I SA/Kr 876/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-10-01

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba bezrobotna, otrzymująca niewielką pomoc finansową od syna, posiadająca jedynie minimalne koszty utrzymania i ujemne saldo na koncie, powinna zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego adwokata w postępowaniu administracyjnosądowym, zwłaszcza gdy wniosek dotyczy kilku powiązanych spraw?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) zasługuje na uwzględnienie, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W sytuacji, gdy wnioskodawca jest osobą bezrobotną, utrzymuje się z niewielkiej pomocy syna, nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów, a łączna suma wpisów w kilku powiązanych sprawach jest znacząco wyższa od jego możliwości finansowych, poniesienie tych kosztów jest praktycznie niemożliwe. Celem jest niedopuszczenie do sytuacji, w której brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek L.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 09.04.2013r. w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej spadkobiercy za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień 2000 r. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, otrzymuje pomoc od syna w wysokości 500 zł miesięcznie, ponosi niskie koszty utrzymania, nie posiada oszczędności ani nieruchomości, a saldo konta bankowego jest ujemne. Łączna suma wpisów od skarg w kilku powiązanych sprawach wynosi 3000 zł.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla L.S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 1 października 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 09.04.2013r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej spadkobiercy za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień 2000 r. postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla L.S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek L.S. o przyznanie prawa pomocy, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 09.04.2013r., nr [...], w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej spadkobiercy za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień 2000r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach", L.S. jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Pieniądze na bieżące utrzymanie otrzymuje w formie pomocy od syna M.S. w wysokości 500 zł., miesięcznie. Koszty utrzymania wnioskodawcy obejmują : opłatę za energię elektryczną – ok. 20 zł., miesięcznie, opłatę za wodę – 14 zł., miesięcznie, opłatę za wywóz śmieci – 5 zł., miesięcznie. Strona skarżąca nie posiada oszczędności, nieruchomości ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro, a saldo jej konta w Alior Banku S.A. na dzień 30.06.2013r. miało wartość ujemną i wynosiło – 43,69 zł. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na udział w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Podkreślić należy, iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych (H.Knysiak – Molczyk (w:) T.Woś, H.Knysiak – Molczyk, M.Romańska , Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , Komentarz, Warszawa, LexisNexis 2009, s. 869). W sprawach o sygn. akt I SA/Kr 873 - 878/13, toczących się przed tut. Sądem, w których L.S. jest stroną, łączna suma wpisów od skarg wynosi natomiast 3 000 zł. (6 x 500 zł.= 3 000 zł.). Stąd też, w świetle w/w okoliczności, stwierdzić należy, iż poniesienie przez wnioskodawcę kosztów sądowych i kosztów wynagrodzenia pełnomocnika, jest więc praktycznie niemożliwe. Jest on bowiem osobą bezrobotną, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych a utrzymuje się dzięki pomocy finansowej syna. Jej wartość nie jest jednak wysoka i stanowi sumę sześciokrotnie mniejszą od kwoty wpisów w w/w sprawach. Działając wobec tego w oparciu o zasadę aby nie ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt. 1) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. poz . 270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło