I SA/Kr 843/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 kwietnia 2012r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn postanawia: I zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, doradcy podatkowego, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 27 kwietnia 2012r. nr [...], w przedmiocie podatku od spadków i darowizn. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach", nadesłanych dokumentów i akt sprawy – A.B. ur. w 1952r. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną E.K.–B. ur. w 1944r. Kobieta jest chora na padaczkę, przeszła wylew i jest sparaliżowana, wymaga stałej opieki. Na rzecz małżonków ustanowiona została dożywotnia służebność osobista polegająca na prawie korzystania z całego budynku mieszkalnego oraz całych zabudowań gospodarczych w J. oznaczonych numerem [...]. A. B. otrzymuje rentę w wysokości 546,76 zł miesięcznie netto a E. K. – B. otrzymuje rentę w wysokości 426,57 zł miesięcznie netto. Miesięczne koszty utrzymania rodziny obejmują: wydatki na żywność – ok. 400 zł, wydatki na lekarstwa żony – ok. 250 zł, koszty pampersów – 116,40 zł, opłatę za energię elektryczną – ok. 53,98 zł, opłatę za gaz – ok. 60 zł, opłatę za telefon – ok. 25 zł. Ponadto raz do roku kupowane są dwie tony węgla na opał za cenę ok. 1600 zł. Strona skarżąca nie posiada nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Żona wnioskodawcy jest natomiast właścicielką nieruchomości położonej w Jurgowie składającej się z trzech działek nr [...], [...], [...] o łącznej pow. 0,0805 ha objętej księgą wieczystą nr [...]. Postanowieniem z dnia 16 października 2012r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zwolnił skarżącego od kosztów sądowych, zaś w pozostałym zakresie wniosek oddalił. W piśmie z dnia 5 listopada 2012r. skarżący wyraził niezadowolenie z wydanego rozstrzygnięcia, prosząc o ponowne rozpatrzenie jego wniosku i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wyjaśnił, że od dnia 17 października 2012r. jego żona przebywa na rehabilitacji w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym [...] w R. Koszty pobytu w zakładzie wynoszą 120 zł dziennie, z czego ZUS daje 80 zł, a 40 zł płaci pacjent. W konsekwencji już sam tylko miesięczny koszt pobytu przekracza o 200 zł cały dochód gospodarstwa domowego, a żona choćby do częściowego wyzdrowienia będzie tam musiała przebywać około 6 miesięcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity - Dz. U. z 2012 r., poz. 270, powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy osoba wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym - gdy wykaże, iż nie w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. W ocenie sądu skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, dlatego też zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy zarówno poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jak i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Już sam całkowity dochód gospodarstwa domowego nie przekracza nawet jednego tysiąca złotych, co w świetle zasad doświadczenia życiowego oznacza, że pozwala on jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo jeszcze żona skarżącego jest dotknięta długotrwałym schorzeniami oraz ułomnością, które nie tylko utrudniają małżeństwu codzienną egzystencję, lecz ponadto jeszcze generują dla nich niemałe koszty pielęgnacji i środków medycznych. W tych warunkach nie sposób uznać, iżby uzyskiwane przez skarżącego oraz jego małżonkę wprawdzie stałe, lecz niewielkie dochody, pozwalały na wygospodarowanie potrzebnych środków finansowych choćby tylko na poniesienie części kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.