I SA/Kr 898/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk Sędziowie: NSA Grażyna Jarmasz (spr) WSA Maria Zawadzka Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2005r sprawy ze skargi "N" Spółka z o.o. w S. na decyzję Izby Skarbowej w Kielcach z dnia 12 marca 2002r Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2000r I. uchy la zaskarżoną decyzję IL zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej koszty postępowania w kwocie 724,84 zł ( siedemset dwadzieścia cztery złote osiemdziesiąt cztery grosze). I SA/Kr 898/02 Uzasadnienie W dniu 17 kwietnia 2002r. została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skarga Zakładu "N" sp. z o.o. w S. na decyzję Izby Skarbowej z 12 marca 2002r. numer [...] Decyzją tą Izba Skarbowa utrzymała w mocy rozstrzygnięcie Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] listopada 2001 r. numer [...] określające spółce w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2000r. zobowiązanie podatkowe w wysokości 37 748zł, zaległość podatkową w kwocie 27 879zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, jak również ustalające dodatkowe zobowiązanie w tym podatku w wysokości 8 363zł. Rozstrzygnięcia takie zapadły / po ponownym rozpoznaniu sprawy wobec uchylenia decyzji Urzędu do ponownego rozpoznania/ z uwagi na ustalenia kontroli przeprowadzonej w spółce za okres od lipca do listopada 2000r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. W trakcie prowadzonych czynności stwierdzono, że w dniu [...] czerwca 2000r. pomiędzy spółką "N", a Firmą "S." sp. z o.o. w S. zawarta została w formie aktu notarialnego umowa zamiany przedmiotem której były prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz budynki na gruncie wzniesione, nie będące, co ustalono w postępowaniu, towarem używanym, czyli zwolnionym od podatku od towarów i usług. Zgodnie z § 6 tej umowy spółka "S." dokonała przelewem bankowym z dnia [...] lipca 2000r. dopłaty kwoty 230 000zł ze wskazaniem, iż jest ona przeznaczona na adaptację nabywanego przez spółkę "N" budynku w celu przystosowania go do prowadzonej przez nabywcę produkcji i wykonanie drogi dojazdowej. W prowadzonym postępowaniu ustalono, że w Uchwale Jedynego Wspólnika z 6 grudnia 1999r. znajduje się sformułowanie, że spółka "S." zapłaci spółce "N." kwotę 230 000zł tytułem dopłaty różnicy wartości nieruchomości. Taki sam zapis zawiera § 6 umowy przedwstępnej z 26 listopada 1999r.. Zdaniem organów dopłata wiązała się ścisłe z transakcją zamiany nieruchomości, co potwierdza także zapis § 4 pkt d umowy zamiany, w którym stwierdzono, że strony zawarły umowę zamiany nieruchomości za dopłatą nie zaś za dodatkowe prace adaptacyjne. Wobec tego organy uznały jednak, że dopłata ta. przekraczająca wartościowo połowę ceny, stanowi część zapłaty za przedmiot zamiany i wobec tego rodzi obowiązek podatkowy wynikający z art. 2 ust. 3 pkt 3 w związku z art. 6 ust. 8 oraz art. 27 ust. 4 i 5 ustawy z 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm./ wobec czego wydały rozstrzygnięcie w przedmiocie podatku od towarów i usług na podstawie art10 ust. 2 tej ustawy. Fakturę nr [...] za czynność zamiany spółka "N" wystawiła dnia [...] grudnia 2000r.. Wartość netto przedmiotu wykazano w kwocie 52 381,80zł oraz VAT według stawki 22% w kwocie 11 524zł. Wartość przedmiotu zamiany podlegająca opodatkowaniu przedmiotowym podatkiem, a więc budynku, organy ustaliły dokonując wyodrębnienia z kwoty 230 000zł, biorąc pod uwagę proporcje wartości z aktu notarialnego prawa użytkowania wieczystego i budynków, wartości przypadającej na budynki tj. kwoty 154 606zł. Przyjmując tę wielkość określono wartość podatku VAT / metodą,, w stu"/ na kwotę 27 879zł stosując przepis art. 15 ust. 1 oraz art. 18 ust. 1 co do 22% stawki . Odnosząc te ustalenia do złożonej przez spółkę deklaracji podatkowej VAT-7 określono zaległość podatkową, jak również dodatkowe /obowiązanie w wysokości 30% zaniżenia zobowiązania podatkowego. Z rozstrzygnięciami takimi skarżąca nie zgodziła się unosząc skargę wobec nie uwzględnienia przez Izbę Skarbową argumentów jej odwołania. Zarzuciła organom naruszenie prawa procesowego tj. art. 120, art. 122, art. 180 i art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1887r. Ordynacja podatkowa / Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ poprzez dokonanie dowolnej i wybiórczej oceny materiału dowodowego niezgodnej ze stanem faktycznym. Podniesiono, że uchwała Jedynego Wspólnika spółki "S" zawiera stwierdzenie ogólne tylko, że dopłata będzie dokonana w związku z zawarciem umowy zamiany, co zostało doprecyzowane w ostatecznej umowie, a nie jak twierdzi organ jako dopłata do różnicy wartości nieruchomości. Podkreślono, że tylko z aktu notarialnego umowy zamiany wynika jednoznacznie z zapisu § 6, że dopłata ta dokonywana była nie do zamienionej nieruchomości, ale w związku z tą zamianą wobec konieczności przeniesienia się skarżącej w inne miejsce i konieczności poniesienia związanych z tym kosztów. W związku z tym, że umowa ostateczna, zdaniem skarżącej, wyraźnie określa wartość zamienianych nieruchomości i charakter dopłaty, organ winien, wziąć pod uwagę jej treść, jak też wszystkie okoliczności faktyczne z tym związane. Wartości przedmiotu zamiany są w zasadzie ekwiwalentne, a same nieruchomości porównywalne, wobec tego nie było żadnych podstaw, aby dla budynku skarżącej określić wartość trzykrotnie wyższą, niż wykazana w umowie, tym bardziej, że wartość ta była znacznie niższa, niż wartość księgowa przyjęta do umowy z uwagi na stan techniczny budynku, materiały z których został wybudowany /kamień/ i datę powstania tj. w 1939r.. Spółka "S" ze względu na stan techniczny dokonuje wyburzenia budynku. Natomiast budynek spółki "S" zbudowano w latach 70 tych ubiegłego wieku i był w stanie technicznym bardzo dobrym, jednakże wymagał dostosowania go do prowadzonej przez skarżącą działalności produkcyjnej i innych prac dostosowawczych, łącznie z przemieszczeniem całej produkcji oraz parku maszynowego. Kwota 230 000zł miała pokryć te niezbędne koszty. Okoliczności te zostały przez organy pominięte, bez uwzględnienia art. 65 Kc, który wskazuje, że w umowach należy badać jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy. Tak więc stwierdzono, iż brak było podstaw do zaliczenia tej dopłaty do wartości budynku, jak to uczyniły organy, a tym samym do opodatkowania podatkiem VAT, gdyż podatkowi temu podlega sprzedaż towarów i odpłatne świadczenie usług, a nie zwrot kosztów związanych z dokonaną czynnością cywilnoprawną. Wobec tego stwierdzono, że decyzje naruszają prawo materialne. Na poparcie swoich twierdzeń skarżąca załączyła: umowę zamiany, pismo do spółki "S" z [...] listopada 1999r. oraz dwa protokoły z posiedzenia Zarządu skarżącej spółki z [...] stycznia 2000r. i [...] marca 2000r. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie tego środka zaskarżenia. Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jednak wobec wejścia w życie z dniem 1 stycznia 2004r. ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ oraz ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270,/ w związku z art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ została ona rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zgodnie z tymi przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 1 w/w ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych rolą tego sądu jest badanie decyzji administracyjnej, a więc także podatkowej, pod względem jej zgodności z prawem. W niniejszej sprawie skarga na uwzględnienie zasługuje z tego powodu, że zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa procesowego, a to art. 122 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Zarówno przepis art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa, wyrażający jedną z podstawowych zasad procedury podatkowej tj. zasadę dochodzenia prawdy obiektywnej, jak i uregulowanie art. 187 § 1 tej ustawy, nakładają na organ podatkowy obowiązek dążenia w prowadzonym postępowaniu do jak najdokładniejszego ustalenia stanu faktycznego sprawy poprzez zebranie wszystkich istotnych dowodów i wyjaśnienie ewentualnie występujących wątpliwości. Dopiero na podstawie zebranego w sprawie całego materiału dowodowego, ustalonego we wzajemnym powiązaniu, na tle całokształtu występujących okoliczności, organ może wydać prawidłową decyzję podatkową. Wydana przez organ podatkowy zaskarżona decyzja warunków powyższych nie spełnia. Kwestia kluczowa dla rozstrzygnięcia, czyli powód, dla którego skarżąca otrzymała kwotę 230 000zł od spółki S., nie została dostatecznie wyjaśniona. W samej umowie zamiany z [...] czerwca 2000r. strony tej umowy postanowiły, że N. sp. z o.o. dokona na własny koszt adaptacji nabywanego budynku w celu przystosowania go do prowadzonej produkcji, a także poniesie koszty wykonania drogi dojazdowej oraz wjazdu od ul. 1-go Maja i ogrodzenie nieruchomości, a dalej w tymże akcie czytam). że w związku z powyższym strony postanowiły, że w związku z tą umową, tytułem dopłaty, spółka S. wypłaci skarżącej 230 000zł. Tak też określiła przyczynę dopłaty tej kwoty skarżąca w piśmie z [...] kwietnia 2001 r. złożonym we wszczętym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2001 r. postępowaniu podatkowym / po kontroli podatkowej przeprowadzonej w dniach [...] i [...]kwietnia 2001 r./. Stanowisko to było konsekwentnie przez całe postępowanie podtrzymywane. Zaś z umowy przedwstępnej zamiany z [...] grudnia 1999r./ § 6 /, jak też z Uchwały Jedynego Wspólnika spółki S. z dnia 6 grudnia 1999r. wynika, że 230 000zł zostanie zapłacone skarżącej tytułem dopłaty różnicy wartości nieruchomości. W protokole z postępowania wyjaśniającego spisanego [...] października 2001 r. w spółce S., do którego to protokołu wyjaśnień udzielali K. A., członek Zarządu d/s Finansowych oraz B. N. także członek Zarządu i Główny Księgowy tej spółki, zawarto stwierdzenie o fakcie dopłaty zgodnie z § 6 umowy zamiany. Nadto zapisano: " W toku postępowania wyjaśniającego uzyskano informację, że dopłata stanowi formę odszkodowania za wyrażenie zgody na przeprowadzenie zamiany nieruchomości, gdyż ze strony spółki "N" wiązało się to z przystosowaniem nowego obiektu do prowadzonej dotychczas produkcji i poniesienia dodatkowych kosztów adaptacyjnych, wykonania drogi dojazdowej, ogrodzenia itp." W tym miejscu należy uznać słuszność argumentacji skarżącej, iż zgodnie z art.65 Kc w umowach należy raczej badać zgodny zamiar stron, aniżeli poprzestawać na jej dosłownym brzmieniu. Procesu badania woli stron nie przeprowadzono należycie. Trudno uznać, że spisanie protokołu z wyjaśnień prowadzonych " w spółce " S."", bez przeprowadzenia postępowania z udziałem stron umowy, czy nawet ich konfrontacji, a przy tym odrzucenie argumentów skarżącej, było wystarczającym dla przesądzenia jaki był zgodny zamiar stron. W zaskarżonym rozstrzygnięciu nie odniesiono się także do kwestii podnoszonej przez skarżącą w odwołaniu, a następnie we wniesionej skardze, iż na skutek uznania kwoty dopłaty, jako wyrównania wartości przedmiotu zamiany, doszło do nieuzasadnionego zawyżenia wartości budynków i zamienianego prawa. Na tę okoliczność spółka wytaczała argumenty odnoszące się do powierzchni nieruchomości gruntowej, jak i stanu technicznego i okresu budowy zabudowań. W tym zakresie postępowanie nie było w ogóle prowadzone, a organ II instancji pominął zupełnie tę kwestię. Tak więc należy uznać, że stan faktyczny sprawy przesądzający o zastosowaniu prawa materialnego nie został należycie ustalony. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270/ orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowaniu orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.