku obowiązku doręczenia upomnienia tj. § 2 pkt 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 1991r. w sprawie kosztów upomnienia oraz przypadków, w których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia (Dz.U. nr 81, poz. 354 ) nie mógł mieć zastosowania w sprawach. Przepis ten stanowi, że postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku gdy zobowiązany ma ustawowy obowiązek obliczenia i uiszczenia należności pieniężnej bez wezwania. Natomiast w sprawie obowiązek obliczenia i uiszczenia składki na ubezpieczenie społecznie od pracowników wynikał z § 14 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1993r. w sprawie wysokości i podstaw wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszanie do ubezpieczenia społecznego oraz rozliczanie składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego (tekst jedn. Dz.U. nr 68, poz. 330 )
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( tekst jedn. Dz.U. z 2000r. nr 110, poz. 968 ze zm.) łączy się z § 7 i 8 tego artykułu, w których stwierdza się odpowiednio, że organ egzekucyjny wydaje postanowienie w przedmiocie kosztów egzekucyjnych na żądanie zobowiązanego, a żądanie o którym mowa w § 7, nie podlega rozpatrzeniu jeżeli zostało wniesione po upływie 14 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, a w przypadku zakończenia postępowania egzekucyjnego wskutek wyegzekwowania wykonania obowiązku - od dnia powiadomienia zobowiązanego o wysokości pobranych kosztów egzekucyjnych. Termin ten został dodany przez art. 1 pkt 53 noweli z dnia 6 września 2001r. ( Dz.U. nr 125, poz. 1368 ze zm.) i wszedł w życie zgodnie z art. 15 tejże ustawy w dniu 30 listopada 2001r. W noweli tej znajdował się również przepis przejściowy tj. art. 12 ust 4, który stanowił, że żądanie o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych wniesione przed 30.11.2001r. podlegały rozpatrzeniu na podstawie przepisów dotychczasowych. Oznaczało to, że żądanie wniesione począwszy od tego dnia ( tak jak w rozpoznawanej sprawie ) podlegają rozpoznaniu według przepisów nowych. Jednakże przepisy przejściowe nie zawierały regulacji, w jakim terminie należy wnieść żądanie wydania postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych. Istnieje tu więc luka prawna, którą należało zapełnić per analogiam tak jak to uczyniono w art. 12 ust. 3 noweli z dnia 6 września 2001r. Mianowicie przepis ten stanowi, że termin do wniesienia skargi na dokonane przed jej wejściem w życie czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego kończy się z upływem 14 dni od dnia wejścia tej ustawy w życie. Zatem termin do wniesienia przez zobowiązanego żądania do wydania postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych, gdy pobrano te koszty przed dniem 30.11.2001r. ( tak jak w rozpoznawanych sprawach) upłynął 14 grudnia 2001r. Natomiast skarżący złożył takie żądanie w dniu 27.10.2003r. Stad też żądanie to jako spóźnione nie mogło ono zostać rozpoznane co do istoty.
Odnosząc się do podnoszonego przez skarżącego zarzutu, iż obowiązek uiszczenia składek na ubezpieczenie społecznego nie wynikał z ustawy lecz z rozporządzenia podkreślić należy, iż do źródeł prawa należą również podustawowe akty prawne, tj. rozporządzenia. Podstawą wydania takich aktów jest zawsze wyraźne upoważnienie ustawowe określające ich treść, cel regulacji oraz jej zakres. W przedmiotowej sprawie obowiązek zapłaty składek na ubezpieczenie społecznie społeczne wynikał z ustawy (o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych z dnia 25 listopada 1986 r. ), rozporządzenie określało jedynie wysokość i podstawę wymiaru tych składek, terminy i tryb ich opłacania, zasady rozliczania przez zakłady pracy składek i wypłaconych świadczeń.
W tym stanie rozpoznawanej sprawy zaskarżona decyzja mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Z tego względu Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło