I SA/Kr 856/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA: Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. C. sp. z o.o. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 kwietnia 2008r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2006 r. p o s t a n a w i a 1. przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnić ją od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w części przekraczającej kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt ) 2. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. C. sp. z o.o. we W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 14.04.2008r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] nr [...], w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zapłaty zaległości w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2006r. w kwocie 19 745,59 zł. Jak wynika z uzasadnienia wniosku zawartego w nim "oświadczenia o majątku i dochodach" oraz dokumentów, J. C. sp. z o.o. we W. w roku 2007 poniosła stratę w kwocie -23 482,90 zł. przy przychodzie na poziomie 481 445,94 zł. Za drugi kwartał 2008 r. wartość transakcji podlegających opodatkowaniu wyniosła łącznie 1 041 419 zł. Spółka posiada konto bankowe w [...] Bank S.A.. Jest również właścicielem: 2/4 części działki nr [...] o pow. 2 402 m2 położonej w A. (Kw [...]) - wartość początkowa 25 000 zł. , niezabudowanej nieruchomości o pow. 70 549 m2 położonej w A. ( Kw [...]) - wartość początkowa 795 940 zł. , niezabudowanej nieruchomości o pow. [...] położonej w T. ( Kw [...]) - wartość początkowa 30 000 zł. , budynku położonego w A. o pow. [...] m2. - wartość początkowa 300 000 zł. Według informacji strony skarżącej na wszystkich nieruchomościach ciążą zajęcia egzekucyjne. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. oddalił wniosek strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. Rozstrzygnięcie to zostało uzasadnione tym , iż skarżący cały czas prowadzi działalność gospodarczą obracając znacznymi środkami finansowymi czego dowodem są dane zawarte w deklaracjach podatkowych za 2 kwartał 2008r. (wartość transakcji - 1 041 419 zł.). W obliczu tych kwot wydatek 500 zł. tytułem wpisu od skargi nie jest sumą niemożliwą do zapłaty. Ponadto spółka nie wywiązała się z ciążącego na niej ustawowego obowiązku "wykazania" przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Strona skarżąca. została zobowiązana bowiem m.in. do nadesłania wyciągów z posiadanych kont bankowych ujmujących wszystkie transakcje przeprowadzone przez okres ostatnich trzech miesięcy . Tymczasem nadesłane przez spółkę wyciągi nie obrazowały ciągłości operacji przeprowadzanych przez okres dwóch miesięcy ani tym bardziej trzech, co dawałoby obraz kondycji finansowej strony skarżącej i wysokości środków , którymi obracała . Ponadto podniesiono , iż podmiot gospodarczy toczący spór sądowy powinien wykazać się zapobiegliwością i przezornością w związku z prowadzona przez siebie działalnością gospodarczą. Od przedmiotowego postanowienia skarżący , wniósł w ustawowym terminie sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W uzasadnieniu sprzeciwu podniósł, iż interpretacja Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że jakoby każdy podmiot gospodarczy musi się liczyć z ryzykiem gospodarczym obejmującym również konieczność ponoszenia kosztów ewentualnych procesów sądowych, nie znajduje poparcia w żadnym prawie jest również sprzeczna z Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości. Zdaniem skarżącego Sąd również nieprawidłowo ocenił jego sytuację majątkową , gdyż w dalszym ciągu działalność spółki przynosi straty. Natomiast dokonywany obrót jest realizowany z materiałów powierzonych, nie będących własnością skarżącego. Obrót ten wynika z refaktur, bez przepływu gotówki tzn. klient bezpośrednio płaci do dostawcy. Ponadto wiele transakcji odbywa się w ramach wzajemnych kompensat. Podniósł również , iż wywiązał się z obowiązku "wykazania" przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy przesyłając wszystkie wyciągi z konta. Natomiast brak informacji o rachunku w [...] Bank., spowodowany był zamknięciem rachunku w tym banku na co przesłał stosowny dokument . Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje: Wniosek zasługuje częściowo na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 §3). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może też polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 §4 P.p.s.a.). Należy też dodać, że osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z przedstawionych przez skarżącego dokumentów wynika , iż sytuacja finansowa spółki jest trudna , przynosi bowiem stratę , natomiast posiadany majątek nie może być wykorzystany z uwagi na zajęcia komornicze . Również nie można zgodzić się z twierdzeniem , iż skarżący nie wywiązał się z obowiązku wykazania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy, gdyż nie wykazano , iż skarżący nie przesłał wszystkich wyciągów bankowych. Natomiast za wiarygodne sąd uznał twierdzenie o zamknięciu rachunku w banku [...] Bank albowiem doręczono do akt sprawy wypowiedzenie rachunku bankowego Również nie jest zasadny argument o konieczności zabezpieczenia przez stronę środków na koszty związane z ewentualnymi procesami sądowymi. Europejski Trybunał Praw Człowieka wypowiedział się krytycznie o nakładaniu na osobę prowadzącą działalność gospodarczą obowiązku czynienia oszczędności na poczet ewentualnych kosztów sądowych (sprawa J. i J. przeciwko P. z [...] lipca 2005 r., skarga nr [...], a także sprawa T. przeciwko P., wniosek nr [...], orzeczenie z [...] stycznia 2006 r.). Trzeba też pamiętać, że art. 246 P.p.s.a. nie przewiduje żadnych warunków przyznania prawa pomocy poza wykazaniem, że strona nie ma środków na poniesienie kosztów postępowania (por. "Prawo pomocy w orzecznictwie NSA, opracowane przez Biuro Orzecznictwa NSA, Warszawa 2007, str. 68). Niemniej jednak zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie zaistniałe okoliczności nie wskazują, aby skarżący nie był w stanie partycypować w kosztach procesu przynajmniej częściowo. Spółka prowadzi bieżącą działalność gospodarczą i pomimo tego , iż wykazała stratę w działalności gospodarczej to wysokość przychodu wskazuje , iż skarżący obraca dużymi środkami finansowymi . Należy również zauważyć, że wysokość opłaty sądowej w niniejszej sprawie po uwzględnieniu argumentów skarżącego wyniesie zaledwie 250 zł., nie jest to więc duża kwota , której uiszczenia przekraczałoby możliwości finansowe spółki jak również aby można ją uznać jako pozbawiającą stronę prawa do sądu . Z tych powodów, na podstawie art. 245 § 1 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.