I SA/Kr 950/18

WyrokWSA w Krakowie2018-11-06

Skład orzekający: Stanisław Grzeszek, Waldemar Michaldo, Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłata egzekucyjna, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych, czy też jej pobranie dopuszczalne jest także wówczas, gdy dojdzie do zajęcia rachunku bankowego, na którym nie było środków finansowych?
Ratio decidendi
Opłata egzekucyjna, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych. Sama czynność zajęcia rachunku bankowego, na którym nie było środków finansowych, nie rodzi obowiązku wierzyciela do pokrycia kosztów egzekucji.
Stan faktyczny
Organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanej z tytułu podatku od nieruchomości. W trakcie postępowania podjęto czynności zmierzające do zajęcia rachunków bankowych, które okazały się bezskuteczne z powodu braku środków. Organ egzekucyjny umorzył postępowanie i obciążył wierzyciela (Burmistrza C.) kosztami postępowania egzekucyjnego, w tym opłatą za zajęcie rachunków bankowych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego. Burmistrz C. zaskarżył postanowienie do WSA w Krakowie, zarzucając błędną interpretację art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. Zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek Sędziowie: WSA Waldemar Michaldo (spr.) WSA Urszula Zięba Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Boczkowska po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 listopada 2018 r. sprawy ze skargi Burmistrza C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 20 lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzającą je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...]zł (sto złotych). Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. jako organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanej K. G. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 10 stycznia 2017 r. nr [...] wystawionego przez Burmistrza C. , obejmującego podatek od nieruchomości za okres od 1 kwietnia do 31 grudnia 2016 r. w łącznej kwocie należności głównej [...] zł. Odpis ww. tytułu wykonawczego został doręczony zobowiązanej w dniu 23 lutego 2017 r. W trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny podjął czynności zmierzające do zastosowania środka egzekucyjnego - egzekucji z rachunków bankowych, polegające na skierowaniu zawiadomień o zajęciu do: . A. Banku - w odpowiedzi na zawiadomienie z dnia 7 lutego 2017 r. nr [...] bank poinformował organ, że nie prowadzi rachunku bankowego dla zobowiązanej; . P. - w odpowiedzi na zawiadomienie z dnia 10 kwietnia 2017 r. nr [...] bank poinformował organ o przeszkodzie w realizacji zajęcia spowodowanej brakiem środków, a ponadto w piśmie z dnia 20 kwietnia 2017 r. powiadomił o zbiegu egzekucji; . S. w T. - w odpowiedzi na zawiadomienie z dnia 29 czerwca 2017 r. nr [...] dłużnik zajętej wierzytelności poinformował organ, że zobowiązana jest członkiem S. , lecz nie posiada wierzytelności podlegających zajęciu. Ponadto, w dniach 12 kwietnia i 12 maja 2017 r. poborca skarbowy sporządził ze zobowiązaną protokół o stanie majątkowym. Stwierdziwszy bezskuteczność egzekucji prowadzonej wobec zobowiązanej, Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. postanowieniem z dnia 21 maja 2018r. nr [...] umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułu wykonawczego, zawiadamiając przy tym wierzyciela o wysokości obciążających go kosztów postępowania egzekucyjnego. Na wniosek wierzyciela z dnia 22 maja 2018 r. organ egzekucyjny wydał w dniu 4 czerwca 2018 r. postanowienie nr [...] w sprawie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułu wykonawczego w kwocie [...]zł. Jako podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia organ egzekucyjny wskazał art.64c§4, §7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. z 2017r., poz.1201) – zwana dalej w skrócie "u.p.e.a." Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem Burmistrz C. jako wierzyciel złożył na niego zażalenie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K.. W zażaleniu wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w części dotyczącej obciążenia wierzyciela opłatą w kwocie [...]zł za zajęcie wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych. W opinii Burmistrza C. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C., w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym nie poniósł nadmiernych obciążeń ani nakładów związanych z postępowaniem. Podjął on standardowe czynności nie noszące znamion szczególnej komplikacji jak i utrudnień w prowadzeniu egzekucji. Podstawą naliczenia opłaty, której organ egzekucyjny zażądał od wierzyciela za zajęcie rachunków bankowych (298,08 zł) są czynności, które wykazują podstawowy wkład pracy. Zajęcie rachunków bankowych, z którym wiązały się, w opinii Naczelnika Urzędu Skarbowego, koszty egzekucyjne, było zajęciem z którego nie spłynęły żadne środki na pokrycie należności, co oznacza, że było bezskuteczne, a według art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., opłata ta może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych. Skoro więc na rachunkach bankowych nie było i nigdy nie pojawiły się środki na choćby częściowe pokrycie należności to nie doszło do "zajęcia" rozumianego jako zajęcie wierzytelności pieniężnych. Na podstawie powyższego organ egzekucyjny nie powinien obciążać kosztami wymienionymi w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. wierzyciela ponieważ nie dokonał wymienionej tam czynności, która zajęłaby faktycznie wierzytelność pieniężną. Zdaniem wierzyciela art. 80 § 1 i 2 u.p.e.a. wskazuje wyraźnie, że w egzekucji z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych chodzi o zajęcie środków pieniężnych na rachunku bankowym a nie o zajęcie samego prawa do rachunku bankowego. Przez co oczywistym jest, że zajęcie na którym nie ma środków nie należy traktować jako zajęcie wierzytelności pieniężnych i podstawę do poboru opłaty kosztów egzekucyjnych. Na poparcie swojego stanowiska Burmistrza C. odwołał się do wyroku NSA z dnia 6 kwietnia 2017r. sygn. akt II FSK 693/15. W wyniku rozpoznania przedmiotowego zażalenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 20 lipca 2018r. znak. 1201 [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ zażaleniowy wskazał, iż w egzekucji administracyjnej dotyczącej należności pieniężnych organ egzekucyjny pobiera opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, których wysokość ustalana jest wedle reguł określonych w art. 64 u.p.e.a. Opłaty te, wraz z wydatkami poniesionymi przez organ egzekucyjny w myśl art. 64c § 1 u.p.e.a. stanowią koszty egzekucyjne, które co do zasady obciążają zobowiązanego. Koszty egzekucyjne obciążają w pierwszej kolejności zobowiązanego, albowiem są one następstwem uchylania się dłużnika od wykonania ciążących na nim obowiązków, czego konsekwencją jest konieczność zastosowania przeciwko niemu przymusu egzekucyjnego. Odstępstwo od tej zasady przewiduje art. 64c § 4 u.p.e.a. Wolą ustawodawcy, koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego, pokrywa wierzyciel. U podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych legło niekwestionowane przez wierzyciela umorzenie postępowania egzekucyjnego na zasadzie określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a. Przepisem tym prawodawca dopuścił możliwość umorzenia postępowania egzekucyjnego w przypadku stwierdzenia przez organ egzekucyjny, że w toku egzekucji należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Organ egzekucyjny, wydając w dniu 21 maja 2018 r. postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, zakończył tym sposobem prowadzenie egzekucji administracyjnej w sprawie należności objętej wymienionym na wstępie tytułem wykonawczym. Skoro zatem postępowanie egzekucyjne zostało zakończone, to i dochodzenie przez organ egzekucyjny kosztów egzekucyjnych od zobowiązanego przestało być możliwe. Przepisy art. 64c §§ 4-6 u.p.e.a. wykluczają bowiem uznanie, że po zakończeniu postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnej organ egzekucyjny posiada w stosunku do zobowiązanego wierzytelność o zapłatę kosztów egzekucyjnych. Po umorzeniu postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny traci możliwość dochodzenia kosztów egzekucyjnych od należności pieniężnej objętej tytułem wykonawczym. Przywołane powyżej przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazują jednoznacznie, kiedy w toku egzekucji należności pieniężnych nalicza się opłaty oraz kiedy, w drodze wyjątku, obowiązek ich zapłaty przechodzi na wierzyciela. W dalszej kolejności organ II instancji wskazując na treść art. 64c §§ 4 i 7 u.p.e.a. podkreślił, iż obciążenie wierzyciela kosztami egzekucyjnymi nie ma charakteru uznania administracyjnego. Oznacza to zdaniem organu zażaleniowego, że organ egzekucyjny w stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy był zobligowany do wydania zaskarżonego postanowienia. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K., odnosząc się do zarzutu podniesionego w rozpatrywanym zażaleniu, tj. braku podstaw do naliczenia opłaty za zajęcie rachunku bankowego w wysokości [...] zł i obciążenia nią wierzyciela, nie podzielił argumentacji przedstawionej przez wierzyciela na poparcie tego zarzutu. Przede wszystkim organ II instancji nie zgodził się z twierdzeniem, że "podstawą naliczenia opłaty, której organ egzekucyjny zażądał od wierzyciela za zajęcie rachunków bankowych (298,08 zł) są czynności, które wykazują podstawowy wkład pracy". W tym zakresie organ zażaleniowy wyjaśnił, iż wysokość opłaty za zajęcie rachunku bankowego nie jest uzależniona od nakładu pracy związanego z zastosowaniem tego środka egzekucyjnego. Zgodnie z art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., za zajęcie rachunku bankowego organ egzekucyjny pobiera opłatę w wysokości 5% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż [...] zł [...] gr. Natomiast obowiązek jej uiszczenia powstaje z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, o czym przesądza art. 64 § 9 pkt 2 u.p.e.a. Ponadto zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. prawodawca nie uzależnia naliczenia, ani poboru opłaty za zajęcie rachunku bankowego od efektywności zastosowanego środka egzekucyjnego. Chybione jest zatem twierdzenie, że opłata za zajęcie "może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych". Zgodnie z art. 80 § 2 u.p.e.a. zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu i obejmuje również kwoty, które nie były na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia. Brak środków na zajętym rachunku bankowym nie stanowi okoliczności znoszącej obowiązek uiszczenia opłaty za zajęcie. Nie zgadzając się z opisanym wyżej postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. Burmistrz C. zaskarżył go do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie . W wywiedzionej skardze skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. poprzez błędną jego interpretację i przyjęcie, że zajęcie wierzytelności na rachunku bankowym było skuteczne pomimo że nie znajdowały się na nim środki pieniężne, co rodzi obowiązek wierzyciela do pokrycia kosztów egzekucji. Podnosząc przedmiotowy zarzut autor skargi wniósł o uchylenie bądź zmianę zaskarżonego postanowienie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi wierzyciel powtórzył argumentację przedstawioną w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego z dnia 4 czerwca 2018 r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, skargę złożoną w niniejszej sprawie rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Poruszając się w tak zakreślonych ramach kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna albowiem zaskarżone oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji narusza art. 64§ 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie jego prawidłowej wykładni. W rozpatrywanej sprawie istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy opłata egzekucyjna w wysokości określonej w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych, czy też jej pobranie dopuszczalne jest także wówczas, gdy dojdzie do zajęcia rachunku bankowego, na którym nie było środków finansowych. Na podstawie akt sprawy Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stwierdza, że zastosowany środek egzekucyjny w badanej sprawie nie doprowadził do faktycznego zajęcia wierzytelności na rachunkach bankowych. Zgodnie z art. 64 § 1 u.p.e.a.. organ egzekucyjny, z zastrzeżeniem § 2, w egzekucji należności pieniężnych pobiera za dokonane czynności egzekucyjne opłaty we wskazanych w przepisie wysokościach. Ustawa w powołanym przepisie dokonuje wyliczenia czynności egzekucyjnych, których dokonanie wiąże się z naliczeniem opłaty we wskazanej wysokości. W pkt 4 ww. artykułu, na który to przepis powołał się organ zażaleniowy w zaskarżonym postanowieniu, określono wysokość opłaty za zajęcie wierzytelności innej niż zajęcie świadczeń z ubezpieczenia społecznego i wynagrodzenia za pracę. Stosownie bowiem do postanowień przepisu art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny, z zastrzeżeniem § 2 tegoż artykułu, w egzekucji należności pieniężnych pobiera za dokonane czynności egzekucyjne opłaty za zajęcie innych niż wymienione w pkt 2 i 3 wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych - w wysokości 5% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż [...] zł [...] gr. Jak trafnie zauważył WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 21 czerwca 2017r. sygn. akt I SA/Po 1694/16 dla prawidłowej wykładni powyższego przepisu wystarczającym jest zastosowanie wykładni językowej. Z literalnego brzmienia art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a.wynika, że opłata egzekucyjna w wysokości powyżej określonej, może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych. Jednocześnie w cytowanym przepisie ustawodawca nie zawarł jakiegokolwiek przyzwolenia do pobierania stosownych opłat egzekucyjnych również w przypadku, gdy dojdzie do zajęcia rachunku bankowego, na którym nie było jakichkolwiek środków finansowych. W istocie więc, w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. przez błędną jego interpretację i przyjęcie, że zajęcie wierzytelności na rachunku bankowym było skuteczne, pomimo, że nie znajdowały się na nim środki pieniężne, co rodzi obowiązek wierzyciela do pokrycia kosztów egzekucji. Zgodnie z poglądami przyjętymi w orzecznictwie, w tym z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2017 r., II FSK 693/15, "opłata egzekucyjna w wysokości określonej w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych." W sprawie okolicznością bezsporną pozostaje fakt wszystkie zajęcia wierzytelności na rachunkach bankowych okazały się bezskuteczne . Tymczasem dopiero w momencie wpływu należności na rachunek bankowy ( co w sprawie nie miało miejsca), kwota ta staje się wierzytelnością przysługującą właścicielowi rachunku od banku. Treść art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. nie pozostawia wątpliwości, iż opłata egzekucyjna w wysokości 5 % kwoty egzekwowanej należności , nie mniej niż [...] zł [...] gr może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych. Ustawodawca w tym przepisie nie zezwolił na pobieranie opłat egzekucyjnych także wówczas, gdy dojdzie jedynie do formalnego zastosowania środka egzekucyjnego , który jednak nie odniesie nawet częściowego skutku w postaci wyegzekwowania części dochodzonej wierzytelności. Równocześnie co istotne organy obu instancji w swoich rozstrzygnięciach pominęły okoliczność, że wyrokiem z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14 (opublikowany w: Dz. U. z 2016 r. poz. 1244), Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, oraz że art. 64 § 6 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. W swoich rozważaniach Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że "brak określenia górnej granicy opłat egzekucyjnych oraz opłaty manipulacyjnej powoduje, że w pewnych warunkach (w przypadku należności o znacznej wartości) następuje całkowite zerwanie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego a wysokością ponoszonych za dokonanie tych czynności opłat. Opłaty te nie są wtedy formą zryczałtowanego wynagrodzenia organu prowadzącego egzekucję za podejmowane czynności, ale z perspektywy dłużnika stają się jedynie dodatkową sankcją pieniężną". Trybunał Konstytucyjny wskazał także, że brak określenia górnej granicy przedmiotowych opłat powoduje, że z punktu widzenia organu egzekucyjnego stają się one formą dochodu nieuzasadnionego wielkością, czasochłonnością, czy stopniem skomplikowania podejmowanych czynności egzekucyjnych. W ujęciu materialnym opłaty takie, są więc zbliżone do podatku. Mechanizm ustalania opłaty stosunkowej ze wskazaną jej górną granicą, chroni przed tego typu sytuacjami. Wartość wyznaczona kwotowo zakreśla bowiem maksymalny pułap opłaty i dzięki temu ogranicza kwotę określoną procentowo przed jej nadmierną wysokością (zob. wyrok NSA z dnia 27 września 2016 r., o sygn. akt II FSK 2066/14; dostępny na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Co istotne na gruncie badanej sprawy TK zaznaczył, że ustawodawca powinien określić sposób obliczania wysokości tych opłat w razie umorzenia postępowania w związku z dobrowolną zapłatą egzekwowanej należności po dokonaniu czynności egzekucyjnych. Trybunał Konstytucyjny, jako "ustawodawca negatywny", nie ma w tym zakresie kompetencji. Mając na uwadze powyższe oraz fakt, iż w orzecznictwie dominuje linia orzecznicza, że opłata egzekucyjna w wysokości określonej w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności, a dla prawidłowej wykładni przepisu art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. wystarczającym jest zastosowanie wykładni językowej, WSA w Krakowie w składzie orzekającym w niniejszej sprawie uznał, iż w omawianym zakresie niezasadnym było obciążenie wierzyciela przez organ egzekucyjny kosztami postępowania egzekucyjnego. W związku z powyższym Sąd działając zgodnie z dyspozycją art. 145§ 1 pkt 1 lit. a w zw. z art.135 p.p.s.a., uchylił zakażone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia 4 czerwca 2018 r. nr [...] O kosztach orzeczono w pkt. II wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ egzekucyjny winien zatem uwzględnić wykładnię prawa materialnego przedstawioną w niniejszym wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło