I SA/Kr 863/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wolas po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 10 kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie określenia nieprzekazanej kwoty przez dłużnika zajętej wierzytelności postanawia : - wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 16 lutego 2012 r., nr [...] W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 10 kwietnia 2012 r., B. Sp. z o.o. w K. (reprezentowana przez pełnomocnika) zawarła wniosek o wstrzymanie jego wykonania oraz postanowienia organu I instancji, gdyż w razie wykonania zaskarżonych postanowień zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, jak również trudnych do odwrócenia skutków w postaci konieczności zakończenia działalności przez stronę skarżącą. Wykonanie postanowień nie doprowadzi bowiem do rychłego wyegzekwowania należnych kwot, a jedynie spowoduje brak możliwości prowadzenia bieżącej działalności gospodarczej oraz konieczność ogłoszenia upadłości strony skarżącej. Wszczęcie postępowania upadłościowego prawdopodobnie doprowadzi do pozbawienia Spółki zarządu nad prowadzonym przedsiębiorstwem oraz skutkować będzie umorzeniem postępowania egzekucyjnego i wszczęciem żmudnej i długotrwałej procedury likwidacji majątku masy upadłości. Powołując się na orzeczenie NSA strona skarżąca wskazała, ze wykonanie zaskarżonej decyzji skutkujące zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratą przez stronę skarżącą jedynego źródła utrzymania dla niej i jej rodziny, stanowi spełnienie obu przesłanek określonych w art. 61§3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej "p.p.s.a.". Zakończenie działalności gospodarczej oraz konieczność ogłoszenia upadłości bez wątpienia mieści się w zakresie pojęcia znacznej szkody oraz skutków trudnych do odwrócenia. Wykonanie zaskarżonych postanowień będzie wiązało się ze stratami dla skarżącego, spowodować może bowiem istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, której przywrócenie do stanu poprzedniego będzie mogło nastąpić jedynie po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Podstawowym argumentem przemawiającym za wstrzymaniem wykonania postanowienia jest zatem zachwianie płynności finansowej Spółki w wyniku nadzwyczajnych okoliczności związanych z postępowaniem egzekucyjnym, co może w konsekwencji doprowadzić do konieczności zakończenia przez nią działalności. Strona skarżąca wskazała także, że należy rozważyć czy podejmowanie w stosunku do niej działań, które mogą doprowadzić do jej upadłości jest zgodne z zasadami postępowania egzekucyjnego, w szczególności zasadą proporcjonalności, niezbędności, a zwłaszcza skuteczności egzekucji oraz nie narusza interesu publicznego. W ocenie Spółki racjonalnym i właściwym z uwagi na interes publiczny jest umożliwienie stronie dobrowolnego przekazania kwot, tym bardziej gdy wskazała ona źródła finansowania, które obiektywnie po zakończeniu kryzysu w branży budowlanej oraz na runku nieruchomości pozwolą zdobyć środki na zaspokojenie roszczeń organu egzekucyjnego. W piśmie procesowym z dnia 6 lipca 2012 r., pełnomocnik strony skarżącej podał dodatkowo, że w dniu 21 czerwca 2012 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał tytułu wykonawczy, na podstawie którego wszczął w stosunku do Spółki postępowanie egzekucyjne zmierzające do przymusowego wykonania obowiązku objętego zaskarżonym postanowieniem. W ramach tego postępowania organ dokonał zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych strony skarżącej. Zajęcie rachunków bankowych uniemożliwia stronie regulowanie bieżących zobowiązań i prowadzi do jej niewypłacalności, dlatego - w opinii pełnomocnika - zachodzi potrzeba jak najszybszego wydania przez Sąd orzeczenia wstrzymującego wykonanie zaskarżonego postanowienia, tak aby nie dopuścić do wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na dowód tego strona załączyła tytułu wykonawczy – na okoliczność wszczęcia postępowania egzekucyjnego oraz pięć zawiadomień w sprawie zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych Spółki. Strona skarżąca wskazała także, że doświadcza przejściowych zaburzeń płynności finansowej. Zablokowanie rachunków bieżących uniemożliwia prowadzenie procesu sprzedaży mieszkań oraz pokrywania bieżących kosztów utrzymania mieszkań, jak również kosztów marketingu i sprzedaży. W dalszej kolejności dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego i zablokowanie rachunków bankowych może doprowadzić do trwałej niezdolności Spółki do prowadzenia działań operacyjnych, a tym samym do jej upadłości. Spółka podała także, że posiada znaczny majątek, który w dłuższej perspektywie czasu oraz w razie spieniężenia, zapewni finansowanie bieżącej działalności i uregulowanie zobowiązań. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z określonych w tym przepisie przesłanek, tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Powyższy przepis daje możliwość wstrzymywania zaskarżonych aktów (tylko aktów), wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Należy podkreślić, że ustawa nie precyzuje jakie okoliczności uzasadniają wstrzymanie wykonania aktu. Ocena, czy wskazane przez stronę okoliczności są wystarczające do pozytywnego załatwienia jej wniosku, a zatem czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, pozostaje w wyłącznej kompetencji sądu. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. W ocenie Sądu użyte w art. 61 § 3 p.p.s.a. "trudne do odwrócenia skutki" to takie prawne lub faktyczne następstwa, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że Spółka wykazała zaistnienie okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać bowiem należy, że już sam fakt znacznego utrudnienia w prowadzeniu działalności gospodarczej w związku z wykonaniem zaskarżonego postanowienia, mogącego spowodować konieczność likwidacji przedsiębiorstwa, uzasadnia uznanie, że w odniesieniu do Spółki może zachodzić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Również fakt zajęcia rachunków bankowych Spółki, skutkujący zakazem dokonywania wypłat z tych rachunków do wysokości zajętej wierzytelności, uniemożliwia stronie regulowanie bieżących zobowiązań i prowadzi do jej niewypłacalności. Może zatem spowodować trudne do odwrócenia skutki. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 61§3 p.p.s.a.