I SA/Kr 874/19
WyrokWSA w Krakowie2019-10-24
Skład orzekający: Bogusław Wolas, Piotr Głowacki, Waldemar Michaldo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej pełnoletniej osobie pod adresem zamieszkania adresata, która zadeklarowała podjęcie się oddania pisma adresatowi, jest skuteczne, nawet jeśli osoba ta nie jest domownikiem w ścisłym tego słowa znaczeniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie decyzji administracyjnej było skuteczne. Pełnoletnia osoba, która zadeklarowała podjęcie się oddania pisma adresatowi, może być uznana za domownika w rozumieniu art. 149 Ordynacji podatkowej, nawet jeśli nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z adresatem. Kluczowe jest, aby organ podatkowy dysponował aktualnymi danymi adresowymi podatnika, a w przypadku ich braku, podatnik ponosi negatywne skutki.Stan faktyczny
Skarżąca K. S. wniosła o ponowne doręczenie decyzji Naczelnika US w Z. z dnia 31 lipca 2018 r., twierdząc, że została ona doręczona osobie nieupoważnionej. Organ I instancji odmówił ponownego doręczenia, uznając, że decyzja została skutecznie doręczona w dniu 1 sierpnia 2018 r. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżąca zaskarżyła postanowienie organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących doręczeń.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr.) Sędziowie: WSA Piotr Głowacki WSA Waldemar Michaldo Protokolant: Specjalista Małgorzata Kruszec po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 października 2019 r. sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ponownego doręczenia decyzji skargę oddala
Zaskarżonym do WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 5 czerwca 2019 r.,
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie
Naczelnika US w Z. z dnia 22 stycznia 2019 r., którym odmówiono K. S. ponownego doręczenia decyzji z dnia 31 lipca 2018 r.
Postanowienia te zostały wydane w następującym stanie faktycznym sprawy.
Wnioskiem z dnia 4 września 2018 r. pełnomocnik Skarżącej K. S.
wniósł o doręczenie decyzji Naczelnika US w Z. z dnia 31 lipca 2018 r. na
adres kancelarii pełnomocnika, gdyż decyzja ta została doręczona osobie
nieupoważnionej.
Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2019 r. naczelnika US w Z.
odmówił ponownego doręczenia ww. decyzji uznając, że decyzja ta została
skutecznie doręczona w dniu 1 sierpnia 2018 r., zgodnie z art. 149 Ordynacji
podatkowej i w tym dniu weszła do obrotu prawnego.
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik strony zarzucił
naruszenie:
1. art. 121§1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (dalej "O.p.")
poprzez dokonanie błędnych ustaleń co do statusu osoby, która dokonała odbioru
decyzji z dnia 31 lipca 2018 r., a tym samym poprzez naruszenie zasady
prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie,
2. art. 149 O.p. poprzez zastosowanie wobec osoby niebędącej domownikiem,
sąsiadem, zarządcą domu lub dozorcą.
Dyrektor lAS w K., po rozpatrzeniu zażalenia, utrzymał w mocy
postanowienie Naczelnika US w Z.. Wskazał, że okoliczność doręczenia
pisma, organ podatkowy co do zasady ustala na podstawie dowodu doręczenia
przesyłki rejestrowanej, tak jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Dyrektor
lAS w K. zaznaczył, że treść tego dokumentu nie budziła wątpliwości co do
dokonania czynności doręczenia, jednak w związku z załączonym do wniosku z dnia
4 września 2018 r. o ponowne dostarczenie decyzji oświadczeniem Pani B. G. odnośnie odebrania decyzji, zwrócono się do Urzędu Pocztowego z prośbą
o udzielenie informacji dotyczącej doręczenia ww. decyzji. W odpowiedzi P. potwierdziła, że przedmiotową przesyłkę odebrała Pani A. B.,
a nie jak pierwotnie pełnomocnik wskazał w piśmie z dnia 4 września 2018 r., że
przesyłkę odebrała Pani B. G.. Organ II instancji przedstawił zawarte
w Ordynacji podatkowej przepisy określające sposoby doręczenia pisma adresatowi.
Stwierdził następnie, że w sprawie decyzja z dnia 31 lipca 2018 r. została doręczona
stronie zgodnie z art. 149 O.p. - pod adresem ul. [...] w Z.
odebrała ją Pani A. B.. Organ zaznaczył, że według danych
rejestracyjnych US w Z., Skarżąca zamieszkuje pod tym adresem od 19
lutego 1980 r. do nadal i do tej pory adres nie był zmieniany. Z akt sprawy wynika, że
adres ten Skarżąca podaje także w innych instytucjach, czego dowodem są karty
leczenia szpitalnego, decyzje ZUS. Również w złożonym z ostrożności procesowej
przez pełnomocnika strony, wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania
oraz odwołaniu, został wskazany powyższy adres jako adres Skarżącej.
Odnosząc się do twierdzeń pełnomocnika, że Pani A. B. nie jest
w żadnym stopniu spokrewniona ze Skarżącą oraz, że nie jest możliwe, aby osoba ta
przebywała pod adresem zamieszkania rodziców Skarżącej, gdyż jest ona jedynie
zatrudniona na stanowisku księgowej w Spółce A. Sp. z o.o. sp.k., której
siedziba znajduje się przy ul. [...] w Z., organ zwrócił uwagę na
wyrażony w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym "domownikiem" w rozumieniu
art. 149 O.p. może być także osoba przebywająca za zgodą adresata w tym samym
domu jednorodzinnym lub mieszkaniu (lokalu) bez względu na to, czy prowadzi
z adresatem wspólne gospodarstwo domowe. Osoba ta podczas nieobecności
adresata będzie upoważniona do odbioru korespondencji skierowanej do adresata,
jeżeli podejmie się doręczenia jemu tej korespondencji. Według urzędowego
dokumentu jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru oraz wyjaśnień P. ,
Pani A. B. podjęła się oddania pisma adresatowi. Twierdzenia
pełnomocnika, że przedmiotową decyzję odebrała Pani B. G. są sprzeczne
z dowodami znajdującymi się w aktach sprawy, tj. ze zwrotnym potwierdzeniem
odbioru oraz wyjaśnieniami P. . Organ II instancji zaznaczył również, że
kwestia wykonywania pracy przez Panią A. B. nie ma związku z jej
przebywaniem pod adresem podatniczki i odbiorem korespondencji kierowanej do
Skarżącej.
W skardze do WSA w Krakowie, pełnomocnik Skarżącej powielił zarzuty
zawarte w zażaleniu i wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia
organu II instancji oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, jak
również zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał
dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 148 § 1 O.p. pisma doręcza
się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do
doręczeń w kraju. Pisma można doręczać również w siedzibie organu podatkowego
albo w miejscu zatrudnienia lub prowadzenia działalności przez adresata (art. 148 §
2 O.p.) albo - w razie niemożności doręczenia pisma we wcześniej wskazany sposób
- w każdym miejscu gdzie się adresata zastanie (art. 148§3 O.p.). W przypadku
nieobecności adresata w miejscu zamieszkania albo pod adresem do doręczeń
w kraju pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, a gdyby
go nie było lub odmówił przyjęcia pisma - sąsiadowi, zarządcy domu lub dozorcy -
gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi (art. 149 zd. 1 O.p.).
Sąd stwierdza, że słusznie organy uznały, że ww. decyzja Naczelnika US
w Z. została skutecznie doręczona Skarżącej 1 sierpnia 2018 r. w trybie
zastępczym, tj. dorosłemu domownikowi. Po pierwsze, niezasadne jest
kwestionowanie prawidłowości przyjętego przez organ adresu zamieszkania
Skarżącej, tj. Z., ul. [...]. Adres ten wynikał bowiem z danych
rejestracyjnych Urzędu Skarbowego w Z. i organ I instancji był zobligowany
do posługiwania się danymi z tego rejestru, co wprost wynika z treści art. 14a ustawy
z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników
i płatników (Dz.U. z 2019 r., poz. 63). Sąd orzekający podziela prezentowany
w orzecznictwie podgląd, że skoro prawodawca przewidział specjalny system
ewidencyjny podatników i płatników, służący organom podatkowym i prowadzonym
przez nie postępowaniom, to zaniechanie dokonania przez podatnika zgłoszenia
aktualizacyjnego w przypadku zmiany adresu zamieszkania prowadzi do skutku
w postaci kierowania korespondencji przez organ podatkowy pod niewłaściwy adres.
Mogące stąd wynikać ewentualne negatywne skutki obciążają jednak podatnika,
a nie organ podatkowy (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2017 r., II FSK
1116/17, z dnia z 4 września 2014 r., sygn. akt II FSK 1757/13 oraz z dnia z dnia 28
marca 2013 r., sygn. akt I FSK 699/12). Sąd podziela także pogląd Naczelnego Sądu
Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 1 września 2019 r., sygn. akt I FSK
1067/19, że przesądzające znaczenie w sprawie prawidłowego ustalenia miejsca
zamieszkania podatnika ma stan wiedzy organu w momencie ekspedycji przesyłki.
W sytuacji, gdy organ podatkowy na podstawie informacji wynikających z systemów
ewidencji podatników, które nie budzą jego wątpliwości oraz na podstawie innych
znanych mu okoliczności dysponuje jednym adresem zamieszkania strony, wysłanie
korespondencji na ten adres należy uznać za prawidłowe (tak wyrok NSA z dnia 11
września 2019 r., sygn. akt I FSK 1067/19). Niezależnie od powyższego Sąd
zauważa, że we wniosku z dnia 4 września 2019 r. o doręczenie decyzji Naczelnika
US w Z. z dnia 31 lipca 2018 r., pełnomocnik Skarżącej wskazał adres
podatnika ul. [...], [...]. Ponadto adres ten figuruje
w znajdujących się w aktach sprawy kartach informacyjnych z leczenia szpitalnego
strony czy decyzji ZUS. Należy w konsekwencji uznać, że przedmiotowa decyzja
z dnia 31 lipca 2018 r. została wysłana na prawidłowy adres Skarżącej.
Sąd nie znalazł również podstaw, aby kwestionować prawidłowość odebrania
decyzji przez Panią A. B.. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd
Administracyjny w wyroku z dnia 11 stycznia 2017 r., sygn. akt I FSK 713/15, a Sąd
orzekający w niniejszej sprawie w pełni pogląd ten podziela, domownikiem
w rozumieniu art. 149 O.p. może być także osoba przebywająca za zgodą adresata
w tym samym domu (lokalu) bez względu na to, czy prowadzi z adresatem wspólne
gospodarstwo domowe. Skoro w rozpoznanej sprawie, pełnoletnia osoba
oświadczyła, że jest domownikiem adresata i zobowiązała się oddać pismo
adresatowi - co wynika z adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki - to
brak jest podstaw do przyjęcia, że decyzja z dnia 31 lipca 2018 r. nie została
skutecznie doręczona. Odnosząc się do zarzutów skargi i kwestionowania
poczynionych ustaleń należy wskazać, że wobec kompletności i spójności zebranego
materiału dowodowego organy należycie wyjaśniły okoliczności sprawy, co znalazło
odzwierciedlenie w ustalonym przez organy stanie faktycznym i w konsekwencji
w sposób prawidłowy przyjęły, że decyzja z dnia 31 lipca 2018 r. została skutecznie
doręczona i weszła do obrotu prawnego.
Mając zatem na uwadze całokształt przedstawionych wyżej okoliczności
sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko organu II instancji
przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, a tym samym uznając
skargę za nieuzasadnioną w oparciu o przepis art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D . z 2018, poz.
1302 ze zm.) orzekł o jej oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło