I SA/Kr 875/13
PostanowienieWSA w Krakowie2013-10-01
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest bezrobotna, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych, a utrzymuje się z pomocy syna, należy się prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza gdy łączna suma wpisów od skarg wynosi 3000 zł?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawca, będąc osobą bezrobotną, nieposiadającą oszczędności ani przedmiotów wartościowych, utrzymująca się z pomocy syna, nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych ani kosztów wynagrodzenia pełnomocnika, zwłaszcza w sytuacji, gdy łączna suma wpisów od skarg wynosi 3000 zł. Działanie to ma na celu zapewnienie dostępu do wymiaru sprawiedliwości osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia udział w postępowaniu.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek L.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, otrzymującą miesięcznie 500 zł od syna. Posiada minimalne koszty utrzymania, nie ma oszczędności ani nieruchomości, a saldo konta bankowego jest ujemne. W sprawie toczy się postępowanie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej spadkobiercy za zaległości podatkowe w podatku VAT. Łączna suma wpisów od skarg w sprawach L.S. wynosi 3000 zł.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla L.S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 1 października 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 09.04.2013r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej spadkobiercy za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień 2000 r. postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla L.S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek L.S. o przyznanie prawa pomocy, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 09.04.2013r., nr [...], w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej spadkobiercy za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień 2000r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach", L.S. jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Pieniądze na bieżące utrzymanie otrzymuje w formie pomocy od syna M.S. w wysokości 500 zł., miesięcznie. Koszty utrzymania wnioskodawcy obejmują : opłatę za energię elektryczną – ok. 20 zł., miesięcznie, opłatę za wodę – 14 zł., miesięcznie, opłatę za wywóz śmieci – 5 zł., miesięcznie.
Strona skarżąca nie posiada oszczędności, nieruchomości ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro, a saldo jej konta w Alior Banku S.A. na dzień 30.06.2013r. miało wartość ujemną i wynosiło – 43,69 zł.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na udział w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Podkreślić należy, iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych (H.Knysiak – Molczyk (w:) T.Woś, H.Knysiak – Molczyk, M.Romańska , Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , Komentarz, Warszawa, LexisNexis 2009, s. 869).
W sprawach o sygn. akt I SA/Kr 873 - 878/13, toczących się przed tut. Sądem, w których L.S. jest stroną, łączna suma wpisów od skarg wynosi natomiast 3 000 zł. (6 x 500 zł.= 3 000 zł.). Stąd też, w świetle w/w okoliczności, stwierdzić należy, iż poniesienie przez wnioskodawcę kosztów sądowych i kosztów wynagrodzenia pełnomocnika, jest więc praktycznie niemożliwe. Jest on bowiem osobą bezrobotną, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych a utrzymuje się dzięki pomocy finansowej syna. Jej wartość nie jest jednak wysoka i stanowi sumę sześciokrotnie mniejszą od kwoty wpisów w w/w sprawach.
Działając wobec tego w oparciu o zasadę aby nie ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt. 1) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. poz . 270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło