I SA/Kr 906/09

WyrokWSA w Krakowie2010-01-12

Skład orzekający: Maja Chodacka, Grażyna Firek, Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły powierzchnię działek rolnych i na tej podstawie odmówiły przyznania płatności oraz nałożyły sankcję, mimo że strona złożyła korektę wniosku przed kontrolą, a wyniki kontroli przedstawione w raporcie różnią się od tych wskazanych w uzasadnieniach decyzji?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracji nie wykazały w sposób jasny i przekonujący podstawy faktycznej i prawnej swoich ustaleń dotyczących powierzchni działek rolnych, co narusza zasady praworządności, pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji. W szczególności, organy błędnie ustaliły powierzchnię zadeklarowaną do płatności, nie uwzględniając skutecznie złożonej korekty wniosku, a także przedstawiły sprzeczne dane dotyczące wyników kontroli.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na rok 2008, deklarując określone powierzchnie działek rolnych. Po złożeniu korekty wniosku, organ I instancji odmówił przyznania płatności i nałożył sankcję, uznając, że zadeklarowana powierzchnia przekroczyła stwierdzoną w wyniku kontroli o ponad 50%. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę, kwestionując ustalenia organów i wskazując na błędy w ich działaniu, w tym na sprzeczności w danych dotyczących powierzchni działek i wyników kontroli. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. Określono, że decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 100 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 906/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 stycznia 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maja Chodacka, Sędziowie: WSA Grażyna Firek, WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2010r., sprawy ze skargi J. S., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z dnia 27 marca 2009r. Nr [...], w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych na 2008r., I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II.określa, że powyższe decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych). Decyzją z dnia 27 marca 2009 r., Nr[...], Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARMiR z dnia 13 lutego 2009 r., którą odmówiono J. S. przyznania jednolitej płatności obszarowej i nałożono sankcję w wysokości 444,50 zł, która będzie potrąca z płatności, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Decyzje te zostały wydane w następującym stanie faktycznym: J. S. złożył wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na rok 2008, wskazując następujące powierzchnie działek rolnych: A - 0,50 ha, B – 0,20 ha, C - 0,54 ha, D - 0,16 ha, E i F – po 1,03 ha. W korekcie wniosku z dnia 2 lipca 2009 r. wskazał on, że nie ubiega się o przyznanie płatności do działek rolnych w tytułu ONW, tak jak wskazał we wniosku. Ponieważ we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej organ I instancji stwierdził nieprawidłowości dot. działki ewidencyjnej nr 108, 243, 244 i powiązanych z nimi działek rolnych, wezwano wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi złożył on w dniu 18 sierpnia 2008 r. korektę wniosku o przyznanie płatności, w której zmniejszył powierzchnię dziełek rolnych: C z 0,54 ha do 0,30 ha; D z 0,16 ha do 0,12 ha; E z 1,03 ha do 0,62 ha i F z 1,03 ha do 0,41 ha. W dniu 22 sierpnia 2008 r. w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzono kontrolę na miejscu. Ponieważ w opinii organu I instancji łączna powierzchnia zadeklarowana we wniosku (3,46 ha) przekroczyła powierzchnię stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej (2,15 ha) ponad 50%, wnioskodawcy odmówiono płatności i nałożono sankcję. W odwołaniu od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARMiR, wnioskodawca wniósł o jej uchylenie. Wskazał na zatajenie w treści decyzji faktu złożenia korekty z dnia 2 lipca 2008 r., natomiast odnośnie korekty wniosku z sierpnia 2009 r. podał, iż zawarte w niej błędy wynikają z jej nieodpowiedniego wypełnienia przez pracownika Biura i nie może być za nie odpowiedzialny. Organ II instancji utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy, w jej uzasadnieniu wskazał, iż wyniki przeprowadzonej kontroli wskazały nieprawidłowości w zakresie różnic powierzchniowych pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną przez wnioskodawcę we wniosku o przyznanie płatności, zmodyfikowanego korektą z dnia 18 sierpnia 2008 r., a powierzchnią stwierdzoną podczas kontroli. Podał, że stosownie do przepisów regulujących zasady i podstawy przyznania płatności do gruntów rolnych, strona zobowiązana jest do podania we wniosku danych dot. działek rolnych w taki sposób, by możliwe było bezproblemowe ustalenie rodzaju i wymiaru wsparcia, o jakie wnioskowała. Następnie został przedstawiony sposób w jaki dokonano kontroli na miejscu w gospodarstwie wnioskodawcy. Organ II instancji podzielił ustalenia organu I instancji co do powierzchni działek. Podał (str. 4 decyzji), iż powierzchnia zadeklarowana we wniosku wynosiła 3,46 ha, natomiast stwierdzona wyniku weryfikacji wniosku po kontroli na miejscu powierzchnia wyniosła 2,15 ha. W związku z tym wskazał na wynikającą z tego konieczność nałożenia sankcji wieloletnich. Jednocześnie na str. 2 decyzji organ odwoławczy podał, iż podczas kontroli na miejscu stwierdzono zawyżenie powierzchni deklarowanych do dopłat we wniosku, zmodyfikowanym korektą z dnia 18 sierpnia 2008 r. Dotyczyło to działek: "C" – zadeklarowano 0,30 ha, stwierdzono 0,32 ha; "D" – zadeklarowano 0,12 ha, stwierdzono 0,16 ha; "E" – zadeklarowano 0,62 ha, stwierdzono 0,64 ha; "F" – zadeklarowano 0,41 ha, stwierdzono 1,30 ha. Odnosząc się natomiast do zarzutu strony odnośnie zatajenia w treści decyzji faktu złożenia korekty z dnia 2 lipca 2008 r., organ odwoławczy podał, iż korekta ta dotyczyła jedynie braków formalnych wniosku, które po ich usunięciu nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia. Dlatego jej pominięcie przez organ I instancji, nie może być uznane za wadę decyzji. Odnośnie natomiast zarzutu, dotyczącego błędów popełnionych przez pracownika Biura przy wypełnianiu korekty wniosku, organ podkreślił, iż to wnioskodawca podpisuje dokumenty i on też ponosi odpowiedzialność za ich treść. W skardze na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 27 marca 2009 r., J. S. wniósł o jej uchylenie i przyznanie dopłat zgodnie z wnioskiem. Podał min., że od 2008 r. zmienił się formularz wniosku o dopłaty. Poprzednio podawało się całą powierzchnię działki, natomiast od 2008 r. w formularzu podaje się obszary różnego wykorzystania w ramach powierzchni konkretnej działki. Doprowadziło to do korekt, a w konsekwencji do powstania błędu po stronie ARiMR, w wyniku którego uznano, że zostały zawyżone powierzchnie deklarowane do dopłat. Wskazał, że ze wskazanych przez organ odwoławczy na str. 2 zaskarżonej decyzji powierzchni zadeklarowanych do dopłat wynika, iż zaniżył on o 0,06 ha powierzchnię obszaru uprawniającego go do dopłat. Skarżący wskazał również na nieprawidłowości w zakresie działki F, odnośnie której do przyznania płatności zadeklarował łącznie obszar 1,03 ha, gdyż taka jest powierzchnia tej działki. Natomiast w wyniku kontroli stwierdzono obszary 0,64 ha i 1,30 ha, a więc łącznie 1,94 ha. Takiego obszaru skarżący nie użytkuje. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Obszaru Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Stwierdził min., że ponieważ strona dokonała korekty wniosku przed przeprowadzeniem kontroli na miejscu, w wydanej decyzji organ I instancji uznał za powierzchnię stwierdzoną powierzchnię wynikającą z korekty wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Stosownie do przepisu art.145 §1 pkt 1 p.p.s.a., sąd uchyla decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit.a), bądź gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit.c), a także gdy stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit.b). W rozpoznanej sprawie Sąd stwierdził naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik tych spraw. Podkreślić tylko jeszcze należy, a co wynika z wyżej zacytowanych przepisów, że podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem. Sądy administracyjne nie mają natomiast uprawnień do merytorycznego rozpatrzenia sprawy i np. przyznania płatności do gruntów rolnych, tak jak wnosi o to skarżący. Orzeczenie sądu administracyjnego stanowi dopiero podstawę uzyskania merytorycznego, zgodnego z prawem, rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej (tu przez właściwe organy ARiMR). Stosownie do regulacji zawartej w art. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz.U. Nr 35, poz. 217 ze zm.), z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej (ust. 1). Z ust. 2 tego artykuł wynika, iż w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności organ administracji publicznej: stoi na straży praworządności; jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Stosownie natomiast do art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach "strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne". Powyższe regulacje wskazują na pewną modyfikację - wyrażonej w art. 7 k.p.a. - zasady tzw. "prawdy obiektywnej". Podkreślić należy, że zasada ta nie została jednak wyłączona. Wskazany przepis stanowi, iż "W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli". Rozwinięciem tej zasady jest art. 77 k.p.a., zgodnie z którym organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Porównanie tego ostatniego przepisu z w/w przepisami szczególnymi, pokazuje, iż w sprawach dotyczących przyznania płatności został "wyłączony" obowiązek organu wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Pomimo tego organy administracji są nadal zobligowane do podjęcia wszelkich niezbędnych kroków celem wnikliwego (dokładnego) zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą oraz do załatwienia sprawy. Przebieg postępowania w sprawie przyznania płatności w dużym stopniu jest zatem uzależniony od aktywności stron w zakresie przedstawiania dowodów, żądania zapewnienia udziału w postępowaniu oraz pouczeń. Podkreślić należy, iż organy administracji w toku postępowania, kierując się zasadą swobodnej oceny dowodów, winny dokonać oceny poszczególnych dowodów zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny. W świetle powyższych podkreślić również należy, iż wprawdzie to strona składając wniosek inicjuje wszczęcie postępowania dotyczącego przyznania płatności i to ona kształtuje zakres takiego żądania, to jednak organ administracji publicznej ma obowiązek zweryfikować prawidłowość złożonego wniosku, w tym zgodność deklarowanych powierzchni gruntów ze stanem rzeczywistym (wyrok WSA w Opolu z dnia 22.04.2009 r., I SA/Op 375/08). Analiza powyższych przepisów wskazuje, iż ustawodawca nie dokonał żadnych ograniczeń odnośnie stosowania naczelnych i ogólnych zasad postępowania, w szczególności zasady legalności (praworządności) oraz wynikającej z art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, z których wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygania sprawy administracyjnej. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 19.11.2009 r., II SA/Go 757/09). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznanej sprawy stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, została wydana z naruszeniem powyższych zasad postępowania. W rozpoznanej sprawie organy administracji zakwestionowały prawidłowość złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie płatności, stwierdzając, iż powierzchnia działek rolnych "C", "D", "E" i "F" jest inna niż zadeklarowana we wniosku. Spór w przedmiotowej sprawach sprowadzał się więc do rozstrzygnięcia czy organ zasadnie przyjął różnicę pomiędzy powierzchnią działek rolnych zadeklarowaną we wniosku o przyznanie płatności na 2008 rok, a powierzchnią stwierdzoną w wyniku weryfikacji wniosku. Nie ulega wątpliwości, iż źródłem wszelkich danych związanych z działkami rolnymi jest wniosek strony o przyznanie płatności. To do rolnika należy wskazanie powierzchni, w stosunku do której ubiega się o przyznanie określonego rodzaju płatności. Nie ulega również wątpliwości, iż dane zawarte we wniosku o przyznanie płatności winny być zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, w szczególności wymóg ten dotyczy powierzchni gruntów rolnych, w stosunku do których zgłoszone jest żądanie przyznania płatności. W rozpoznanej sprawie organy przyjęły, że skarżący zadeklarował do przyznania płatności na 2008 rok powierzchnię 3,46 ha, natomiast w wyniku weryfikacji wniosku po kontroli na miejscu powierzchnia stwierdzona wyniosła 2,15 ha. Ponieważ różnica pomiędzy obszarem zgłoszonym a stwierdzonym po kontroli wyniosła powyżej 50% skarżącemu odmówiono przyznania płatności oraz nałożono sankcję. Uzasadnienie decyzji, zarówno organu I instancji jak i II instancji, jak i zebranego w sprawie materiału dowodowego nie pozwala jednak stwierdzić na jakiej podstawie organy do takich wniosków doszły. W pierwotnie złożonym wniosku o przyznanie płatności z dnia 14 maja 2008 r. skarżący zadeklarował działki rolne o następującej powierzchni: A - 0,50 ha, B – 0,20 ha, C – 0,54 ha, D – 0,16 ha, E i F – po 1,03 ha. Łącznie powierzchnia zgłoszona do przyznania płatności wyniosła więc 3,46 ha, i na tą wartość powołały się organy przy rozstrzyganiu sprawy. Skarżący jednak wniosek o przyznanie płatności skorygował w dniu 18 sierpnia 2008 r., zmniejszając powierzchnie działek C (do 0,30 ha), D (do 0,12 ha), E (do 0,62 ha) i F (do 0,41 ha), tak więc łącznie powierzchnia działek wyniosła 2,15 ha. Z uzasadnienia decyzji obu instancji wynika, iż uznały one tę korektę za skutecznie złożoną. Organ II instancji na str. 2 decyzji wskazuje wartości powierzchni zadeklarowanych do dopłat z uwzględnieniem złożonej korekty. Ponadto w odpowiedzi na skargę organ wyraźnie wskazał, że "ponieważ strona dokonała korekty wniosku przed przeprowadzeniem kontroli miejscu, w wydanej decyzji organ I instancji uznał za powierzchnię stwierdzoną wynikającą z korekty wniosku". Dokonanie takich ustaleń przez organ, a następnie wskazanie różnicy pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (która zdaniem organu wynosi 3, 46 ha), a stwierdzoną (2,15 ha), z czym łączy się pozbawienie skarżącego płatności i nałożenie sankcji, narusza wskazaną wyżej zasadę praworządności i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów Państwa. Skoro organy uznały, iż korekta została skutecznie złożona, to nie znajduje uzasadnienia ustalenie, iż powierzchnia zadeklarowana wynosi 3,46 ha. Powierzchnia zadeklarowana – z uwzględnieniem korekty – wynosi bowiem 2,15 ha. Słuszny jest zarzut skarżącego, iż analiza treści decyzji organu odwoławczego pokazuje, iż w wyniku kontroli nie stwierdzono zawyżenia, lecz zaniżenie powierzchni zadeklarowanej. Na str. 2 decyzji organ wskazał bowiem, iż odnośnie działek: "C" – zadeklarowano 0,30 ha, stwierdzono 0,32 ha; "D" – zadeklarowano 0,12 ha, stwierdzono 0,16 ha; "E" – zadeklarowano 0,62 ha, stwierdzono 0,64 ha; "F" – zadeklarowano 0,41 ha, stwierdzono 1,30 ha. Wynikająca z uzasadnienia wewnętrzna sprzeczność decyzji jest oczywista. W tym miejscu wskazać należy, iż przepisy obowiązującego wówczas rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz., Nr L 141, z 30 kwietnia 2004 roku, str.18 - 58 ze zm.), przewidują możliwość, pod pewnymi warunkami, zmiany wniosku o przyznanie płatności. Dokonanie takich zmian (korekt) nie wiąże się z poniesieniem jakichkolwiek konsekwencji. W sytuacji zatem, gdy organ uznaje korektę za skutecznie złożoną, za powierzchnię zadeklarowaną powinien przyjąć powierzchnię wynikającą z tej korekty. W tym miejscu należy także odnieść się do wyników kontroli na miejscu dotyczących rzeczywistej wielkości zgłoszonych do płatności działek rolnych. Ze znajdującego się w aktach raportu z kontroli, w szczególności z załącznika do tego raportu w postaci tabeli "Kompensacja powierzchni w ramach grup upraw", jako wartość zadeklarowaną obok przekreślonej wartości "2,76" wskazano powierzchnię "3,46", natomiast jako powierzchnię stwierdzoną obok przekreślonej powierzchni "2,15", wskazano wartości "2,85". W związku z tym wskazano, iż różnica wynosi 21,40% (obok tej wartości wskazano przekreśloną wartość 28,37%). Abstrahując od faktu, iż tabela ta z uwagi na liczne skreślenia jest nieczytelna, podkreślić należy, że organy administracji w uzasadnieniach decyzji w ogóle nie odniosły się do wskazanych w raporcie kontroli wyników, które różnią się od wartości wskazywanych w uzasadnieniach przedmiotowych decyzji. Powyższe uchybienia organów spowodowały także, iż uzasadnienia wydanych w sprawie decyzji nie spełniają wymagań określonych w art. 107§3 k.p.a. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno bowiem w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Tak więc, uzasadnienie jako jeden z elementów decyzji winno zawierać ocenę zebranego materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego. W orzecznictwie zaznacza się, iż obowiązkiem każdego organu administracji jest jak najstaranniejsze wyjaśnianie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnianie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. Uzasadnienia wydanych w sprawie rozstrzygnięć natomiast odbiegają w sposób istotny od zasad ogólnych postępowania administracyjnego - obowiązku wyjaśniania przesłanek zasadności rozstrzygnięcia oraz wspomnianej już zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i podnoszenia ich świadomości i kultury prawnej (art. 8 i art. 11 k.p.a.), co w efekcie przesądza o istotnej wadliwości zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W świetle powyższych uwag dotyczących uzasadnienia decyzji, stwierdzić należy, iż organ administracji zobligowany jest do wnikliwego i dokładnego oraz przekonywującego wyjaśnienia dlaczego określony obszar wnioskowany przez producenta uznał za nieprawidłowy do przyznania określonego rodzaju pomocy. Zarówno organ I jak i II instancji powinien prowadzić postępowanie w taki sposób, by z decyzji i jej uzasadnienia wynikało jasno, dlaczego podjęto takie, a nie inne rozstrzygnięcie, zwłaszcza w sytuacji gdy, chociażby tylko w ocenie subiektywnej strony nieuwzględniono jej żądania w ogóle, bądź jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie dodatkowo nałożono sankcje finansowe skutkujące potrąceniami z pomocy należnej według wniosków składanych w latach następnych. Sąd stoi na stanowisku, iż uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji administracyjnej stanowi jej element niezbędny, istotny z punktu widzenia zakresu zastosowania wielu norm prawnych, a co za tym idzie posiada ogromne znaczenie dla oceny praworządności działania administracji publicznej (zob. w/w wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim). Prawidłowe uzasadnienie decyzji daje stronie możliwość obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez wojewódzkie sądy administracyjne. Reasumując stwierdzić należy, iż powyższe braki spowodowały, że ustalenia co do powierzchni działek rolnych muszą być uznane za poczynione z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów. Rozstrzygnięcie sformułowane w oparciu o takie ustalenia cechuje arbitralność, co z kolei powoduje, iż nie poddają się one całościowej merytorycznej kontroli sądowej. Wobec powyższego kontrola prawidłowości zastosowanych przez organy przepisów prawa materialnego jest z uwagi na powyższe uchybienia, na obecnym etapie postępowania niemożliwa. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ administracji kierując się powyższymi uwagami wyda ponowną decyzje, wyczerpująco i jasno motywując swe rozstrzygnięcie. Z tych względów należało orzec o uchyleniu zaskarżonych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Na podstawie art. 152 wskazanej ustawy określono, że decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Co należy do nich zaliczyć określa natomiast art. 205 wyżej powołanej ustawy. Na tej podstawie zasądzono zwrot kosztów obejmujący wpis w kwocie 100 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło