I SA/Kr 941/12
WyrokWSA w Krakowie2012-09-18
Skład orzekający: Agnieszka Jakimowicz, Ewa Michna, Urszula Zięba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, uznając wniosek za spóźniony i nieuprawdopodobniony brakiem winy strony?Ratio decidendi
Organ administracji prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ponieważ wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie ustawowego terminu, a strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Nawet udokumentowane problemy zdrowotne i pobyt w sanatorium miały miejsce po upływie terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, a strona nie wykazała, że nie mogła skorzystać z pomocy osób trzecich.Stan faktyczny
Z.K. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy po terminie. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przywrócenia terminu, uznając wniosek za spóźniony i nieuprawdopodobniony brakiem winy. Strona skarżąca podnosiła, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od niej, związanych z problemami zdrowotnymi. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 941/12 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 września 2012r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Agnieszka Jakimowicz, Sędziowie: WSA Ewa Michna, WSA Urszula Zięba (spr.), Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2012r., sprawy ze skargi Z.K., na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 24 kwietnia 2012r. Nr [...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, - s k a r g ę o d d a l a -
Decyzją z dnia 27 stycznia 2012 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił Z.K. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne, FP i FGŚP za osobę prowadzącą działalność gospodarczą wraz z odsetkami za zwłokę.
Przedmiotowa decyzja została wysłana na adres, który został wskazany przez stronę i doręczona w dniu 1 lutego 2012r. do rąk H.K. - siostry zobowiązanego.
W dniu 16 lutego 2012r. /w czwartek/ Z.K. nadał w urzędzie pocztowym wniosek adresowany do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o ponowne rozpatrzenie sprawy o umorzenie.
Postanowieniem z dnia 6 marca 2012r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych, działając na zasadzie art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity - Dz. U. z 2009r., nr 205, poz. 1585 ze zm.) w zw. z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity - Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) stwierdził uchybienie przez Z.K. terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ustaliwszy, iż w przedmiotowej sprawie termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy o umorzenie upłynął w dniu 15 lutego 2012r. /w środę/. Postanowienie to zostało doręczone do rąk siostry zobowiązanego w dniu 9 marca 2012r.
W dniu 8 kwietnia 2012r. (data stempla pocztowego) ZK skierował na adres ZUS adresowany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wraz ze skargą na "postanowienie z dnia 27 stycznia 2012r." W uzasadnieniu wyjaśnił, iż nie złożył wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie bez swojej winy z przyczyn niezależnych od niego. Uchybienie terminowi spowodowane miało być licznymi terminami wizyt wyznaczonych u lekarzy specjalistów. Wnioskodawca podniósł, że on sam. jak i jego siostra są schorowani i zmuszeni są do częstych wizyt u lekarzy. Tymczasem wobec ogromu korespondencji jaką otrzymują z ZUS składając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy pomylił otrzymane postanowienie z jednym ze skierowań.
Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2012r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia 27 stycznia 2012r. nr [...].
W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W sytuacji, gdy strona nie była świadoma uchybienia terminu, termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od uzyskania przez nią wiadomości o tym, iż odwołanie złożone zostało z uchybieniem terminu. Datą początkową biegu terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu jest dzień, w jakim strona powzięła wiadomość o uchybieniu terminu. W związku z tym uznając, że Z.K. powziął informację o prawidłowym terminie doręczenia decyzji, od której przysługiwało mu prawo wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w dniu otrzymania postanowienia o uchybieniu terminu, to jest w dniu 9 marca 2012 r., to termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (nieprzywracalny) należy liczyć od tej daty. W konsekwencji ostateczny termin na złożenie tego wniosku upłynął bezskutecznie w dniu 16 marca 2012 r., natomiast złożenie go przez zobowiązanego w dniu 8 kwietnia 2012r. /data nadania pisma na poczcie/, uznano za spóźnione.
Ponadto, uznano, iż wnioskodawca nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zobowiązany powołując się we wniosku o przywrócenie terminu na okoliczność umówionych wizyt u lekarzy specjalistów, nie przedstawił żadnych zaświadczeń lekarskich potwierdzających wizyty u lekarzy, które mogłyby uprawdopodobnić fakt niemożności dokonania czynności procesowej w przepisanym terminie.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Z.K. zakwestionował opisane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 24 kwietnia 2012r. podnosząc, że w dniach od 19 marca 2012r. do 30 kwietnia 2012r. przebywał w sanatorium, a w związku z treścią uzasadnienia skarżonego postanowienia postara się przesłać odpowiednie zaświadczenie, gdy tylko je otrzyma.
Z nadesłanego następnie zaświadczenia wynika, że skarżący w okresie od 19 marca do 30 marca 2012r. korzystał z fizjoterapeutycznych zabiegów ambulatoryjnych w M., a następnie od 2 kwietnia 2012r. do 30 kwietnia 2012r. przebywał w sanatorium.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych, podtrzymując w całości swe dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W świetle art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity - Dz. U. z 2012r., poz. 270, powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest z punktu widzenia kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Instytucja przywrócenia terminu uregulowana została w art. 58-59 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity – Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm., powoływanej dalej jako "k.p.a."), która znajduje odpowiednie zastosowanie w sprawie z uwagi na treści przepisu art. 123 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity - Dz. U. z 2009r., nr 205, poz. 1585 ze zm.). W świetle art. 58 § 1-3 i art. 59 § 2 k.p.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do organu administracji właściwego do rozpoznania odwołania, przy zachowaniu następujących warunków:
a) braku upływu okresu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu do dnia złożenia wniosku o przywrócenie terminu (art. 58 § 2 k.p.a.);
b) uprawdopodobnienia we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności wskazującej na brak winy strony w uchybieniu terminu (art. 57 § 1 k.p.a.);
c) dokonaniu – równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu - czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 58 § 2 k.p.a.).
W tej sprawie skarżący składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący winien był spełnić wszystkie warunki opisane powyżej w punktach a-c.
Niewątpliwie dopuszczalne było złożenie wniosku o przywrócenie terminu przez stronę z powodu negatywnych skutków, jakie uchybienie tego terminu powodowało dla niej, a to dlatego, że w tej sprawie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zostało wniesiony po terminie, a więc nie podlegałby on merytorycznemu rozpoznaniu.
Skarżący w postępowaniu administracyjnym złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w dniu 8 kwietnia 2012r., przy czym sam wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniósł uprzednio dnia 16 lutego 2012r. Można zatem przyjąć w okolicznościach tej sprawy, że dochowano wymogu złożenia wniosku wraz z wniesieniem wniosku u ponowne rozpatrzenie sprawy.
Niemniej jednak organ słusznie przyjął, że uchybiono przy tym terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W sytuacji, gdy strona nie była świadoma uchybienia terminowi przedmiotow, wspomniany wyżej siedmiodniowy termin do złożenia prośby o jego przywrócenie należy liczyć od uzyskania przez nią wiadomości o tym uchybieniu. Skoro zatem skarżący dowiedział o nim najpóźniej w dacie 9 marca 2012r., kiedy doręczono mu postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to zapoczątkowany w ten sposób bieg siedmiodniowego, nieprzywracanego (art. 58 § 3 k.p.a.) terminu zakończył się z dniem 16 marca 2012r., podczas gdy zobowiązany nadał swoje pismo na poczcie dopiero w dniu 8 kwietnia 2012r.
Dokonanej oceny uchybienia terminu nie zmienia udokumentowany dołączonymi do skargi zaświadczeniami fakt wyjazdu skarżącego na rehabilitację, gdyż miało to miejsce (początek rehabilitacji – 19 marca 2012r.) już po upływie terminu dla złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który, jak już wspomniano, sam w sobie nie podlega zawieszeniu ani też przywróceniu.
Dodatkowo, należy zwrócić uwagę, że instytucja przywrócenia uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentuje argumentację uprawdopodobniającą brak swojej winy w niedochowaniu terminu, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna niedochowania terminu istniała przez cały czas aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Warunki te nie zostały spełnione w sprawie.
Analizując treść wniosku skarżącego należy wskazać, że podaje on zasadniczo jeden argument wskazujący na niedochowanie terminu, a to kłopoty zdrowotne skarżącego i jego siostry oraz związany z tym ogrom dokumentacji medycznej, co doprowadzić miało do pomyłki w ustaleniu prawidłowej daty doręczenia skarżonej decyzji.
Tymczasem w orzecznictwie i literaturze przedmiotu podnosi się, że nawet zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez skarżącego z zachowaniem terminu, osobiście lub korzystając z pomocy innych osób (por.. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck, W-wa 2005, str. 335, wyrok NSA z 1 marca 1999 r., sygn. II SA 45/99, LEX 46785, wyrok NSA z 4 listopada 1998 r., sygn. akt III SA 1243/97, LEX 36902, wyrok NSA z 15 grudnia 2004 r. sygn. OZ 809/04 niepubl.). W konsekwencji powyższego przyjmuje się, że nawet choroba wymagająca leżenia nie uzasadnia sama przez się braku zawinienia i przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, o ile osoba uprawniona do dokonania tej czynności mogła skorzystać z pomocy osób trzecich. Jak słusznie podnosił organ, skarżący nie przedstawił żadnych zaświadczeń lekarskich uprawdopodabniających chociażby fakt niemożności nadania w placówce pocztowej w odpowiednim terminie pisma z odwołaniem od decyzji z dnia 27 stycznia 2012r. Dołączone do skargi zaświadczenia dotyczą natomiast znacznie późniejszego okresu, a przy tym nie mogą zmieniać oceny wydanego rozstrzygnięcia dokonywanej przecież na moment jego wydania.
Mając na uwadze obiektywny miernik staranności, który wymaga od każdego należytego dbania o swoje interesy zasadnym jest przyjęcie, że skarżący nie dochował staranności w prowadzeniu sprawy administracyjnej i nie uzasadnił przyczyn niedochowania terminu uprawdopodabniających przywrócenie terminu.
To prowadzi do konstatacji, że przy dołożeniu nawet zwykłego miernika staranności wymaganego od przeciętnego obywatela skarżący mógł wnieść odwołanie w terminie.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło